12.01.2011 tarihinde kabul edilen ve 04.02.2011 tarihinde resmi gazete yayınlanan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK), nihayet yarın yürürlüğe giriyor.

HMK, mevcut uygulama birikimini tamamen ortadan kaldırmadan bir yandan yargılamanın aksayan yönlerini düzeltmeye diğer yandan mevcut sorunları çözmeye yönelmiş yenilikler ve düzenlemeler getiriyor.

HMK; kolay, pratik, sistematik, , sorun çözmeye odaklı bir Kanun. HMK’da, mümkün olduğunca, “her hâkimin her avukatın ayrı bir usûlü vardır” anlayışını terk ettirecek tedbirler alınmış, yeknesak bir usul uygulaması getirilmiş, bunun için hâkimleri ve avukatları hem bağlayan hem zorlayan bir düzenleme yapılmıştır.

Bundan sonra, bilgisiz, ilgisiz ve çalışmayan hâkim ve avukatların yargılamayı yürütmesi neredeyse mümkün değildir.

Yeni yargılama usulünde dava beş temel aşamaya ayrılmıştır:
 
Bunlar: Davanın açılması ve karşılıklı dilekçelerin verilmesi, ön inceleme, tahkikat, sözlü yargılama ve hüküm aşamalarıdır.

Davanın açılması bakımından dilekçeler yeniden düzenlenmiştir (m. 118 vd.).

Taraflar dilekçelerini genel ifadelerle değil, “somutlaştırma yüküne” uygun olarak açık ve somut olarak göstermek, hangi vakıanın hangi delillerle ve nasıl ispat edileceğini de her bir vakıa bakımından belirtmek zorundadırlar; aksi halde somutlaştırma yükünü yerine getirmemiş olacak ve aleyhlerine karar verilecektir.

 Bu sebeple, artık sabah müvekkili dinleyip, öğlen dilekçe yazıp, akşamüzeri mahkemeye dava açma düzeni bitmiştir.

Avukat bir dava açtığında önce tüm hukuki vakıaları tespit etmeli, bunları somutlaştırmalı, bir hukuki kalıba ve sebebe uygun dilekçe yazmalı ve bunların delillerini önceden belirleyerek (müvekkil elinde olanları ve bulunabilenleri alarak, olmayanların ise nerede bulunduğu belirterek), bu delillerle vakıalar arasında bağlantıyı kurmalıdır.

HMK ile getirilen yeni uygulama ve düzenlemeler avukatlar ve hâkimler başta olmak üzere hukuk camiasını gerçekten zorlayacağa benziyor. Tabi zaman ilerledikçe yeni düzen oturacaktır.

Son olarak HMK ile getirilen yeni düzenleme hukukçuları dahi zorlayacağından vatandaşların hak kaybına uğramaması için, hukuki işlerini bir avukat aracılığıyla yürütmesi sağlıklı olacaktır. HMK’nın hukuk dünyasına hayırlı olması temennisiyle…

Av. Ferhat AKBAŞ


(Bu yazı, sayın Av. Ferhat AKBAŞ tarafından www.hukukihaber.net sitesinde yayınlanması için kaleme alınmıştır. Yazarı ve kaynağı gösterilmeden kısmen ya da tamamen alıntılanması veya yayınlanması şahsi haklara ve fikri haklara aykırılık teşkil eder.)