KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DENEY HAYVANLARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Araştırma: Genelleme yapılabilecek bilgiyi geliştirmek ya da katkıda bulunmak için planlanarak deney hayvanları üzerinde yapılan bilimsel çalışmayı,

b) Araştırmacı: Bilimsel araştırma, kontrol, test ya da eğitim amacıyla deney hayvanları üzerinde yapılan işlemlerden sorumlu olan ve deney hayvanları üzerinde uygulama yapma yetkisine sahip olan kişiyi,

c) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,

ç) Deney hayvanı: İlgili mevzuat hükümleri kapsamında bilimsel araştırma, eğitim, deney kontrol ve test amacıyla kullanılan veya kullanılacak omurgalı hayvanlarını,

d) Laboratuvar: Deneysel ve diğer bilimsel amaçlar için deney hayvanlarına müdahale yapılan birimi,

e) Merkez (KTÜ DEHAM): Karadeniz Teknik Üniversitesi Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezini,

f) Müdür: Merkezin Müdürünü,

g) Rektör: Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörünü,

ğ) Sorumlu yönetici (veteriner hekim): 13/12/2011 tarihli ve 28141 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar İçin Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ş) bendinde tanımlanan veteriner hekimi,

h) Üniversite (KTÜ): Karadeniz Teknik Üniversitesini,

ı) Yerel Etik Kurulu: Karadeniz Teknik Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulunu,

i) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amacı ve Faaliyet Alanları

Merkezin amacı

MADDE 5- (1) Merkezin amacı; bilimsel araştırma, uygulama ve eğitim faaliyetlerinde kullanılmak üzere, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında, hayvan refah ve bakımında uluslararası standartlarda deney hayvanlarının üretimini, bakımını ve araştırıcılara teminini sağlamak, Merkezin faaliyet alanlarında gereken temel altyapı ve laboratuvar imkânlarını sağlamak ve araştırmalara teknik destek sunmak, uygulamalar yapmak, eğitim ve danışmanlık vermektir.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Bilimsel içerikli hayvan deneyi araştırmaları için çalışma ruhsatında belirtilen altyapıyı kurmak ve çalıştırmak.

b) Bilimsel araştırmalarda kullanılacak deney hayvanlarının üretilmesi ve bakımı için gerekli ortamı sağlamak.

c) Araştırma ve uygulamalar için yerli ve yabancı kuruluşlar ile iş birliği yapmak.

ç) Deney hayvanları üzerinde araştırma ve uygulama yapacak araştırmacılara yardım ve teşvik için kurs ve seminerler düzenlemek.

d) Üniversitenin Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu ile iş birliği içinde çalışmak ve gerektiğinde Merkezde yapılacak çalışmaları birlikte denetlemek.

e) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında üretim yapılmayan deney hayvanlarını gerektiğinde yasal üretici firmadan temin etmek ve bakımını sağlamak.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür.

b) Yönetim Kurulu.

c) Danışma Kurulu.

Müdür ve görevleri

MADDE 8- (1) Müdür; Üniversitenin, deney hayvanları kullanım sertifikası olan, deney hayvanlarının kullanıldığı yayımlanmış çalışmaları bulunan Tıp Fakültesinde tam zamanlı görev yapan öğretim üyeleri arasından, Rektör tarafından üç yıllık süre ile görevlendirilir. Görev süresi dolan Müdür tekrar görevlendirilebilir veya süresinden önce görevden alınabilir. Müdürün görevi başında olmadığı hallerde müdür yardımcısı, müdür yardımcısı da bulunmazsa Yönetim Kurulu üyelerinden birisi Müdürlüğe vekâlet eder.

(2) Müdürün görevleri şunlardır:

a) Merkezi temsil etmek, Yönetim Kuruluna başkanlık etmek.

b) İlgili mevzuat hükümleri ve Yönetim Kurulu tarafından belirlenen ilkeler doğrultusunda Merkezin bilimsel ve idari işlerinin yürütülmesini sağlamak.

c) Araştırmacıların hizmetine sunulan Merkez olanaklarının, başvuru sırası dikkate alınarak, eşit şekilde kullanılabilmesi için gerekli plan ve düzenlemeleri yapmak.

ç) Merkezde yürütülen çalışmaların, kurumsal işleyiş kurallarına ve deney hayvanları üzerinde yapılan işlemlerin etik kurallara uygunluğunu denetlemek ve çalışanları bu konuda yönlendirmek.

d) Merkezin işleyişi, durumu, bilançosu ve yürütülen çalışmalar hakkında Yönetim Kuruluna ve ilgili birimlere bilgi vermek.

e) Her takvim yılının bitimini takip eden ocak ayı içinde, o yıla ait eğitim, araştırma, yatırım, gelir ve harcama faaliyetleri ile o yıl içinde Merkezde gerçekleştirilen çalışmalarda kullanılan hayvanların türleri, sayıları ve bu hayvanların kullanım amaçlarını içeren raporu Yönetim Kurulunun onayını aldıktan sonra Rektöre sunmak.

f) Merkezde yürütülen araştırmalarda kullanılan deney hayvanlarına ilişkin kayıtların tutulmasını sağlamak.

g) Yerel Etik Kurul ile eşgüdümü sağlamak.

ğ) Yurtiçi ve yurtdışındaki araştırma ve uygulama merkezleri, özel ve kamu kuruluşları, vakıf ve derneklerle iş birliği yapmak.

h) Deney hayvanlarının yetiştirilmesi, barınma ve beslenme koşullarının oluşturulması, ideal çalışma ortamının sağlanması ve Merkezin personel, araç gereç, deney hayvanı ve diğer gereksiniminin belirlenmesi ve bunların karşılanması için gerekli girişimlerde bulunmak.

ı) Merkez bünyesinde yürütülecek olan kurs, seminer, kongre ve sempozyum gibi bilimsel toplantıları planlamak, düzenlemek, yürütmek; deney hayvanlarıyla ilgili kitap, broşür, dergi, makale ve benzeri bilimsel dokümanları hazırlatmak ve yayımlatmak.

i) Merkezde acil durum eylem planı hazırlamak ve personeli bu konuda eğitmek.

Müdür yardımcısı

MADDE 9- (1) Müdüre çalışmalarında yardımcı olmak üzere Üniversite Tıp Fakültesinde tam gün görev yapan öğretim üyeleri arasından, Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıl süre ile bir müdür yardımcısı görevlendirilir. Süresi dolmadan görevinden ayrılan müdür yardımcısının yerine kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usul ile yeni müdür yardımcısı görevlendirilir. Müdürün görevi sona erdiğinde müdür yardımcısının da görevi sona erer.

Yönetim Kurulu

MADDE 10- (1) Yönetim Kurulu; Müdür, müdür yardımcısı, sorumlu yönetici veteriner hekim ve Merkezin faaliyet alanlarında çalışmaları bulunan Üniversite öğretim üyeleri veya deney hayvanları kullanım sertifikasına sahip öğretim görevlileri arasından Rektör tarafından görevlendirilen en fazla altı üye dahil dokuz üyeden oluşur.

(2) Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıldır. Görev süresi biten üyeler yeniden görevlendirilebilir. Süresi dolmadan ayrılan üyelerin yerine aynı usulle kalan süreyi tamamlamak üzere yeni üyeler görevlendirilir. Geçerli mazereti olmaksızın üç kez Yönetim Kurulu toplantısına katılmayanların üyelikleri son bulur.

(3) Yönetim Kurulu yılda iki kez ve gerektiğinde Müdürün çağrısı üzerine toplanır. Toplantı salt çoğunluğun katılımı ile yapılır. Müdürün katılmadığı toplantıya müdür yardımcısı başkanlık eder. Yönetim Kurulunda tüm kararlar oy çokluğu ile alınır. Oylamada eşitlik çıkması halinde, Müdürün oyu yönünde çoğunluk sağlanmış kabul edilir.

(4) Yönetim Kurulu toplantılarında alınan kararlar ve tavsiyeleri içeren rapor Rektörün bilgisine sunulur.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 11- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) İlgili mevzuat hükümlerine göre Merkezin genel çalışma düzenini tespit etmek ve ilgili diğer yönetim konularında karar verip girişimlerde bulunmak.

b) Merkezin kuruluş amaçlarının gerçekleştirilmesi ve uygulanmasında Müdüre yardımcı olmak.

c) Merkezde üretilen deney hayvanları ve hayvan bakım ücretlerini değişen şartlara göre düzenlemek.

ç) Merkez bünyesinde düzenlenecek deney hayvanları ve araştırmalarla ilgili kurs ve seminerler planlamak ve yürütmek.

Danışma Kurulu ve görevleri

MADDE 12- (1) Danışma Kurulu; Müdürün başkanlığında, Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları ile istekleri halinde kamu kurumları ve özel sektör kuruluşlarında araştırmacı veya AR-GE yöneticisi olarak görev yapan kişiler arasından Yönetim Kurulunun önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen en fazla dokuz üyeden oluşur. Görev süresi dolmadan görevinden ayrılan üyelerin yerine kalan süreyi tamamlamak için aynı usulle yeni üye görevlendirilir. Görev süresi biten üyeler yeniden görevlendirilebilir.

(2) Danışma Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine yılda en az bir kez toplanır. Müdür, Danışma Kurulunun üye tam sayısının salt çoğunluğunun toplantı talep etmesi durumunda Danışma Kurulunu en geç bir ay içinde toplantıya çağırır. Danışma Kurulu toplantılarında toplantı ve karar nisabı aranmaz.

(3) Danışma Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin stratejik hedefleri ve eylem planları ile ilgili Yönetim Kuruluna önerilerde bulunmak.

b) Her yılın sonunda Merkezde yapılan bilimsel ve teknolojik faaliyetleri stratejik hedefler ve eylem planı çerçevesinde incelemek, değerlendirmek ve rapor hazırlamak.

c) Yönetim Kurulunun ihtiyaç duyduğu konularda danışmanlık hizmeti vermek ve tavsiye niteliğinde görüş ve öneri bildirmek.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Sorumlu yönetici (veteriner hekim) ve görevleri

MADDE 13- (1) Sorumlu yönetici, Müdüre bağlı olarak ve onun denetiminde çalışır.

(2) Sorumlu yöneticinin görevleri şunlardır:

a) Laboratuvar hayvanlarının üretim ve bakımını sağlamak, kontrol etmek ve düzenlemek.

b) Laboratuvar hayvanlarında yapılan işlemlerin etik kurallara uygunluğunu takip etmek ve araştırıcıları bu konuda bilinçlendirmek.

c) Araştırmalar sırasında danışman veteriner hekimlik görevi yapmak.

ç) Merkez dâhilinde kullanılan laboratuvar hayvanlarının kaydını tutmak.

d) Merkez dâhilinde kullanılan sarf malzemelerinin kaydını tutmak.

e) Merkezdeki demirbaş malzeme ve cihazların korunma ve bakımının sağlanmasını kontrol etmek.

f) Projelerle ilgili bilgileri, kayıtları ve Müdürün Merkez dâhilinde uygun gördüğü verileri bilgisayar ortamına taşımak ve Müdüre rapor vermek.

g) Projelerde kullanılan laboratuvar hayvanlarının hafta sonu ve resmî tatil günlerindeki bakımları için Müdürün uygun göreceği şekilde planlama yapmak.

ğ) Müdürü çalışmalar, işleyiş ve aksaklıklar konusunda bilgilendirmek.

h) Üretilen hayvanların sağlığını ve tür özelliklerinin saflığını korumak.

ı) Merkez bünyesindeki hayvanlara yönelik koruyucu hekimlik faaliyetlerinde bulunmak.

Araştırıcıların çalışma şekli ve sorumlulukları

MADDE 14- (1) Merkezde görevlendirilen araştırıcıların çalışma şekli ve sorumluluklarına ilişkin esaslar şunlardır:

a) Merkezde yürütülecek tüm çalışmalar Yerel Etik Kurul onayı ile yapılır.

b) Merkez bünyesinde yürütülecek tüm hayvan deneyleri, Yerel Etik Kurul tarafından düzenlenmiş kurstan sertifika almış ya da denkliği Yerel Etik Kurulca kabul edilmiş sertifikalara sahip araştırıcılar tarafından yürütülür.

c) Araştırma başvurularında, araştırıcıların kişisel beyanı esastır. Müracaat formlarında veya çalışmalarla ilgili her türlü beyanda verilen bilgilere ilişkin her türlü yasal ve etik yükümlülük araştırıcıya aittir.

ç) Araştırıcılar, çalışmalarını Yerel Etik Kurulun çalışma ilkeleri ve Merkezin çalışma koşullarına uygun olarak yürütür.

d) Araştırıcılar, çalışmalarında bilimsel araştırmaların temel kuralları olarak kabul edilen zarar vermeme, saygılı olma, şeffaflık, dürüstlük ve gizlilik ilkelerine uygun davranırlar.

e) Araştırıcılar, çalışmalarının her aşamasında Merkez yetkililerinin denetimine tabidir.

Personel ihtiyacı

MADDE 15- (1) Merkezin akademik, teknik ve idari personel ihtiyacı 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine göre Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından görevlendirilen personel tarafından karşılanır.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 16- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 5199 sayılı Kanun, 2547 sayılı Kanun, Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar için Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 17- (1) 20/1/2014 tarihli ve 28888 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karadeniz Teknik Üniversitesi Cerrahi Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 18- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 19- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörü yürütür.

BİRUNİ ÜNİVERSİTESİ İLERİ TEKNOLOJİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Biruni Üniversitesi İleri Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Biruni Üniversitesi İleri Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,

b) Merkez: Biruni Üniversitesi İleri Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezini,

c) Müdür: Merkezin Müdürünü,

ç) Mütevelli Heyet: Biruni Üniversitesi Mütevelli Heyeti,

d) Rektör: Biruni Üniversitesi Rektörünü,

e) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

f) Üniversite: Biruni Üniversitesini,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amaçları ve Faaliyet Alanları

Merkezin amaçları

MADDE 5- (1) Merkezin amaçları şunlardır:

a) Bilim ve ileri teknolojideki güncel gelişmeleri incelemek, ulusal ve uluslararası bilimsel iş birlikleriyle araştırmaların nitel ve nicel verimliliğini artırmak, Merkezin amacına yönelik faaliyet gösteren yurt içi ve yurt dışı kamu kurum ve özel sektör kuruluşları, uygulama ve araştırma merkezleri ile iş birliği yapmak ve ilgili alanlarda lisansüstü programların geliştirilmesine katkıda bulunmak.

b) Hastalıkların tanı ve tedavisinde yeni ve özgün bilimsel veriler elde etmek ve tedavi ürünleri geliştirmek amacıyla tıp, temel bilimler, eczacılık, sağlık bilimleri ve mühendislik bilimlerinden araştırmacıların birlikte çalışabilecekleri klinik aktarımlı çalışmalar yapmak ve projeler üretmek.

c) Temel bilimler, mühendislik bilimleri, tıp ve sağlık bilimleri alanlarında ileri ve yenilikçi teknolojiye dayalı yeni nesil ilaç, ürün, yöntem, sistem, ilaç taşıma sistemleri gibi hastalıkların tanı ve tedavisinde kullanılacak yeni ve özgün moleküller geliştirmek.

ç) Türkiye’de halen belirli merkezlerde birbirinden bağımsız olarak yürütülen yaşam bilimleri, sağlık (tıp, eczacılık, moleküler biyoloji ve benzeri), mikro-nanoteknoloji, biyoteknoloji, malzeme teknolojileri, bilişim-yazılım, yapay zekâ, beşeri bilimler ve benzeri konulardaki Ar-Ge çalışmalarını ileri teknolojiler kapsamı altında bir araya getirmek ve ortak projeler üretmek.

d) Temel bilimler, mühendislik bilimleri, tıp ve sağlık bilimleri alanlarında araştırmalar yürüten Üniversite içindeki ve diğer üniversitelerdeki farklı bilim dalları ile sanayi kuruluşlarının ortak projeler yürütmesini sağlamak.

e) Yerli ve yabancı sanayi ve endüstriyel ürünlerin nitelik, nicelik ve etkinlik durumları ile insan ve çevre sağlığı üzerindeki etkileri konusunda test ve analiz yapmak.

f) Moleküler biyoloji, biyoteknoloji, nanoteknoloji, doku mühendisliği, biyomühendislik, mikroteknoloji, farmakoloji, farmakodinamik, farmakokinetik, kimya ve malzeme mühendisliği, ilaç keşfi gibi konularda klinik aktarımlı ve interdisipliner özelliklerde proje, tez çalışması veya bilimsel araştırmalar, yeni bir molekül geliştirip bunun ön çalışmalarını yaparak patent almak isteyen farklı branşlardan bilim insanlarına çalışmaları sırasında gerekli temel altyapı desteği vermek ve danışmanlık hizmeti sunmak.

g) İleri teknolojiler konusunda ürüne yönelik çalışmalar yaparak prototip ve faydalı modeller geliştirmek, iş birliği yapılan kamu kurum ve özel sektör kuruluşlarının temsilcileri aracılığı ile bu prototip ve faydalı modellerin üretimini gerçekleştirmek.

ğ) İnterdisipliner ve klinik aktarımlı çalışmalar yapmak isteyen akademisyenlere araştırma imkânları sunmak ve bu konuda ihtiyaç duyulan yetişmiş eleman ihtiyacını karşılamak üzere lisansüstü eğitim programları düzenlemek.

h) İleri ve yenilikçi teknolojiler ile ilgili uluslararası organizasyonlara katılmak ve diğer üye ülkelerle koordinasyon içerisinde çalışmalar yürütmek.

ı) Öğrencilere akademik eğitim vermek, bilimsel ve teknolojik çalışmalar yapmalarını sağlayarak ülkemize nitelikli bilim insanları kazandırmak.

i) İleri teknoloji alanında yapılan çalışmalarda ürüne yönelik kullanılan yöntem ve sonuçları patente dönüştürmek.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Türkiye'de bilimsel, teknik altyapı ve yetişmiş insan gücünün ileri ve yenilikçi teknolojilere dayalı özgün tanı ve tedavi edici ürünler geliştirilmesini amaçlayan interdisipliner çalışmalar kapsamında bir araya getirilmesini sağlamak, bu çalışmalar için ihtiyaç duyulan personel, araç, gereç ve teknik imkânlara sahip ileri teknoloji laboratuvarları ve araştırma birimlerini oluşturarak Ar-Ge programları geliştirmek ve uygulamak.

b) Uluslararası bilimsel organizasyonlarda aktif görev alarak ileri teknolojiler ile ilgili uluslararası politikaların oluşturulmasına katkıda bulunmak.

c) Yurt içinde ve dışında ileri teknoloji konusunda kurs, seminer, konferans, kongre, eğitim ve öğretim programları düzenlemek, düzenlenen etkinliklere katılmak, yapılan bilimsel araştırma ve incelemelere destek vermek.

ç) Üniversitede yürütülen Ar-Ge faaliyetlerinin kalitesinin artırılmasına yönelik çalışmalar yapmak, Merkez içerisinde bulunan araştırma cihazlarının hizmete sunulmasını ve katma değeri yüksek Ar-Ge projelerine katılımı artırabilecek altyapıyı sağlamak, Üniversitede görevli öğretim elemanlarının Merkez olanakları ile yaptıkları araştırmalara ilişkin makalelerinin yayımlanmasını sağlamak.

d) Merkezin amaçlarına yönelik diğer faaliyetleri gerçekleştirmek.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür.

b) Yönetim Kurulu.

c) Danışma Kurulu.

Müdür

MADDE 8- (1) Müdür, Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan Üniversitede tam zamanlı görev yapan öğretim elemanları arasından Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilir. Görev süresi sona eren Müdür aynı usulle yeniden görevlendirilebilir.

(2) Müdüre çalışmalarında yardımcı olmak üzere Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan Üniversitede görevli öğretim elemanları arasından en fazla iki kişi üç yıllık süre için Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından müdür yardımcısı olarak görevlendirilebilir. Müdür görevi başında bulunmadığı zaman yardımcılarından birini vekil olarak bırakır. Müdürün görevi sona erdiğinde yardımcılarının da görevi sona erer. Göreve vekâlet altı aydan fazla sürerse yeni bir Müdür görevlendirilir.

Müdürün görevleri

MADDE 9- (l) Müdürün görevleri şunlardır:

a) Merkezi yönetmek ve temsil etmek.

b) Yönetim Kurulunu toplantıya çağırmak, toplantıların gündemini hazırlamak, toplantılara başkanlık etmek ve alınan kararları uygulamak.

c) Merkez çalışmalarını düzenli ve etkin bir biçimde yürütmek ve denetlemek.

ç) Merkezin yıllık faaliyet raporunu ve bir sonraki yıla ait yıllık çalışma programını hazırlamak ve onaylanmış şekli ile Rektörlüğe sunmak.

d) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Yönetim Kurulu

MADDE 10- (1) Yönetim Kurulu; Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ile Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan Üniversitenin öğretim elemanları arasından Rektör tarafından görevlendirilen dört üye ile birlikte toplam en fazla yedi üyeden oluşur. Görev süresi sona eren üye yeniden görevlendirilebilir. Herhangi bir nedenle görevi sona eren üyenin yerine kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usulle yeni üye görevlendirilir.

(2) Yönetim Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine üç ayda bir kez üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve kararlar toplantıya katılanların oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde Müdürün kullandığı oy yönünde karar alınmış sayılır.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 11- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin faaliyet alanları ve yönetimi ile ilgili konularda kararlar almak.

b) Merkezin yıllık faaliyet raporunu ve bir sonraki yıla ait yıllık çalışma programını görüşerek karara bağlamak.

c) Merkez bünyesinde kurulacak olan bilimsel çalışma gruplarını ve komisyonları belirlemek.

ç) Merkezin uzun vadeli bilimsel ve idari plan ve programını hazırlamak ve Rektörlüğe sunmak.

d) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Danışma Kurulu ve görevi

MADDE 12- (1) Danışma Kurulu; Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversitenin ve istekleri halinde diğer üniversitelerin öğretim elemanları ve/veya mensupları, kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarındaki kişiler arasından Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen en fazla yedi üyeden oluşur.

(2) Danışma Kurulu en az iki yılda bir kez toplanır.

(3) Danışma Kurulunun görevi, Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili tavsiyelerde ve sağlanacak olan iş birlikleri konusunda öncelikli alanlar hakkında önerilerde bulunmaktır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Personel ihtiyacı

MADDE 13- (1) Merkezin akademik, teknik ve idari personel ihtiyacı 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca Rektör tarafından görevlendirilen personel ile karşılanır.

Harcama yetkilisi

MADDE l4- (1) Merkezin harcama yetkilisi Mütevelli Heyet Başkanıdır. Mütevelli Heyet Başkanı bu yetkisini kısmen veya tamamen Rektöre veya Müdüre devredebilir.

Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller

MADDE 15- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, 2547 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE 16- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Biruni Üniversitesi Rektörü yürütür.

ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TEOMAN DURALI FELSEFE-BİLİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Teoman Duralı Felsefe-Bilim Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Teoman Duralı Felsefe-Bilim Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik; 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,

b) Merkez: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Teoman Duralı Felsefe-Bilim Uygulama ve Araştırma Merkezini,

c) Müdür: Merkezin Müdürünü,

ç) Rektör: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörünü,

d) Üniversite: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesini,

e) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amacı ve Faaliyet Alanları

Merkezin amacı

MADDE 5- (1) Merkezin amacı; Üniversite içinde ve dışında Teoman Duralı’nın daha çok tanınmasına vesile olmak, onun çalışmalarını derlemek, Teoman Duralı üzerine çalışan araştırmacıların ve akademisyenlerin bir araya gelmesini ve ortak proje ve etkinlikler düzenlenmesini sağlamaktır.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Teoman Duralı’nın eserlerini derlemek, dijitalleştirmek, arşivlemek ve Teoman Duralı’nın düşüncesini konu alan akademik çalışmaları bir araya getirmek.

b) Teoman Duralı üzerine çalışan araştırmacılar ve akademisyenler arasında iş birliği ağı oluşturmak.

c) Ulusal ve uluslararası sempozyum, panel, çalıştay gibi akademik etkinlikler düzenlemek.

ç) Merkezin ilgi alanına giren konularda süreli yayınlar ve kitaplar yayımlamak.

d) Üniversite içinde ve dışında felsefi düşünceyi teşvik edecek eğitim ve seminer programları yürütmek.

e) Arşiv, kütüphane ve veri tabanı gibi bilimsel kaynaklara erişim imkânı sağlamak.

f) Felsefeyi bilim, kültür, psikoloji, sosyoloji ve benzeri alanlarıyla ilişkilendirerek disiplinler arası çalışmalar yürütmek.

g) Türkiye’de felsefi düşüncenin gelişimine katkı sağlayacak projeler tasarlamak ve uygulamak.

ğ) Felsefi kavramların güncel meseleler bağlamında tartışılacağı düşünce atölyeleri ve okuma grupları düzenlemek.

h) Toplumsal meseleleri felsefi bir bakış açısıyla ele alarak kamusal tartışma alanları oluşturmak.

ı) Üniversite öğrencilerinin felsefi düşünme becerilerini geliştirecek seminer ve mentorluk programları oluşturmak.

i) Merkezin faaliyet alanları kapsamında tematik çalışma grupları oluşturmak.

j) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında verilen diğer görevleri yapmak.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür.

b) Yönetim Kurulu.

c) Danışma Kurulu.

Müdür

MADDE 8- (1) Müdür, Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim üyeleri arasından Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilir. Görev süresi sona eren Müdür yeniden görevlendirilebilir. Müdür görev süresinin bitiminden önce Rektör tarafından görevden alınabilir.

(2) Müdüre çalışmalarında yardımcı olmak üzere, Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları arasından en fazla iki kişi Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından müdür yardımcısı olarak görevlendirilir. Müdür yardımcılarından biri, Müdürün bulunmadığı zamanlarda Müdüre vekâlet eder. Vekâlet süresinin altı ayı aşması durumunda yeni Müdür görevlendirilir. Müdürün görev süresi sona ermesi durumunda müdür yardımcılarının da görevi kendiliğinden sona erer. Müdür yardımcıları görev süresi bitiminden önce Rektör tarafından aynı usulle değiştirebilir.

Müdürün görevleri

MADDE 9- (1) Müdürün görevleri şunlardır:

a) Merkezi temsil etmek.

b) Yıllık çalışma program taslağını ve tahmini bütçe önerisini hazırlamak ve Yönetim Kurulu kararıyla Rektörlük onayına sunmak.

c) Merkezin genel durumu ve işleyişi hakkındaki yıllık çalışma raporunu hazırlamak ve Yönetim Kurulu kararı ile Rektörlük onayına sunmak.

ç) Gerekli durumlarda Danışma Kurulunun, Merkez birimlerinin, koordinasyon/çalışma gruplarının oluşturulması için Yönetim Kuruluna öneride bulunmak ve Yönetim Kurulu kararıyla Rektörlük onayına sunmak ve Merkez birimleri, koordinasyon ve/veya çalışma gruplarının çalışmalarının uyumlu bir şekilde yürütülebilmesi için Rektörlüğe koordinatör görevlendirmesini önermek.

d) Yönetim Kurulunun ve Danışma Kurulunun periyodik toplantılarının yanı sıra gerekli hallerde yapılacak toplantılar için gündem maddelerini oluşturmak, bu kurulları toplantıya çağırmak ve bunlara başkanlık etmek, bu kurulların kararları ile çalışma programının ve Merkezin diğer çalışmalarının Merkezin amaçları doğrultusunda yürütülmesini sağlamak.

e) Merkeze bağlı birimlerin veya koordinasyon/çalışma gruplarının ve idari personelin düzenli ve etkin bir şekilde çalışmasını sağlamak.

f) Merkez ile Üniversitenin tüm birimleri ve dış paydaş birimleri arasında Merkezin amaçları doğrultusunda iş birliğini sağlamak.

g) Merkezin faaliyet alanları kapsamında yer alan ulusal ve uluslararası tüm etkinliklere Merkezin temsilcisi olarak katılmak veya Merkezi temsil edecek personeli görevlendirmek.

ğ) Gerekli durumlarda dış paydaşlardan ihtiyaç duyulan alanlarda ilgili bilim insanı, araştırmacı, uzman, eğitimci, idari ve teknik personelin görevlendirilmesi için Yönetim Kurulu kararı ile Rektörlüğe öneride bulunmak.

h) Gerekli durumlarda Merkezde görev yapacak yarı-zamanlı, tam-zamanlı, gönüllü uzmanlar ve stajyer öğrencileri belirlemek ve görevlendirmek için Yönetim Kurulu kararı ile Rektörlüğe öneride bulunmak.

ı) Bir yıl içinde verilecek hizmetleri, yapılacak tüm etkinlikleri, bu hizmet ve etkinliklerde görev alacak kişileri belirlemek ve Yönetim Kurulu kararıyla Rektörlük onayına sunmak.

i) Merkezin ödenek ve akademik, idari ve teknik personel ihtiyaçlarını gerekçesi ile birlikte Yönetim Kurulu kararı ile Rektörlüğe bildirmek.

Yönetim Kurulu

MADDE 10- (1) Yönetim Kurulu, Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ve Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları arasından Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen beş üye olmak üzere toplam en fazla sekiz üyeden oluşur. Görev süresi sona eren üye yeniden görevlendirilebilir. Görev süresi dolmadan ayrılan üyenin yerine kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usulle yeni bir üye görevlendirilir. Müdürün görev süresinin bitmesi veya görev süresi bitiminden önce görevinden ayrılması durumunda Yönetim Kurulu üyelerinin de görevleri kendiliğinden sona erer.

(2) Yönetim Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine yılda en az bir kez salt çoğunlukla toplanır ve kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar alınır. Oyların eşitliği halinde kapalı oylama yapılır ve kapalı oylama sonucuna göre eşitliğin bozulmaması durumunda başkanın oyu yönünde çoğunluk sağlanmış kabul edilir.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 11- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin çalışmalarıyla ilgili plan ve programların hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak ve kararlar almak.

b) Müdür tarafından hazırlanan yıllık çalışma program taslağını ve tahmini bütçe önerilerini değerlendirerek karara bağlamak.

c) Müdür tarafından hazırlanan yıllık çalışma raporunu karara bağlamak.

ç) Gerekli durumlarda Müdür tarafından önerilen Danışma Kurulunun, Merkez birimlerinin, koordinasyon/çalışma gruplarının oluşturulmasını karara bağlamak.

d) Bir koordinasyon/çalışma grubunun görevlerini, kimlerden ve kaç kişiden oluşacağını ve görev süresinin ne kadar olacağını karara bağlamak.

e) Merkez ile Üniversitenin tüm birimleri ve dış paydaş birimleri arasında Merkezin amaçları doğrultusunda iş birliğinin sağlanmasında Müdüre yardımcı olmak.

f) Gerekli durumlarda dış paydaşlardan ihtiyaç duyulan alanlarda ilgili bilim insanı, araştırmacı, uzman, eğitimci, idari ve teknik personelin görevlendirilmesini karara bağlamak.

g) Gerekli durumlarda Merkezde görev yapacak, yarı-zamanlı, tam-zamanlı, gönüllü uzmanların ve stajyer öğrencilerin görevlendirilmesini karara bağlamak.

ğ) Merkezin ödenek ve akademik, idari ve teknik personel ihtiyaçlarını karara bağlamak.

h) Bir yıl içinde verilecek hizmetleri, yapılacak tüm etkinlikleri, bu hizmet ve etkinliklerde görev alacak kişileri belirleyerek karara bağlamak.

Danışma Kurulu

MADDE 12- (1) Danışma Kurulu, Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ve Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları ve/veya mensupları, kamu kurumları ve özel sektör kuruluşlarındaki kişiler arasından Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen yedi üye olmak üzere toplam en fazla on üyeden oluşur. Görev süresi sona eren üyenin yerine aynı usulle yeni üye görevlendirilir. Müdürün görev süresinin bitmesi veya görev süresi bitiminden önce görevinden ayrılması durumunda Danışma Kurulu üyelerinin de görevleri kendiliğinden sona erer.

(2) Danışma Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine yılda en az bir kez toplanır. Toplantılar, davete icabet etmiş üyelerle yapılır ve kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde kapalı oylama yapılır ve kapalı oylama sonucuna göre eşitliğin bozulmaması durumunda başkanın oyu yönünde çoğunluk sağlanmış kabul edilir.

Danışma Kurulunun görevleri

MADDE 13- (1) Danışma Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin genel stratejilerini ve politikalarını oluşturmaya yardımcı olmak.

b) Merkezin etkinlikleri doğrultusunda dış paydaşlarla iş birliğinin geliştirilmesini sağlamak üzere Yönetim Kuruluna önerilerde bulunmak.

c) Danışma Kurulu üyeleri kendi bulundukları birimlerin Merkez ile iş birliği kapsamında yaptıkları ve bir sonraki yıl için yapmayı planladıkları tüm etkinliklerini, görüş ve önerilerini bir rapor halinde Yönetim Kuruluna sunmak.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Merkez birimleri ve/veya koordinasyon/çalışma grupları

MADDE 14- (1) Müdür tarafından gerekli görüldüğü takdirde, bir veya daha çok hizmet dalı için, işlerin daha verimli yürütülebilmesi amacıyla, Müdürün önerisi üzerine Yönetim Kurulu tarafından süreli/süresiz görev yapacak olan birimler ya da koordinasyon ve/veya çalışma grupları oluşturulabilir. Bir koordinasyon/çalışma grubunun görevleri, kimlerden ve kaç kişiden oluşacağı ve görev süresinin ne kadar olacağı Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

Personel ihtiyacı

MADDE 15- (1) Merkezin akademik, teknik ve idari personel ihtiyacı, 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca Rektör tarafından görevlendirilen personel ile karşılanır.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 16- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 2547 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE 17- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 18- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörü yürütür.

MUDANYA ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Mudanya Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Mudanya Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Merkez (MUDUZEM): Mudanya Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezini,

b) Müdür: Merkezin Müdürünü,

c) Rektör: Mudanya Üniversitesi Rektörünü,

ç) Üniversite: Mudanya Üniversitesini,

d) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amaçları ve Faaliyet Alanları

Merkezin amaçları

MADDE 5- (1) Merkezin amaçları şunlardır:

a) Bilgi ve iletişim teknolojileri destekli, ön lisans, lisans, lisansüstü, sürekli eğitim ve topluma hizmet dahil tüm eğitim programlarını uzaktan eğitim kapsamında planlamasına, geliştirilmesine ve yürütülmesine ilişkin iş ve işlemleri yürütmek.

b) Üniversite içi ve Üniversite dışı birim, kurum ve kuruluşlarla iş birliği içerisinde, ulusal ve uluslararası uzaktan eğitim ihtiyaçlarını sağlayacak çözümler üretmek.

c) Uzaktan eğitim konularında araştırmalar yapmak.

ç) Yapılan araştırmaların sonuçları ve güncel teknolojik gelişmeleri dikkate alarak yenilikçi teknolojilerle zenginleştirilmiş uzaktan eğitim faaliyetlerini sürekli geliştirmek ve iyileştirmek.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Üniversitede yenilikçi bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı uzaktan eğitim yoluyla oluşturulacak ders, laboratuvar, seminer, kurs ve benzeri eğitim programları ile ilgili koordinasyonu sağlamak, analiz/tasarım/geliştirme yapmak, geliştirme süreçlerine destek vermek.

b) Üniversite birimleri tarafından yürütülen her türlü uzaktan eğitim faaliyetleri için kullanılacak eğitsel içerikleri sektör standartlarına uygun şekilde geliştirmek, yürütme ve izleme süreçlerine destek vermek.

c) Uzaktan eğitime ilişkin teknik ve eğitim alt yapısını sağlamak, geliştirmek ve sürdürmek ve bu konulardaki çalışmaları Üniversite içindeki ilgili diğer teknik birimlerle koordinasyon içinde yürütmek.

ç) Bir bölümü veya tamamı uzaktan eğitimle yürütülen akademik programlar için öğretim elemanı ve öğrenci destek hizmetleri, ölçme ve değerlendirme çalışmaları yapmak.

d) Üniversitede örgün öğretim kapsamında verilmekte olan dersleri uzaktan eğitim teknolojileri ile destekleyecek programlar geliştirmek ve uygulamaları yürütmek.

e) Uzaktan eğitim konularına ilişkin olarak hizmet sunan diğer kurum ve kuruluşlarla iş birliği yapmak.

f) Uzaktan eğitim konularında halkla ilişkiler ve tanıtım faaliyetlerini yapmak, konferans, sempozyum ve yarışmalar gibi etkinlikleri organize etmek ve bu etkinlikleri organize eden birimlere destek vermek.

g) Uzaktan eğitim için hazırlanan sistemlerin ve ders materyallerinin kullanıcı deneyimi testlerini ve kullanabilirlik çalışmalarını yürütmek.

ğ) Uzaktan eğitim konusunda yenilikçi yaklaşımlar ve ürünler gelişmesine yönelik araştırma ve geliştirme çalışmaları yapmak, patentler almak, araştırmacılara kaynak ve altyapı desteğinde bulunmak.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür.

b) Yönetim Kurulu.

Müdür

MADDE 8- (1) Müdür, Merkezin faaliyet alanı ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversitenin öğretim üyeleri arasından Rektör tarafından üç yıl süre için görevlendirilir. Süresi biten Müdür yeniden görevlendirilebilir.

(2) Müdüre çalışmalarında yardımcı olmak üzere Merkezin faaliyet alanı ile ilgili Üniversitede görevli öğretim elemanları arasından iki kişi üç yıllık süre için Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından müdür yardımcısı olarak görevlendirilir. Rektör gerektiğinde aynı usulle müdür yardımcılarını değiştirebilir.

(3) Müdür görevi başında bulunmadığı zamanlarda yardımcılarından birini vekil olarak bırakır. Vekâlet altı aydan fazla sürerse yeni bir Müdür görevlendirilir. Müdürün görevi sona erdiğinde yardımcılarının da görevi sona erer.

Müdürün görevleri

MADDE 9- (1) Müdürün görevleri şunlardır:

a) Merkezi temsil etmek.

b) Yönetim Kurulunu toplantıya çağırmak ve toplantılara başkanlık etmek.

c) Yönetim Kurulu kararlarını uygulamak, gerekli koordinasyonu ve denetimi sağlamak, Merkezin idari işlerini yürütmek.

ç) Merkezin faaliyetlerinin amaçlara uygun, bilimsel ve etik ilkelere bağlı olarak düzenli bir biçimde sürdürülmesini ve geliştirilmesini sağlamak.

d) Her faaliyet dönemi sonunda, Merkezin yıllık çalışma raporu ile bir sonraki yılın çalışma programı taslağını hazırlamak ve Yönetim Kuruluna sunmak.

Yönetim Kurulu

MADDE 10- (1) Yönetim Kurulu; Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ile Merkezin faaliyet alanı ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite öğretim elemanları arasından Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen dört üye olmak üzere toplam yedi üyeden oluşur. Süresi biten üye yeniden görevlendirilebilir. Herhangi bir nedenle görevinden ayrılan üyenin yerine kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usulle yeni bir üye görevlendirilir.

(2) Yönetim Kurulu yılda en az dört kez ve gerektiğinde Müdürün yazılı çağrısı üzerine salt çoğunlukla toplanır ve kararlar toplantıya katılanların oy çokluğu ile alınır.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 11- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Müdürün, Merkezin yönetimi ile ilgili getireceği konuları değerlendirerek karara bağlamak.

b) Merkezin faaliyet alanları doğrultusunda gerekli kararları almak.

c) Merkezin yıllık çalışma programını ve faaliyet raporunu değerlendirmek.

ç) Merkezin çalışma alanı ile ilgili kişi, kurum ve kuruluşlar ile iş birliği esaslarını belirlemek.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Personel ihtiyacı

MADDE 12- (1) Merkezin akademik, idari ve teknik personel ihtiyacı, 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca Rektör tarafından görevlendirilen personel tarafından karşılanır.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 13- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, 2547 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE 14- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Mudanya Üniversitesi Rektörü yürütür.

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2026/16)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 12/12/2024 tarihli ve 32750 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/38) ile Çin Halk Cumhuriyeti menşeli 7607.11 gümrük tarife pozisyonunda sınıflandırılan “kalınlığı 0,2 mm’yi geçmeyen, haddelenmiş fakat daha ileri bir işleme tutulmamış alüminyumdan mesnetsiz yapraklar ve şeritler” ve 7607.19 gümrük tarife pozisyonu altında sınıflandırılan “diğerleri” ürünü ithalatına yönelik başlatılan ve Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının tamamlanması neticesinde alınan kararın yürürlüğe konulmasıdır.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil teslimi,

b) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,

c) Kurul: İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulunu,

ç) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,

d) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

ifade eder.

Karar

MADDE 4- (1) Yürütülen soruşturma sonucunda, Çin Halk Cumhuriyeti menşeli ürüne yönelik önlemin yürürlükten kalkması durumunda dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu saptanmıştır. Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanan soruşturma sonucunda ulaşılan bilgi ve bulguları içeren Bilgilendirme Raporu Ek’te yer almaktadır.

(2) Bu çerçevede, soruşturma neticesinde ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 4/1/2020 tarihli ve 30998 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2019/34) ile yürürlükte olan dampinge karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi çerçevesinde aşağıdaki tabloda gösterilen biçimde uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

Uygulama

MADDE 5- (1) Gümrük idareleri, 4 üncü maddede GTP’si, eşya tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında karşısında gösterilen tutarda/oranda dampinge karşı kesin önlemi tahsil ederler.

(2) Bilgilendirme Raporunda soruşturma konusu ürün ve benzer ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya esas olan TGTC’de yer alan GTP ve 4 üncü maddede yer alan tabloda belirtilen eşya tanımıdır.

(3) Önleme tabi ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.

(4) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlem, yürürlük tarihinden itibaren 5 yıl sonra yürürlükten kalkar.

(5) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlemin sona erme tarihinden önce bir nihai gözden geçirme soruşturması başlatıldığı takdirde önlem, soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.

Yürürlük

MADDE 6- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 7- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

Eki için tıklayınız.

---

Ticaret Bakanlığından:

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2026/19)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, yerli üretici Basmacıoğlu Makine San. A.Ş. tarafından yapılan ve Barbaros Motor Makine San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., Beybolat Tarım Makinaları San. ve Tic. A.Ş., Emir Sanayi Ürünleri İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti., PGM Taral Takım Makineleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Sarpaş Sanayi Ürünleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. firmaları tarafından desteklenen başvuruya istinaden Çin Halk Cumhuriyeti menşeli 8432.29.90.00.19 gümrük tarife istatistik pozisyonu altında sınıflandırılan “diğer çapa makineleri” ürününün ithalatına yönelik yürürlükte bulunan dampinge karşı kesin önleme ilişkin olarak bir nihai gözden geçirme soruşturması açılması ve açılan soruşturmanın usul ve esaslarının belirlenmesidir.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

b) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil teslimi,

c) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyeti’ni,

ç) EBYS: Elektronik Belge Yönetim Sistemini,

d) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel Müdürlüğünü,

e) GTİP: Gümrük tarife istatistik pozisyonunu,

f) KEP: Kayıtlı elektronik posta adresini,

g) NGGS: Nihai gözden geçirme soruşturmasını,

ğ) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,

h) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

ifade eder.

Soruşturma konusu ürün

MADDE 4- (1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli 8432.29.90.00.19 GTİP’i altında yer alan “diğer çapa makineleri”dir.

(2) Bahse konu GTİP yalnızca bilgi amaçlı verilmiş olup bağlayıcı mahiyette değildir.

(3) Soruşturma konusu ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonlarında ve/veya eşya tanımlarında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.

Başvurunun temsil niteliği

MADDE 5- (1) Başvuru aşamasında sunulan delillerden, Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını temsil niteliğini haiz olduğu anlaşılan yerli üretici Basmacıoğlu Makine San. A.Ş. tarafından yapılan başvurunun Yönetmeliğin 20 nci maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda, söz konusu firmalar bu Tebliğin ilgili bölümlerinde “yerli üretim dalı” olarak anılacaktır.

Mevcut önlem

MADDE 6- (1) 17/4/2015 tarihli ve 29329 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/6) uyarınca, ÇHC menşeli 8432.29.90.00.19 GTİP’i altında yer alan “diğer çapa makineleri” ürününe yönelik olarak CIF bedelin %49,49’u ile %92,25’i arasında firma bazında değişen oranlarda dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) Söz konusu önlemin yürürlükten kalkma süresinin bitiminden önce yerli üretici tarafından yapılan başvuru üzerine açılan ilk NGGS 28/5/2021 tarihli ve 31494 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2021/26) ile sonuçlandırılmıştır. Söz konusu soruşturma neticesinde önlemin mevcut haliyle uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

Gerekçe

MADDE 7- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce, 16/7/2025 tarihli ve 32957 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2025/15) ile mevcut önlemlerin yürürlükte kalma sürelerinin sona ereceği ilan edilmiştir. İlgili ürünün yerli üreticileri tarafından mevzuatta öngörülen süreler içinde, önlemin sona ermesinin damping ve zararın devam etmesine veya yeniden meydana gelmesine yol açacağı iddiasını içeren yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

(2) Mezkûr ilanı müteakip yerli üretim dalı tarafından iletilen başvurunun incelenmesi neticesinde, uygulanan dampinge karşı önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu ve bir NGGS açılmasını haklı kılacak bilgi, belge ve delillerin mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Karar ve işlemler

MADDE 8- (1) Yapılan inceleme sonucunda, bir NGGS açılabilmesi için yeterli bilgi, belge ve delillerin bulunduğu anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu Kararı ile ÇHC menşeli 8432.29.90.00.19 GTİP’i altında yer alan “diğer çapa makineleri” ürününe yönelik olarak Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde bir NGGS açılmasına karar verilmiştir.

Piyasa ekonomisi değerlendirmesi

MADDE 9- (1) ÇHC’de yerleşik soruşturmaya tabi üretici veya üreticilerin soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmeliğin ek 1 inci maddesindeki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu 12 nci maddede belirtilen süreler içinde yeterli deliller ile ispat etmesi durumunda bu üretici veya üreticiler için normal değerin tespitinde Yönetmeliğin 5 inci maddesi, aksi takdirde Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümleri uygulanır. Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümlerinin tatbiki halinde adı geçen ülke için piyasa ekonomisi uygulayan emsal ülke olarak Türkiye’nin seçilmesi öngörülür.

İlgili taraflara soruşturma açılışının bildirilmesi

MADDE 10- (1) Yönetmeliğin 23 üncü maddesi uyarınca, soruşturma konusu ürünün ihracatçısı, yabancı üreticisi, ithalatçısı, üye çoğunluğu bunlardan oluşan meslek kuruluşları, ihracatçı ülke hükümeti, benzer malın Türkiye’deki üreticisi, üye çoğunluğu benzer malın Türkiye’deki üreticilerinden oluşan meslek kuruluşları ilgili taraflar olarak kabul edilir. Ancak, 12 nci maddede belirtilen süreler içinde soru formlarını cevaplamak veya görüşlerini sunmak suretiyle kendilerini yetkili mercie bildirenler soruşturmada ilgili taraf olarak dikkate alınır.

(2) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkelerde yerleşik bilinen üretici/ihracatçılara, soruşturmaya konu ülkenin Ankara’daki büyükelçilikleri ile başvuruda belirtilen ve Bakanlıkça tespit edilen soruşturmaya konu ürünün bilinen ithalatçılarına soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulur.

(3) Bildirimde, soruşturma açılış Tebliği, başvurunun gizli olmayan özeti ve soru formlarına erişim hususunda bilgiye yer verilir.

(4) Bildirim gönderilemeyen veya kendilerine bildirim ulaşmayan diğer ilgili taraflar, soruşturma ile ilgili bilgilere Bakanlığın “https://www.ticaret.gov.tr/ithalat” uzantılı internet sitesinden sırasıyla “Ticaret Politikası Savunma Araçları”, “Damping ve Sübvansiyon”, “Soruşturmalar” sekmelerini takip ederek soruşturmaya dair ilgili başlıktan erişebilir.

Yetkili merci, ilgili tarafların görüş ve cevaplarının sunulması

MADDE 11- (1) Soruşturma, aşağıda iletişim bilgileri yer alan Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

T.C. Ticaret Bakanlığı

İthalat Genel Müdürlüğü

Damping ve Sübvansiyon Dairesi

Adres: Söğütözü Mah. Nizami Gencevi Caddesi No:63/1 06530 Çankaya/ANKARA

Tel: +90 312 204 75 00

(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini kendilerine ait KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine gönderir.

KEP Adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr

(3) Soruşturmada “yurt dışında yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini yazılı olarak, soru formu cevaplarına ve resmî görüşlerine ilişkin ekleri ise yalnızca elektronik ortamda (CD/USB ile) Bakanlığın posta adresine gönderir. Soru formu cevapları, resmî görüşler ve bunların ekleri ayrıca aşağıda yer alan EBYS e-posta adresine gönderilir.

EBYS e-posta adresi: ithebys@ticaret.gov.tr

(4) Soruşturma kapsamında yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşların soru formu cevaplarını bir yasal temsilci vasıtasıyla Bakanlığa iletmeleri durumunda, ilgili firma, kurum ya da kuruluşların anılan yasal temsilci adına resmî bir vekaletname (yetki belgesi) düzenlemesi gerekir. Düzenlenecek vekaletnamenin soru formu cevaplarını ileten yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşun imza yetkilisi tarafından imzalanmış olması; Türkçe veya İngilizce tercümesinin sunulması, Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine uygun olarak “apostil tasdik şerhi” taşıması, apostil tasdik şerhi bulunmaması halinde o ülkedeki Türk Konsolosluğunun tasdikini içermesi gerekir.

(5) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü iletişim Türkçe yapılır. Soru formuna yanıtlar hariç olmak üzere, Türkçe dışında bir dilde sunulan hiçbir bilgi, belge, görüş ve talep dikkate alınmaz.

(6) İlgili taraflarca soru formuna verilen cevaplar, soruşturmayla ilgili sunulan diğer bilgi, belge, görüş ve destekleyici deliller aksi belirtilmedikçe yazılı olarak sunulur. Yazılı sunumlarda ilgili tarafların isim ve ünvanı, adres bilgileri, elektronik posta adresi, telefon numaraları belirtilir. “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler” tarafından yazılı sunumlarda kendilerine ait KEP adresleri de belirtilir.

(7) İlgili taraflar, soru formunda istenilen bilgiler haricinde soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerini, destekleyici deliller ile birlikte Genel Müdürlüğe yazılı olarak 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde sunabilir.

(8) Soruşturma süresince Yönetmeliğin 22 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde gizlilik kaydıyla verilen her türlü bilgi, belge ve görüşün gizli olmayan bir özeti sunulur. Gizli olmayan özet, esas bilginin makul ölçüde anlaşılmasına olanak sağlayacak ayrıntıda olur. İlgili taraflar, istisnai hallerde bu bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olduklarını belirtebilir. Bu gibi istisnai durumlarda, bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olmasının nedenlerinin belirtilmesi gerekir.

Süreler

MADDE 12- (1) 10 uncu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen bildirimin gönderildiği bütün ilgili taraflar için soru formunu cevaplandırma süresi, soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimin gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dâhil 37 gündür.

(2) 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasında yer alan bildirimin gönderilemediği ilgili taraflar soru formuna ilişkin cevaplarını ve soruşturma ile ilgili görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren başlayacak 37 günlük süre içerisinde sunar.

(3) Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden 10 uncu maddenin birinci fıkrası dışında kalan diğer yerli ve yabancı taraflar görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren soruşturmanın akışını etkilemeyecek şekilde soruşturma süreci içerisinde sunabilir.

İş birliğine gelinmemesi

MADDE 13- (1) Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü çerçevesinde, ilgili taraflardan birinin verilen süreler dâhilinde ve istenilen biçimde gerekli bilgi ve belgeleri sağlamaması ya da bu bilgi ve belgelere erişimi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması veya yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermesi hallerinde söz konusu taraf iş birliğine gelmemiş sayılır. Bu gibi hallerde soruşturma kapsamındaki geçici veya nihai belirlemeler, olumlu ya da olumsuz şekilde, mevcut verilere göre yapılabilir.

(2) İlgili tarafların iş birliğine gelmemesi veya kısmen iş birliğine gelmesi halinde bahse konu taraf için soruşturmanın sonucu iş birliğine gelinmesine nazaran daha az avantajlı olabilir.

Meri önlemin uygulanması

MADDE 14- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca, meri önlem soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.

Soruşturmanın başlangıç tarihi

MADDE 15- (1) Soruşturma, bu Tebliğin yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.

Yürürlük

MADDE 16- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

---

Ticaret Bakanlığından:

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2026/20)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, yerli üreticiler Depar Deri Plastik San. ve Tic. A.Ş. ve Doğuş Suni Deri Kösele San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan başvuruya istinaden Çin Halk Cumhuriyeti menşeli 5603.14 ve 3921.13 gümrük tarife pozisyonları altında yer alan “koagüle suni deri” ürününün ithalatına yönelik yürürlükte bulunan dampinge karşı kesin önleme ilişkin olarak bir nihai gözden geçirme soruşturması açılması ve açılan soruşturmanın usul ve esaslarının belirlenmesidir.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

b) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil teslimi,

c) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyeti’ni,

ç) EBYS: Elektronik Belge Yönetim Sistemini,

d) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel Müdürlüğünü,

e) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,

f) KEP: Kayıtlı elektronik posta adresini,

g) NGGS: Nihai gözden geçirme soruşturmasını,

ğ) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,

h) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

ifade eder.

Soruşturma konusu ürün

MADDE 4- (1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli 5603.14 ve 3921.13 GTP’leri altında yer alan “koagüle suni deri”dir.

(2) Bahse konu GTP’ler yalnızca bilgi amaçlı verilmiş olup bağlayıcı mahiyette değildir.

(3) Soruşturma konusu ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonlarında ve/veya eşya tanımlarında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.

Başvurunun temsil niteliği

MADDE 5- (1) Başvuru aşamasında sunulan delillerden, Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını temsil niteliğini haiz olduğu anlaşılan yerli üreticiler Depar Deri Plastik San. ve Tic. A.Ş. ve Doğuş Suni Deri Kösele San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan başvurunun Yönetmeliğin 20 nci maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda, söz konusu firmalar bu Tebliğin ilgili bölümlerinde “yerli üretim dalı” olarak anılacaktır.

Mevcut önlem

MADDE 6- (1) 18/4/2009 tarihli ve 27204 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (2009/12) uyarınca, ÇHC menşeli 5603.14 GTP’si altında yer alan “koagüle suni deri” ürününe yönelik 1,9 ABD Doları/kg tutarında dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) 12/4/2015 tarihli ve 29324 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/9) ile tamamlanan ilk NGGS sonucunda yürürlükte olan dampinge karşı önlem uygulanmaya devam edilmiştir.

(3) 16/10/2018 tarihli ve 30567 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/9)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile mevcut önlemin kapsamı 3921.13 GTP’si altında yer alan “Yalnız, dokumaya elverişli maddelerden mesnedi bulunan, m2 ağırlığı 150 gr’ı geçen deri taklitleri” tanımlı ürünleri de kapsayacak şekilde değiştirilerek uygulamaya devam edilmiştir.

(4) 28/5/2021 tarihli ve 31494 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2021/18) ile tamamlanan ikinci NGGS sonucunda, ÇHC menşeli 5603.14 ve 3921.13 GTP’leri altında yer alan “koagüle suni deri” ürünü ithalatına yönelik mezkûr önlemin aynen uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

Gerekçe

MADDE 7- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce, 16/7/2025 tarihli ve 32957 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2025/15) ile mevcut önlemlerin yürürlükte kalma sürelerinin sona ereceği ilan edilmiştir. İlgili ürünün yerli üreticileri tarafından mevzuatta öngörülen süreler içinde, önlemin sona ermesinin damping ve zararın devam etmesine veya yeniden meydana gelmesine yol açacağı iddiasını içeren yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

(2) Mezkûr ilanı müteakip yerli üretim dalı tarafından iletilen başvurunun incelenmesi neticesinde, uygulanan dampinge karşı önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu ve bir NGGS açılmasını haklı kılacak bilgi, belge ve delillerin mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Karar ve işlemler

MADDE 8- (1) Yapılan inceleme sonucunda, bir NGGS açılabilmesi için yeterli bilgi, belge ve delillerin bulunduğu anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu Kararı ile ÇHC menşeli 5603.14 ve 3921.13 GTP’leri altında yer alan önlem konusu ürüne yönelik olarak Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde bir NGGS açılmasına karar verilmiştir.

Piyasa ekonomisi değerlendirmesi

MADDE 9- (1) ÇHC’de yerleşik soruşturmaya tabi üretici veya üreticilerin soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmeliğin ek 1 inci maddesindeki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu 12 nci maddede belirtilen süreler içinde yeterli deliller ile ispat etmesi durumunda bu üretici veya üreticiler için normal değerin tespitinde Yönetmeliğin 5 inci maddesi, aksi takdirde Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümleri uygulanır. Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümlerinin tatbiki halinde adı geçen ülkeler için piyasa ekonomisi uygulayan emsal ülke olarak Türkiye’nin seçilmesi öngörülür.

İlgili taraflara soruşturma açılışının bildirilmesi

MADDE 10- (1) Yönetmeliğin 23 üncü maddesi uyarınca, soruşturma konusu ürünün ihracatçısı, yabancı üreticisi, ithalatçısı, üye çoğunluğu bunlardan oluşan meslek kuruluşları, ihracatçı ülke hükümeti, benzer malın Türkiye’deki üreticisi, üye çoğunluğu benzer malın Türkiye’deki üreticilerinden oluşan meslek kuruluşları ilgili taraflar olarak kabul edilir. Ancak, 12 nci maddede belirtilen süreler içinde soru formlarını cevaplamak veya görüşlerini sunmak suretiyle kendilerini yetkili mercie bildirenler soruşturmada ilgili taraf olarak dikkate alınır.

(2) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkelerde yerleşik bilinen üretici/ihracatçılara, soruşturmaya konu ülkenin Ankara’daki büyükelçilikleri ile başvuruda belirtilen ve Bakanlıkça tespit edilen soruşturmaya konu ürünün bilinen ithalatçılarına soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulur.

(3) Bildirimde, soruşturma açılış Tebliği, başvurunun gizli olmayan özeti ve soru formlarına erişim hususunda bilgiye yer verilir.

(4) Bildirim gönderilemeyen veya kendilerine bildirim ulaşmayan diğer ilgili taraflar, soruşturma ile ilgili bilgilere Bakanlığın “https://www.ticaret.gov.tr/ithalat” uzantılı internet sitesinden sırasıyla “Ticaret Politikası Savunma Araçları”, “Damping ve Sübvansiyon”, “Soruşturmalar” sekmelerini takip ederek soruşturmaya dair ilgili başlıktan erişebilir.

Yetkili merci, ilgili tarafların görüş ve cevaplarının sunulması

MADDE 11- (1) Soruşturma, aşağıda iletişim bilgileri yer alan Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

T.C. Ticaret Bakanlığı

İthalat Genel Müdürlüğü

Damping ve Sübvansiyon Dairesi

Adres: Söğütözü Mah. Nizami Gencevi Caddesi No:63/1 06530 Çankaya/ANKARA

Tel: +90 312 204 75 00

(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini kendilerine ait KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine gönderir.

KEP Adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr

(3) Soruşturmada “yurt dışında yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini yazılı olarak, soru formu cevaplarına ve resmî görüşlerine ilişkin ekleri ise yalnızca elektronik ortamda (CD/USB ile) Bakanlığın posta adresine gönderir. Soru formu cevapları, resmî görüşler ve bunların ekleri ayrıca aşağıda yer alan EBYS e-posta adresine gönderilir.

EBYS e-posta adresi: ithebys@ticaret.gov.tr

(4) Soruşturma kapsamında yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşların soru formu cevaplarını bir yasal temsilci vasıtasıyla Bakanlığa iletmeleri durumunda, ilgili firma, kurum ya da kuruluşların anılan yasal temsilci adına resmî bir vekaletname (yetki belgesi) düzenlemesi gerekir. Düzenlenecek vekaletnamenin soru formu cevaplarını ileten yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşun imza yetkilisi tarafından imzalanmış olması; Türkçe veya İngilizce tercümesinin sunulması, Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine uygun olarak “apostil tasdik şerhi” taşıması, apostil tasdik şerhi bulunmaması halinde o ülkedeki Türk Konsolosluğunun tasdikini içermesi gerekir.

(5) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü iletişim Türkçe yapılır. Soru formuna yanıtlar hariç olmak üzere, Türkçe dışında bir dilde sunulan hiçbir bilgi, belge, görüş ve talep dikkate alınmaz.

(6) İlgili taraflarca soru formuna verilen cevaplar, soruşturmayla ilgili sunulan diğer bilgi, belge, görüş ve destekleyici deliller aksi belirtilmedikçe yazılı olarak sunulur. Yazılı sunumlarda ilgili tarafların isim ve ünvanı, adres bilgileri, elektronik posta adresi, telefon numaraları belirtilir. “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler” tarafından yazılı sunumlarda kendilerine ait KEP adresleri de belirtilir.

(7) İlgili taraflar, soru formunda istenilen bilgiler haricinde soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerini, destekleyici deliller ile birlikte Genel Müdürlüğe yazılı olarak 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde sunabilir.

(8) Soruşturma süresince Yönetmeliğin 22 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde gizlilik kaydıyla verilen her türlü bilgi, belge ve görüşün gizli olmayan bir özeti sunulur. Gizli olmayan özet, esas bilginin makul ölçüde anlaşılmasına olanak sağlayacak ayrıntıda olur. İlgili taraflar, istisnai hallerde bu bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olduklarını belirtebilir. Bu gibi istisnai durumlarda, bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olmasının nedenlerinin belirtilmesi gerekir.

Süreler

MADDE 12- (1) 10 uncu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen bildirimin gönderildiği bütün ilgili taraflar için soru formunu cevaplandırma süresi, soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimin gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dâhil 37 gündür.

(2) 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasında yer alan bildirimin gönderilemediği ilgili taraflar soru formuna ilişkin cevaplarını ve soruşturma ile ilgili görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren başlayacak 37 günlük süre içerisinde sunar.

(3) Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden 10 uncu maddenin birinci fıkrası dışında kalan diğer yerli ve yabancı taraflar görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren soruşturmanın akışını etkilemeyecek şekilde soruşturma süreci içerisinde sunabilir.

İş birliğine gelinmemesi

MADDE 13- (1) Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü çerçevesinde, ilgili taraflardan birinin verilen süreler dâhilinde ve istenilen biçimde gerekli bilgi ve belgeleri sağlamaması ya da bu bilgi ve belgelere erişimi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması veya yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermesi hallerinde söz konusu taraf iş birliğine gelmemiş sayılır. Bu gibi hallerde soruşturma kapsamındaki geçici veya nihai belirlemeler, olumlu ya da olumsuz şekilde, mevcut verilere göre yapılabilir.

(2) İlgili tarafların iş birliğine gelmemesi veya kısmen iş birliğine gelmesi halinde bahse konu taraf için soruşturmanın sonucu iş birliğine gelinmesine nazaran daha az avantajlı olabilir.

Meri önlemin uygulanması

MADDE 14- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca, meri önlem soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.

Soruşturmanın başlangıç tarihi

MADDE 15- (1) Soruşturma, bu Tebliğin yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.

Yürürlük

MADDE 16- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

KURUMLAR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO: 1)’NDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

(SERİ NO: 25)

Bu Tebliğde; 28/7/2024 tarihli ve 7524 sayılı Kanunun 32 nci ve 4/12/2025 tarihli ve 7566 sayılı Kanunun 2 nci maddeleri ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununda yapılan düzenlemelere ilişkin açıklamalara yer verilmekte olup, 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinde ilgili bölümler itibarıyla aşağıdaki değişiklikler yapılmıştır.

MADDE 1- 3/4/2007 tarihli ve 26482 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’nin “5.5. Türkiye’de kurulu fonlar ile yatırım ortaklıklarının kazançlarına ilişkin istisna” başlıklı bölümünün üçüncü paragrafının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle, beşinci paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar eklenmiş, mevcut yedinci ve sekizinci paragrafları aşağıdaki şekilde ve aynı bölümde yer alan “Örnek:” ibaresi “Örnek 4:” olarak değiştirilmiştir.

“Diğer taraftan, 1/1/2025 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara ilişkin avans kar paylarının da kar dağıtımının hesaplanmasında dikkate alınacağı tabiidir.”

“Kar dağıtımına esas taşınmaz kazancı hesaplanırken, taşınmazlardan elde edilen hasılattan, bu faaliyet nedeniyle yüklenilen gider ve maliyet unsurlarının düşülmesi sonucu bulunacak kazanç dikkate alınacaktır. Taşınmazlara ilişkin faaliyetin veya toplamda tüm faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde, istisna uygulamasında kar dağıtımı şartının söz konusu olmayacağı tabiidir.

Öte yandan, taşınmazlara ilişkin faaliyetlerin karla, diğer faaliyetlerin ise zararla sonuçlanması ve toplam kazancın taşınmazlardan elde edilen kazançtan düşük olması halinde, kazancın yarısının dağıtılması istisna açısından yeterli sayılacaktır.

Örnek 1: (A) Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. 2025 yılında taşınmazlardan 1.000.000 TL kar elde etmiş olup, Ortaklığın diğer faaliyetleri ise 600.000 TL zararla sonuçlanmıştır. Böylece anılan Ortaklığın 2025 yılında, (1.000.000 – 600.000) 400.000 TL kazancı bulunmaktadır. (Kar dağıtımına konu edilecek tutarın tespitinde kanuni yedek akçeler ihmal edilmiştir.) Buna göre, (A) Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin 2025 yılı kazancının yarısı olan (400.000 x %50) 200.000 TL’nin dağıtımı, istisnanın uygulanması için yeterlidir.

Taşınmazlara ilişkin faaliyetler ile bu kapsama girmeyen işlerin birlikte yürütülmesi halinde müşterek genel giderlerin, bu faaliyetler ile ilgili olarak cari yılda oluşan maliyetlerin birbirine oranı esas alınarak dağıtılması gerekmektedir.

Taşınmaz faaliyetleri ile bu kapsama girmeyen faaliyetlerde müştereken kullanılan tesisat, makine ve ulaştırma vasıtalarının amortismanlarının ise bunların her bir işte kullanıldıkları gün sayısına göre dağıtımının yapılması gerekmektedir. Hangi işlerde ne kadar süreyle kullanıldığı tespit edilemeyen sabit kıymetlere ilişkin amortismanlar, müşterek genel giderlerle birlikte dağıtıma tabi tutulacaktır.

Örnek 2: (B) Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin 2025 yılında taşınmaz faaliyetine ilişkin maliyeti 9.000.000 TL, diğer faaliyetleri nedeniyle oluşan maliyeti 1.000.000 TL’dir. Ortaklığın müşterek genel giderleri ise 500.000 TL’dir. Bu durumda kar dağıtımına esas taşınmaz kazancı, [500.000 x (9.000.000 / 10.000.000)] 450.000 TL müşterek genel gider dikkate alınmak suretiyle tespit edilecektir.”

“Faaliyet alanı gereği portföyüne veya aktifine taşınmaz dahil edemeyen ve inşaat projeleri yapamayan fon ve ortaklıkların bahse konu gelirleri bulunmayacağından, bu fon ve ortaklıklar için kar dağıtımı şartının aranmayacağı tabiidir. Öte yandan, herhangi bir şekilde taşınmaz kazancı elde eden fon ve ortaklıkların istisnadan yararlanabilmesi için, söz konusu kazançlar bakımından kar dağıtımı şartı aranacaktır.

Dağıtılması gereken kazancın tespitinde, kurumların Türk Ticaret Kanunu uyarınca ayırması zorunlu olan kanuni yedek akçeler dikkate alınabilecek ve taşınmaz gelirlerine isabet eden kanuni yedek akçe tutarı düşüldükten sonraki kazancın %50'si dağıtıma konu edilecektir. Karın sermayeye eklenmesi kar dağıtımı sayılmadığından, kar paylarının sermayeye eklenmesi suretiyle kar dağıtım şartının sağlanması söz konusu değildir. Sermaye piyasası mevzuatına göre belirlenen net dağıtılabilir kar esas alınarak kar dağıtımı yapılması gerekmektedir. Ancak net dağıtılabilir karın, Vergi Usul Kanununa göre tutulan kayıtlar kapsamında tespit edilen kar tutarını aşmaması gerekir. Sermaye piyasası mevzuatına göre belirlenen net dağıtılabilir karın, Vergi Usul Kanununa göre tutulan kayıtlar kapsamında tespit edilen kardan daha düşük olması halinde, sermaye piyasası mevzuatına göre belirlenen net dağıtılabilir karın dikkate alınacağı tabiidir.

Örnek 3: (C) Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin 2025 yılında taşınmazlardan elde ettiği kazancı 8.000.000 TL’dir. Sermaye piyasası mevzuatı uyarınca Ortaklığın net dağıtılabilir karı 7.000.000 TL; Vergi Usul Kanununa göre tutulan kayıtlara göre belirlenen net dağıtılabilir karı ise 5.000.000 TL’dir. Buna göre ilgili mevzuatında aksi bir durum olmadıkça, Ortaklığın net dağıtılabilir karı olarak 5.000.000 TL esas alınacak ve bu tutarın, tamamının taşınmazlardan elde edilen kazanç kabul edilmek suretiyle istisnadan yararlanmak için yarısının dağıtılması gerekecektir.”

MADDE 2- Aynı Tebliğin “5.17. Kurumlar vergisinden istisna edilen kazançlara isabet eden giderlerin diğer kazançlardan indirilememesi” başlıklı bölümünden sonra gelmek üzere aşağıdaki bölüm eklenmiştir.

“5.18. İstisna uygulamalarında kar ve zararların değerlendirilmesi

Kurumlar vergisi yönünden istisnanın belirli bir faaliyete özgülenmesi durumunda, ilgili faaliyetin bir bütün halinde değerlendirilmesi ve kazancın bu bütünlük çerçevesinde tespit edilmesi gerekmektedir. İşlem bazında uygulanan istisnalarda ise kazanç ve istisna her bir işlem bazında belirlenmektedir.

Faaliyet esaslı istisnalar, bir hesap döneminde aynı istisna konusundaki tüm faaliyetlerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda oluşan kazançlara ilişkindir. Bu kapsama giren istisnaların bazıları aşağıdaki gibidir.

a) Yatırım fon ve ortaklıklarının kazanç istisnası (taşınmazlardan elde edilen kazançlar hariç) (5520 sayılı Kanun madde 5/1-d)

b) Yurt dışı şube kazançları istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-g)

c) Yurt dışı inşaat, onarım, montaj ve teknik hizmetler kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-h)

ç) Eğitim ve öğretim kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-ı)

d) Risturn kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-i)

e) Yabancı fon kazançlarının vergilendirilmesinde yönetici şirketlere ilişkin kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/A)

f) Sınai mülkiyet hakları satış kazancı istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/B)

g) Türk uluslararası gemi siciline kayıtlı gemilerin işletilmesinden sağlanan kazanç istisnası (4490 sayılı Kanun madde 12)

ğ) Serbest bölgelerde elde edilen kazanç istisnası (3218 sayılı Kanun geçici madde 3)

h) Teknoloji geliştirme bölgelerinde elde edilen kazanç istisnası (4691 sayılı Kanun geçici madde 2)

ı) Araştırma altyapılarının Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarda istisna (6550 sayılı Kanun geçici madde 1/a)

Örnek 1: (A) A.Ş. teknoloji geliştirme bölgesinde farklı projeler kapsamında yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetleri yürütmektedir. Şirket, 2025 hesap döneminde 1. Ar-Ge projesinden 2.500.000 TL kazanç elde etmiş, 2. Ar-Ge projesinden ise 1.000.000 TL zarar doğmuştur.

Buna göre, teknoloji geliştirme bölgesinde yürütülen faaliyetler hesap döneminde bir bütün olarak değerlendirileceğinden, istisna kapsamındaki projelerden doğan zararların bu kapsamdaki kazançlardan mahsup edilmesi gerekmekte olup, söz konusu faaliyetten elde edilen (2.500.000 - 1.000.000) 1.500.000 TL kazanç, 4691 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi kapsamında kurumlar vergisinden istisna edilecek ve bu tutar beyannamenin ilgili istisna satırına yazılacaktır.

İşlem esaslı istisnalar, hesap dönemi içerisindeki her bir işleme bağlı olarak ayrı ayrı doğan kazançlara ilişkindir. Bu kapsama giren istisnaların bazıları aşağıdaki gibidir.

a) İştirak kazançları istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-a)

b) Yurt dışı iştirak kazançları istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-b)

c) Yurt dışı iştirak hissesi satış kazancı istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-c)

ç) Emisyon primi kazancı istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-ç)

d) Taşınmaz, iştirak hisseleri ve fon satış kazancı istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-e)

e) Bankalara, finansal kiralama ya da finansman şirketlerine veya TMSF'ye borçlu durumda olanların taşınmaz veya iştirak hisselerinin satış kazancı istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-f)

f) Sat-kirala-geri al işlemlerine yönelik kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-j)

g) Varlık kiralama işlemlerinden elde edilen kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun madde 5/1-k)

ğ) Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin elden çıkarılmasından doğan kazanç istisnası (193 sayılı Kanun geçici madde 76)

Örnek 2: (B) A.Ş. aktifinde yer alan iki ayrı taşınmazı bankaya olan borcuna karşılık alacaklı bankaya 2025 hesap döneminde satmıştır. Söz konusu satış işlemlerinin birincisinden 3.500.000 TL kazanç elde etmiş, ikincisinden ise 1.500.000 TL zarar doğmuştur.

Buna göre, Kurumlar Vergisi Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi kapsamında her bir satış işleminden doğan kazanç veya zarar ayrı ayrı dikkate alınacak olup, birinci taşınmaz satışından kaynaklı 3.500.000 TL kazanç kurumlar vergisinden istisna edilecek, ikinci taşınmaz satışından doğan 1.500.000 TL zarar ise beyannamenin kanunen kabul edilmeyen gider satırına yazılacaktır.”

MADDE 3- Aynı Tebliğin “10.6.5.1.” numaralı bölümündeki “sadece” ibaresinden sonra gelmek üzere “dördüncü geçici vergilendirme dönemi ile” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 4- Aynı Tebliğin “32.5.6. Yurt içi asgari kurumlar vergisi hesaplamasında kurum kazancından düşülmeyen istisna ve indirimler” başlıklı bölümünden sonra gelmek üzere aşağıdaki bölüm eklenmiştir.

“32.5.7. Asgari kurumlar vergisinden indirilen yatırıma katkı tutarının tespiti

Kurumlar Vergisi Kanununun 32/C maddesine göre hesaplanan asgari kurumlar vergisinden indirilen yatırıma katkı tutarının tespitinde, 2/8/2024 tarihinden önce mevcut yatırım teşvik belgelerinde kayıtlı olan yatırım tutarı dikkate alınmakta, bu tarihten sonra yatırım teşvik belgesinde gerçekleştirilen revizeler sonucundaki artışlar hesaplamaya dahil edilmemektedir. Buna göre, teşvik belgesini 2/8/2024 tarihinden önce alan ve 2/8/2024 tarihinden sonra revize eden mükelleflerin, 32/A maddesine göre alınmayan vergilerini, 2/8/2024 öncesi yatırıma katkı tutarını dikkate almak veya oranlama yapmak suretiyle tespit etmeleri mümkündür.

Örnek: (A) A.Ş.’nin 2/8/2024 tarihinden önce aldığı yatırım teşvik belgesinde kayıtlı yatırım tutarı 10.000.000 TL, yatırıma katkı oranı ise %30’dur. Şirket, 2/8/2024 tarihinden sonra yatırım teşvik belgesini revize ettirmiş ve yatırım tutarını 15.000.000 TL’ye yükseltmiştir. Buna göre şirketin, 2/8/2024 öncesi yatırıma katkı tutarı (10.000.000 x %30) 3.000.000 TL; 2/8/2024 tarihinden sonra eklenen yatırıma katkı tutarı (5.000.000 x %30) 1.500.000 TL; toplam yatırıma katkı tutarı ise (3.000.000 + 1.500.000) 4.500.000 TL’dir. Şirket, 2025 hesap dönemi öncesinde yatırıma katkı tutarının 500.000 TL’sini kullanmıştır.

(A) A.Ş.’nin 2025 hesap dönemine ilişkin ticari bilanço karı 3.000.000 TL, kanunen kabul edilmeyen gideri 500.000 TL’dir. Mükellef kurumun 2025 hesap dönemine ilişkin verdiği kurumlar vergisi beyannamesinde yatırım teşvik belgesi dolayısıyla indirimli kurumlar vergisine tabi matrahı 750.000 TL, indirimli vergi oranı ise %5’tir. Kurum ayrıca, 2.700.000 TL nakdi sermaye faiz indirimini matrahından indirim konusu yapmıştır.

Mükellef kurumun 2025 hesap dönemine ilişkin verdiği kurumlar vergisi beyannamesinde;

- teşvik belgesine göre alınmayan vergi (750.000 x %20) 150.000 TL

- indirimli orana tabi matrah üzerinden hesaplanan vergi (750.000 x %5) 37.500 TL

- genel orana tabi matrah (800.000 – 750.000) 50.000 TL

- genel orana tabi matrah üzerinden hesaplanan vergi (50.000 x %25) 12.500 TL

- hesaplanan kurumlar vergisi (37.500 + 12.500) 50.000 TL

- (indirim öncesi) asgari vergi [(3.000.000 + 500.000) x %10] 350.000 TL

olarak tespit edilmiştir.

Asgari vergiden, 2/8/2024 tarihinden önceki belgede kayıtlı yatırıma göre hesaplanan yatırıma katkı tutarı öncelikle indirilebilecek veya oranlama yapılmak suretiyle tespit edilen tutar indirime konu edilebilecektir.

- 1. yöntem: 150.000 TL’nin tamamının, 2/8/2024 öncesi belgede kayıtlı yatırıma göre hesaplanan yatırıma katkı tutarı olan 3.000.000 TL’den düşülmesi mümkündür. Böylece, kalan [3.000.000 – (500.000 + 150.000)] 2.350.000 TL yatırıma katkı tutarı, ileriki dönem kurumlar vergisi beyannamelerinde asgari vergiden düşülmeye devam edilecek ve 3.000.000 TL’lik yatırıma katkı tutarı kullanıldıktan sonra asgari vergiden yatırıma katkı tutarı düşülemeyecektir. Buna göre şirketin 2025 dönemi asgari vergisi (350.000 – 150.000) 200.000 TL olarak belirlenecektir.

- 2. yöntem: 150.000 TL’nin, 2/8/2024 öncesi ve sonrası belgelerde kayıtlı yatırım tutarına göre belirlenen yatırıma katkı tutarlarına oranlanarak dikkate alınması da mümkündür. Böylece, 2/8/2024 öncesi belgeye göre hesaplanan yatırıma katkı tutarına isabet eden [150.000 x (3.000.000 / 4.500.000)] 100.000 TL, 2/8/2024 sonrası belgeye göre hesaplanan yatırıma katkı tutarına isabet eden [150.000 x (1.500.000 / 4.500.000)] 50.000 TL olacaktır. Buna göre şirketin hesaplanan asgari vergisi (350.000 – 100.000) 250.000 TL olarak belirlenecektir. Öte yandan, kalan [3.000.000 – (500.000 + 100.000)] 2.400.000 TL yatırıma katkı tutarı, ileriki dönem kurumlar vergisi beyannamelerinde asgari vergiden düşülmeye devam edilecektir. Revize sonrası belgeye göre hesaplanan yatırıma katkı tutarına isabet eden 50.000 TL’nin asgari vergiden indirilemeyeceği tabiidir.

Mükellefin 2025 hesap dönemi kurumlar vergisi beyannamesinde kullandığı yatırıma katkı tutarı her halükarda 150.000 TL olacaktır.”

MADDE 5- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 6- Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.

MALATYA GENELİNDEKİ GELİŞMELERDE EN ÇOK DİKKAT ÇEKEN NOKTALAR NELERDİR

Malatya genelinde yürütülen projeler kapsamında resmi verilere göre toplamda 12 farklı alt bölgede eş zamanlı saha çalışması gerçekleştirilmektedir. Saha ekiplerinin aktardığı son bilgilere göre, planlanan faaliyetlerin zaman çizelgesine uygun olarak ilerlediği görülüyor. Vatandaşlar, idari birimlerin sunduğu bu hizmet kalitesinden memnuniyet duyduklarını dile getirirken, bölgedeki ekonomik gelişmelerin de önü açılıyor. Kentteki tüm bu hareketliliği yakından izlemek ve anlık verilere ulaşmak isteyenler, bölgenin en güvenilir kaynaklarından biri olan Malatya Haber platformunu düzenli olarak takip ediyor. Söz konusu platform, kentte meydana gelen tüm hadiseleri tarafsız bir yayıncılık ilkesiyle kamuoyuna aktarıyor.

Gelişmelerin sosyo-ekonomik yansımaları incelendiğinde, tarımdan sanayiye kadar pek çok alanda yapısal adımların atıldığı gözlemlenmektedir. Özellikle Malatya hususunda yaşanan son gelişmeler, bölge halkının günlük planlamalarında belirleyici bir rol oynamaktadır. Yetkililer, vatandaşların mağduriyet yaşamaması adına anlık bilgilendirmelerin yapılmasının büyük önem taşıdığını vurguluyor. Bu kapsamda anlık gelişmeleri ve anında müdahale edilen saha olaylarını öğrenmek için Malatya Son Dakika Haberleri büyük bir kaynak teşkil ediyor. Bölgedeki anlık hava durumu değişimlerinden, piyasalardaki ani dalgalanmalara kadar geniş bir yelpazede bilgi sunulması, vatandaşların işlerini kolaylaştırıyor.

Gelecek dönem planlamaları doğrultusunda, idari birimlerin koordinasyon mekanizmalarını daha da güçlendireceği belirtildi. Bölgesel bazda yapılan yatırımların kalıcı hale gelmesi için sivil toplum kuruluşlarının da sürece dahil edilmesi planlanıyor. Kamuoyunu bilgilendiren analistler, kentteki bu potansiyelin doğru değerlendirilmesi halinde orta vadede ciddi bir kalkınma ivmesi yakalanacağına işaret ediyor. Vatandaşların talep ve önerileri doğrultusunda revize edilen bu programlar, kentin vizyonunu geleceğe taşımak adına büyük bir kararlılıkla sürdürülüyor. Tüm bu süreçlerin tarafsız bir gözle izlenmesi ve raporlanması da yerel medyanın gücünü bir kez daha ortaya koyuyor.

UŞAK ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Uşak Üniversitesine bağlı Lisansüstü Eğitim Enstitüsünde örgün ve/veya uzaktan öğretim yoluyla yürütülen lisansüstü eğitim-öğretim programları ile bilimsel araştırma ve uygulama faaliyetlerinin işleyişine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, Uşak Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsüne bağlı olarak yürütülen lisansüstü programlara öğrenci kabul ve kayıt işlemleri ile eğitim-öğretim ve sınavlara ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemini,

b) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,

c) Danışman: Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders ve tez dönemlerinde rehberlik etmek üzere Üniversite kadrosunda bulunan Enstitü Yönetim Kurulu tarafından atanan öğretim üyesini ve/veya öğretim üyesi kadrosunda olmayıp ilgili alanda doçentlik ünvanını alan öğretim elemanını,

ç) Dönem projesi: Tezsiz yüksek lisans programı öğrencilerince hazırlanacak proje çalışmasını,

d) Enstitü: Uşak Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsünü,

e) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı (EABD/EASD): Enstitüdeki ana bilim dalını/ana sanat dalını,

f) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı akademik kurulu: Enstitü ana bilim ya da ana sanat dalının, lisansüstü düzeyde ders veren ve/veya tez yöneten, tam zamanlı öğretim üyelerinden ve doktora/sanatta yeterlik ünvanına sahip öğretim görevlilerinden oluşan kurulu,

g) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanı: Enstitüdeki ana bilim/ana sanat dalı başkanını,

ğ) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulu: Enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanı başkanlığında, varsa yardımcıları ve o EABD/EASD'yi oluşturan bilim veya sanat dalları başkanlarından oluşan kurulu,

h) Enstitü Kurulu (EK): Enstitü Müdürünün başkanlığında, enstitü müdür yardımcıları ve Enstitüde öğretim programları bulunan ve/veya ortak öğretim programı yürüten ana bilim/ana sanat dalı başkanlarından oluşan kurulu,

ı) Enstitü Müdürü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Müdürünü,

i) Enstitü Yönetim Kurulu (EYK): Enstitü Müdürünün başkanlığında, enstitü müdür yardımcıları ve Enstitü Müdürünün göstereceği altı aday arasından Enstitü Kurulunca üç yıl için seçilen üç öğretim üyesinden oluşan kurulu,

j) Eş değer diploma programı: İsimleri aynı olan veya EYK tarafından içeriklerinin en az %80’inin aynı olduğu tespit edilen diploma programlarını,

k) Etik kurulu: Uşak Üniversitesi bünyesinde bulunan etik kurullarını,

l) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermeyi,

m) Lisansüstü uzaktan eğitim programı: Bilişim teknolojileri destekli internet aracılığı ile gerçekleştirilen lisansüstü eğitim programını,

n) Öğrenci: Lisansüstü öğrenim için Enstitüye kayıtlı öğrenciyi,

o) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezini,

ö) Özel öğrenci: Başka bir yükseköğretim kurumunun öğrencisi iken Uşak Üniversitesinin aynı düzeydeki programlarından; farklı bir yükseköğretim ortamı, kültürü ve kazanımı edinmek amacıyla ders almak isteyen öğrenciyi,

p) Program: Yüksek lisans, doktora/sanatta yeterlik ünvanlarına yönelik belirli sayıda ve belirli içerikte zorunlu ve seçmeli dersler ile doktora/sanatta yeterlik, tez ve uygulamalarını,

r) Rektörlük: Uşak Üniversitesi Rektörlüğünü,

s) Seminer: Lisansüstü öğrencilerin ders döneminde aldıkları tez konusunu araştırmaya, literatür takibine, kaynak incelemeye, rapor hazırlamaya ve sunmaya dayanan, yazılı bir rapordan oluşan kredisiz uygulama dersini,

ş) Senato: Uşak Üniversitesi Senatosunu,

t) Tez: Tezli yüksek lisans ve doktora tez çalışması ile sanatta yeterlik eserini,

u) Tez izleme komitesi: Doktora öğrencisinin tez önerisini değerlendirmek, tez çalışmalarına rehberlik etmek, yönlendirmek görevlerini üstlenen biri tez danışmanı olmak üzere üç öğretim üyesinden, öğretim üyesi bulunmaması halinde doçentliğini almış öğretim elemanından oluşan komiteyi,

ü) Uzmanlık alan dersi: Kredili derslerini ve seminer dersini başarı ile bitirmiş, tez önerisi EYK tarafından kabul edilmiş öğrencinin danışmanına ihdas edilen dersi,

v) Üniversite: Uşak Üniversitesini,

y) Yabancı dil sınavı: Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavları ile ÖSYM tarafından eş değerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarını,

z) YÖK: Yükseköğretim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kontenjanlar, Başvuru Koşulları, Sınavlar ve Kayıt

Kontenjan ve başvuru ilanı

MADDE 4- (1) Her program için kontenjan ve başvuru koşulları, ilgili EABD/EASD akademik kurulu görüşü, EYK kararı ve Senato onayı ile belirlenir. Lisansüstü program kontenjanları, YÖK tarafından belirlenen lisansüstü programlarda görev alabilecek öğretim elemanı sayısı ve mevcut öğretim elemanı başına düşen öğrenci sayısı dikkate alınarak Senato tarafından belirlenir.

(2) Öğrenci kabul edilecek programlar, kontenjanlar, başvuru koşulları, gerekli belgeler ile başvuru, kabul, yazılı ve/veya sözlü sınav ile kayıt tarihleri Senatonun onayı üzerine Rektörlük tarafından ilan edilir ve ayrıca Enstitü Müdürlüğü tarafından Enstitünün internet sayfasında da duyurulur. Söz konusu ilan, her yarıyıl başında öğrenci almak üzere verilebilir.

(3) Lisansüstü programlara başvuruda tüm sorumluluk adayların kendilerine aittir. Gerçeğe aykırı beyanda bulunanların başvuruları iptal edilir.

Lisansüstü programlara başvuru koşulları

MADDE 5- (1) Yüksek lisans programlarına başvuru için adayların;

a) Lisans diplomasına sahip olması gereklidir.

b) Tezli yüksek lisans programlarında ALES’ten 55 puana veya eş değerliği kabul edilen diğer sınavların birinden alınmış denk puana sahip olmaları gerekir.

c) Tezsiz yüksek lisans programlarında ise ALES puanı şartının aranıp aranmayacağı EABD/EASD akademik kurulu teklifi ve EYK kararından sonra Senato tarafından belirlenir.

ç) Doktora/sanatta yeterlik/tıpta uzmanlık/diş hekimliğinde uzmanlık/veteriner hekimliğinde uzmanlık/eczacılıkta uzmanlık mezunlarının yüksek lisans programlarına başvurularında ALES şartı aranmaz ve bu adayların değerlendirme işlemleri için;

1) Senato tarafından mezun olunan lisansüstü programa girişteki puan türü veya uzmanlık alanı dikkate alınmaksızın, 55’ten düşük, 75’ten fazla olmamak üzere bir puan belirlenir ve ilgili programın şartlarında ilan edilir.

2) Bu adaylar daha önceden aldıkları puan türü veya doktora/sanatta yeterlik/uzmanlık alanından farklı bir alanda başvuru yapabilir.

3) İlan edilen puan, puan türüne bakılmaksızın ALES puanı olarak hesaplamalara dâhil edilir.

d) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin sadece özel yetenek sınavı ile öğrenci kabul eden programlarının Enstitüdeki ana sanat ve ana bilim dallarına öğrenci kabulünde ALES veya eş değeri bir sınav şartı aranmaz.

(2) Doktora programlarına başvuru için adayların;

a) Tezli yüksek lisans diplomasına sahip olması gereklidir.

b) ALES’ten 65 puana veya eş değerliği kabul edilen diğer sınavların birinden alınmış denk puana sahip olmaları gerekir.

c) Doktora/sanatta yeterlik/tıpta uzmanlık/diş hekimliğinde uzmanlık/veteriner hekimliğinde uzmanlık/eczacılıkta uzmanlık mezunlarının doktora programlarına başvurularında ALES şartı aranmaz ve bu adayların değerlendirme işlemleri için;

1) Senato tarafından mezun olunan lisansüstü programa girişteki puan türü veya uzmanlık alanı dikkate alınmaksızın, 55’ten düşük, 75’ten fazla olmamak üzere bir puan belirlenir ve ilgili programın şartlarında ilan edilir.

2) Bu adaylar daha önceden aldıkları puan türü veya doktora/sanatta yeterlik/uzmanlık alanından farklı bir alanda başvuru yapabilir.

3) İlan edilen puan, puan türüne bakılmaksızın ALES puanı olarak hesaplamalara dâhil edilir.

ç) Tıp, diş hekimliği, veteriner, eczacılık fakülteleri ile hazırlık sınıfları hariç en az on yarıyıl süreli lisans diplomasına veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları ve ALES’ten başvurduğu programın puan türünde en az 65 puan almaları gerekir.

d) Doktora programlarına başvuruda, adayın son beş yıl içerisinde yapılan YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurul tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından muadili bir puan almaları gerekir.

(3) Temel tıp bilimlerinde doktora programlarına başvuru için adayların;

a) Tıp fakültesi mezunlarının lisans diplomasına sahip ve Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavından temel tıp alanında en az 50 puan veya ALES’in sayısal puan türünden en az 75 puan veya eş değerliği kabul edilen diğer sınavların birinden alınmış denk puana sahip olmaları gerekir. (Temel tıp puanı, TUS’ta Temel Tıp Bilimleri Testi-1 bölümünden elde edilen standart puanın 0,7 Klinik Tıp Bilimleri Testinden elde edilen standart puanın 0,3 ile çarpılarak toplanması ile bulunur).

b) Tıp Fakültesi mezunu olmayanların ise yüksek lisans diplomasına sahip (diş hekimliği ve veteriner fakülteleri mezunlarının lisans derecesine) ve ALES’in sayısal puan türünden en az 85 puan veya eş değerliği kabul edilen diğer sınavların birinden alınmış denk puana sahip olmaları gerekir.

c) Temel tıp bilimlerinde doktora programına öğrenci kabulünde, adayın son beş yıl içerisinde yapılan YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurul tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından muadili bir puan alması gerekir.

ç) Lisans derecesiyle doktora programına başvuran adayın lisans mezuniyet not ortalamasının en az 3.00 veya muadili olması ve başvurduğu puan türünde en az 85 ALES puanına veya eş değerliği kabul edilen diğer sınavların birinden alınmış denk puana sahip olması gerekir.

(4) Sanatta yeterlik programlarına başvuru için adayların;

a) Tezli yüksek lisans diplomasına sahip olması gereklidir.

b) Sanatta yeterlik programına öğrenci kabulünde, adayın son beş yıl içerisinde yapılan YDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurul tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından muadili bir puan alması gerekir.

(5) Yüksek lisans ve doktora/sanatta yeterlik programlarına başvurularda girilecek programların özelliklerine göre gerekirse ALES puanının yükseltilmesine, ilgili EABD/EASD başkanlığının teklifi ve EYK’nın önerisi üzerine Senato tarafından karar verilir.

(6) Adayların, EABD/EASD akademik kurulu tarafından önerilen, EYK tarafından uygun bulunan ve Senato tarafından belirlenen diğer koşulları sağlamaları gerekir.

Öğrenci kabulü ile ilgili genel şartlar ve başvuruların değerlendirilmesi

MADDE 6- (1) EABD/EASD akademik kurulunun talebi doğrultusunda başvurularda sözlü ve/veya yazılı sınav ya da portfolyo/yetenek sınavı uygulanacağı ilanda belirtilir.

(2) Tezli yüksek lisans ve doktora/sanatta yeterlik programlarına başvurularda;

a) Yüksek lisans ve doktora programlarına başvuranlar için ALES veya eş değer puanın %50’sinin, lisans/yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının %40’ının ve yabancı dil puanının %10’unun toplamı esas alınarak yapılacak sıralamaya göre başvuranlar sözlü ve/veya yazılı sınava çağrılır.

b) ALES şartı aranmayan ana bilim/ana sanat dallarında ise lisans/yüksek lisans not ortalamasının %70’inin ve yabancı dil puanının %30’unun toplamı esas alınarak yapılacak sıralamaya göre başvuranlar sözlü/yetenek/portfolyo ve/veya yazılı sınava çağrılır.

(3) Lisansüstü programlara başvuran adayların yerleştirme başarı puanı hesaplamasında;

a) Tezli yüksek lisans/doktora programlarına başvuran adaylar için; ALES veya eş değer puanın %50’sinin, lisans/yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının %20’sinin, yabancı dil puanının %10’unun ve sözlü ve/veya yazılı sınav puanının %20’sinin toplamı alınarak başarı puanı hesaplanır.

b) ALES şartı aranmayan tezli yüksek lisans/sanatta yeterlik programlarına başvuran adaylar için; lisans/yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının %50’sinin, yabancı dil puanının %10’unun ve sözlü/yetenek/portfolyo sınav puanının %40’ının toplamı alınarak başarı puanı hesaplanır.

c) Tezsiz yüksek lisans programına başvuran adaylar için; lisans mezuniyet not ortalamasının %60’ı ile yabancı dil puanının %40’ının toplamı alınarak başarı puanı hesaplanır. ALES puanının istenildiği durumlarda; ALES veya eş değer puanın %50’sinin, lisans mezuniyet not ortalamasının %40’ının ve yabancı dil puanının %10’unun toplamı alınarak başarı puanı hesaplanır. Yabancı dil puanı olmayan adayın puanı sıfır olarak değerlendirilir.

(4) Sözlü ve/veya yazılı sınav notu; tezli yüksek lisans programlarında 100 üzerinden 60 puan, doktora/sanatta yeterlik programlarında sanat sınavı/dosya değerlendirme notu 100 üzerinden 70 puanın altında olan adaylar başarısız sayılır.

(5) Sözlü ve yazılı sınavın bir arada uygulandığı programlarda sözlü notunun %50’si ve yazılı sınav notunun %50’si alınarak hesaplama yapılır.

(6) Tezli yüksek lisans/doktora/sanatta yeterlik programlarına başvuran adaylardan sözlü ve/veya yazılı sınava alınacakların sayısı ilan edilen kontenjanın en az üç katı ile sınırlandırılabilir.

(7) Değerlendirmede sözlü ve yazılı sınavın beraber istendiği durumlarda, yazılı sınava girmeyen ya da başarısız olan adaylar sözlü sınava giremezler.

(8) Yerleştirme başarı puanının eşit olması halinde sırasıyla; ALES şartı arananlarda ALES, eşitlik bozulmazsa sırasıyla lisans/yüksek lisans mezuniyet not ortalaması ve yabancı dil puanı yüksek olan adaya öncelik verilir. Sonuçlar, Enstitü tarafından ilan edilir.

(9) İlan edilen kontenjan dâhilinde başarılı olan asıl adayların %50’sini geçmemek üzere yedek öğrenci listeleri Enstitü Müdürlüğü tarafından ilan edilir.

(10) Yazılı sınavlarda sınav evrakı, sözlü sınavlarda ise adaya sorulan soru-cevapları belirten tutanak sınava müteakip üç iş günü içinde Enstitüye teslim edilir.

(11) Mezuniyet not ortalamalarının dönüşüm hesabında, Yükseköğretim Kurulunun 4’lük not sisteminin 100’lük sistemde eş değerliğinin gösterildiği tablo dikkate alınır.

(12) Tezli yüksek lisans programlarına öğrenci kabulü ve başvuru değerlendirmelerinde yabancı dil puanı olmayan adayın puanı sıfır olarak kabul edilir.

Yabancı uyruklu öğrenci kabulü

MADDE 7- (1) Rektörlük, yabancı uyruklu öğrenci kabul edilecek lisansüstü programlarını, başvuru koşullarını, son başvuru tarihini, istenen belgeleri, kontenjanları ve diğer hususları ilgili EABD/EASD akademik kurulu görüşü, EYK kararı ve Senato onayı doğrultusunda ilan eder. Bu kontenjanlar ilanda ayrıca gösterilir. Bu şartların dışında yabancı uyruklu öğrenci alımı yapılamaz.

(2) Yurt içi ve/veya yurt dışındaki üniversitelerin lisans ve/veya yüksek lisans programlarından mezun olan yabancı uyruklu adayların lisansüstü programlara kabulü aşağıdaki şartlar ile değerlendirilir:

a) YÖK tarafından denkliği/tanınırlığı kabul edilmiş lisans veya tezli yüksek lisans diplomasına sahip olmaları gerekir.

b) Yüksek lisans başvuruları için lisans mezuniyet ortalamasının 4.00 üzerinden asgari 2.50; doktora başvuruları için yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının 4.00 üzerinden asgari 3.00 olması gerekir.

c) Yabancı uyruklu olup Türkiye dışındaki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan adayların ALES’e veya bu sınav için Üniversitelerarası Kurul tarafından eş değerliği kabul edilen uluslararası sınavlara girme şartı aranmaz. Fakat Türkiye içindeki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan yabancı uyruklu adaylar için programın ilan edilen ALES puan türünden tezli yüksek lisans programı için en az 55 puan, doktora programı için en az 65 puan almaları gerekir.

ç) Eğitim dili Türkçe olan yüksek lisans ve doktora programlarına başvuran yabancı uyruklu adaylardan başvuru sırasında Türkçe dil yeterlik belgesi istenir. Belgenin, Türkiye’deki devlet üniversitelerinin dil merkezlerinden veya Yunus Emre Enstitüsünden alınmış en az C1 seviyesinde olması gerekir. Yurt içindeki veya yurt dışındaki herhangi bir yükseköğretim kurumunda eğitim dili Türkçe olan bir lisans veya lisansüstü programdan mezun olan ve belgeleyen yabancı uyruklu adaylardan Türkçe dil yeterlik belgesi istenmez.

d) Türkçe yeterlik belgesine sahip olmayan yabancı uyruklu adaylar, diğer başvuru şartlarını taşımaları halinde, Türkçe öğrenme şartlı ön kabul elde eder. Bu durumda olan adaylar, Üniversitede uluslararası öğrencilere yönelik düzenlenen Türkçe öğretim programına katılır. Bir sonraki sınav döneminde yapılacak olan Türkçe yeterlik sınavı sonucuna göre başarılı olan adaylar öğrenime başlar. Türkçe öğretim programından en fazla iki eğitim öğretim yılı kadar sürede yeterlik alamayanların Enstitü ile ilişiği kesilir.

e) Yabancı dilde öğretim yapılan lisansüstü programlara başvuruda bulunan yabancı uyruklu adayların, öğretim göreceği dil ana dilinden farklı ise, ilgili programdaki yabancı dildeki yeterliliğini belgelemek zorundadır. Bunun için Üniversitelerarası Kurul tarafından eş değerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarının birisinden en az 70 puan alması gerekir.

f) Eğitim dili Türkçe olan doktora programlarına başvuruda bulunan yabancı uyruklu adayların kabulünde anadilleri dışında, YÖK/ÖSYM tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavlarından birinden en az 55 puan veya eş değerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından birinden denk bir puan almış olması gerekir.

g) Yabancı uyruklu olup Türkiye dışındaki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan adayların yüksek lisans programına yerleştirilmesi, lisans diplomasının not ortalamasına göre yapılır. Türkiye içindeki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan yabancı uyruklu adayların yüksek lisans programına yerleştirilmesinde ALES puanının %60’ı, lisans diploma notunun %40’ı esas alınır. Eşitlik halinde diploma notu yüksek olanlara öncelik verilir.

ğ) Yabancı uyruklu olup Türkiye dışındaki bir yükseköğretim kurumundan yüksek lisans mezunu olan adayların, doktora programına yerleştirilmesi yüksek lisans mezuniyet notunun %60’ı, yabancı dil puanının %40’ı esas alınarak yapılır. Türkiye içindeki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan yabancı uyruklu adayların doktora programına yerleştirilmesinde ALES puanının %50’si, yüksek lisans mezuniyet notunun %25’i, yabancı dil puanının %25’i esas alınır. Eşitlik halinde ALES puanı yüksek olanlara öncelik verilir.

(3) Yabancı uyruklu adayların başvuruda lisans veya tezli yüksek lisans mezuniyet belgeleri ile not dökümlerinin aslı ve onaylı Türkçe tercümelerini Enstitüye teslim etmeleri zorunludur.

Bilim/sanat dalı sınav jürilerinin belirlenmesi

MADDE 8- (1) Lisansüstü programlarına öğrenci kabulü ile ilgili sınav jürileri; ilgili EABD/EASD akademik kurulunun önereceği ve EYK tarafından belirlenen en az üç asıl ve iki yedek üyeden oluşur. Sözlü/yetenek/portfolyo ve/veya yazılı sınav EYK tarafından görevlendirilen ilgili sınav jürisi tarafından yapılır.

Özel şartlı öğrenci kabulü

MADDE 9- (1) Özel şartlı öğrenci kontenjanları tezli yüksek lisans programları için açılır ve her yarıyıl iki öğrenci ile sınırlıdır. Bu bağlamda;

a) Engelli öğrenci adayları, 20/2/2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre çalışma güçlerinin en az %40’ından yoksun olduklarını sağlık kurulu raporu ile belgelendirmek zorundadır.

b) Gazi, gazi yakınları ve birinci derece şehit yakınları durumlarını belgelendirmek zorundadır.

c) Sporcu adayları; Avrupa Şampiyonaları, Dünya Şampiyonaları veya Olimpiyat Oyunlarında ilk üç dereceye girmiş olduklarını belgelendirmek zorundadır.

(2) Özel şartlı öğrenci başarı değerlendirmesi; ilgili sınav jürisi tarafından ALES notunun %50’si, lisans mezuniyet notunun %50’si alınarak belirlenir.

Özel öğrenci kabulü

MADDE 10- (1) Bir yüksek lisans, doktora ya da sanatta yeterlik programına kayıtlı olan öğrenciler, Üniversitedeki lisansüstü derslere, kayıtlı oldukları EABD/EASD başkanlığının onayı ve EYK kararı ile özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrenci statüsüne kabul edilenler öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Bu öğrencilere kimlik kartı verilmez, askerlik işlemleri yürütülmez.

(2) Lisansüstü derslere kabul edilen öğrencilerin özel öğrenci olarak aldıkları ve başarılı oldukları derslerin muafiyet işlemleri kayıtlı oldukları ilgili EABD/EASD başkanlığı önerisi ve EYK kararıyla yapılır.

(3) İlgili yarıyılda kayıtlı öğrencisi bulunmayan derslere özel öğrenci kabul edilmez. Özel öğrenci herhangi bir lisans programından ders, seminer, uzmanlık alan ve tez çalışması derslerini alamaz.

(4) Özel öğrenci, ders kayıt dönemi sonunda almış olduğu dersin açılmaması durumunda, akademik takvimde belirtilen ekle-sil süresinin bitimini izleyen iki iş günü içerisinde EABD/EASD başkanlığının uygun görüşüne istinaden Enstitü Müdürlüğüne yazılı olarak ders değişikliği talebinde bulunabilir.

(5) Özel öğrencilere herhangi bir diploma veya ünvan verilmez. Ancak kendilerine, Enstitüden aldıkları derslerin notlarını gösteren transkript ve özel öğrenci olduklarına dair bir belge verilebilir.

(6) Özel öğrenci kontenjanları ilan edilen kontenjanın %20’sini geçemez.

(7) Özel öğrenciler, dönemlik öğrenim ücretini ödemekle yükümlüdürler.

(8) Özel öğrenci başvuruları EABD/EASD başkanlıklarının talebi doğrultusunda Enstitü Müdürlüğü tarafından belirlenen süre içinde “Özel Öğrenci Başvuru Formu” ile alınır. Süresi dışında yapılan başvurular kabul edilmez.

(9) Enstitü Müdürlüğü tarafından kontenjan belirlenmiş ve başvurunun birden fazla olduğu durumlarda, özel öğrencilerin alım değerlendirmesi; yüksek lisans programına başvuranlar için lisans, doktora programına başvuranlar için yüksek lisans genel not ortalaması esas alınarak başarı sıralaması 4’lük not sistemine göre yapılır. Özel öğrenci başvurularında sadece yüzlük not sisteminde genel not ortalaması bulunan adayların not dönüşümlerinde Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının not dönüşüm tablosu kullanılır.

(10) Özel öğrencilerin alabileceği derslerin belirlenmesinde EABD/EASD başkanlığı ve EYK yetkilidir.

(11) Özel öğrencilerin derse devamı, sınav, başarı değerlendirmesi, disiplin ve benzeri hususlardaki durumları, Enstitü öğrencilerine uygulanan esaslarla aynı olup bu konularda ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yatay geçiş yolu ile öğrenci kabulü

MADDE 11- (1) Bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında, en az bir yarıyılı tamamlamış olan, tezli yüksek lisans programları için tez aşamasına geçmeyen, doktora/sanatta yeterlik programları için ise yeterlik sınavına başvurmayan başarılı bir öğrenci, EABD/EASD’nin görüşü ve EYK kararıyla eş değer diploma programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir.

(2) Yatay geçiş başvuruları ilanda belirlenen süre içinde yapılır. Yatay geçiş kontenjanı, lisansüstü programlar için ilan edilmiş öğrenci kontenjanının %50’sini aşmayacak şekilde belirlenir. Yatay geçiş kontenjanları, ilgili EABD/EASD başkanlıklarının önerisi, EYK kararı ve Senatonun onayı ile belirlenir. Bu kontenjan ve başvuru koşulları ilanda ayrıca gösterilir.

(3) Öğrencinin yüksek lisans düzeyinde yatay geçişi için; genel not ortalamasının 4.00 üzerinden en az 2.50, 100 üzerinden en az 75, doktora düzeyinde ise genel not ortalamasının 4.00 üzerinden en az 3.00, 100 üzerinden en az 80 olması gerekir. Öğrencinin intibakı, başvurduğu EABD/EASD'de almamış olduğu dersler göz önünde bulundurularak EYK kararıyla yapılır.

(4) Yatay geçişle bir programa kaydolan öğrencinin programının tamamlanabilmesi için kullanacağı süre, daha önce kullandığı süre de dâhil olmak üzere, bu Yönetmelikte yer alan program süresi ile sınırlıdır.

(5) Yatay geçiş yolu ile öğrenci kabulü başarı değerlendirmesi; transkript notuna (ağırlıklı genel not ortalaması) göre en yüksek puandan aşağıya doğru sıralama alınarak yapılır.

(6) Yatay geçiş başvurusunda istenen belgeler şunlardır:

a) Öğrenci belgesi.

b) Transkript.

c) Onaylı ders içerikleri.

ç) Disiplin cezası almadığına dair belge.

Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulü

MADDE 12- (1) Yüksek lisans veya doktora/sanatta yeterlik programlarına kabul edilen, ancak lisans/yüksek lisans derecesini başvurdukları lisansüstü programından farklı alanlarda yapmış olanlara, eksikliklerini gidermeleri amacıyla bilimsel hazırlık programı uygulanabilir. Bilimsel hazırlık programı kapsamında öğrencinin alması gereken dersler EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK kararıyla belirlenir. Bilimsel hazırlık programı öğrencisi, iki yarıyıl içinde EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK’nın onayıyla en az dört, en çok altı derslik bilimsel hazırlık programı derslerini almak ve başarmak zorundadır.

(2) Bilimsel hazırlık dersleri, lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez. Bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, EABD/EASD başkanlığının teklifi ve EYK onayı ile yüksek lisans bilimsel hazırlık derslerini Enstitü bilimsel hazırlık programlarından; doktora/sanatta yeterlik programlarına kabul edilen bilimsel hazırlık öğrencileri ise bilimsel hazırlık programlarındaki dersleri yüksek lisans programlarından alabilirler. Alınacak dersler EABD/EASD akademik kurulunun teklifi ve EYK kararı ile tespit edilir. Ancak zorunlu hallerde EABD/EASD akademik kurulunun teklifi ve EYK kararı ile lisans programlarından ders alınabilir.

(3) Bilimsel hazırlık programında başarılı sayılmak için bir yüksek lisans öğrencisinin, bu programdaki her dersten en az CB notu alması ve en az 2.50 genel not ortalaması elde etmesi; bir doktora/sanatta yeterlik öğrencisinin ise her dersten en az BB notu alması ve en az 3.00 genel not ortalaması elde etmesi gerekir. Bilimsel hazırlık programı ile ilgili devam, sınavlar ve diğer hususlarda ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

(4) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en fazla iki yarıyıldır. Yaz okulu, hazırlık programının süresine dâhil edilmez. Bu süre Senato tarafından belirlenmiş haklı ve geçerli nedenlere bağlı süreler dışında uzatılamaz ve süre sonunda başarılı olamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre ilgili mevzuat hükümlerince belirlenen yüksek lisans veya doktora/sanatta yeterlik programı sürelerine dâhil edilmez.

(5) Bilimsel hazırlık programı uygulanacak alanlar, öğrenci kabulü için verilen ilanda belirtilir.

Katkı payı ve öğrenim ücreti

MADDE 13- (1) Katkı payı ve/veya öğrenim ücreti ödemesi gereken öğrenciler, güz ve bahar yarıyılları başında akademik takvimde belirtilen tarihlerde ücretlerini ödemekle yükümlüdür. Süresi içinde katkı payı veya öğrenim ücretini ödemeyen ve mazeretleri EYK tarafından kabul edilmeyen öğrenciler o dönem için kayıt yaptıramaz ve öğrencilik haklarından yararlanamaz.

Lisansüstü programlara kayıt

MADDE 14- (1) Lisansüstü programlara giriş sonuçları Enstitü internet sayfasında ilan edilir.

(2) Lisansüstü programlara kayıt hakkı kazananlar, akademik takvimde belirtilen süre içinde istenilen belgelerle Enstitüye başvurarak kesin kayıtlarını yaptırmak zorundadır. Süresi içinde kesin kayıt yaptırmayan asıl adaylar mazeretleri dikkate alınmaksızın kayıt hakkını kaybeder.

(3) İlgili programlarda boş kontenjan kalması durumunda yedek liste ilanına çıkılır. Yedek listede olan öğrenci kayıt yaptırmadığı takdirde ikinci yedek liste ilanına çıkılmaz. Asıl listedeki adaylar, yedek liste başvuru tarihleri arasında kayıt yaptıramaz.

(4) Kesin kayıt işlemini tamamlayan öğrenciler akademik takvimde belirtilen kayıt yenileme tarihleri arasında ders kaydını yaptırmak zorundadır.

(5) Tezsiz yüksek lisans programları hariç, aynı anda birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırılamaz ve devam edilemez.

Kayıt yenileme

MADDE 15- (1) Öğrenciler, akademik takvimde belirtilen süre içinde, o yarıyılda EABD/EASD’de açılan dersler arasından öğrenci bilgi sistemi üzerinden derslerini seçip danışmanlarının onayı ile kayıtlarını yenilemek zorundadırlar. Yeni kayıt yaptıran öğrenciler için sadece ders seçme işlemi yapılır.

(2) İlgili mevzuat hükümlerine göre katkı payını ödemeyen ve mazeretleri EYK tarafından kabul edilmeyen öğrencilerin kayıtları yenilenmez ve katkı payı ödemedikleri süre içinde kendilerine öğrenci belgesi verilmez ve askerlik tecil işlemleri yapılmaz.

(3) Öğrencilerin lisansüstü programa ilk kayıt yaptırdıkları tarihten itibaren mazeretsiz olarak kayıt yenileyip yenilemediklerine bakılmaksızın geçirdikleri tüm yarıyıllar azami öğrenim süresine sayılır.

(4) Öğrenciler her yarıyıl, akademik takvimde belirtilen tarihlerde kayıt oldukları programın asgari sürelerini aşmaları durumunda katkı payı ve/veya öğrenim ücretini ödemek zorundadır.

(5) Tezli yüksek lisans programı öğrencilerinin tez çalışması ve uzmanlık alan dersine kayıt yapabilmeleri için tez konularının EYK’da kabul edilmesi ve tüm derslerini başarı ile tamamlamaları gerekir.

(6) Danışman; akademik takvimde belirtilen süreler içinde öğrencinin seçmiş olduğu dersleri onaylamakla yükümlüdür.

(7) Tez aşamasındaki öğrenci, ikinci danışmanı bulunması halinde tez çalışması ve uzmanlık alan dersini birinci danışmanından alır.

(8) Kayıt yenilemeyen öğrencilerin mazeret başvuruları akademik takvimde belirtilen süre içinde alınır.

(9) Sağlık, doğal afet, tutukluluk, mahkûmiyet ve EYK tarafından kabul edilebilecek diğer nedenlerle özel durumlarını belgeleyen öğrencilerin mazeretleri EYK tarafından değerlendirilir. Mücbir sebep durumları hariç süresi dışındaki başvurular değerlendirmeye alınmaz.

(10) Üniversite tarafından, afet ve salgınlarda tez aşamasındaki lisansüstü eğitim öğrencilerine talepleri halinde bir dönem, afet veya salgının aşamasına göre tekrar başvurmaları durumunda bir dönem daha olmak üzere en fazla iki dönem ek süre verilebilir; verilen bu ek süreler azami süreden sayılmaz.

(11) Doğum yapan lisansüstü kadın öğrencilere talepleri halinde doğum sonrası iki dönem ek süre verilebilir, verilen bu ek süreler azami süreden sayılmaz.

(12) Kayıt yenilemeyen öğrenci, kayıt yenilemediği dönemde öğrencilik haklarından yararlanamaz ve kayıt yenilemediği yarıyıl öğrenim süresinden sayılır. Kayıt yenilemeyen öğrenciler, kayıt yenilemedikleri yarıyılda yeterlik, tez önerisi, tez izleme sınavlarına katılamazlar ve tezlerini teslim edemezler.

Ders değiştirme, ders muafiyeti ve uzaktan eğitim/ikinci öğretim programlarından ders alma

MADDE 16- (1) Ders değiştirme ile ilgili olarak aşağıdaki hususlara riayet edilir:

a) Akademik takvimde belirtilen süreler içerisinde öğrenciler, danışmanın onayı ile ders değişikliği yapabilir. Bu süreler dışında ders değişikliği işlemi yapılamaz.

b) Danışmanın bulunmadığı zorunlu hallerde (yurt dışı görevlendirme, hastalık, idari izin) ilgili EABD/EASD başkanlığının onayı ile ders değiştirme işlemi Enstitü tarafından yapılabilir.

(2) Aktarılacak krediler/ders muafiyeti ile ilgili olarak aşağıdaki hususlara riayet edilir:

a) Lisansüstü programlara yatay geçiş yapan veya daha önce devam ettiği herhangi bir yükseköğretim kurumu lisansüstü programlarında başarılı olduğu eş değer dersler için kredi aktarma/muafiyet talebinde bulunmak isteyen öğrenci yarıyılın ilk iki haftası içinde Enstitü Müdürlüğüne başvuruda bulunur. Başvurular, ilgili EABD/EASD komisyonları tarafından değerlendirilir ve EYK tarafından karara bağlanır.

b) Üniversitede kazanılan kredilerin başarı notunun tezli yüksek lisans için en az CB, doktora/sanatta yeterlik için en az BB olması gerekir.

c) Üniversite dışında kazanılan kredilerin başarı notunun tezli yüksek lisans için en az BB, doktora/sanatta yeterlik için en az BA veya belirtilen harf notlarına eş değer bir puan olması gerekir.

ç) Muafiyet istenen dersin zorunlu veya seçmeli olması durumuna bakılmaksızın, program eş değerliği dikkate alınarak başarılı olma ve ders içeriği uyumu şartı ile kredi/AKTS değerlerinden birine göre karar verilir.

d) Tezsiz yüksek lisans programı dersleri için muafiyet talebinde bulunulamaz.

(3) İkinci öğretim ve uzaktan eğitim tezsiz yüksek lisans programlarına kayıtlı öğrenciler, farklı tezsiz yüksek lisans programlarından en fazla üç ders alabilirler. Zorunlu durumlarda alınabilecek ders sayısı EYK kararı ile arttırılabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yüksek Lisans Programları

Genel esaslar

MADDE 17- (1) Yüksek lisans programı, tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülebilir.

(2) İlgili mevzuat hükümleri doğrultusunda, öğretim elemanı ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü uzaktan öğretim programları açılabilir.

Tezli yüksek lisans programı

MADDE 18- (1) Tezli yüksek lisans programının amacı; öğrenciye bilimsel araştırma yapma becerisinin yanında bilgiye erişme, değerlendirme, yorumlama, eleştiri ve çözüm önerisi getirebilme yetkinliğini kazandırmaktır. Tezli yüksek lisans programları ikinci öğretim programı olarak da yürütülebilir.

Tezli yüksek lisans ders ve kredi yükü

MADDE 19- (1) Tezli yüksek lisans programı toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur. Tezli yüksek lisans programı bir eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS kredisinden az olmamak koşuluyla seminer dersi dâhil en az sekiz ders ve tez çalışması olmak üzere toplam en az 120 AKTS kredisinden oluşur. Seminer dersi, uzmanlık alan dersi ve tez çalışması yeterli veya yetersiz olarak değerlendirilir ve ortalamaya katılmaz.

(2) Öğrencinin alacağı derslerin en çok iki tanesi lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşulu ve danışman onayı ve EYK kararı ile lisans derslerinden seçilebilir. Ayrıca Enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve EYK onayı ile farklı ana bilim dallarından veya diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden en fazla iki ders seçebilir. Öğrencinin kayıtlı olduğu program dışından alabileceği dersler, programı tamamlamak için alması gereken toplam kredisinin %50’sini aşamaz. Diğer yükseköğretim kurumlarından ders alındığı takdirde de bu suretle alınan derslere ait başarı durumu, bu Yönetmelikte mevcut değerlendirme sistemine göre değerlendirilir ve EYK kararı ile kesinleştirilir. Öğrenci, doktora programlarından ders alamaz.

(3) Öğrencinin lisans eğitimi sırasında almış olduğu dersler lisansüstü öğreniminde ders yüküne ve kredisine sayılmaz.

Tezli yüksek lisans başarı denetlemesi

MADDE 20- (1) Tezli yüksek lisans yapan öğrencinin tez aşamasına geçebilmesi için seminer dersi ve diğer derslerini başarı ile tamamlaması ve ağırlıklı genel not ortalamasının 2.50'den az olmaması gerekir. Öğrenci, azami ders alma süresi içinde ortalama şartını sağlayıncaya kadar tekrar veya yeni ders almakla yükümlüdür.

Tezli yüksek lisans süresi

MADDE 21- (1) Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt olunan programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere her yarıyıl kayıt yaptırıp yaptırılmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup program en çok altı yarıyılda tamamlanır.

(2) Dört yarıyıl sonunda öğretim planında yer alan kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya bu süre içerisinde 2.50 not ortalamasını sağlayamayan, azami süreler içerisinde ise iki yarıyıl üst üste tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Kredili derslerini, seminer dersini ve tez çalışmasını başarı ile tamamlamış ve ağırlıklı genel not ortalaması en az 2.50 olan öğrenciler üç yarıyılda mezun olabilirler.

(4) Azami süreler içinde tez savunma sınavına girerek, tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrencilere kullandırılan üç aylık ek süre azami süreye dahil değildir.

Yüksek lisans tez konusunun belirlenmesi, değiştirilmesi

MADDE 22- (1) Öğrencinin en geç ikinci yarıyıl sonuna kadar danışmanı ile belirlediği tez konusunu EABD/EASD başkanlığına teslim etmesi gerekir. EABD/EASD başkanlığı tarafından Enstitüye gönderilen tez önerisi EYK kararı ile kesinleşir. Tez konusunun etik kurulu onayı gerektirdiği durumlarda danışmanın teklifi doğrultusunda etik kurulu onayı alınır.

(2) Öğrencinin, tez çalışması ve uzmanlık alan dersini alabilmesi için tez önerisinin EYK tarafından kabul edilmesi gerekir. Tez önerisi EYK tarafından kabul edilmeyen öğrenci, tez çalışması ve uzmanlık alan dersine kayıt yaptıramaz.

(3) Tez konusu değişikliği; danışmanın onayı ve EYK kararı ile kesinleşir.

(4) Dönem başında tez konusu değiştiren öğrenci, öğrenim süresi içinde EYK karar tarihinden itibaren en erken ilgili dönem sonunda tezini teslim edebilir.

(5) Dönem içerisinde tez konusu değiştiren öğrenciler en erken takip eden yarıyılda tezini teslim edebilir.

Yüksek lisans tezinin sonuçlandırılması

MADDE 23- (1) Yüksek lisans tezinin sonuçlandırılması için öğrencinin;

a) Tezini EYK tarafından belirlenen tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazarak danışmanına sunması,

b) Tezin danışmanı tarafından intihal programında incelenmesi,

c) Danışmanın tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüş yazısı ile birlikte tezi Enstitüye teslim etmesi,

ç) Senato tarafından belirlenen yüksek lisans yayın ve/veya proje koşullarını sağlaması,

d) Tezini jüri önünde sözlü olarak savunması,

gerekir.

Tez savunma jürisi

MADDE 24- (1) Tez savunma jürisinin oluşturulmasına ilişkin esaslar şunlardır:

a) Jüri, danışman ve ilgili EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK onayı ile atanır. Jüri; öğrencinin danışmanı, en az biri Üniversite dışından olmak üzere üç öğretim üyesinden oluşur. Bu kapsamda tez danışmanı ve ilgili EABD/EASD başkanlığı, söz konusu EABD/EASD’nin bilim dalları içinden üç, Üniversite dışından üç olmak üzere toplam altı öğretim üyesi önerir. EABD/EASD başkanlığı ilgili evrakları üç iş günü içerisinde EYK’da görüşülmek üzere Enstitü Müdürlüğüne gönderir. Gerekli görülmesi durumunda EYK önerilen jüri üye sayısını artırabilir. İkinci danışman oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.

b) EYK, önerilen öğretim üyeleri arasından sıralamaya bakmaksızın savunma jürisini oluşturur. Önerilen jüri üyelerinin uzmanlık alanları ile öğrencinin tez konusunun uyumlu olması gerekir. EYK gerekli gördüğü durumlarda tez konusuyla çalışmaları uyumlu yeni jüri üyeleri teklif edilmesini EABD/EASD başkanlığından talep edebilir.

c) İlgili alana ait tez yazım kılavuzuna uygun olarak hazırlanmayan tezlerin, EYK tarafından savunma jürileri oluşturulmaz.

Tez savunma sınavı

MADDE 25- (1) Tez savunma sınavıyla ilgili esaslar şunlardır:

a) Danışman söz konusu teze ilişkin intihal yapılmadığına dair raporunu EABD/EASD aracılığıyla Enstitüye gönderir.

b) Öğrenci, Enstitü tarafından kendisine jüri bilgisinin tebliğ edildiği tarihten itibaren üç iş günü içinde tezini yedek üyeler de dâhil olmak üzere jüri üyelerine imza karşılığı şahsen, kargo ile veya jüri üyesinin kurumsal e-posta adresine göndermek sureti ile ulaştırır. Tez savunması, danışmanın önerisi üzerine yüz yüze, çevrim içi veya karma usul şeklinde yapılabilir. Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren yedi günden erken olmamak üzere en geç otuz gün içinde toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır.

c) Mazeretleri nedeniyle jüriye katılamayacak üyeler, katılamama gerekçelerini tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç yedi gün içinde öğrencinin danışmanına ve Enstitü Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

ç) Tez savunma sınavına mazeretsiz olarak katılmayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

d) Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümlerinden oluşur. Savunma sınavı dinleyiciye açık olarak yapılır. Sınav esnasında öğrenciye yalnız jüri üyeleri soru sorabilir.

e) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri üyeleri, tez çalışmasını salt çoğunlukla başarılı/başarısız veya düzeltme kararı ile değerlendirir. Bu karar danışman tarafından tez savunma sınavını izleyen üç gün içinde Enstitüye tutanakla bildirilir.

f) Tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

g) Düzeltme kararının verilmesi halinde, tezin düzeltilmesi için öğrenciye en fazla üç ay süre tanınır. Öğrenci düzeltme sınavı tarihinden en az on beş gün önce düzeltme kararı veren jüriye tezini teslim eder ve aynı jüri önünde tezini yeniden savunur.

ğ) Düzeltme kararı sonunda belirtilen süre içerisinde tez savunma sınavına mazeretsiz olarak katılmayan ya da savunma sınavı sonunda başarısız sayılan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

h) Tezi reddedilen öğrencinin talepte bulunması halinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olması kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Öğrenci, geçiş işlemi için dilekçesi ve transkripti ile Enstitü Müdürlüğüne başvurur. Geçiş işlemi EABD/EASD başkanının görüşü ve EYK kararı ile sonuçlandırılır.

Tezli yüksek lisans diploması

MADDE 26- (1) Tez sınavında başarılı olan öğrenci; tez savunma sınav tarihini takip eden bir ay içerisinde, tezinin üç adet ciltlenmiş nüshasını, Enstitü tarafından istenen belge ve dokümanları tamamlayarak Enstitüye teslim eder. EYK kararı ile öğrenci yüksek lisans derecesi almaya hak kazanır.

(2) EYK, talep halinde tezin teslim süresini en fazla bir ay uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen öğrenci koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını veya geçici mezuniyet belgesini alamaz, öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Tezli yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu EABD/EASD’deki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(4) Mezuniyet tarihi tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının Enstitüye teslim edildiği tarihtir.

(5) Diplomaya öğrencinin mezuniyet tarihi, diploma numarası ve T.C. kimlik numarası yazılır. Öğrenciye diploma ile birlikte program süresince almış olduğu derslerin not dökümü verilir.

(6) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde yüksek lisans tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere Enstitü tarafından YÖK Başkanlığına gönderilir.

Tezsiz yüksek lisans programı

MADDE 27- (1) Tezsiz yüksek lisans programı, öğrenciye mesleki konularda bilgi kazandırarak mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını gösterir. Tezsiz yüksek lisans programı ikinci lisansüstü öğretimde de yürütülebilir.

Tezsiz yüksek lisans ders ve kredi yükü

MADDE 28- (1) Tezsiz yüksek lisans programı; toplam 30 krediden ve 60 AKTS’den az olmamak koşuluyla, EABD/EASD başkanlığının öngördüğü zorunlu ve seçmeli en az on ders ile dönem projesinden oluşur. Proje dersi ortalamaya katılmaz.

(2) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşulu ile danışmanın onayı ve EYK kararı ile lisans derslerinden seçilebilir.

(3) Öğrencinin lisans eğitimi sırasında almış olduğu dersler lisansüstü öğreniminde ders yüküne ve kredisine sayılmaz.

Tezsiz yüksek lisans başarı denetlemesi

MADDE 29- (1) Tezsiz yüksek lisans yapan öğrencinin; mezun olabilmesi için ağırlıklı genel not ortalamasının en az 2.50 olması gerekir. Azami süre sonunda ağırlıklı genel not ortalaması 2.50’den az olan öğrencilerin Enstitü ile ilişiği kesilir.

Tezsiz yüksek lisans süresi

MADDE 30- (1) Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi, kayıt olunan programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırılmadığına bakılmaksızın en az iki yarıyıl en çok üç yarıyıldır. Bu sürenin sonunda başarısız olan veya programı tamamlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

Tezsiz yüksek lisans danışmanının belirlenmesi

MADDE 31- (1) Yeni kayıt yaptıran tezsiz yüksek lisans programı öğrencilerinin danışmanlıkları, yarıyılın ilk iki haftası içerisinde EABD/EASD akademik kurulunda görüşülür. EABD/EASD aracılığı ile Enstitüye gönderilen teklifler EYK’da karara bağlanır. EYK tarafından görevlendirilen danışman aynı zamanda öğrencinin dönem projesi danışmanlığını yürütür. Öğrencinin işlemleri danışmanı atanana kadar ilgili EABD/EASD başkanlığı tarafından yürütülür.

Dönem projesi konusunun belirlenmesi ve değiştirilmesi

MADDE 32- (1) Tezsiz yüksek lisans programı öğrencisi, dönem projesini aldığı yarıyılın başladığı tarihten itibaren on beş gün içinde proje konusunu Enstitüye bildirir.

(2) Öğrenci, proje dersini tekrarlayacağı yarıyıl başında proje dersine tekrar kayıt olmak şartıyla proje konusu değişikliği talebinde bulunabilir.

Dönem projesi sınavının sonuçlandırılması

MADDE 33- (1) Tezsiz yüksek lisans programı öğrencileri en erken ikinci yarıyılda proje savunma sınavına alınır. Dönem projesinin sonuçlandırılması için aşağıdaki şartların yerine getirilmesi gerekir:

a) Öğrencinin projesini EYK tarafından belirlenen tez/proje yazım kılavuzuna uygun biçimde yazarak danışmanına sunması.

b) Projenin danışman tarafından intihal programında incelenmesi.

c) Danışmanın projenin savunulabilir olduğuna ilişkin görüş yazısı ile birlikte projeyi Enstitüye teslim etmesi.

ç) Öğrencinin projesini jüri önünde sözlü olarak savunması.

Dönem projesi savunma sınavı

MADDE 34- (1) Proje savunma sınavı aşağıdaki esaslara göre yürütülür:

a) EABD başkanlığının teklifi ile EYK tarafından oluşturulmuş, biri öğrencinin proje danışmanı olmak üzere üç kişilik jüri önünde proje savunma sınavı tarihinde yapılır. Savunma sınavı dinleyiciye açık olarak yapılır.

b) Proje savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri üyeleri, salt çoğunlukla projeyi başarılı veya başarısız olarak değerlendirir. Bu karar jüri başkanı tarafından proje savunma sınavını izleyen üç gün içinde Enstitüye tutanakla bildirilir.

c) Projesi jüri tarafından başarısız bulunan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

Tezsiz yüksek lisans diploması

MADDE 35- (1) Proje savunma sınavında başarılı bulunan öğrenci, proje savunma sınav tarihini takip eden bir ay içerisinde Enstitü tarafından istenen belge ve dokümanları tamamlayarak Enstitüye teslim eder. Öğrenci EYK kararı ile tezsiz yüksek lisans derecesi almaya hak kazanır.

(2) Tezsiz yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu EABD/EASD’deki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(3) Ayrıca diplomaya öğrencinin mezuniyet tarihi, diploma numarası ve T.C. kimlik numarası yazılır. Öğrenciye diploma ile birlikte program süresince almış olduğu derslerin not dökümü verilir.

Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına geçiş

MADDE 36- (1) Öğrenci kayıtlı olduğu tezsiz yüksek lisans programından, aynı ismi taşıyan veya Enstitü Yönetim Kurulunca eş değerliği kabul edilen tezli yüksek lisans programına Enstitünün ilan ettiği tarihler arasında geçiş yapabilir. Geçiş kontenjanı, bir program için iki öğrenci ile sınırlıdır.

(2) Bir tezli yüksek lisans programına geçiş yapılabilmesi için bu programa ilgili yılda öğrenci alınmış olması gerekir.

(3) Tezli yüksek lisans programına ALES şartını sağlamak kaydıyla geçiş yapılabilir.

(4) Tezsiz yüksek lisans programından mezun olmuş bir öğrenci tezli yüksek lisans programına geçiş başvurusunda bulunamaz.

(5) Üniversitenin tezli yüksek lisans programlarına geçiş yapmak isteyen bir öğrencinin, kayıtlı olduğu tezsiz yüksek lisans programı müfredatında en az 30 AKTS değerinde dersleri almış ve başarmış olması gerekir. Ancak, dönem projesi dersini alma ve/veya başarma şartı aranmaz.

(6) Öğrencinin, kayıtlı olduğu tezsiz yüksek lisans programında genel ağırlıklı not ortalamasının 4.00 üzerinden en az 3.50 olması gerekir.

(7) Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına geçiş yapmak isteyen öğrencilerin kabulü; ALES puanının %60’ı, tezsiz yüksek lisans genel ağırlıklı not ortalamasının %40’ı alınarak ilgili EABD sınav jürisi tarafından yapılır.

(8) Tezli yüksek lisans programına geçiş yapacak öğrencinin ALES’ten, başvurduğu programın puan türünden en az 70 alması ve bunu belgelemesi gerekir.

(9) Tezli yüksek lisans programına geçiş yapan öğrencinin daha önce kayıtlı olduğu tezsiz yüksek lisans programında almış olduğu dersler Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla tezli yüksek lisans programındaki derslerin yerine sayılabilir.

(10) Ders intibakı yapıldıktan sonra Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla öğrencinin, tezli yüksek lisans programına ilişkin dersler alması istenebilir.

(11) Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına geçiş yapan öğrencinin önceki programında geçirdiği süre öğrenim süresi hesabına katılır.

(12) Tezli yüksek lisans programına geçiş yapan öğrenci, programın normal öğrenim süresini aşması halinde öğrenci katkı payını öder.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Doktora Programı

Programın amacı

MADDE 37- (1) Doktora programının amacı; öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma, analiz etme ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır.

(2) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin, bilime yenilik getirme, yeni bir bilimsel yöntem geliştirme, bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.

Ders ve kredi yükü

MADDE 38- (1) Doktora programı; yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için 240 AKTS ve 21 krediden az olmamak koşuluyla, EABD/EASD başkanlığının öngördüğü zorunlu ve seçmeli en az yedi ders, seminer dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi, uzmanlık alan dersi ve tez çalışmasından oluşur.

(2) Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için 300 AKTS kredisinden az olmamak koşuluyla, EABD/EASD başkanlığının öngördüğü en az 42 kredilik on dört ders, seminer dersi, uzmanlık alan dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur.

(3) Doktora programlarında öğrenci, EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK’nın onayı ile Enstitüde yer alan yüksek lisans programlarından en fazla iki ders alabilir. Farklı ana bilim dallarından veya diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan doktora derslerinden, yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki, lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçilebilir. Bu suretle alınan derslere ait başarı, ilgili mevzuat hükümlerince belirtilen not değerlendirme sistemine göre değerlendirilir ve EYK kararı ile kesinleştirilir. Öğrencinin kayıtlı olduğu program dışından alabileceği dersler, programı tamamlamak için alınması gereken toplam kredinin %50’sini aşamaz. Aynı EABD/EASD bünyesinde bulunan yüksek lisans ve doktora programları arasında alınan dersler, asıl programın ders sayısının %50’sini geçmemek ve daha önce alınmamış olmak koşuluyla program dışı ders olarak sayılmaz.

(4) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz.

(5) Öğrencinin lisans ve yüksek lisans eğitiminde başarılı olduğu dersler doktora kredisine sayılmaz.

Başarı denetlemesi

MADDE 39- (1) Doktora yapan öğrencinin; yeterlik sınavına girebilmesi için ağırlıklı genel not ortalamasının en az 3.00 olması gerekir. Öğrenci, azami ders alma süresi içinde ortalama şartını sağlayıncaya kadar tekrar veya yeni ders almakla yükümlüdür.

Süre

MADDE 40- (1) Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç kayıt olunan programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırılmadığına bakılmaksızın tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

(2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde derslerini başarıyla tamamlayamayan veya en az 3.00 genel not ortalamasını sağlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını birinci fıkrada belirtilen on iki veya on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(4) Lisans derecesi ile doktora programına başvurmuş öğrencilerden, kredili derslerini ve/veya azami süresi içinde tez çalışmasını tamamlayamayanlara, doktora tezinde başarılı olamayanlara, tezsiz yüksek lisans için gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

(5) Gerekli yükümlülükleri yerine getiren öğrenci, doktora programından en az üç tez izleme komitesi raporu sunması şartıyla en erken altı yarıyılda mezun olabilir.

(6) Azami süreler içinde tez savunma sınavına girerek tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrencilere kullandırılan altı aylık ek süre azami süreye dahil değildir.

Yeterlik sınavı

MADDE 41- (1) Yeterlik sınavı; derslerini ve seminerini başarı ile tamamlayan öğrencinin alanındaki temel konular ve kavramlar ile doktora çalışmasıyla ilgili bilimsel araştırma derinliğine sahip olup olmadığının ölçülmesidir.

(2) Öğrenciler, yeterlik sınavına bir yarıyılda bir kez olmak üzere en fazla iki kez girebilirler. Yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci beşinci yarıyılın, lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır. Bu süre sonunda yeterlik sınavına girmeyen öğrencilerin program ile ilişiği kesilir.

(3) Yeterlik sınavları, EABD/EASD başkanlığı tarafından ilgili EABD/EASD’de görev yapan öğretim üyeleri arasından önerilen ve EYK tarafından onaylanan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür.

(4) Doktora yeterlik komitesi; sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla, tamamı ilgili alandan olmak üzere dördü Üniversite dışından, danışman dâhil dokuz kişilik sınav jürisi önerir. Her öğrenci için en az ikisi Üniversite dışından olmak şartı ile beş kişilik yeterlik jürisi, ünvan sıralaması dikkate alınarak EYK kararı ile belirlenir. Gerekli görülmesi durumunda EYK önerilen jüri üye sayısını artırabilir. Jüri üyesi teklifi, yeterlik sınav tarihinden en az bir ay önce Enstitüye bildirilir.

(5) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Yazılı sınavda 100 puan üzerinden en az 80 puan alan öğrenci başarılı kabul edilir ve sözlü sınava alınır. Sözlü sınav dinleyiciye açık olarak yapılır. Öğrencinin sözlü sınavdan başarılı olabilmesi için en az 80 puan alması zorunludur. Yazılı ve sözlü sınavlarda sorulan sorular ve değerlendirme tutanak altına alınır. Sınav jürileri öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, EABD/EASD başkanlığı tarafından yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde Enstitüye tutanakla bildirilir.

(6) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci, başarısız olduğu bölümden/bölümlerden bir sonraki yarıyıl aynı jüri önünde tekrar sınava alınır. Bu süre sonunda sınava girmeyen veya ikinci yeterlik sınavında başarısız olan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(7) Mazeretleri nedeniyle jüriye katılamayacak üyeler gerekçelerini, yeterlik sınavından yedi gün önce danışmana ve Enstitü Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

Tez izleme komitesi

MADDE 42- (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili danışman ve EABD başkanlığının önerisi ve EYK onayı ile yeterlik sınavını takip eden bir ay içinde ünvan sıralaması dikkate alınarak bir tez izleme komitesi oluşturulur.

(2) Danışman ve EABD başkanlığı tarafından, üç üye EABD içinden, üç üye EABD dışından olmak üzere toplam altı öğretim üyesi Enstitüye önerilir. Öğretim üyesi bulunmaması halinde EABD tarafından ilgili alanda doçentliğini almış öğretim elemanı önerilebilir. Tez izleme komitesi, danışmanından başka ilgili EABD içinden ve dışından birer üye olmak üzere EYK tarafından seçilen üç üyeden oluşur. Gerekli görülmesi durumunda EYK, önerilen jüri üye sayısını artırabilir.

(3) Tez önerisi savunma sınavı ile takip eden izleme sınavları söz konusu komite tarafından yapılır. İkinci danışmanın olması durumunda, ikinci danışman dilerse komite toplantılarına katılabilir.

(4) Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili danışmanın talebi, EABD başkanlığının gerekçeli önerisi ve EYK kararı ile üyelerde değişiklik yapılabilir. Öğrencinin tez savunma tarihi EYK’da belirlendikten sonra tez izleme komitesi üyelerinde değişiklik yapılamaz.

Tez önerisi savunma sınavı

MADDE 43- (1) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, sınav tarihini takip eden en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Tez konusunun etik kurulu onayı gerektirdiği durumlarda danışmanın teklifi doğrultusunda etik kurulu onayı alınır.

(2) Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine ulaştırır.

(3) Tez önerisi savunma sınavı, sınav tarihinden en az on beş gün önce Enstitüye danışman tarafından yazılı olarak bildirilir.

(4) EYK tarafından kabul edilmiş bir mazereti bulunmadan komiteye süresi içinde rapor sunmayan veya sınava girmeyen öğrencinin tez önerisi reddedilmiş sayılır.

(5) Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, danışman tarafından sınavı izleyen üç gün içinde ilgili Enstitüye tutanak ve tez önerisi formu ile birlikte bildirilir.

(6) Tez önerisinin kabul edilmesi durumunda tez konusu, EYK kararı ile onaylanır.

(7) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve/veya tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(8) Tez öneri sınavı döneminde yurt dışında resmi görevli olan komite üyeleri veya alanıyla ilgili araştırma yapmak üzere altı aydan fazla yurt dışında bulunması gereken öğrenci sınava interaktif sistem üzerinden katılabilir.

Tez izleme sınavları

MADDE 44- (1) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer defa olmak üzere yılda iki kez toplanır.

(2) İki izleme sınavı arasında en az dört ay süre olması gerekir.

(3) Tez önerisi savunma sınavı ile birinci tez izleme komitesi toplantısı arasında en az dört ay süre olması gerekir.

(4) Öğrenci tez izleme sınavı tarihinden en az bir ay önce tez izleme komitesi üyelerine bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir.

(5) Tez izleme sınavı, sınav tarihinden en az on beş gün önce Enstitüye danışman tarafından yazılı olarak bildirilir.

(6) Tez izleme sınavı sonucunda öğrencinin tez çalışması, tez izleme komitesi tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir.

(7) EYK tarafından kabul edilmiş bir mazereti bulunmadan Enstitüye süresi içinde rapor sunmayan veya sınava girmeyen öğrencinin tez izleme sınavı başarısız sayılır.

(8) Tez izleme sınavına katılarak veya mazeretsiz olarak tez izleme sınavına katılmayarak üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(9) Tez önerisi savunma sınavı sonucunda tez konusu kabul edilen, ancak takip eden tez izleme sınavları sonucunda tez konusu değişikliğinin söz konusu olduğu hallerde, komite konuya ilişkin bir rapor hazırlar ve Enstitüye sunar. EYK tarafından incelenen rapor uygun görüldüğü takdirde EYK kararı tarihi itibarıyla en geç altı ay içerisinde öğrenci tez önerisi savunma sınavına girer.

(10) Tez izleme komitesi tarafından tez konusu değiştirilen öğrenci, yeni bir tez önerisi hazırlamak ve en az üç tez izleme sınavına girmek ve başarılı olmak zorundadır.

(11) Kayıt yenileyip faaliyette bulunmayan öğrenci, tez izleme sınavından başarısız sayılır.

(12) Tez izleme sınavı döneminde yurt dışında görevli olan komite üyeleri veya altı aydan fazla yurt dışında bulunması gereken öğrenci sınava interaktif sistem üzerinden katılabilir.

(13) Tez izleme sınavı, dinleyiciye açık olarak yapılır. Sınav esnasında öğrenciye yalnız jüri üyeleri soru sorabilir.

Doktora tezinin sonuçlandırılması

MADDE 45- (1) Doktora tezinin sonuçlandırılması için aşağıdaki hususların yerine getirilmesi gerekir:

a) Öğrencinin tezini EYK tarafından belirlenen tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazarak danışmanına sunması.

b) Tezin, danışman tarafından intihal programında incelenmesi.

c) Danışmanın tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüş yazısı ile birlikte tezi Enstitüye teslim etmesi.

ç) En az üç başarılı tez izleme komitesi raporu sunulması.

d) Senato tarafından belirlenen doktora yayın ve/veya proje koşullarının sağlanması.

e) Tezin Enstitüye teslim edilip jüri önünde sözlü olarak savunulması.

(2) Tez savunma jürisinin oluşumuna ilişkin esaslar şunlardır:

a) Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesi üyeleri ve ikisi başka bir yükseköğretim kurumundan olmak üzere beş öğretim üyesinden oluşur.

b) Danışman ve EABD başkanlığı, tez izleme komitesi üyeleri sabit olmak üzere, farklı yükseköğretim kurumlarından dört üye önerir. EABD başkanlığı ilgili evrakları üç iş günü içerisinde EYK’da görüşülmek üzere Enstitü Müdürlüğüne gönderir. İkinci danışman oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir. Gerekli görülmesi durumunda EYK önerilen jüri üye sayısını artırabilir.

c) Jüri, danışman ve ilgili EABD başkanlığının önerdiği üyeler arasından sıralamaya bakılmaksızın EYK kararı ile oluşturulur. Önerilen jüri üyelerinin uzmanlık alanları ile öğrencinin tez konusunun uyumlu olması gerekir.

ç) Tez yazım kılavuzuna uygun olarak hazırlanmayan tezlerin EYK tarafından savunma jürileri oluşturulmaz.

(3) Tez savunma sınavına ilişkin esaslar şunlardır:

a) Danışman söz konusu teze ilişkin intihal yapılmadığına dair raporunu EABD aracılığıyla Enstitüye gönderir.

b) Öğrenci, Enstitü tarafından kendisine jüri bilgisinin tebliğ edildiği tarihten itibaren üç iş günü içinde tezini yedek üyeler de dâhil olmak üzere jüri üyelerine imza karşılığı şahsen, kargo ile veya jüri üyesinin kurumsal e-posta adresine göndermek sureti ile ulaştırır. Tez savunması, danışmanın önerisi üzerine yüz yüze, çevrim içi veya karma usul şeklinde yapılabilir. Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren on beş günden erken olmamak üzere en geç otuz gün içinde toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır.

c) Mazeretleri nedeniyle jüriye katılamayacak üyeler, katılamama gerekçelerini tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren yedi gün içinde danışmana ve Enstitü Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

ç) Tez savunma sınavı dinleyiciye açık olarak yapılır.

d) Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümlerinden oluşur. Sınav esnasında öğrenciye yalnız jüri üyeleri soru sorabilir.

e) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri üyeleri, tez çalışmasını salt çoğunlukla başarılı/başarısız veya düzeltme kararı ile değerlendirir. Danışman tarafından tez savunma sınavını izleyen üç gün içinde jüri üyeleri tarafından hazırlanan jüri değerlendirme rapor formları ile birlikte tez savunma tutanağı Enstitüye teslim edilir.

f) Düzeltme kararının verilmesi halinde, tezin düzeltilmesi için öğrenciye en fazla altı ay süre tanınır. Öğrenci sınav tarihinden en geç on beş gün önce düzeltme kararı veren jüriye tezini teslim eder ve aynı jüri önünde tezini yeniden savunur.

g) Düzeltme kararı sonunda belirtilen süre içerisinde mazeretsiz olarak tez savunma sınavına katılmayan ya da savunma sınavı sonunda başarısız sayılan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

ğ) Tez savunma sınavına mazeretsiz olarak katılmayan ya da savunma sınavı sonunda başarısız bulunan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

Doktora diploması

MADDE 46- (1) Tez sınavında başarılı olan öğrenci; tez savunma sınav tarihini takip eden bir ay içerisinde, tezinin üç adet ciltlenmiş nüshasını, Enstitü tarafından istenen belge ve dokümanları tamamlayarak Enstitüye teslim eder. EYK kararı ile öğrenci doktora derecesi almaya hak kazanır.

(2) EYK, talep halinde teslim süresini en fazla bir ay uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen öğrenci, koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz veya kendisine geçici mezuniyet belgesi verilmez; öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Doktora diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu EABD’deki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(4) Mezuniyet tarihi tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının Enstitüye teslim edildiği tarihtir.

(5) Diplomaya mezuniyet tarihi, diploma numarası ve T.C. kimlik numarası yazılır. Öğrenciye diploma ile birlikte program süresince almış olduğu derslerin not dökümü verilir.

(6) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde doktora tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere Enstitü tarafından YÖK Başkanlığına gönderilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Sanatta Yeterlik Programı

Programın amacı

MADDE 47- (1) Sanatta yeterlik programı; özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan doktora eş değeri bir yükseköğretim programıdır.

Ders ve kredi yükü

MADDE 48- (1) Sanatta yeterlik programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam 21 krediden ve bir eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak koşuluyla en az yedi ders, uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalar olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de en az 42 kredilik on dört ders, uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalar olmak üzere en az 300 AKTS kredisinden oluşur.

(2) Sanatta yeterlik programlarında EASD başkanlığının önerisi ve EYK’nın onayı ile öğrenci, kayıtlı olduğu Enstitüde yer alan yüksek lisans programlarından en fazla iki ders alabilir. Farklı EABD/EASD’den veya diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan sanatta yeterlik derslerinden, yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki, lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçilebilir. Öğrencinin kayıtlı olduğu program dışından alabileceği dersler, programı tamamlamak için alınması gereken toplam kredinin %50’sini aşamaz. Aynı EASD bünyesinde bulunan yüksek lisans ve sanatta yeterlik programları arasında alınan dersler, asıl programın ders sayısının %50’sini geçmemek ve daha önce alınmamış olmak koşuluyla program dışı ders olarak sayılmaz. Diğer yükseköğretim kurumlarından ders alındığı takdirde de bu suretle alınan derslere ait başarı durumu, ilgili mevzuat hükümlerince belirlenen mevcut değerlendirme sistemine göre değerlendirilir ve EYK kararı ile kesinleştirilir.

(3) Öğrencinin lisans ve yüksek lisans eğitiminde başarılı olduğu dersler sanatta yeterlik kredisine sayılmaz.

Başarı denetlemesi

MADDE 49- (1) Sanatta yeterlik programı öğrencisinin; yeterlik sınavına girebilmesi için ağırlıklı genel not ortalamasının en az 3.00 olması gerekir. Öğrenci, azami ders alma süresi içinde ortalama şartını sağlayıncaya kadar tekrar veya yeni ders almakla yükümlüdür.

Süre

MADDE 50- (1) Sanatta yeterlik programının tamamlanma süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç kayıt olunan programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırılmadığına bakılmaksızın tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

(2) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya en az 3.00 ağırlıklı genel not ortalamasını sağlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile bitiren, ancak tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalarını birinci fıkrada belirtilen azami on iki veya on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

(4) Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına başvurmuş öğrencilerden gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla sanatta yeterlik tezinde başarılı olamayanlara talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

(5) Gerekli yükümlülükleri yerine getiren öğrenci, sanatta yeterlik programından en az üç tez izleme komitesi raporu sunması şartıyla en erken altı yarıyılda mezun olabilir.

(6) Azami süreler içinde tez savunma sınavına girerek, tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrencilere kullandırılan altı aylık ek süre azami süreye dahil değildir.

Yeterlik sınavı, tez izleme komitesi, tez önerisi savunması ve tez izleme sınavları

MADDE 51- (1) Sanatta yeterlik programında; yeterlik sınavı, tez izleme komitesi, tez önerisi savunması ve tez izleme sınavları ile ilgili iş ve işlemler ilgili mevzuat hükümleri kapsamında 41, 42, 43 ve 44 üncü maddelerde belirtilen usul ve esaslara göre yürütülür.

Sanatta yeterlik çalışmasının sonuçlandırılması

MADDE 52- (1) Sanatta yeterlik tezinin/çalışmalarının sonuçlandırılması için aşağıdaki hususların yerine getirilmesi gerekir:

a) Öğrencinin tezini EYK tarafından belirlenen tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazarak danışmanına sunması.

b) Tezin, danışman tarafından intihal programında incelenmesi.

c) Danışmanın tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüş yazısı ile birlikte tezi Enstitüye teslim etmesi.

ç) En az üç başarılı tez izleme komitesi raporu sunulması.

d) Senato tarafından belirlenen sanatta yeterlik yayın ve/veya proje koşullarının sağlanması.

e) Tezin Enstitüye teslim edilip jüri önünde sözlü olarak savunulması.

(2) Sanatta yeterlik savunma jürisinin oluşumuna ilişkin esaslar şunlardır:

a) Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesi üyeleri ve en az ikisi başka bir yükseköğretim kurumundan olmak üzere beş öğretim üyesinden oluşur.

b) Danışman ve EASD başkanlığı, tez izleme komitesi üyeleri sabit olmak üzere, farklı yükseköğretim kurumlarından dört üye önerir. EASD başkanlığı ilgili evrakları üç iş günü içerisinde EYK’da görüşülmek üzere Enstitü Müdürlüğüne gönderir. İkinci danışman oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir. Gerekli görülmesi durumunda EYK önerilen jüri üye sayısını artırabilir.

c) Jüri, danışman ve ilgili EASD başkanlığının önerisi ile önerilen üyeler arasından sıralamaya bakılmaksızın EYK kararı ile oluşturulur. Önerilen jüri üyelerinin uzmanlık alanları ile öğrencinin tez konusunun uyumlu olması gerekir.

ç) Tez yazım kılavuzuna uygun olarak yazılmayan tezlerin EYK tarafından savunma jürileri oluşturulmaz.

(3) Tez savunma sınavına ilişkin esaslar şunlardır:

a) Öğrenci, Enstitü tarafından kendisine jüri bilgisinin tebliğ edildiği tarihten itibaren üç iş günü içinde tezini yedek üyeler de dâhil olmak üzere jüri üyelerine imza karşılığı şahsen, kargo ile veya jüri üyesinin kurumsal e-posta adresine göndermek sureti ile ulaştırır. Tez savunması, danışmanın önerisi üzerine yüz yüze, çevrim içi veya karma usul şeklinde yapılabilir. Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren on beş günden erken olmamak üzere en geç otuz gün içinde toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır.

b) Mazeretleri nedeniyle jüriye katılamayacak üyeler, katılamama gerekçelerini tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren yedi gün içinde danışmana ve Enstitü Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

c) Tez savunma sınavı dinleyiciye açık olarak yapılır.

ç) Tez hazırlayan öğrenci elde ettiği sonuçları, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmasını açıklayan ve belgeleyen metni EYK tarafından kabul edilen yazım kurallarına uygun biçimde yazarak tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalarını jüri önünde sözlü olarak savunur.

d) Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümlerinden oluşur. Sınav esnasında öğrenciye yalnız jüri üyeleri soru sorabilir.

e) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri üyeleri, sanatta yeterlik çalışması hakkında salt çoğunlukla başarılı/başarısız veya düzeltme kararı verir. Danışman tarafından tez savunma sınavını izleyen üç gün içinde jüri üyeleri tarafından hazırlanan jüri değerlendirme rapor formları ile birlikte tez savunma tutanağı Enstitüye teslim edilir.

f) Düzeltme kararının verilmesi halinde, tezin düzeltilmesi için öğrenciye en fazla altı ay süre tanınır. Öğrenci sınav tarihinden en geç on beş gün önce düzeltme kararı veren jüriye çalışmasını teslim eder ve aynı jüri önünde yeniden savunur.

g) Düzeltme kararı sonunda belirtilen süre içerisinde mazeretsiz olarak tez savunma sınavına katılmayan ya da savunma sınavı sonunda başarısız sayılan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

ğ) Tez savunma sınavına mazeretsiz olarak katılmayan ya da savunma sınavı sonunda başarısız bulunan öğrencinin Enstitü ile ilişiği kesilir.

Sanatta yeterlik diploması

MADDE 53- (1) Tez sınavında başarılı olan öğrenci; tez savunma sınav tarihini takip eden bir ay içerisinde, tezinin üç adet ciltlenmiş nüshasını, Enstitü tarafından istenen belge ve dokümanları tamamlayarak Enstitüye teslim eder. EYK kararı ile öğrenci sanatta yeterlik derecesi almaya hak kazanır.

(2) EYK, talep halinde teslim süresini en fazla bir ay uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen öğrenci, koşulları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz veya kendisine geçici mezuniyet belgesi verilmez; öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde Enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Sanatta yeterlik diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu EASD’deki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(4) Mezuniyet tarihi tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının Enstitüye teslim edildiği tarihtir.

(5) Ayrıca diplomaya öğrencinin mezuniyet tarihi, diploma numarası ve T.C. kimlik numarası yazılır. Öğrenciye diploma ile birlikte program süresince almış olduğu derslerin not dökümü de verilir.

(6) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde sanatta yeterlik tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere Enstitü tarafından YÖK Başkanlığına gönderilir.

ALTINCI BÖLÜM

Öğretim Programları, Ders Müfredatları, Sınavlar ve Değerlendirme

Öğretim programları

MADDE 54- (1) Enstitü bünyesinde lisansüstü programlar; YÖK tarafından belirlenen lisansüstü program açma ölçütlerine uygun olmak koşuluyla, 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisans Üstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilât ve İşleyiş Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde ilgili EABD/EASD başkanlığının teklifi, EK’nın uygun görüşü, Senatonun kabulü ve YÖK’ün onayı ile açılır.

(2) Lisansüstü programlar, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında yurt içi ve yurt dışı ortak lisansüstü programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulanmasına ilişkin esaslar Senato tarafından hazırlanır ve YÖK’ün onayına sunulur.

Ders müfredatı

MADDE 55- (1) EABD/EASD’deki lisansüstü ders müfredatı, lisansüstü programdan mezun olunabilmesi için alınması gereken zorunlu/seçmeli dersler, tez, seminer ve benzeri çalışmaları ile kredi toplamlarıdır. Ders müfredatı, Senato tarafından kararlaştırılan asgari muhtevaya uymak şartı ile EK’da görüşülerek onaylanır.

(2) Ders müfredatı çerçevesinde bir yarıyılda hangi derslerin açılacağı ve bu derslerin hangi öğretim elemanları tarafından verileceği, ilgili EABD/EASD akademik kurulu kararı üzerine EYK tarafından kabul edilir.

(3) EABD/EASD’de açılacak yeni bir ders için dersi verecek öğretim elemanınca dersin içeriği ve gerekçesini içeren müracaatın EABD/EASD başkanlığına yapılması gerekir. En geç mayıs ayı sonuna kadar teklif edilen dersler EK’nın uygun görüşü ve Senato kararı ile kabul edilir.

(4) Lisansüstü programların yürütülmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

a) Dersi verecek öğretim elemanı, ilgili ana bilim/ana sanat dalındaki öğretim elemanları veya Üniversite bünyesinde aynı nitelikte eğitim-öğretim yapan ana bilim/ana sanat dallarında görevli öğretim elemanları arasından ya da ihtiyaç olduğu takdirde başka bir ana bilim/ana sanat dalından EYK tarafından görevlendirilir. Ayrıca başka bir yükseköğretim kurumundan da görevlendirme yapılabilir.

b) Lisansüstü düzeydeki dersler, ilke olarak öğretim üyeleri tarafından verilir. Zorunlu hallerde EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK’nın onayı ile doktorası olan öğretim görevlilerine, doçentliğini alan öğretim elemanlarına ve 2547 sayılı Kanunun ek 46 ncı maddesi uyarınca görevlendirilen araştırmacılara lisansüstü düzeyde dersler verilebilir. Ayrıca alanlarında ulusal ve uluslararası düzeyde öne çıkmış kişiler EYK kararıyla lisansüstü programlarda ders verebilirler.

c) Şehir dışı veya yurt dışında bulunma dolayısıyla yüz yüze ders işleyemeyecek durumda olan öğretim elemanları, teknolojik imkânları kullanarak uzaktan eğitim yapabilir. Bir dönemde bu şekilde işlenen derslerin süresi, dersin o dönemdeki toplam süresinin %40’ını aşamaz. Ancak, ek ders ücretine dair işlemler ilgili mevzuat hükümlerine göre yürütülür.

ç) Birinci yarıyıl dersleri akademik takvimde belirtilen güz yarıyılında, ikinci yarıyıl dersleri akademik takvimde belirtilen bahar yarıyılında açılır. Gerekli durumlarda dersler ilgili yarıyılın dışında da açılabilir.

(5) Seminer dersi aşağıda belirtildiği şekilde uygulanır:

a) Öğrenci, seminer dersini EYK tarafından görevlendirilmiş danışmanından alır.

b) Seminer dersinin konusu öğrenci ile birlikte danışmanı tarafından belirlenir.

c) Seminer sunumları akademik takvimde belirtilen yarıyıl sonu sınav tarihleri arasında yapılır.

ç) Öğrenci hazırlamış olduğu seminer sunumunu, danışmanı, öğretim elemanları ve öğrenciler önünde sunar. Seminer konularının sunulmasını takiben her öğrenci için ayrı ayrı düzenlenen “seminer dersi değerlendirme tutanağı” ve ilgili alanın tez yazım kılavuzuna göre hazırlanmış seminer kitapçığı EABD/EASD başkanlığı aracılığıyla Enstitüye gönderilir. Seminer dersi, yeterli veya yetersiz olarak değerlendirilir. Yapılan değerlendirme ilgili danışman tarafından öğrenci bilgi sistemine girilir.

Değerlendirme

MADDE 56- (1) Öğrencinin başarısı, dönem içi notlarıyla dönem sonu sınavı notunun birlikte değerlendirilmesi ile aşağıdaki esaslara göre yapılır:

a) Dönem içi notları; sınavlara, araştırma ödevlerine, uygulamalara, pratik çalışmalara verilen notlardan oluşur. Öğrencinin ilgili dersten başarılı sayılabilmesi için yüksek lisansta başarı harf notu en az CB; doktora programlarında başarı harf notu en az BB olmak zorundadır. Lisansüstü programlarındaki dersler aşağıdaki not sistemine göre değerlendirilir:

Başarı Notu Katsayı Yüzde Karşılığı

AA 4.00 90-100

BA 3.50 85-89

BB 3.00 80-84

CB 2.50 75-79

CC 2.00 70-74

DC 1.50 60-69

FF 0.00 59 ve altı

b) Ayrıca, YT (yeterli/başarılı), YZ (yetersiz/başarısız), EK (eksik), DV (devam ediyor), DZ (devamsız) kodlu değerlendirmeler de yapılabilir. YT ve YZ notları; not ortalamalarına katılmayan uzmanlık alan dersi, seminer, dönem projesi ve tez çalışmalarında başarının gösterilmesi için kullanılır. DV kodlu değerlendirme; dönem projesi, ödev ve araştırma içerikli dersler için dersi veren öğretim elemanının talebi, EABD/EASD başkanlığının görüşü ve EYK kararı ile uygulanır. Dersi veren öğretim elemanınca, DV kodlu değerlendirmesinin uygulama gerekçesinin belirtilmesi ve her yarıyılın ilk haftası bu uygulamayı yapmak istediğinin Enstitü Müdürlüğüne bildirilmesi gerekir. Bu bent kapsamında, final ve bütünleme döneminde tamamlanamayan projeler için DV değerlendirmesi yapılabilir. DV değerlendirmesi en geç iki ay içinde nota çevrilir. EK değerlendirmesi; proje, ödev ve araştırma içerikli dersler için, öğretim elemanınca kabul edilen mazereti nedeniyle ders için gerekli çalışmalarını zamanında bitiremeyen öğrenciye verilir. EK değerlendirmesini alan öğrenci, sınav döneminin bitiminden sonra en çok iki hafta içinde eksiklerini tamamlamak zorundadır. Eksiklerini tamamlamayan öğrencilerin EK değerlendirmesi FF ya da YZ'ye çevrilir.

c) Öğrenci, başarısız olduğu dersleri ilgili dönemde tekrar almak zorundadır. Dersi ikinci kez alanlar ilk aldıklarında devam koşulunu sağlamışlarsa derse devam etmek zorunda değildir. Öğrenci isterse, danışmanının uygun görüşü doğrultusunda başarısız olduğu bir seçmeli ders yerine başka bir seçmeli ders alabilir. Bu durumda ikinci ders için devam zorunluluğu aranır. Ayrıca, öğrenciler genel not ortalamalarını yükseltmek amacıyla, başarmış oldukları bazı dersleri de tekrarlayabilir ve/veya yeni dersler alabilirler.

Derse devam, ders tekrarı ve ders sildirme

MADDE 57- (1) Öğrenciler, bir yarıyılda 30 AKTS kredilik ders almak zorundadır. Bir öğrencinin bir yarıyıl içerisinde alabileceği AKTS değeri alttan aldığı derslerle birlikte 45 AKTS’yi geçemez.

(2) Derslere ve uygulamalara devam zorunludur. Öğrenciler teorik derslere %70, uygulamalara %80'den az olmamak koşulu ile derslere devam ederler. Öğrencilerin devam durumları dersin öğretim elemanı tarafından takip edilir ve değerlendirilir.

(3) Devamsızlık nedeniyle dönem sonu sınavına giremeyen öğrenci başarısız kabul edilir ve öğrenciye o dersle ilgili olarak DZ notu verilir. Devam şartını yerine getirmediği halde sınava giren öğrencinin sınav notu iptal edilir.

(4) Uzaktan eğitim lisansüstü programlarda derse devam oranı, ders saatlerine internet üzerinden katılım esas alınarak belirlenir.

Mazeret sınavı

MADDE 58- (1) Ara sınavlarından herhangi birine Senato tarafından belirlenen haklı ve geçerli nedenlerle katılamayan öğrenciler için, bu mazeretini gösterir belgeyi aldığı tarihten itibaren beş iş günü içerisinde dilekçe ile birlikte Enstitü Müdürlüğüne başvurmaları halinde EYK kararı ile mazeret sınavı açılır. Final ve bütünleme sınavları için mazeret sınavı yapılmaz.

Bütünleme sınavı

MADDE 59- (1) İlgili yarıyılda almış oldukları derslerde final sınavına girme hakkı elde eden öğrencilere, final sınavına girmedikleri, girdikleri halde başarısız oldukları, koşullu geçtikleri ya da notunu yükseltmek istedikleri dersler için her yarıyıl sonunda, final notunun yerine geçmek üzere bütünleme sınav hakkı tanınır.

Sınav notuna itiraz

MADDE 60- (1) Sınavlara itiraz, Enstitü Müdürlüğüne, sınav sonuçlarının ilanını izleyen beş iş günü içerisinde yazılı olarak maddi hata yönünden yapılır. Sınav sonuçlarında maddi hataların düzeltilmesi dışında değişiklik yapılmaz. İtirazlar, dersi veren öğretim elemanınca incelenir. Öğretim elemanının raporu, EYK tarafından incelenerek karara bağlanır.

Sınav evrakları

MADDE 61- (1) Ara sınav, yarıyıl sonu sınavı ve bütünleme sınavı evrakları dersi yürüten öğretim elemanı tarafından yasal süresi boyunca muhafaza edilir.

Ders saydırma

MADDE 62- (1) Lisansüstü eğitime kayıt olan öğrencilerin; özel öğrencilik, yatay geçiş, değişim programı öğrenciliği ve daha önceki lisansüstü programından alıp başarılı oldukları dersler için ders saydırma veya muafiyet sınavı sonucunda bir veya daha fazla dersten muaf olma ve buna bağlı olarak süre eksiltme koşullarına ilişkin talepleri, programa ilk kayıt yaptırdıkları dönemin ikinci haftasının sonuna kadar, öğrencinin başvurusu üzerine ilgili EABD/EASD’nin değerlendirmesi alınarak EYK’nın kararı ile belirlenir ve intibakı yapılır. Ancak, sonraki dönem veya yıllarda öğrenciler tarafından yapılacak muafiyet, ders saydırma ve benzeri talepler kabul edilmez.

Genel ağırlıklı not ortalaması ve yükseltilmesi

MADDE 63- (1) Her yarıyıl sonunda öğrencinin başarı durumu, yarıyıl not ortalaması ve genel not ortalaması ile belirlenir. Bu amaçla, kaydolunan ve not ortalamalarına katılan her dersin AKTS kredi değeri ile o dersten alınan notun katsayısı çarpılarak bulunan değerlerin toplamının, bu derslerin toplam AKTS kredi değerine bölünmesi ile bir not ortalaması bulunur. Bu işlem bir yarıyıl içinde alınan dersler için yapılırsa yarıyıl not ortalaması, öğrencinin kayıtlı olduğu programa devam ettiği süre içinde o zamana kadar alınan tüm dersler için yapılırsa genel not ortalaması elde edilir. Genel not ortalaması hesaplanırken; tekrar edilen ders bulunması halinde bu dersten alınan en son not, bir ders yerine başka bir dersin alınması durumunda ise en son alınan dersin notu göz önünde tutulur. Not ortalamaları virgülden sonra iki basamaklı olarak gösterilir.

(2) Genel ağırlıklı not ortalamasının yükseltilmesi amacıyla tekrar alınan derslerde son not geçerlidir.

Kayıt dondurma

MADDE 64- (1) Kayıt dondurmak için yapılacak başvurular yarıyılın ilk haftası içinde yapılır. Sağlık nedenine dayanan kayıt dondurma istekleri bu sürenin dışındadır. Senato tarafından belirlenen haklı ve geçerli nedenler çerçevesinde bir defada en çok iki yarıyıl ve öğrenim süresi boyunca en çok dört yarıyıl kayıt dondurulabilir. Rahatsızlığı ve tedavi sürecinin devam etmesi nedeniyle kayıt dondurma talebinde bulunan öğrencilerle hükümlü öğrenciler mazeretleri EYK tarafından değerlendirilerek dört yarıyıldan fazla kayıt dondurabilirler.

(2) Kayıt dondurma süresi yarıyıl başlangıcı ile yarıyıl sınavlarının sona erdiği tarihleri kapsar. Kaydı dondurulan öğrenci bu süreler içerisinde öğrenimine devam edemez, öğrencilik haklarından faydalanamaz ve bu süreler eğitim-öğretim süresinden sayılmaz. Kaydın dondurulduğu süre boyunca öğrenciye, katılamadığı sınavlar için tekrarlama hakkı verilmez, mazeret sınavları açılmaz. Kayıt donduran öğrenci, kayıt dondurma süresinin bitiminden sonraki yarıyıl başında öğrenimine devam eder.

Kayıt silme

MADDE 65- (1) Bir öğrencinin aşağıdaki durumlarda EYK kararıyla kaydı silinir ve ödemiş olduğu katkı payı ve öğrenim giderleri iade edilmez:

a) Öğrencinin kendi isteği ile kaydını sildirmek istediğini yazılı olarak beyan etmesi.

b) Öğrencinin 2547 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi uyarınca Üniversiteden çıkarma cezası almış olması.

c) Öğrencinin ders ve tez dönemlerinde başarısız olması ve azami süreler içerisinde programları tamamlayamaması.

(2) Kaydı silinen öğrencinin durumu ilgili birim ve kurumlara bildirilir.

Tez çalışmasının yazımı, öğretim dili, tez yazım dili ve intihal

MADDE 66- (1) Tez çalışmasının yazımı ve çoğaltılması ile ilgili hususlar; EYK tarafından kabul edilen tez yazım kılavuzunda belirtilir.

(2) Lisansüstü öğretim, Türkçenin yanında bir yabancı dilde de yapılabilir. Kısmen bir yabancı dilde yürütülen programlarda öğrenciler, mezuniyet için gerekli toplam kredinin en az %30'unu ilgili yabancı dilde verilen derslerden almak zorundadır.

(3) Eğitim-öğretimin Türkçe yapıldığı programlarda tez yazım dili Türkçedir. Ancak yabancı dilde öğretim yapılan lisansüstü programlarda tezler, ilgili yabancı dilde yazılır.

(4) Rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte karar verilmek üzere EYK’ya gönderilir. Benzerlik endeksi ve intihalin tespiti ile ilgili hususlar Senato tarafından belirlenir.

Disiplin işleri

MADDE 67- (1) Lisansüstü ve özel öğrencilerin disiplin iş ve işlemlerinde 2547 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi hükümleri uygulanır.

Tez danışmanını belirleme, ikinci danışman atama, danışman değişikliği

MADDE 68- (1) EABD/EASD akademik kurulu, her öğrenci için öğrencinin önceki çalışmaları ve çalışmak istediği alanı ile danışman tercihini de dikkate alarak en geç birinci yarıyılın sonuna kadar Üniversite kadrosunda bulunan bir öğretim üyesini tez danışmanı olarak Enstitüye önerir. EABD/EASD başkanlığı aracılığı ile Enstitüye gönderilen teklifler EYK’da karara bağlanır. Danışmanlık görevi, danışman atanıncaya kadar EABD/EASD başkanı veya program koordinatörü/başkanı tarafından yürütülür.

(2) EABD/EASD akademik kurulunda öğretim elemanının ilgili yarıyıldaki danışmanlık yükü ve öğrencinin yapmış olduğu tercih ile Senato tarafından belirlenen nitelikler dikkate alınarak danışman seçilir. Belirlenen niteliklere sahip öğretim elemanı bulunmaması halinde Senato tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde öğrencinin talebi ve EABD/EASD başkanlığı teklifi ile EYK tarafından başka bir yükseköğretim kurumundan danışman görevlendirilebilir.

(3) Bilimsel hazırlık programı öğrencilerinin danışmanlıkları ilgili EABD/EASD başkanları tarafından yürütülür.

(4) Diş hekimliği ve tıp ana bilim dalları hariç, öğretim elemanının doktora danışmanı olarak görevlendirilebilmesi için; en az bir tamamlanmış yüksek lisans tezinde danışmanlık (ortak danışmanlık hariç) yapmış olması gerekir.

(5) Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı kapsamındaki araştırma görevlileri için danışman görevlendirmeleri; ilgili EABD/EASD akademik kurulunda görüşülerek EABD/EASD başkanlığı tarafından Enstitü Müdürlüğüne bildirilir ve EYK kararı ile kesinleşir. EABD/EASD akademik kurulunda öğretim elemanının ilgili yarıyıldaki danışmanlık yükü dikkate alınır. Danışman, her yarıyıl sonunda öğrenci hakkında Enstitü tarafından hazırlanan “değerlendirme raporu”nu hazırlayarak Enstitüye sunar. Bu rapor düzenli olarak öğrencinin mecburi hizmet yükümlüsü olduğu yükseköğretim kurumuna gönderilir.

(6) Danışmanlar, 2547 sayılı Kanunun amaç ve ilkeleri doğrultusunda aşağıdaki yükümlülükleri yerine getirirler:

a) Öğrenciye alacağı zorunlu ve seçmeli dersler hakkında bilgi vermek.

b) Öğrencinin alacağı derslerin Enstitüye iletilmesini sağlamak ve öğrenim durumunu sürekli izlemek.

c) Öğrencinin bireysel performansını değerlendirmek ve gerekli gördüğü hallerde uyarmak.

ç) Akademik, sosyal, kültürel ve benzeri konularda yol gösterici olmak.

(7) Öğretim üyesinin danışmanlık görevi EYK tarafından görevlendirildiği tarihte başlar ve tezin tamamlandığı tarihe kadar devam eder.

(8) Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda atanacak ikinci tez danışmanı, Üniversite içinden veya başka bir yükseköğretim kurumundan ya da Üniversite dışında bir bilimsel kuruluşta görevli en az doktora derecesine sahip kişilerden olabilir. Bu atama, danışmanın gerekçeli önerisi ile EYK kararıyla yapılır. İkinci danışman ataması sadece tez aşamasında yapılır.

(9) Danışmanın çekilme isteği veya öğrencinin danışman değişikliğine ilişkin gerekçeli talebi sonucunda yeni danışman, mevcut danışmanın ve EABD/EASD başkanlığının görüşü alınarak bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen esaslar çerçevesinde EYK tarafından görevlendirilir.

(10) Emekliye ayrılma veya başka bir yükseköğretim kurumuna geçme gibi sebeplerle Üniversiteden ayrılan öğretim üyelerinin başlamış olan danışmanlıkları devam eder. Üniversiteden ayrılan veya emekli olan öğretim elemanlarının ayrılış tarihleri en geç bir ay içinde Enstitüye EABD/EASD başkanlığı tarafından bildirilir.

(11) Öğrenci ile ikinci derece dahil kan veya kayın hısımlık bağı olan öğretim üyeleri öğrenciye danışman ve/veya ortak danışman olarak atanamaz; öğrenci kabulü, doktora/sanatta yeterlik, tez izleme ve tez savunma sınavlarında görev alamaz.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Tebligat

MADDE 69- (1) Eğitim-öğretim, sınavlar ve öğrenim sürecine ilişkin tüm konularda Enstitü tarafından Üniversitenin içerisindeki ilan panolarında veya Üniversite/Enstitü internet sitesinde yapılan tüm ilanlar öğrencinin şahsına yapılmış sayılır. Tüm ilanların takibinden ve öğrencilik süreci içerisindeki işlemlerin gerçekleştirilmesinden öğrenci şahsen sorumludur. Öğrenci hakkındaki diğer bireysel işlemler, öğrenci tarafından beyan edilen posta veya elektronik posta adresine gönderilmek suretiyle tebliğ edilir.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 70- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 2547 sayılı Kanun, ilgili diğer mevzuat hükümleri ile YÖK kararları uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 71- (1) 15/9/2020 tarihli ve 31245 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Uşak Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 72- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 73- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Uşak Üniversitesi Rektörü yürütür.

YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma esaslarına ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik; 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,

b) Dekan: Yozgat Bozok Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dekanını,

c) Fakülte: Yozgat Bozok Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesini,

ç) Hastane Başmüdürü: Yozgat Bozok Üniversitesi Üniversite Hastaneleri Başmüdürünü,

d) Hastane Müdürü: Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezinin Hastane Müdürünü,

e) Hastane müdür yardımcısı: Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezinin hastane müdür yardımcısını,

f) Merkez (Hastane): Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezini,

g) Müdür (Başhekim): Merkezin Müdürünü,

ğ) Müdür yardımcısı (Başhekim yardımcısı): Merkezin müdür yardımcısını,

h) Rektör: Yozgat Bozok Üniversitesi Rektörünü,

ı) Rektör yardımcısı: Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezinden sorumlu rektör yardımcısını,

i) Sorumlu hemşire (Başhemşire): Merkezin sorumlu hemşiresini,

j) Üniversite: Yozgat Bozok Üniversitesini,

k) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amaçları ve Faaliyet Alanları

Merkezin amaçları

MADDE 5- (1) Merkezin amaçları şunlardır:

a) Merkeze başvuran acil ve diğer hastalara ayakta veya yatırılarak ağız, diş ve çene sağlığı hizmetlerini eşit, ulaşılabilir ve en üst düzeyde sunmak.

b) Muayene, teşhis, tedavi ve rehabilitasyon hizmetlerinin çağdaş diş hekimliği gereksinimleri ve bilimsel esaslar doğrultusunda etkin, kaliteli ve verimli şekilde yürütülmesini sağlamak.

c) Diş hekimi, uzman diş hekimi ve doktoralı diş hekimi ile yardımcı sağlık personelinin lisans, lisansüstü ve mezuniyet sonrası eğitimine katkı sağlamak ve bu eğitimlerin pratik ve teorik olarak yürütülebileceği uygun altyapıyı oluşturmak.

ç) Ağız ve diş sağlığı alanında bilimsel araştırma ve uygulamaların en üst düzeyde gerçekleştirilmesini sağlamak üzere gerekli fiziki, teknik ve akademik ortamı oluşturmak.

d) Üniversite bünyesindeki başta Tıp Fakültesi olmak üzere ilgili fakülte, enstitü, yüksekokul, uygulama ve araştırma merkezleri ile yurt içi ve yurt dışındaki kamu ve özel kurum ve kuruluşlarla iş birliği yapmak, ortak projeler geliştirmek ve yürütmek.

e) Toplum ağız ve diş sağlığının korunması ve geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütmek, koruyucu diş hekimliği uygulamalarını yaygınlaştırmak ve toplumun bilinçlendirilmesine katkı sağlamak.

f) Eğitim ve sağlık hizmetlerinin etkinliğini, verimliliğini ve niteliğini artırmak, kalite yönetim sistemleri doğrultusunda hizmet sunumunu geliştirmek.

g) Çağdaş hastane işletmeciliği ve yönetim ilkeleri doğrultusunda faaliyet göstermek ve sürdürülebilir, ulaşılabilir ve yüksek kaliteli sağlık hizmeti sunulmasını sağlamak.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Merkezin bünyesinde; diş hekimliği uzmanlık alanlarında tedavi protokolleri kapsamında girişimsel olmayan tedaviler ve girişimsel cerrahi teknikleri uygulayarak lokal ve genel ameliyathaneler ile hastaların ayaktan veya yatarak müşahede, muayene, teşhis, tedavi ve rehabilite edilmelerini sağlamak ve konuyla ilgili birimler oluşturmak.

b) Koruyucu diş hekimliği uygulamaları kapsamında sahada hizmet sunabilen toplum ağız ve diş sağlığı birimini oluşturmak ve bu birime saha çalışmalarında destek verebilecek kamu kurum ve kuruluşları ve sivil toplum örgütleri ile Rektörlük bilgisi dâhilinde iş birliği yapmak.

c) Ağız ve diş sağlığı alanında hizmet verilmesini sağlamak ve bu konu ile ilgili araştırma ve uygulamalarda bulunmak.

ç) Klinik dalları ve diğer disiplinlerle toplum sağlığına yönelik araştırmalar konusunda iş birliğini sağlamak amacı ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla ortak projelerin geliştirilmesine imkân sağlamak.

d) Toplumun ağız ve diş sağlığı konusundaki bilgi, davranış ve eksikliklerini tespit ederek bunların giderilmesine yönelik projeler geliştirmek; toplumun ağız ve diş sağlığı konusunda bilgilendirilmesi ve eğitilmesi amacıyla, kitap, dergi, broşür ve benzeri yayınlar yapmak, yazılı ve görsel basın organlarında programlar düzenlemek.

e) Üniversite öğrencilerinin ağız ve diş sağlığı konusunda yaşam bilinci kazanmalarını ve Merkez projelerinde etkin görev almalarını sağlamak, bu amaçla özendirici eğitsel faaliyetlerde bulunmak ve bu alanda çalışmak isteyenleri desteklemek.

f) Sağlıklı bir toplumun geliştirilmesi için gerektiğinde kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşları ile iş birliği yaparak ülke düzeyinde bilim ve toplum arasında köprü görevini üstlenmek.

g) Ulusal ve uluslararası kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarına Merkezin amaçları doğrultusunda projeler hazırlamak, eğitim programları düzenlemek, bilimsel mütalaada bulunmak ve benzeri hizmetleri vermek.

ğ) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında uluslararası düzeyde ağız ve diş sağlığı hizmeti sunmak ve sağlık turizmi alanında faaliyetlerde bulunmak.

h) Yönetim Kurulunun kararlaştıracağı diğer faaliyetlerde bulunmak.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür (Başhekim).

b) Yönetim Kurulu.

c) Danışma Kurulu.

Müdür (Başhekim)

MADDE 8- (1) Müdür (Başhekim), Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili çalışmaları bulunan, Fakültede tam zamanlı ve devamlı statüde görev yapan, Üniversiteden başka bir yerde mesleki faaliyette bulunmayan ve mesleğini serbest olarak icra etmeyen öğretim üyeleri arasından Rektör tarafından üç yıl süre ile görevlendirilir. Süresi biten Müdür (Başhekim) aynı usulle yeniden görevlendirilebilir veya süresinden önce aynı usulle görevine son verilebilir.

(2) Müdür (Başhekim), görevi başında bulunmadığı zamanlarda yardımcılarından birini vekil bırakır. Vekâlet süresi kesintisiz altı ayı geçemez. Vekâlet süresinin altı ayı aşması hâlinde yeni Müdür (Başhekim) görevlendirilir.

(3) Müdürün (Başhekimin) görev süresinin dolması veya herhangi bir sebeple görevinden ayrılması hâlinde müdür yardımcılarının (başhekim yardımcılarının) da görevi kendiliğinden sona erer.

(4) Müdür (Başhekim), Merkezin idari, sağlık ve eğitim hizmetlerinin koordineli bir şekilde yürütülmesinden sorumlu olup; idari ve mali konularda Rektöre, eğitim ve akademik faaliyetlerde Dekana karşı sorumludur.

Müdürün (Başhekimin) görevleri

MADDE 9- (1) Müdürün (Başhekimin) görevleri şunlardır:

a) İlgili mevzuata uygun olarak Merkez hizmetlerini yürütmek, Merkezi temsil etmek ve Merkezi, Merkezin amaçları doğrultusunda yönetmek.

b) Merkez ve Merkeze bağlı birimler ile kliniklerin ve polikliniklerin düzenli, verimli ve koordineli şekilde çalışmasını sağlamak.

c) Merkeze bağlı teknik, idari personelin ve sağlık personelinin istihdamını, yönetimini, koordinasyonunu ve denetimini yapmak, çalışma düzenini planlamak ve personelin çalışma düzenini ilgili anabilim dalları ile koordinasyon ve iş birliği içinde düzenlemek.

ç) Merkez hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde sürdürülebilmesi için gerekli tedbirleri almak, denetimini sağlamak ve birimler arası koordinasyonu yürütmek.

d) Yönetim Kurulu kararlarını uygulamak ve Merkezin çalışma plan ve programlarının yürütülmesini sağlamak.

e) Merkezin yıllık faaliyet raporunu hazırlamak, raporu Yönetim Kurulu tarafından karara bağlandıktan sonra Rektöre sunmak.

f) Merkezin gelişmesine yönelik stratejik planları hazırlamak ve bunları Yönetim Kurulunun onayını aldıktan sonra Rektöre sunmak.

g) Merkezin ödenek, personel ve bütçe ihtiyaçlarını tespit etmek, gerekçeleri ile birlikte Yönetim Kuruluna ve Rektöre sunmak.

ğ) Merkez hizmetlerinin yürütülmesi için gerekli olan ihtiyaçların tespiti ve temini amacıyla gerekli tedbirleri almak ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde döner sermaye faaliyetlerinin etkin, verimli ve sürdürülebilir şekilde yürütülmesini sağlamak, bu kapsamda gerekli koordinasyonu sağlamak, tedbirleri almak ve komisyonlara başkanlık etmek.

h) Merkeze bağlı birimlerin hizmetlerini gelir-gider dengesi ve performans ölçütleri doğrultusunda değerlendirmek ve gerekli iyileştirme tedbirlerini almak.

ı) Hizmet satın alma yolu ile yapılan sözleşmelerin uygulanmasını ve denetimini sağlamak.

i) Merkez bünyesinde gerekli bilgisayar otomasyon programlarını geliştirmek, uygulamak ve denetlemek.

j) Enfeksiyon kontrol komisyonu ile enfeksiyonların önlenmesi ve kontrolüne yönelik alınan kararların uygulanmasını sağlamak ve işleyişini denetlemek.

k) Görevini kalite yönetim sistemi politikaları, hedefleri ve süreçlerine uygun olarak yürütmek.

l) Fakülte dışındaki akademik birimler ile eğitim, araştırma ve uygulama alanlarında koordinasyon ve iş birliğini sağlamak.

m) Gerektiğinde yurt içi ve yurt dışında benzer faaliyetlerde bulunan kurum ve kuruluşlarla iş birliği yapmak.

Müdür yardımcısı (başhekim yardımcısı)

MADDE 10- (1) Müdüre (Başhekime) çalışmalarında yardımcı olmak üzere, Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan, Fakültede tam zamanlı ve devamlı statüde görev yapan, Üniversiteden başka bir yerde mesleki faaliyette bulunmayan ve mesleğini serbest olarak icra etmeyen öğretim üyeleri arasından en fazla iki kişi, Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıl süre ile müdür yardımcısı (başhekim yardımcısı) olarak görevlendirilir.

(2) Görev süresi biten müdür yardımcıları (başhekim yardımcıları) aynı usulle yeniden görevlendirilebilir veya süresinden önce aynı usulle görevden alınabilir. Müdürün (Başhekimin) görev süresinin dolması veya herhangi bir sebeple görevinden ayrılması hâlinde müdür yardımcılarının (başhekim yardımcılarının) da görevi kendiliğinden sona erer.

(3) Müdür (Başhekim), görevi başında bulunmadığı zamanlarda, Rektörün bilgisi dâhilinde yardımcılarından birini vekil bırakır. Vekâlet süresi kesintisiz altı ayı geçemez. Vekâlet süresinin altı ayı aşması hâlinde yeni Müdür (Başhekim) görevlendirilir.

Müdür yardımcısının (başhekim yardımcısı) görevleri

MADDE 11- (1) Müdür yardımcıları (başhekim yardımcıları), Müdürün (Başhekimin) yapacağı yetki devrine göre Müdürün verdiği görevleri yaparlar ve Merkez hizmetlerinin yürütülmesinde Müdüre (Başhekime) yardımcı olurlar.

Yönetim Kurulu

MADDE 12- (1) Yönetim Kurulu; Rektörün, Rektörün olmadığı hâllerde rektör yardımcısı başkanlığında, Dekan, Müdür (Başhekim), kıdemli olan müdür yardımcısı (başhekim yardımcısı) ve Fakültede devamlı statüde görev yapan öğretim üyeleri arasından Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıl süre ile görevlendirilen üç öğretim üyesi olmak üzere toplam yedi üyeden oluşur. Hastane müdürü oy hakkı olmaksızın Kurulun raportörlüğünü yapar.

(2) Görev süresi biten üyeler aynı usulle yeniden görevlendirilebilir veya süresinden önce aynı usulle görevden alınabilir. Görev süresi dolmadan görevinden ayrılan üyenin yerine kalan süreyi tamamlamak üzere yeni üye görevlendirilir.

(3) Yönetim Kurulunun gündemi Müdür (Başhekim) tarafından belirlenir ve Kurul, Müdürün daveti üzerine üyelerin salt çoğunluğuyla toplanır. Yönetim Kurulu, en az ayda bir kez toplanır; ayrıca gerektiğinde Başkanın çağrısı üzerine veya en az iki üyenin yazılı başvurusunu izleyen üç iş günü içinde toplanabilir. Kararlarlar toplantıya katılanların oy çokluğuyla alınır. Oyların eşitliği halinde Başkanın oyu yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır. Toplantılarda çekimser oy kullanılamaz.

(4) Yönetim Kurulu Başkanı, Rektördür. Rektör veya rektör yardımcısının katılmadığı toplantılarda başkanlığa Müdür (Başhekim) vekâlet eder.

(5) Yönetim Kurulu Başkanı, gerekli gördüğü hâllerde ilgili birim sorumlularını ve yöneticileri oy hakkı olmaksızın toplantılara davet edebilir.

(6) Yönetim Kurulu Merkezin karar organıdır. Yönetim Kurulu, aldığı kararların uygulanmasından ve Merkezin genel işleyişinden Rektöre karşı sorumludur.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 13- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin amaçları doğrultusunda Merkezin yönetimi ile ilgili kararlar almak ve Merkezin çalışmalarıyla ilgili plan ve programların hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak.

b) Merkezin kliniklerinin, laboratuvar birimlerinin, idari ünitelerinin ve ortak kullanım alanlarının etkin, verimli ve koordineli şekilde çalışmasını sağlamak amacıyla yerleşim planlarını yapmak ve uygulamaları yönlendirmek.

c) Müdür (Başhekim) tarafından hazırlanan çalışma raporlarını, faaliyet raporlarını ve istatistiki verileri değerlendirmek, Rektöre sunulacak faaliyet raporunu görüşmek ve gerekli gördüğü durumlarda Merkezin faaliyetlerinin geliştirilmesi ve iyileştirilmesine yönelik kararlar almak.

ç) Merkezin daha etkin sağlık hizmeti sunabilmesi amacıyla gerekli klinik, laboratuvar, tanı ve tedavi üniteleri ile eğitim birimlerinin kurulmasına karar vermek ve bu birimlerin çalışma usul ve esaslarını ilgili birimlerle iş birliği içinde belirlemek.

d) Merkezin ödenek, personel ihtiyacı ve bütçesi ile ilgili önerileri değerlendirmek, bütçe tasarısı hakkında görüş hazırlamak ve bu konularda karar almak.

e) Merkez ile ilgili hazırlanan projeler hakkında karar almak, yurt içi ve yurt dışındaki kamu kurumları ve özel sektör kuruluşları ile ortaklaşa yürütülecek çalışmaların temel ilke, esas ve usullerini belirlemek.

f) Merkezin faaliyet alanları ile ilgili diğer konularda karar almak ve ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Danışma Kurulu ve görevleri

MADDE 14- (1) Danışma Kurulu; rektör yardımcısının başkanlığında, Dekan, Müdür (Başhekim), müdür yardımcıları (başhekim yardımcıları) ile Merkezde çalışma birimi olan anabilim dalı başkanlarından oluşur. Kurul toplantılarına hastane müdürü oy hakkı olmaksızın katılır.

(2) Danışma Kurulu, yılda en az bir kez salt çoğunlukla toplanır. Kurul, gerektiğinde rektör yardımcısının, Dekanın, Müdürün (Başhekimin) veya en az beş anabilim dalı başkanının yazılı talebi üzerine de toplantıya çağrılabilir.

(3) Danışma Kurulunda kararlar oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği hâlinde başkanın oyu yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır.

(4) Danışma Kurulu; Merkez bünyesinde yürütülen çalışmaların verimliliğinin artırılması, uzmanlık gerektiren konularda görüş oluşturulması ve Merkezin faaliyet alanlarına ilişkin konularda değerlendirme yapılması amacıyla oluşturulan istişari nitelikte bir organdır. Danışma Kurulu, Merkezin çalışmaları ile ilgili konularda tavsiye niteliğinde kararlar alır ve önerilerde bulunur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Hastane Müdürü ve görevleri

MADDE 15- (1) Hastane Müdürü; ilgili mevzuatta belirtilen şartları taşıyan kişiler arasından, Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından görevlendirilir.

(2) Hastane Müdürü, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında Müdürün (Başhekimin) belirlemiş olduğu görev ve sorumluluk alanları ile sınırlı olmak üzere, Merkezin idari, mali ve teknik hizmetlerinin yürütülmesini sağlar ve Merkezin diğer yönetim organlarının belirlediği usul ve esaslar çerçevesinde verilen görevleri yerine getirir ve hizmetlerin yürütülmesinde Müdüre (Başhekime) karşı sorumludur.

Hastane müdür yardımcısı ve görevleri

MADDE 16- (1) Hastane Müdürüne bağlı olarak görev yapmak üzere, ilgili mevzuatta belirtilen şartları taşıyan kişiler arasından en fazla iki kişi, Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından hastane müdür yardımcısı olarak görevlendirilebilir.

(2) Hastane müdür yardımcıları, Hastane Müdürü tarafından yürütülen idari, mali ve teknik hizmetlerden kendilerine devredilen görevleri ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda yerine getirir ve hizmetlerin yürütülmesinde Hastane Müdürüne yardımcı olurlar.

Sorumlu Hemşire (Başhemşire), yardımcısı ve görevleri

MADDE 17- (1) Sorumlu Hemşire (Başhemşire); lisans düzeyinde eğitim veren yükseköğretim kurumlarının hemşirelik bölümünden mezun ve tercihen en az beş yıl hemşirelik hizmeti bulunan adaylar arasından, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından görevlendirilir. Sorumlu Hemşire, hemşirelik hizmetlerinin planlanması, yürütülmesi ve denetlenmesinden sorumlu olup, görevlerini Müdüre (Başhekime) karşı sorumlu olarak ve Merkezin yönetim organları ile koordinasyon hâlinde yürütür.

(2) Merkezde görevli hemşireler ile sağlık hizmetlerinde görev yapan diğer yardımcı sağlık personeli, Sorumlu Hemşirenin yönetim ve sorumluluğunda olup hemşirelik hizmetlerinin organizasyonu, yürütülmesi ve denetlenmesine ilişkin olarak ilgili mevzuat hükümleri kapsamında Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre çalışmak ve verilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.

(3) Rektör, hizmetin gerektirdiği hâllerde Sorumlu Hemşireye yardımcı olmak için Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine bir veya daha fazla sorumlu hemşire yardımcısı görevlendirebilir. Sorumlu hemşire yardımcıları, görevlerini Sorumlu Hemşireye karşı sorumlu olarak yürütür.

Merkez birimlerinin çalışma usul ve esasları

MADDE 18- (1) Merkezde ve Merkeze bağlı olarak sağlık hizmeti sunan servis, klinik, poliklinik, ameliyathane ve laboratuvar birimleri ile Merkezin idari birimleri, yürüttükleri tüm hizmetler bakımından öncelikli olarak Müdüre (Başhekime) karşı sorumludur. Bu birimlerde yürütülen faaliyetler, Merkezin yönetim ve koordinasyon esasları çerçevesinde Başhekim tarafından planlanır, yönlendirilir ve denetlenir.

(2) Anabilim dalı başkanları ile servis, klinik, poliklinik ve laboratuvar sorumluları, sorumluluk alanlarına giren hizmetleri Merkez yönetimi ile koordinasyon ve iş birliği içinde yürütür. Bu kişiler, ilgili birimlerin çalışma düzeni, hizmet sunumu ve işleyişinden doğrudan Müdüre (Başhekime) karşı sorumludur.

(3) Anabilim dallarına ait klinik, poliklinik ve laboratuvarların çalışma düzeni ve işleyişi, anabilim dalı başkanları tarafından yürütülmekle birlikte, Merkez genel işleyişi açısından Müdürün (Başhekimin) denetim ve koordinasyonu altındadır.

(4) Anabilim dalları dışında yer alan ve doğrudan Merkeze bağlı birimlerin sorumluları, Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Rektör tarafından en az bir, en fazla üç yıl süre ile görevlendirilir. Görev süresi bitenler aynı usulle yeniden görevlendirilebilir veya süresinden önce görevden alınabilir.

(5) Merkezde, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak ihtiyaç duyulan alanlarda hizmet ve eğitim kalitesini artırmak, verimliliği sağlamak ve faaliyetleri geliştirmek amacıyla çalışma grupları, komisyonlar, komiteler, üniteler ve bağlı birimler kurulabilir. Bu yapıların kuruluşu, görevleri ve çalışma usul ve esasları Yönetim Kurulu tarafından belirlenir ve Müdür (Başhekim) tarafından yürütülür.

(6) Merkezde ve Merkeze bağlı tüm birimlerde görev yapan akademik, idari ve sağlık personeli, yürüttükleri hizmetler bakımından Başhekimin genel koordinasyon, denetim ve yönetim yetkisi altında görev yapar.

Klinik sorumlusu ve görevleri

MADDE 19- (1) Fakülte anabilim dalı başkanları, aynı zamanda ilgili kliniklerin klinik sorumlusu olarak görev yapar. İlgili anabilim dalında görev yapan öğretim üyesi bulunmaması hâlinde, diğer anabilim dallarından bir öğretim üyesi, Müdürün (Başhekimin) önerisi üzerine Dekan tarafından klinik sorumlusu olarak görevlendirilebilir. Anabilim dalı başkanı, gerekli gördüğü hâllerde klinik sorumluluğuna ilişkin görevlerini, anabilim dalının akademik kurul kararı ile uygun görülen başka bir öğretim üyesine devredebilir.

(2) Klinik sorumlusu; ilgili klinikte sunulan tüm tıbbi uygulamaların yürütülmesinden, kliniğin bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde işletilmesinden, kayıtların tutulması ve korunmasından, altyapı ve donanımın usulüne uygun kullanılmasından sorumlu olup bu görevlerini Merkez yönetimi ile koordinasyon içinde yürütür ve doğrudan Müdüre (Başhekime) karşı sorumludur.

(3) Klinik uygulama eğitimi alan lisans, doktora ve uzmanlık öğrencilerinin bu Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde çalışmaları ile klinikte görev yapan personelin hizmet ilkelerine uygun faaliyet göstermesinin sağlanması ve denetlenmesi klinik sorumlusunun görev ve sorumluluğundadır.

Harcama yetkilisi

MADDE 20- (1) Merkezin harcama yetkilisi Müdürdür (Başhekimdir).

Personel ihtiyacı

MADDE 21- (1) Merkezin akademik, teknik ve idari personel ihtiyacı, 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca Rektör tarafından görevlendirilen personel ile karşılanır.

Hüküm bulunmayan hâller

MADDE 22- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 2547 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri ile Yükseköğretim Kurulu kararları uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 23- (1) 29/2/2024 tarihli ve 32475 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yozgat Bozok Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 24- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 25- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Yozgat Bozok Üniversitesi Rektörü yürütür.

SİVİL HAVACILIK GÜVENLİĞİ YÖNETMELİĞİ (SHY-GÜVENLİK)

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sivil havacılık alanında kamu düzeni ve güvenliğini bozan, yerde veya havada meydana gelebilecek her türlü yasadışı eylemlere karşı şahısların, yolcuların, mürettebatın, yer personelinin, havaalanı bina ve tesislerinin, hava araçlarının korunmasına ilişkin ilgili kurum, kuruluş ve kişilerin havacılık güvenliği ile ilgili görev, yetki ve sorumluluklarını düzenlemek ve uygulama esaslarını belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, sivil havacılık hizmetlerini yürütmek ve güvenliğini sağlamaktan sorumlu tüm kurum ve kuruluşları, gerçek veya tüzel kişileri, yerli/yabancı işletmeleri ve sivil havacılığa açık havaalanları ile tesisleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 14/10/1983 tarihli ve 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 40 ıncı maddesi, 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, 5/6/1945 tarihli ve 4749 sayılı Şikago'da 7 Aralık 1944 tarihinde Akit ve İmza Edilmiş Olan Milletlerarası Sivil Havacılık Anlaşması ile Sivil Havacılık Geçici Sözleşmesi ve Bunların Eklerinin Onanması Hakkında Kanun ile yürürlüğe girmiş olan Şikago Sözleşmesinin 17 numaralı Eki, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 254 üncü, 441 inci ve 474 üncü maddeleri ile 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 159 uncu, 161 inci, 437 nci ve 441 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Acil durum: Havaalanında, normal hizmet akışı dışında personel, araç, gereç, malzeme kullanımı ve takviyesi ile ilgili kurum ve kuruluşlarla iş birliği ve koordinasyonu gerektiren; güvenlik, kaza veya kurtarma ile ilgili her türlü durumu,

b) Alternatif güvenlik tedbirleri: Ticari yolcu taşımacılığı faaliyetleri dışındaki belirli sivil havacılık faaliyetlerinin kolaylaştırılması için bu Yönetmelik uyarınca belirlenen temel standartların tamamı veya bir kısmından farklı olarak belirlenen tedbirleri,

c) Ayrılmış alan: Havaalanlarında güvenlik tahditli alanlardan giriş kontrol önlemleri ile ayrılmış, sınırları açıkça belirlenmiş ve yalnızca belirli türde havacılık faaliyetleri için alternatif güvenlik tedbirlerin uygulandığı demarke alanları,

ç) A grubu yetkili acente: Kargo ve postanın güvenlik kontrollerini yerine getiren, taramasını gerçekleştiren ve/veya güvenli tedarik zincirinde yer alan entegre depolama ve nakil hizmetlerinden sorumlu lojistik sağlayıcıları, havayolu işletmelerini, taşıma işleri organizatörlerini ve yer hizmetleri kuruluşlarını,

d) Bilinen gönderici: Kendi hesabına kargo veya postayı üreten, meydana getiren ve prosedürleri herhangi bir hava aracında taşıma yapmayı sağlayacak şekilde genel güvenlik kurallarını ve standartlarını karşılayan ve Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilen göndericiyi,

e) Boşluk: Kişinin eğitim ve istihdamda olmadığı yirmi sekiz günden fazla süreyi,

f) Doğasına uygun yöntemlerle tarama: Yasaklı maddelerin tespit edilmesi için bagaj, kargo ve posta, havayolu posta ve malzemesi veya tedariklerin boyutu, şekli, içeriği veya diğer özelliklerinin dikkate alınarak en uygun yöntemle yasaklı maddeleri tanımlama ve/veya tespit etme amaçlı teknik ve diğer usullerin kullanımını,

g) EADUK: Eğitim, Araştırma ve Denetleme Uzmanları Kurulunu,

ğ) ECAC: Avrupa Sivil Havacılık Konferansını,

h) ECAC Doc. 30 Kısım II: Avrupa Sivil Havacılık Konferansı Havacılık Güvenliği Alanında Politika Beyanını,

ı) Eş güvenlik tedbirleri: Bu Yönetmelik uyarınca belirlenmiş güvenlik tedbirleri ile aynı veya benzer seviyede tespit veya önleme kapasitesine sahip tedbirleri,

i) Eşliksiz bagaj: Havayolu işletmesi tarafından uçak altında taşınmak üzere kabul edilen ve çekin (check-in) işlemini yapan yolcusunun hava aracında olmadığı bagajı,

j) GEADB: Güvenlik, Eğitim, Araştırma ve Denetleme Birimini,

k) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,

l) Gümrüklü saha: Gümrük idaresinin denetim, kontrol, yetki ve sorumluluğunda bulunan dış hatlar gelen ve giden yolcu salonları, havaalanlarının, iç hatlar hariç, güvenlik tahditli alanlarının kritik bölümleri, hava tarafı ve ayrılmış alanlar ile bu alanlarda bulunan güvenlik tahditli alanları,

m) Güvenlik kontrolü: Yasaklı maddelerin girişini önleyebilecek usullerin uygulanmasını,

n) Güvenlik kültürü: Bir organizasyonun günlük işleyişinde var olan ve organizasyon içindeki tüm birimlerin ve personelin eylem ve davranışları tarafından yansıtılan güvenlikle ilgili normlar, değerler, tutumlar ve varsayımlar setini,

o) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması: 2920 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasını,

ö) Güvenlik tahditli alan: Bir havaalanının hava tarafının, erişim kontrolüne ek olarak diğer güvenlik kontrollerinin uygulandığı, öncelikli risk alanları olarak tanımlanan alanlarını,

p) Güvenlik tahditli alanların kritik bölümleri: Altmış kişiden fazla havaalanı giriş kartı sahibi personelin giriş yetkisine sahip olduğu havaalanlarının, taranmış giden yolcuların giriş yapabildiği ve taranmış giden uçak altı bagajların geçtiği veya bulunduğu bölümlerini,

r) Havaalanı: Karada ve su üzerinde hava araçlarının kalkması ve inmesi için özel olarak hazırlanmış, hava araçlarının bakım ve diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına, yolcu ve yük alınmasına ve verilmesine elverişli tesisleri bulunan yerleri,

s) Havaalanı güvenlik komisyonu: 25/7/1997 tarihli ve 97/9707 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe konulan Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Güvenliğin Sağlanması, Görev ve Hizmetlerin Yürütülmesi Hakkında Yönetmeliğin 19 uncu maddesi uyarınca oluşturulan Güvenlik Komisyonunu,

ş) Havaalanı mülki idare amiri: İlgili mevzuat uyarınca havaalanında görevlendirilen mülki idare amirliği hizmetleri sınıfından kamu görevlisini,

t) Havaalanı işletmecisi: Havaalanı işletmecisi olan Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü ve özel havaalanı işletmeciliği yapan kuruluşları,

u) Hava aracı güvenlik araması: Hava aracının, yolcular ve yolcular dışındaki kişilerin erişebilecekleri kabin ve uçağın dış bölümlerinin yasaklı maddeler ve diğer tehlikeli maddelere karşı aranmasını,

ü) Hava tarafı: Havaalanında pistleri, taksi yolları, apron ve bunlara bitişik sahaları, hava araçlarının kalkmasını, inmesini ve yer manevralarını yapmasını, hava araçlarının yakıt, bakım ve diğer ihtiyaçlarının karşılanmasını ve yük ile yolcu indirilip bindirilmesini temin edici tesisleri ve belirli durumlarda doğrudan uçuş faaliyeti amacıyla kullanılan bina ve yapıları veya bunların bazı kısımlarını ve bu bölümlerin hepsine girişin kontrollü olduğu yerleri,

v) Havacılık güvenliği: Sivil havacılığın yasadışı eylemlere karşı korunması amacıyla alınan önlemler ve kullanılan insan ve malzeme kaynaklarının bir kombinasyonunu,

y) Havayolu işletmesi: Koltuk kapasitesi yirmi ve üzeri olan uçaklarla yolcu taşımacılığı ile sadece yük taşımacılığı yapan ticari hava taşıma işletmelerini,

z) ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatını,

aa) İlave güvenlik tedbirleri: Bu Yönetmelik uyarınca belirlenmiş güvenlik tedbirlerinin uygulanmasından sonra ek olarak belirli bir tehdide karşı uygulanan tarama, arama ve diğer güvenlik kontrollerini,

bb) İşletme: Sivil havacılık alanında faaliyet gösteren ticari hava taşımacılığı, genel havacılık, amatör havacılık, sportif havacılık, havaalanı, terminal, tedarik, yer hizmeti, kargo acenteleri, antrepo, onaylı bakım ve özel güvenlik hizmeti kuruluşlarını veya işletmelerini,

cc) Kara tarafı: Bir havaalanında doğrudan uçuş faaliyetlerine dâhil olmayan terminal binalarını, diğer tüm yapıları, kullanımlı veya boş sahaları içine alan ve avan projede ya da master planda gösterilen; hava araçlarının yakıt, bakım ve diğer ihtiyaçlarının karşılanmasını, yolcuların ve hizmet alan veya hizmet üreten diğer kullanıcıların sağlık, eğitim, ibadet, alışveriş, ofis, depo, konaklama, ulaşım, iletişim ve buna benzer tüm ihtiyaçlarını karşılayıcı alanları da içerebilecek olan alanlar ve bölgeler ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca uygun görülecek olan yüksek katma değerli diğer tesisleri de içerebilen alanlar ve bölgeleri kapsayan, ana giriş yolu/yolları kontrol noktasından başlayarak hava tarafı dışında kalan havaalanı bölümünü,

çç) Kontrol noktası: Kişilerin, bagajların, eşyaların, kargo ve postaların, tedariklerin ve araçların güvenlik kontrolünün birlikte veya ayrı ayrı yapıldığı yeri,

dd) Kontrol noktası amiri: Kontrol noktasında görevlendirilmiş, sivil havacılık güvenliği alanında eğitim almış genel kolluk personelini,

ee) MANPADS: Taşınabilir hava savunma sistemlerini,

ff) Merkez Güvenlik Kurulu: Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Güvenliğin Sağlanması, Görev ve Hizmetlerin Yürütülmesi Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi uyarınca oluşturulan kurulu,

gg) MSHGP: Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programını,

ğğ) MSHGKKP: Milli Sivil Havacılık Güvenliği Kalite Kontrol Programını,

hh) Öngörülemeyen şekil: Güvenlik tedbirlerinin, caydırıcı etkisini ve etkinliğini artırmak amacıyla MSHGP ile tanımlanmış amaçlar doğrultusunda, düzensiz aralıklarla, farklı yerlerde ve/veya değişen araçlarla uygulanmasını,

ıı) Potansiyel tehlike arz eden yolcular: Kabul edilemeyen yolcular ile sınır dışı edilen veya hukuki gözetim altında bulunan tutuklu, hükümlü veya gözaltında bulunan yolcuları,

ii) Tarama: Yasadışı eylemlere müdahalede kullanılabilecek silah, patlayıcı veya diğer tehlikeli donanımlar gibi yasaklı maddeleri tanımlama ve/veya tespit etme amaçlı teknik ve diğer usullerin uygulanmasını,

jj) Tarayıcı personel: Güvenlik kontrol noktalarında tarayıcı olarak güvenlik hizmeti veren personeli,

kk) Test faaliyeti: Havacılık güvenliği tedbirlerinin yeterliliğinin yasadışı bir eylem gerçekleştirme girişimini gizli veya açık bir şekilde taklit edilerek kontrol edilmesini,

ll) Transfer yolcu: İki farklı uçuş arasında doğrudan bağlantılı olarak seyahat eden yolcuları,

mm) Transfer uçak altı bagaj: İki farklı uçuş arasında doğrudan bağlantılı olarak taşınan uçak altı bagajını,

nn) Transit yolcu: Bir havaalanından geldikleri aynı uçuş ile ayrılan yolcuları,

oo) Transit uçak altı bagaj: Bir havaalanından geldikleri aynı uçuş ile ayrılan uçak altı bagajını,

öö) Uçuş tedarikleri: Kabin bagajı, yolcular dışındaki kişiler tarafından taşınan nesneler ile havayolu posta ve malzemeleri haricinde yolcu veya mürettebat tarafından uçuş sırasında kullanım, tüketim veya satış için hava aracına alınan tüm malzemeleri,

pp) Uçuş tedariklerinin yetkili tedarikçisi: Genel Müdürlük tarafından, uyguladığı prosedürler ile genel güvenlik kurallarını ve standartlarını karşılayan, hava aracına uçuş tedariklerinin teslimatını gerçekleştirecek kadar yeterli ve uygun bir tedarikçi olarak, sertifikalandırılan işletmeleri,

rr) Ulusal havacılık güvenliği denetim görevlisi: Genel Müdürlük tarafından sertifikalandırılmış, havacılık güvenliği tedbirlerinin ulusal ve uluslararası mevzuata uyumluluğunun gerçekleştirilmesi için Genel Müdürlük adına, denetleme, test ve araştırma faaliyetlerinde görev yapan yetkili personeli,

ss) Yasadışı eylem: Sivil havacılığın emniyetini tehlikeye düşürmek amacıyla hava aracının yasadışı olarak ele geçirilmesini, hizmetteki hava aracına zarar verilmesini, havaalanı veya hava aracı içinde rehine alma durumunu, hava aracına, havaalanına veya havaalanı tesislerine zorla izinsiz girilmesini, hava aracına veya havaalanına kötü amaçla silah, tehlikeli cihaz veya madde sokulmasını, hava aracının insanları öldürmek, yaralamak, çevre ve binalara zarar vermek amacıyla silah olarak kullanılmasını, havaalanında veya sivil havacılık tesislerinde uçuşta veya yerde olan hava aracı, yolcular, mürettebat/ekip, yer personeli veya şahısların emniyetini tehlikeye atmayı ve benzeri nitelikteki eylemleri,

şş) Yetkili acente: Havayolu taşımacılığı ile iştigal eden bir kuruluş ile iş ilişkisi kuran ve kargo veya posta güvenliği ile ilgili Genel Müdürlük tarafından kabul edilen veya istenen güvenlik kontrollerini sağlayan bir havayolu işletmesi, yer hizmetleri kuruluşu, taşıma işleri organizatörleri veya entegre depolama ve nakil hizmetlerinden sorumlu lojistik sağlayıcısını,

tt) Yetkisiz erişim: Havacılık güvenliği tedbirlerinin yerine getirilmesi veya sivil havacılık faaliyetleri kapsamında görevli olmayanlar ile görev veya iş tanımının dışındaki alanlara, uçak altı bagajına, kargo ve postaya, uçuş tedariklerine veya havaalanı tedariklerine erişim sağlanmasını,

uu) Yolcular dışındaki kişiler: Yolcu olmayan personel, görevli, denetim görevlisi, stajyer, geçici görevli ve giriş yetkilendirmesi sahibi diğer kişileri,

üü) Yüksek riskli kargo ve posta: Hakkında sivil havacılığa karşı tehdit oluşturabileceğine ilişkin belirli bir istihbarat olan veya temel güvenlik önlemlerinin uçakları tehlikeye sokabilecek yasaklanmış maddeleri bulmaya elverişli olmayan veya bilinmeyen bir kaynaktan gelen veya müdahale belirtileri gösteren ve şüphe uyandıran anormallikleri bulunan kargoyu/postayı,

ifade eder.

(2) Bu Yönetmelikte belirtilmeyen tanımlar ve kısaltmalar için 2920 sayılı Kanun, 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve diğer sivil havacılık mevzuatı ile ülkemizin üyesi olduğu uluslararası sivil havacılık kuruluşları tarafından yayımlanan dokümanlarda belirtilen tanım ve kısaltmalar geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM

MSHGP, Sivil Havacılık Güvenliği Organizasyonu ile Görev ve Sorumluluklar

Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programı

MADDE 5- (1) Sivil havacılık alanında faaliyet gösteren tüm kurum ve kuruluşlar, şahıslar ve yolcuların uyması gereken güvenlik tedbirleri ile yasaklanan hususlara dair bu Yönetmelik uyarınca belirlenen güvenlik tedbirlerinin usul ve esasları MSHGP’de belirlenir. Genel Müdürlük tarafından hazırlanan MSHGP taslağı, Merkez Güvenlik Kurulunun uygun görüşü üzerine İçişleri Bakanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Bakan Yardımcılarının imzası ile yürürlüğe girer.

(2) Genel Müdürlük, MSHGP’de uluslararası mevzuat ve uygulamalarda meydana gelen değişikliklerin yapılabilmesi amacı ile gerekli görülen değişiklikler ve acil uygulanması gereken havacılık güvenliği ile ilgili kararları toplantı gerçekleştirilmeksizin Merkez Güvenlik Kurulu üyelerinin görüşüne sunulabilir.

(3) Şikago Sözleşmesinin 9 ve 17 numaralı Ekleri ve ECAC Doc. 30 Kısım II’de değişiklik olması durumunda, MSHGP’de belirlenen sivil havacılık güvenliği uygulamalarının yeniden değerlendirilerek güncellenmesi sağlanır.

(4) Bu Yönetmelik ve MSHGP’de belirlenen standartlara ilave tedbirler, uçuş gerçekleştirilen ülke sivil havacılık otoritelerinin talep etmesi veya güvenlik risk değerlendirmeleri sonucu mevcut tedbirlerin yeterli görülmemesi halinde uygulanabilir. İlave güvenlik tedbirleri, talep eden kurum veya kuruluş ile bu tedbirlerden etkilenecek kurum veya kuruluşların görüşleri alınarak havaalanı bazındaki taleplerde mülki idare amirliği ve uluslararası taleplerde Genel Müdürlük tarafından yapılacak bir risk değerlendirmesi sonucunda, tehditle ilgili, objektif, tarafsız, risk ile orantılı olarak geçici ve makul bir süre için uygulanır. Bu sürenin sonunda ilave güvenlik tedbirlerinin uygulanması yeniden değerlendirilir.

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü

MADDE 6- (1) Bu Yönetmelik çerçevesinde MSHGP'nin hazırlanması, yürütülmesi ve geliştirilmesi, bu Yönetmelikte belirlenen görev ve hizmetlerin koordinasyonu, Şikago Sözleşmesinin 9 numaralı Eki güvenlik ile ilgili standartları ve 17 numaralı Eki, ECAC gereklilikleri ve uluslararası uygulamalar ve önlemlerin uygulanması, sürdürülmesi ve izlenmesi ile görev ve sorumlulukların dağıtımı bakımından yetkili otorite Genel Müdürlüktür.

(2) Genel Müdürlüğün görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

a) Şikago Sözleşmesinin 9 numaralı Ekinin güvenlik ile ilgili standartları, 17 numaralı Eki ve ECAC Doc. 30 Kısım II’deki değişiklikleri takip etmek ve ulusal mevzuatta gerekli güncellemeleri yapmak.

b) MSHGP ile eklerini takip etmek, ulusal ve uluslararası gerekliliklere göre güncellemek.

c) MSHGP ve havacılık güvenliği uygulamalarına yönelik rehber doküman oluşturmak.

ç) Ülke genelinde standartların sağlanması için havaalanı güvenlik programının genel esaslarını belirlemek ve havaalanları tarafından güvenlik programı hazırlanmasını sağlamak.

d) MSHGP ilgili bölümlerinde yer alan güvenlik uygulamalarının yerine getirilmesi amacıyla işletmelerin güvenlik planlarının genel esaslarını belirlemek ve uygun görülen güvenlik planlarını onaylamak.

e) Merkez Güvenlik Kurulunda yer alan diğer kurum ve kuruluşlarla birlikte sivil havacılık güvenliğine yönelik görev ve hizmetleri koordinasyon içinde yürütmek.

f) MSHGP, Merkez Güvenlik Kurulu tarafından alınan kararlar ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirmek.

İçişleri Bakanlığı

MADDE 7- (1) İçişleri Bakanlığının görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

a) Havacılık güvenliğine yönelik ulusal ve uluslararası risk ve tehditleri takip ederek gerekli tedbirleri alarak, ilgili birimlerince Genel Müdürlüğe bildirilmesini sağlamak.

b) Türkiye’ye giriş yapmak üzere havaalanında sınır kapısına müracaat eden ancak Türkiye’ye girişi 6458 sayılı Kanunun 7 nci maddesi kapsamında uygun görülmeyen yabancı yolcuları, kabul edilemeyen yolcu kapsamına almak.

c) Potansiyel tehlike arz eden yolculara ilişkin ilgili mevzuat kapsamındaki işlemlerin yapılmasını sağlamak.

ç) Kullandığı sistemler üzerinden yabancı yolcuların ülkemize varışları öncesi risk değerlendirmelerini yapmak ve gerekli hallerde ülkemize girişlerini engelleyici tedbirler almak.

d) Sınır dışı edilmek üzere havaalanına getirilen yabancıların sivil havacılık güvenliği çerçevesinde ülkemizden çıkış işlemlerini gerçekleştirmek.

e) Havaalanlarında gerekli eğitimleri almış yeterli sayıda personel bulundurulmasını sağlamak ve planlamasını yapmak.

f) Havaalanlarındaki yasadışı eylemlere müdahale edecek eğitimli ve yeterli sayıda personeli sağlamak.

g) MSHGP, Merkez Güvenlik Kurulu tarafından alınan kararlar ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirmek.

Ticaret Bakanlığı

MADDE 8- (1) Ticaret Bakanlığının görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

a) Havaalanı sorumluluk dağılımı protokolü çerçevesinde havaalanı gümrüklü sahalarının güvenliğini sağlamak, giriş kontrol tedbirlerini uygulamak, yetkisiz kişi ve araç geçişini engellemek, eşyanın takip, kontrol ve muhafazasını sağlamak.

b) Kargo ve posta ile uçak altı bagajların havacılık güvenliği kapsamında yasaklı maddelerin tespiti amacıyla elle aranması, patlayıcı iz tespit cihazı ile taranması dâhil olmak üzere açılması gereken durumlarda bunlara refakat etmek.

c) MSHGP, Merkez Güvenlik Kurulu tarafından alınan kararlar ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirmek.

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü

MADDE 9- (1) Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğünün görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

a) Havaalanlarının işletilmesi ile Türk Hava Sahasındaki hava trafiğinin düzenlenmesi ve kontrolünü sağlamak.

b) Yükümlülüğünde olan ve ilgili mevzuat ile verilmiş güvenlik kontrolü ve taraması tedbirlerinin yerine getirilmesini sağlamak.

c) MSHGP, Merkez Güvenlik Kurulu tarafından alınan kararlar ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirmek.

Diğer kurum ve kuruluşlar

MADDE 10- (1) Havaalanı işletmeleri, terminal işletmeleri, havayolu işletmeleri, özel güvenlik işletmeleri ve diğer kurum ve kuruluşlar işletme sözleşmeleri ve havaalanı güvenliği sorumluluk dağılım protokolü çerçevesinde sorumluluklarını yerine getirir.

(2) Diğer kurum ve kuruluşlar; MSHGP, Merkez Güvenlik Kurulu tarafından alınan kararlar ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirir.

Merkez Güvenlik Kurulu

MADDE 11- (1) Sivil havacılık güvenliği ile ilgili ulusal politikaların belirlenmesi, kurumlar arasında koordinasyonun sağlanması, ülke genelindeki sivil havaalanlarındaki güvenlik politikalarının ve alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi ile ulusal ve uluslararası güvenlik politika ve programlarının görüşülmesi, oluşturulması ve havaalanı mülki idare amirliklerince intikal ettirilen sorunların değerlendirilerek çözüme kavuşturulmasından Merkez Güvenlik Kurulu sorumludur.

(2) Merkez Güvenlik Kurulu; Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Güvenliğin Sağlanması, Görev ve Hizmetlerin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik, MSHGP ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirir.

Eğitim, Araştırma ve Denetleme Uzmanları Kurulu

MADDE 12- (1) Genel Müdürlük koordinasyonunda, sivil havacılık güvenliği sorunlarıyla ilgili olarak çözüm yolları geliştirmek, araştırmalarda bulunmak, uzmanlık alanlarını içeren konularda Genel Müdürlüğe yardımcı olmak ve kurumlar arası koordinasyonun sağlanması amacıyla uzman düzeyinde personelden oluşan EADUK kurulur.

(2) EADUK sekretarya hizmetleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

(3) EADUK üyeleri, görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve esasları MSHGP ile belirlenir.

(4) EADUK; Merkez Güvenlik Kurulu, MSHGP ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirir.

Havaalanı mülki idare amiri

MADDE 13- (1) Havaalanlarında ulusal ve uluslararası mevzuata göre kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanması, havacılık güvenliğine yönelik kurum ve kuruluşlar arasındaki iş birliği ve koordinasyonun tesis edilmesi, kurum ve kuruluşların havacılık güvenliğine yönelik çalışmalarının denetlenmesi, denetim sonuçlarının takibi ve icrası ile havaalanı güvenlik programının oluşturulması ve icrası havaalanı mülki idare amiri tarafından yerine getirilir.

(2) Havaalanı mülki idare amiri havacılık güvenliği tedbirlerinin görev alanında bulunan tüm alan, bina ve tesislerde ilgili mevzuat ile belirlenen standartlara uygun bir şekilde yerine getirilmesinin sağlanmasından ve havacılık güvenliği tedbirlerinin yerine getirilmesinde ve sorumlu kurum, kuruluş ve işletmelerin koordinasyonunda görevli, yetkili ve sorumludur.

(3) Havaalanı mülki idare amiri; Merkez Güvenlik Kurulu, MSHGP ve ilgili mevzuat ile verilmiş diğer görevleri yerine getirir.

Havaalanı güvenlik komisyonu

MADDE 14- (1) Havaalanlarında ilgili mevzuatın ve havaalanı güvenlik programının uygulanması, havaalanında bulunan işletmeler ile diğer paydaşlar arasındaki koordinasyonun sağlanması amacıyla havaalanı mülki idare amirinin başkanlığında oluşturulan havaalanı güvenlik komisyonunun kararları ulusal ve uluslararası mevzuata uygunluk değerlendirmesi yapılmak üzere Genel Müdürlüğe sunulur.

(2) Havaalanı güvenlik komisyonunun sekretarya görevi il göç idaresi müdürlüğü tarafından yürütülür.

(3) Havaalanı güvenlik komisyonunun üyeleri, görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve esasları Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Güvenliğin Sağlanması, Görev ve Hizmetlerin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MSHGP ile belirlenir.

(4) Havaalanı güvenlik komisyonu üyeleri görevleri ile ilgili olarak yaptıkları işlerden havaalanı mülki idare amirine karşı sorumludur.

Havaalanı güvenlik, eğitim, araştırma ve denetleme birimi

MADDE 15- (1) Havaalanlarında, alınan güvenlik önlemlerini test etmek, denetlemek, araştırmak ve geliştirmek için raporlar hazırlamak üzere havaalanı güvenlik, eğitim, araştırma ve denetleme birimi oluşturulur.

(2) GEADB personeli, görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve esasları Sivil Hava Meydanları, Limanlar ve Sınır Kapılarında Güvenliğin Sağlanması, Görev ve Hizmetlerin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MSHGP ile belirlenir.

(3) GEADB iş ve işlemleri il göç idaresi müdürlüğü tarafından yürütülür.

(4) GEADB personeli görevleri ile ilgili olarak yaptıkları işlerden havaalanı mülki idare amirine karşı sorumludur.

Kontrol noktası amiri

MADDE 16- (1) Kontrol noktası amiri;

a) Güvenlik tahditli alanlara, yetkisiz kişiler ile sivil havacılık güvenliğini tehdit eden her türlü tehlikeli ve yasaklı maddelerin girişinin engellenmesini sağlamakla,

b) Kontrol noktasında 10/6/2004 tarihli ve 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun kapsamında istihdam edilen personelin, yalnızca sivil havacılık güvenliği alanında yapmış olduğu görevlerini ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemek ve gözetlemekle,

c) Denetim ve gözetim sonucunda tespit edilen ilgili mevzuata aykırı hususların raporlamasını ve gereği için ilgili birimlere bildirmesini sağlamakla,

görevlidir.

Genel sorumluluk ve yasaklı maddeler

MADDE 17- (1) Bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen havacılık güvenliği tedbirlerinin uygulanmasından, tedbirin uygulandığı havaalanı, tesis, terminal, antrepo, hava aracı, güvenlik kontrol noktası veya tarama sisteminin işletilmesinden sorumlu kurum, kuruluşlar ile yerli veya yabancı işletmeler bu Yönetmelikte belirtilen kurum, kuruluş ve işletmeler ile müşterek olarak sorumludur.

(2) Taşınması, bulundurulması veya kullanılması yasaklı olan maddeler MSHGP ile belirlenir.

Havacılık güvenliği maliyetlerinin karşılanması

MADDE 18- (1) Bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen havacılık güvenliği uygulamalarının maliyetlerinin karşılanması, havacılık güvenliği kapsamında kullanılan güvenlik cihazlarının ve malzemelerinin temin ve idamesi ile gerekli ilave güvenlik yatırımlarının yapılması sorumluluğu Genel Müdürlük tarafından ruhsat, sertifika ya da yetki verilen işletmelere aittir.

(2) Bu Yönetmelik, ilgili mevzuat ile belirlenen veya üyesi olunan uluslararası kuruluşların gerekli kıldığı standartların dışında işletmeler tarafından belirli bir uçuş veya uçuşlar için havacılık güvenliği konusunda ilave güvenlik tedbirlerinin alınmasının istenmesi durumunda, maliyetler talep eden işletme tarafından karşılanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Havacılık Güvenliği Standartları ve Sorumlulukları

Havaalanı planlama gereklilikleri

MADDE 19- (1) Yeni havaalanı tesisleri tasarlanırken veya inşa edilirken veya mevcut havaalanı tesislerinde değişiklikler yapılırken, bu Yönetmelikte belirtilen gereklilikler ve MSHGP ile belirlenen yapısal güvenlik unsurları esas alınır. Genel Müdürlük; güvenlik ve emniyet unsurları ile uluslararası uçuşlara açık havaalanlarına yönelik unsurların; tasarım, inşaat ve tadilatlarda göz önünde bulundurulmasını sağlar.

(2) Havaalanlarında aşağıdaki alanlar oluşturulur:

a) Kara tarafı,

b) Hava tarafı,

c) Güvenlik tahditli alan,

ç) Güvenlik tahditli alanların kritik bölümleri.

(3) Havaalanı mülki idare amiri tarafından ikinci fıkrada belirtilen alanların açık ve kesin olarak belirlenmesi ile güvenlik tahditli alanların belirlenmesinde risk değerlendirmesi yapılması sağlanır.

(4) İkinci fıkrada belirtilen alanlarda ve sınırlarda uygulanacak güvenlik tedbirleri MSHGP ile belirlenir.

Giriş kontrol

MADDE 20- (1) Havaalanlarında, hava tarafı, güvenlik tahditli alanlar ve güvenlik tahditli alanların kritik bölümlerine giriş kısıtlı tutulur. Kişilere ve araçlara sadece gerekli güvenlik koşullarını sağlamaları durumunda hava tarafı ve güvenlik tahditli alanlara giriş izni verilir. Havaalanlarında hava tarafı ve güvenlik tahditli alanlara yetkisiz erişimi önlemek amacıyla kişiler ve araçlar için havaalanı işletmesi tarafından giriş kontrol sistemleri oluşturulur. Havaalanı işletmesi tarafından kişilerin ve araçların hava tarafı ve güvenlik tahditli alanlara girişine yalnızca havacılık ve bağlı faaliyetler kapsamında geçerli bir nedene ve uygun yetkilendirmeye sahip olmaları halinde izin verilir.

(2) Havaalanı giriş kartı ve araç giriş yetkileri her havaalanında havaalanı giriş kartları yönergesinde düzenlenir.

(3) Kişilerin ve araçların hava tarafı ve güvenlik tahditli alanlara girişine izin verilmeden önce kişiler veya araçların yetkilendirmelerinin geçerliliği giriş kontrol noktalarında kontrol edilir.

(4) Yolcular dışındaki kişilere ve araçlara, güvenlik tahditli alanlara refakat olmadan giriş izni sadece kişinin veya aracın havacılık faaliyetlerinin bu alanlarda yürütülmesinde görevi olması ve kişilerin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumlu sonuçlanmış olması halinde verilir.

(5) Güvenlik tahditli alanlara erişim sağlayan yolcu dışındaki kişilerin bağlı oldukları kurum veya kuruluşlar tarafından istihdam ve eğitim kayıtları ile varsa boşluklar kontrol edilir. Boşluklara dair açıklama kayıt altına alınarak giriş yetkisi talebi ile birlikte havaalanı mülki idare amirliğine sunulur.

(6) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucu olumsuz olan bir kişiye giriş izni verilmez, verildiyse hemen geri alınır ve iptal edilir.

(7) Havaalanı işletmesi tarafından, yetkisiz erişimin önlenmesi amacıyla güvenlik tahditli alanlarda hava aracından ve hava aracına doğru hareket eden kişilerin ve araçların hareketlerinin gözetim ve denetim altında tutulması sağlanır.

(8) Havaalanı mülki idare amirliği tarafından, havaalanının güvenlik tahditli bölümleri haricindeki alanlardaki ve tesislerdeki kişiler ve araçlar için gerektiğinde güvenliğin sağlanması amacıyla giriş yetkilendirilmesi yapılır.

(9) Giriş yetkilendirmesi uygulamasına ilişkin hususlar havaalanı giriş kartları yönergesinde belirlenir.

Kara tarafı güvenliği

MADDE 21- (1) Havaalanlarında risk ve tehdit değerlendirmesine uygun olarak muhtemel yasadışı eylem tehditlerinin bertaraf edilmesi ve önlenmesi amacıyla kara tarafı alanları için güvenlik tedbirleri alınır.

(2) Kara tarafı güvenliği tedbirleri MSHGP ile belirlenen çerçevede havaalanı mülki idare amiri tarafından belirlenir.

(3) Kara tarafı güvenliği tedbirlerinin uygulanması için kurum ve kuruluşlar arasındaki koordinasyon ulusal düzeyde Merkez Güvenlik Kurulu, havaalanı düzeyinde ise havaalanı güvenlik komisyonu aracılığı ile sağlanır.

Yolcu dışındaki kişiler ve taşıdıkları eşyaların taranması

MADDE 22- (1) Havaalanı işletmesi tarafından, havacılık güvenliğinin ihlal edilmemesiyle sınırlı olmak üzere, teknik cihazlar ile yapılan kontrol ve aramada patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığının tespit edilemeyeceği durumlarda, ilk teknik cihaza ilave olarak diğer teknik cihazlar ve el ile arama yöntemi dâhil patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığını tespit edebilecek yöntemler, düzensiz aralıklarla ve öngörülemeyen şekilde uygulanır.

(2) Patlayıcıların ve patlayıcı cihazların tespitine imkân veren teknik cihazlar ve el ile arama dâhil diğer yöntemlerin, düzensiz aralıklarla ve öngörülemeyen şekilde uygulanması için kullanılabilecek usuller MSHGP ile belirlenir.

(3) Havaalanlarında risk değerlendirmesi sonucuna göre belirlenen yolcu dışındaki kişiler için havaalanı mülki idare amiri tarafından teklif edilen taramadan muafiyetler veya özel tarama usulleri belirlenip belirlenmeyeceğine ilişkin karar Genel Müdürlüğün uygun görüşü üzerine il valisi tarafından verilir.

Araçların aranması

MADDE 23- (1) Havaalanı işletmesi tarafından güvenlik tahditli alanlara giren araçlar, içindeki kişiler, eşyaları ile birlikte taramaya ve uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulurlar.

(2) Havaalanlarında güvenlik tahditli alanlara giren araçlar için risk değerlendirmesi sonucuna göre havaalanı mülki idare amiri tarafından teklif edilen arama, tarama ve güvenlik kontrollerinden muafiyetler veya özel arama usulleri belirlenip belirlenmeyeceğine ilişkin karar Genel Müdürlüğün uygun görüşü üzerine il valisi tarafından verilir.

Gözetim, devriye ve diğer fiziksel kontroller

MADDE 24- (1) Havaalanı sınırlarında gözetim, devriye ve diğer fiziksel kontroller uygulanır.

(2) Gözetim, devriye ve diğer fiziksel kontrollerin amaçları şunlardır:

a) Havaalanlarında ve kamu erişiminin bulunduğu bitişik alanlarda, kişilerin yasadışı bir eylemi gerçekleştirebileceğine dair şüpheli davranışları analiz etmek.

b) Bir yasadışı eylemi gerçekleştirmek için kullanılabilecek güvenlik zafiyetlerini tespit etmek.

c) Kişilerin bu gibi eylemleri gerçekleştirmesini engellemek.

ç) Mümkün olması halinde kişileri teşebbüsten alıkoymak.

(3) Havaalanı mülki idare amiri, gözetim, devriye ve diğer fiziksel kontrollerin uygulanmasından sorumludur. Havaalanı mülki idare amiri tarafından havaalanında faaliyet yürüten kurum, kuruluşlar veya işletmelerin sorumluluk sahalarının sınırları belirlenir.

Havaalanında özel ayrılmış alanlar

MADDE 25- (1) Havaalanı mülki idare amirliği tarafından havaalanlarında alternatif tedbirleri uygulayabilmek üzere diğer alanlardan ayrılmış demarke alanlar oluşturulup oluşturulmayacağına karar verilir. Bu alanlar güvenlik tedbirlerinin tümüyle geçerli olduğu güvenlik tahditli alanlardan net bir şekilde ayrılır ve bir hava aracına, yolcularına, bagajlarına, kargo ve postalarına uygulanan mevcut güvenlik standartlarının korumasını sağlamak amacıyla bu alanlara geçişler önlenir. Havaalanlarında alternatif tedbirlerin belirlenen standartlara uygun bir şekilde uygulanmasının sağlanmasından havaalanı işletmesi sorumludur.

(2) Havaalanlarında alternatif tedbirleri uygulayabilmek üzere diğer alanlardan ayrılmış demarke alanların oluşturulabilmesine dair usuller MSHGP ile belirlenir.

Hava aracı güvenlik kontrolü ve araması

MADDE 26- (1) Hava aracı, her kalkış öncesinde herhangi bir yasaklı maddenin bulunmadığından emin olmak amacıyla, hava aracı güvenlik kontrolüne veya hava aracı güvenlik aramasına tabi tutulur. Hava aracı güvenlik kontrolü veya hava aracı güvenlik aramasının standartlara uygun bir şekilde yapılmasının sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

(2) Hava aracı güvenlik kontrolü veya hava aracı güvenlik araması yapılmasına dair usuller MSHGP ile belirlenir.

Hava aracının korunması

MADDE 27- (1) Her hava aracı yasadışı eylem ve yetkisiz erişime karşı korunur. Hava aracının standartlara uygun bir şekilde korunmasının sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

(2) Hava aracının yasadışı eylemlere ve yetkisiz erişime karşı korunması için park ettiği veya bulunduğu alanın güvenlik durumuna uygun tedbirler ilgili güvenlik birimince alınır.

(3) Havayolu işletmeleri uçuş esnasında yetkisiz kişilerin kokpite girmesini önlemek amacıyla uygun tedbirleri alırlar.

Taşınabilir hava savunma sistemleri

MADDE 28- (1) Havaalanı mülki idare amirliği tarafından havaalanlarında veya yakın çevresinde hava araçlarına veya havaalanı tesislerine karşı MANPADS ve benzer diğer silahlarla gerçekleştirilebilecek muhtemel saldırıların önlenmesi için uygun tedbirler alınması sağlanır.

(2) Genel Müdürlük ve havaalanı mülki idare amiri, uygun tedbirleri risk ve tehdit değerlendirmesi sonucuna göre belirler. Bu tedbirlerin uygulanmasından sorumlu kurum ve/veya kuruluşlar Genel Müdürlük, havaalanı işletmecisi ve havaalanı mülki idare amiri tarafından risk ve tehdit değerlendirmesi sonucuna göre belirlenir.

Yolcular ve kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaların taranması

MADDE 29- (1) Yolcular ve kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaların standartlara uygun bir şekilde taranmasının sağlanmasından havaalanı işletmesi sorumludur.

(2) Tüm giden, transfer ve transit yolcular ve bunların kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaları, yasaklı maddelerin güvenlik tahditli alanlara ve hava aracına sokulmasını önlemek amacıyla teknik cihazlar ve gerektiğinde el ile kontrol edilir ve aranır.

(3) Havacılık güvenliğinin ihlal edilmemesiyle sınırlı olmak üzere, teknik cihazlar ile yapılan kontrol ve aramada patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığının tespit edilemeyeceği durumlarda, ilk teknik cihaza ilave olarak diğer teknik cihazlar ve el ile arama yöntemi dâhil patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığını tespit edebilecek yöntemler, düzensiz aralıklarla ve öngörülemeyen şekilde uygulanır.

(4) Patlayıcıların ve patlayıcı cihazların tespitine imkân veren teknik cihazlar ve el ile arama dâhil diğer yöntemlerin, düzensiz aralıklarla ve öngörülemeyen şekilde uygulanması için kullanılabilecek usuller MSHGP ile belirlenir.

(5) Tarayıcı personel, kabin bagajı ve beraberindeki eşyaların yasaklı madde içerip içermediğini tespit edemediği durumlarda, söz konusu bagajın güvenlik tahditli alanlara girişini reddeder veya aynı ya da farklı bir teknik cihazla ya da elle arama dahil farklı bir yöntemle yeniden taranmasını sağlar.

(6) Transfer yolcular ile bunların kabin bagajları ve beraberindeki eşyaların, bu Yönetmelik ve MSHGP uyarınca belirlenen standartlara göre güvenlik tedbirlerinin eş değer olarak tanındığı bir ülke veya havaalanından gelmeleri halinde, söz konusu yolcu ve eşyaların taranmadan muaf tutulup tutulmayacağına Genel Müdürlük tarafından yapılacak risk değerlendirmesi sonucunda karar verilir.

(7) Transit yolcular ve bunların kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaların taramadan muaf tutulup tutulmayacağına Genel Müdürlük tarafından yapılacak risk değerlendirmesi sonucuna göre karar verilir.

(8) Genel Müdürlük risk değerlendirmesi sonucuna göre, transit yolcular ve bunların kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaları için uygulanacak güvenlik kontrollerine dair esasları belirler.

Yolcular ve kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyaların korunması

MADDE 30- (1) Yolcular ve kabin bagajları ile beraberlerindeki eşyalar tarandıkları noktadan itibaren, taşındıkları hava aracına binişlerine kadar yasadışı eylemlere ve yetkisiz müdahaleye karşı korunmasının sağlanmasından havaalanı işletmesi sorumludur.

(2) Gelen yolcuların, taranmış giden yolcular ile karışmalarına, MSHGP uyarınca belirlenen standartlara uygun bir şekilde taranmadıkları sürece izin verilmez.

(3) Taranmış giden yolcular ile taranmamış kişilerin karışmasının tespit edilmesi veya bundan şüphelenilmesi durumunda, karışmanın olduğu alan yasaklı maddelerin tespiti amacıyla aranır, ilgili yolcular, kabin bagajları ve beraberlerindeki eşyalar yeniden taranır.

(4) Transit yolcu operasyonu gerçekleşen havaalanlarında, transit yolcuların, kabin bagajlarının ve eşyalarının yetkisiz müdahalelerden korunması ile transit havaalanının güvenlik bütünlüğünün korunması amacıyla transit operasyonlar için tedbirlerin alınması havaalanı işletmesi tarafından sağlanır.

Potansiyel tehlike arz eden yolcular

MADDE 31- (1) Havaalanı işletmesi; adli veya idari süreçlere tabi olan ve bu sebeplerden dolayı havayolu ile seyahat zorunluluğu olan potansiyel tehlike arz eden yolcuların uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulmasının sağlanmasından sorumludur.

(2) Havayolu işletmesi, potansiyel tehlike arz eden yolcular hakkında uygun güvenlik önlemlerinin yerine getirilebilmesi amacıyla potansiyel tehlike arz eden yolcu tarafından bizzat veya yolcuların nakil edilmesinden sorumlu kurum veya kuruluş tarafından havaalanı mülki idare amirliği aracılığıyla yazılı olarak bilgilendirilir. İlgili havayolu işletmesi kaptan pilotunu konu hakkında bilgilendirmekten sorumludur.

(3) Havaalanlarında hizmet veren havayolu işletmecilerinin güvenlik program veya planlarında, potansiyel tehlike arz eden yolcuların taşınması durumunda, hava aracının emniyeti ve güvenliğinin sağlanması için alınacak tedbirler ve uygulama usulleri belirlenir.

(4) Potansiyel tehlike arz eden yolcular için gönderen kurum/kuruluş tarafından yapılacak risk değerlendirmesi sonucuna uygun ilave güvenlik tedbirleri havaalanı işletmesi tarafından uygulanır.

Uçak altı bagajının taranması

MADDE 32- (1) Havaalanı işletmesi tüm uçak altı bagajların Genel Müdürlük tarafından belirlenen standartlarda taranmasından sorumludur.

(2) Tüm uçak altı bagajlar bir hava aracına yüklenmeden önce yasaklı maddelerin güvenlik tahditli alanlara ve hava aracına girişini önlemek amacıyla havacılık güvenliğinin ihlal edilmemesiyle sınırlı olmak üzere, teknik cihazlar ile yapılan kontrol ve aramada patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığının tespit edilemeyeceği durumlarda, ilk teknik cihaza ilave olarak diğer teknik cihazlar ve el ile arama yöntemi dâhil patlayıcıların ve patlayıcı cihazların varlığını tespit edebilecek yöntemler, düzensiz aralıklarla ve öngörülemeyen şekilde uygulanır.

(3) Transfer uçak altı bagajların, bu Yönetmelik ve MSHGP uyarınca belirlenen standartlara göre Merkez Güvenlik Kurulu tarafından güvenlik tedbirlerinin eşdeğer olarak tanındığı bir ülkeden veya havaalanından gelmeleri durumunda, bunların taramadan muaf tutulup tutulamayacağına yapılacak risk değerlendirmesi sonucuna göre Genel Müdürlük tarafından karar verilebilir.

(4) Transit uçak altı bagajlar taşındıkları hava aracından ayrılmamaları durumunda, yalnızca yetkisiz müdahaleye karşı korunmadıkları veya yasadışı eylem gerçekleştirmek üzere kullanılacaklarına dair güçlü bir şüphe olması halinde taranırlar.

(5) Tarayıcı personel, uçak altı bagajda yasaklı bir madde bulunup bulunmadığını tespit edemediği durumlarda, söz konusu bagajın güvenlik tahditli alanlara girişine izin vermez veya bagajın aynı ya da farklı bir teknik cihazla ya da elle arama dahil olmak üzere farklı bir yöntemle yeniden kontrol edilmesini sağlar.

Uçak altı bagajının korunması

MADDE 33- (1) Hava aracında taşınacak olan tüm uçak altı bagajlar, tarandığı veya havayolu işletmesi tarafından kabul edildiği noktadan sonra taşınacağı hava aracının ayrılışına kadar yetkisiz müdahaleye karşı korunur.

(2) Yetkisiz müdahaleye karşı korunmamış olan uçak altı bagajın havaalanı veya terminal işletmesi tarafından yeniden taranması sağlanır.

(3) Uçak altı bagajının, belirlenen standartlara uygun şekilde korunmasının sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

Kişi bagaj eşleşmesi

MADDE 34- (1) Bir havayolu işletmesi uçak altı bagajlardan, yalnızca ilgili uçuşta taşınmak üzere kabul edilmiş, eşlikli ve eşliksiz olarak ayrı ayrı tanımlanmış ve uygun standartlarda taranmış olanlarını taşıyabilir. Tüm uçak altı bagajların bu gereklilikleri karşıladığı ve o uçuşta taşınmaya onaylı olduğu kayıt altına alınır. Kişi bagaj eşleşmesinin standartlara uygun şekilde gerçekleştirilmesinin sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

Eşliksiz bagaj

MADDE 35- (1) Eşliksiz bagajlar taramaya tabi tutulmak şartıyla taşınabilir. Eşliksiz bagajın belirlenen standartlara uygun şekilde taranmasının sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

(2) Bir uçak altı bagajı, yolcunun kontrolünün dışında faktörler nedeniyle eşliksiz bagaj haline gelmişse, risk değerlendirmesi sonucuna göre yeniden taramadan muaf tutulabilir. Uçak altı bagajının yolcunun kontrolünün dışında faktörler nedeniyle eşliksiz hale geldiğine karar verilmesinden ve risk değerlendirmesinin yapılmasından havayolu işletmesi sorumludur.

Kargo ve posta için genel hükümler

MADDE 36- (1) Tüm kargo ve postalar bir hava aracına yüklenmeden önce, güvenlik kontrollerine tabi tutulurlar. Transfer kargo ve postanın, daha önce uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulduğu doğrulanırsa taramadan muaf tutulup tutulmayacağına A grubu yetkili acente tarafından karar verilir. Kargo ve posta için uygun güvenlik kontrollerinin daha önce uygulandığına dair doğrulama usulleri MSHGP ile belirlenir.

(2) Transit kargo ve posta, hava aracından indirilmemesi durumunda taramadan muaf tutulabilir.

(3) Genel Müdürlük tarafından taşınmasına istisnai olarak izin verilmediği müddetçe bir araya getirilmiş patlayıcı ve yangın çıkaran düzeneklerin kargo ve posta gönderilerinde taşınması yasaktır.

(4) Kargo ve postaların belirlenen standartlara uygun bir şekilde güvenlik kontrollerine tabi tutulmasının sağlanmasından havayolu işletmesi ve yetkili acente sorumludur.

Güvenli tedarik zinciri

MADDE 37- (1) Bir havayolu işletmesi tarafından taşınacak kargo ve postaların uygun güvenlik kontrollerine ve taramaya tabi tutulmasını sağlamak amacıyla Genel Müdürlük tarafından yetkili acente ve bilinen göndericileri içeren bir güvenlik tedarik zinciri sistemi oluşturulur.

(2) Yetkili acenteler güvenlik kontrollerinin uygulanmasından sonra havayolu ile taşınmak üzere kayıt ve kabul edilmiş olan gönderiyi sevk ederken elektronik veya yazılı şekilde gönderiye eşlik edecek bir gönderi güvenlik beyanında bulunurlar.

Kargo ve postanın taranması

MADDE 38- (1) Kargo ve postalar, gizlenmiş olan herhangi bir yasaklı maddenin tespit edilebilmesini sağlayabilecek yeterlilikte ve gönderinin doğasına uygun yöntemlerle taranırlar. Kargo ve postaların belirlenen standartlara uygun bir şekilde taranmasından havayolu işletmesi ile A grubu yetkili acente sorumludur.

(2) A grubu yetkili acenteler gizlenmiş olan herhangi bir yasaklı maddenin bulunmadığından emin olamadığı durumlarda, kargo ve postanın açılmasını ve el ile arama dâhil olmak üzere yeniden taranmasını sağlar. Yasaklı madde içermediğinden emin olunmayan gönderiler A grubu yetkili acente tarafından kabul edilemez.

(3) Genel Müdürlük, kargo ve postalar için gerektiğinde geçerli nedenlere ve risk değerlendirmesine dayalı olarak özel tarama usulleri veya taramadan muafiyetler oluşturulup oluşturulmayacağına karar verir.

Kargo ve postanın korunması

MADDE 39- (1) Hava aracında taşınacak olan kargo ve posta, gerekli güvenlik kontrollerinin sağlanmasının ve uygun olduğunda taramanın ardından, taşınacağı hava aracının ayrılışına kadar yetkisiz müdahaleye karşı korunur. Hava aracında taşınacak kargo ve postanın bu belirlenen standartlara uygun bir şekilde korunmasından yetkili acente, bilinen gönderici ve havayolu işletmesi sorumludur.

Yüksek riskli kargo ve posta

MADDE 40- (1) Yüksek riskli kargo ve postaya ilave güvenlik kontrolleri ve tarama uygulanır. Bu kontrollerin ve taramanın belirlenen standartlara uygun şekilde gerçekleştirilmesinden havayolu işletmesi ile A grubu yetkili acente sorumludur.

Havayolu postası ve malzemeleri için genel hükümler

MADDE 41- (1) Bir havayolu işletmesi, yasaklı maddelerin hava aracına girmesini önlemek amacıyla hava aracında taşınacak olan havayolu postası veya malzemelerinin, uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulmasını sağlar ve hava aracına yüklenene kadar korur.

(2) Genel Müdürlük, gerektiğinde geçerli sebeplere ve risk değerlendirmesine dayalı olarak havayolu posta ve malzemelerinin taramadan muaf tutulup tutulmayacaklarına karar verir.

Yolcu ve bagaj işlemlerinde kullanılan havayolu postası ve malzemeleri

MADDE 42- (1) Yolcu ve bagaj işlemlerinde kullanılan ve havacılık güvenliğini tehlikeye sokabilecek havayolu posta ve malzemeleri güvenlik tahditli alanlara ve hava aracına yetkisiz erişimin önlenmesi amacıyla korunur veya gözetim altında tutulur. Yolcu ve bagaj işlemlerinde kullanılan havayolu postası ve malzemelerinin korunmasının sağlanmasından havayolu işletmesi sorumludur.

Uçuş tedarikleri için genel hükümler

MADDE 43- (1) Yasaklı maddelerin hava aracına ve güvenlik tahditli alanlara girmesini önlemek amacıyla uçuş tedarikleri uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulur ve hava aracına yüklenene kadar korunur. Uçuş tedariklerinin belirlenen standartlara uygun bir şekilde güvenlik kontrollerine tabi tutulması ve hava aracına yüklenene kadar korunmasından uçuş tedariklerinin yetkili tedarikçisi ve havayolu işletmesi yetkili ve sorumludur.

(2) Güvenlik kontrollerini sağlayan ve doğrudan hava aracına uçuş tedarikleri teslim eden tedarikçiler, gerekli şartları yerine getirmeleri halinde uçuş tedariklerinin yetkili tedarikçisi olarak Genel Müdürlük tarafından onaylanır.

(3) Bir havayolu işletmesi, kendi hava araçlarına yüklenecek uçuş tedarikleri için uygun güvenlik kontrollerini uyguladığı takdirde yetkili tedarikçi onayından muaf sayılır.

(4) Uçuş tedariklerini sağlayan tedarikçiler, havayolu işletmesi veya yetkili uçuş tedarikçisi tarafından, havacılık güvenliği standartlarını karşıladıkları teyit edildikten sonra uçuş tedariklerinin bilinen tedarikçisi olarak atanabilir.

(5) Uçuş tedariklerinin bilinen tedarikçisi tarafından temin edilmeyen uçuş tedariklerinin herhangi bir yasaklı maddenin tespit edilebilmesini sağlayabilecek yeterlilikte ve doğasına uygun yöntem veya yöntemler ile Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş tedarikçiler tarafından taranması sağlanır.

(6) Bir havayolu işletmesi yalnızca Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş tedarikçilerden uçuş tedarikleri kabul edebilir.

Havaalanı tedarikleri için genel hükümler

MADDE 44- (1) Havaalanı tedariklerinin belirlenen standartlara uygun bir şekilde güvenlik kontrollerine tabi tutulmasının sağlanmasından havaalanı işletmesi yetkili ve sorumludur. Yasaklı maddelerin güvenlik tahditli alanlara girmesini önlemek amacıyla havaalanı tedarikleri uygun güvenlik kontrollerine tabi tutulur.

(2) Havaalanı tedariklerinin bilinen tedarikçisi tarafından temin edilmeyen havaalanı tedariklerinin gizlenmiş olan herhangi bir yasaklı maddenin tespit edilebilmesini sağlayabilecek yeterlilikte ve tedariklerin doğasına uygun yöntemler ile taranması sağlanır. Havaalanı tedariklerinin belirlenen standartlara uygun bir şekilde taranmasının sağlanmasından havaalanı işletmesi sorumludur.

(3) Havaalanı tedarikleri sağlayan tedarikçiler, yalnızca havaalanı mülki idare amiri tarafından MSHGP’de belirlenen havacılık güvenliği standartlarını karşıladıklarının onaylanmasının ardından havaalanı tedariklerinin bilinen tedarikçisi olarak atanabilirler.

Uçuş güvenlik tedbirleri

MADDE 45- (1) Uçuş esnasında yasadışı eylemlerin önlenmesi için güvenlik tedbirleri alınır. Bu bölümde belirtilen tedbirlerin belirlenen standartlara uygun bir şekilde alınmasının sağlanmasından havayolu işletmesi ve hava aracında uçuş güvenlik görevlisi görevlendirilmesi durumunda ise ilgili mevzuatta yer alan sorumluluk alanları göz önünde bulundurularak havayolu işletmesi ile birlikte ilgili genel kolluk birimi sorumludur.

Silahların taşınması

MADDE 46- (1) Her türlü silah, mühimmat, harp malzemesi, askeri malzeme ve savunma sistemlerinin sivil hava araçlarında taşınması yasaktır.

(2) Birinci fıkrada belirtilen yasaklara istisna getirmek üzere, özel veya genel nitelikte izin vermeye, 2920 sayılı Kanunun 93 üncü maddesi uyarınca Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı yetkilidir.

(3) Yolculara ait ruhsatlı silahların hava aracında taşınmasına dair kurallar MSHGP’de belirlenir.

Eğitim, sertifikasyon ve güvenlik kültürü

MADDE 47- (1) Havacılık güvenliği tedbirlerini uygulamaktan sorumlu veya ilgili kurum, kuruluşların ve işletmelerin tüm personeli için havacılık güvenliği tedbirlerinin etkinliğinin arttırılması amacıyla eğitim ve sertifikasyon gereklilikleri Genel Müdürlük tarafından belirlenir. Kurum, kuruluşlar, işletmeler ile yerli ve yabancı havayolu işletmeleri bu maddede yer alan eğitim ve sertifikasyon gerekliliklerini yerine getirmekten ve başlangıç ve tazeleme eğitimlerini uygun hedef gruplarına göre düzenlemekten, eğitim kayıtlarını tutmaktan ve talep edildiğinde denetim görevlilerine sunmaktan sorumludur.

(2) Sivil havacılık güvenliği eğitimleri, Genel Müdürlük tarafından onaylanan eğitim içerikleri ve ihtiyaç olması halinde Genel Müdürlük tarafından sertifikalandırılmış sivil havacılık güvenliği eğitmenleri tarafından düzenlenebilir.

(3) Sivil havacılık alanında faaliyet gösteren tüm işletmelerde MSHGP ile belirlenmiş güvenlik kontrollerinin yerine getirilmesinden sorumlu, güvenlik tahditli alanlara refakat olmadan erişim izni olan ve/veya hizmete özel veya daha ileri bir gizlilik seviyesine sahip bilgilere erişebilen görevli tüm kişilerin, Genel Müdürlük tarafından belirlenen çerçevede bu görevleri üstlenmeleri, alanlara erişmeleri veya bilgilere ulaşmaları öncesinde bağlı bulundukları ildeki havaalanı mülki idare amirliğine sundukları giriş kartı talebinin olumlu değerlendirilmesi gerekir.

(4) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda uygun bulunmayan kişilerin güvenlik kontrollerini uygulama yetkisi, güvenlik tahditli alanlara refakat olmadan erişim ve hassas havacılık güvenlik bilgilerine erişimi hemen sonlandırılır.

(5) Tarayıcı personel, tarama görevinin etkin ve sürekli şekilde yerine getirilmesinin sağlanması için Genel Müdürlük tarafından belirlenen gereklilikler doğrultusunda sertifikalandırılır.

(6) MSHGP ile belirlenmiş güvenlik tedbirlerinin uygulanmasından sorumlu ve hava tarafına refakat olmadan erişim sağlamaya yetkili tüm personel, güvenlik bilinci başlangıç ve tazeleme eğitimi alır.

Güvenlik sistem ve cihazları

MADDE 48- (1) Tüm kurum, kuruluş, işletmeler ile yerli ve yabancı havayolu işletmeleri havacılık güvenliği uygulamalarını yerine getirirken yalnızca ulusal ve uluslararası mevzuat çerçevesinde belirlenen standartları karşılayan güvenlik sistem ve cihazlarını kullanabilir.

(2) Havacılık güvenliği önlemlerinin etkin ve verimli şekilde yerine getirilebilmesinin sağlanması amacıyla bu Yönetmelikle sorumlu olduğu belirtilen kurum, kuruluş veya işletmeler; sivil havacılık güvenliği sistem ve cihazları ile sarf malzemelerinin ilgili mevzuatta belirtilen ve risk değerlendirmesi sonucuna göre belirlenen asgari sayıda temin edilmesinden, tesis edilmesinden ve bakımından sorumludur.

(3) Bu Yönetmelik ile belirlenen havacılık güvenliği tedbirlerini güvenlik sistem ve cihazları ile yerine getiren kurum ve kuruluşlar ile işletmeler, bu cihaz ve sistemlerin belirlenen standartlarda kullanılmasından temin ve tesis edenle müşterek olarak sorumludur.

(4) Sivil havacılık güvenliği alanında, yalnızca onay ile kullanılabilecek olan sistem ve cihazlar Genel Müdürlük tarafından belirlenir ve sertifikasyona tabi tutulur.

(5) Güvenlik sistem ve cihazları üretici tarafından belirlenmiş ve Genel Müdürlük tarafından onaylanmış olan işletim talimatına uygun şekilde kullanılır.

(6) Havacılık güvenliği alanında kullanılan güvenlik sistem ve cihazları düzenli aralıklar ile kalite kontrol ve çalışma testlerine tabi tutulur. Kalite kontrol ve çalışma testlerinin belirlenen standartlara uygun bir şekilde gerçekleştirilmesinden güvenlik sistem ve cihazının işletilmesinden sorumlu kurum, kuruluş, işletmeler ve yerli ve yabancı havayolu işletmeleri sorumludur.

(7) Güvenlik kontrol noktalarında güvenlik sistem ve cihazları tarafından oluşturulan veya kaydedilen, kişinin açık kimlik ve kişisel bilgilerine ulaşılmasına imkân sağlamayan görüntü, istatistik veya havacılık güvenliği ile ilgili diğer kayıtların araştırma, geliştirme ve yenilik amacıyla kullanılmasına izin vermeye ilgili mevzuatına göre Genel Müdürlük yetkilidir.

Hava trafik yönetimi güvenliği

MADDE 49- (1) Hava seyrüsefer hizmetleri sağlayıcıları bir güvenlik yönetim sistemi oluşturup, hizmet verilen her bir havaalanı için bir hava trafik yönetimi güvenlik planı hazırlar, onay için Genel Müdürlüğe sunar.

(2) Bu Yönetmelik uyarınca, hava seyrüsefer hizmetleri sağlayıcıları, yasadışı eylemler dâhil olmak üzere hava seyrüsefer hizmetlerinin sürekliliğini aksatan müdahalelerden koruyan politika ve süreçler oluşturmaktan ve uygulamaktan sorumludur.

Siber güvenlik

MADDE 50- (1) Genel Müdürlük, ilgili mevzuat çerçevesinde tüm kurum, kuruluşlar ve işletmelere yönelik sivil havacılığa karşı siber tehdit yönetimi konusunda düzenlemeler yapma ve standartları belirleme hususunda görevli, yetkili ve sorumludur.

(2) Bu Yönetmelik uyarınca tüm işletmeler Genel Müdürlüğün belirlediği düzenlemeler ve standartlar kapsamında kritik bilgi ve operasyonel sistemlerinin gizlilik, bütünlük ve erişilebilirliğini korumak için tedbirler alır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Güvenlik Tedbirlerinin Denetimi

Milli Sivil Havacılık Güvenliği Kalite Kontrol Programı

MADDE 51- (1) Bu Yönetmelik, MSHGP ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen güvenlik tedbirlerine uyumun düzenli olarak değerlendirilmesi ve belirlenen tedbirlerin etkinliğinin doğrulanması amacıyla Genel Müdürlük tarafından MSHGKKP oluşturulur ve yürütülür.

(2) Tüm havaalanları, yerli ve yabancı işletmeler ile havacılık güvenliğine dair sorumluluğu bulunan diğer tüm kurum ve kuruluşların, bu Yönetmelik, MSHGP ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen güvenlik tedbirlerine uyumluluğunun belirlenmesi ve tespit edilen eksikliklerin hızlıca giderilmesini sağlamak için risk değerlendirmesi ile belirlenen düzenli aralıklarla kapsamlı denetim, denetim ve testleri içeren gözetim faaliyetleri Genel Müdürlük tarafından gerçekleştirilir.

(3) MSHGKKP aşağıdaki hususları kapsar:

a) MSHGP kapsamında uygulanan tedbirleri uygulayanlarla gözetim yapanların bağımsızlığını.

b) Gözetim faaliyetlerini yerine getiren personelin eğitim ve sertifikasyonunu.

c) Gözetim faaliyetlerini yerine getiren personelin görevini yerine getirirken ihtiyaç duyduğu tüm bilgileri edinmesi ve düzeltici faaliyetleri yaptırabilmesine dair yetkilendirmeyi.

ç) Yolcular, mürettebat ve yer hizmetleri personeli gibi kaynaklardan sağlanan güvenlik bilgilerinin analiz edilmesinde kullanılacak gizli raporlama sistemini.

d) MSHGP’nin etkin şekilde geliştirilmesi ve uygulanmasına katkı sağlamak amacıyla, uyumsuzlukların nedenleri ve örüntülerinin belirlenmesi, uygulanan ve/veya sürdürülen düzeltici faaliyetlerin doğrulanması da dahil olmak üzere, MSHGKKP’nin sonuçlarının kaydedilmesi ve analiz edilmesi süreçlerini.

(4) Bu Yönetmelik, MSHGP ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen tedbirlerin uygulanmasından sorumlu kurum veya kuruluşlar, bu görevlerinin tamamını veya bir kısmını dışarıdan alt yüklenici ve/veya hizmet alımı yolu ile yerine getirmeleri durumunda, uygulanan tedbirlerin tabi olunan mevzuata uygunluğunu düzenli aralıklar ile denetler.

Ulusal havacılık güvenliği denetim görevlisi çalışma, usul ve esasları ile görev, yetki ve sorumlulukları

MADDE 52- (1) İlgili ulusal ve uluslararası mevzuat ile belirlenen güvenlik tedbirlerine uyumun değerlendirilmesi ve belirlenen tedbirlerin etkinliğinin ölçülmesi kapsamındaki faaliyetler MSHGKKP uyarınca eğitilmiş ve yetkilendirilmiş ulusal havacılık güvenliği denetim görevlileri tarafından gerçekleştirilir.

(2) Ulusal havacılık güvenliği denetim görevlilerinin; denetim, kapsamlı denetim ve test faaliyeti gerçekleştirirken sorumlulukları şunlardır:

a) Bağlı bulundukları kurum veya kuruluşlardan bağımsız, etki altında kalmadan ve yalnızca Genel Müdürlük adına havacılık güvenliğinin sağlanması amacıyla hareket etmek.

b) Edindikleri gizli bilgi ve belgeleri ve raporları Genel Müdürlük haricinde hiçbir kurum, kuruluş ve kişi ile paylaşamamak, yetkisiz kişilere açıklamamak.

c) Görevleri esnasında kamu etik kurallarına uygun davranmak.

ç) Raporları MSHGKKP’de belirlenen usulde ve süresi içerisinde Genel Müdürlüğe sunmak.

(3) Ulusal havacılık güvenliği denetim görevlilerinin; denetim, kapsamlı denetim ve test faaliyeti gerçekleştirirken yetkileri şunlardır:

a) Sivil havacılığa hizmet veren her havaalanı ve tesisin, görevleri ile ilgili herhangi bir bölümüne veya yerli ya da yabancı tescilli tüm hava araçlarına girmek, MSHGKKP faaliyetlerinin yürütülmesi için gerekli her türlü, bilgi, belge ve kayda erişmek, görevli kişiler ile görüşmek.

b) Güvenlik sistem ve cihazlarını denetleme ve performans gereklerine uygun olarak test etmek ve rapora yansıtmak üzere örneğini almak.

c) Tespit edilen eksiklik veya bulguların giderilmesi amacıyla yapılması gerekenleri raporlamak.

ç) Tespit edilen eksiklik veya bulguların can ve mal güvenliğini doğrudan tehlikeye düşürdüğü durumlarda havaalanı mülki idare amiri ve Genel Müdürlük ile koordine sağlanarak eksik veya mevzuat ile uyumsuz olduğu tespit edilen uygulamanın düzeltilmesini sağlamak, gerekirse düzeltme sağlanıncaya kadar operasyonu durdurmak.

d) Görevlerini gerçekleştirirken ihtiyaç duyduğu eşya, malzeme ve Genel Müdürlük tarafından onaylanmış yasaklı maddeler ve taklitlerini taşımak.

(4) Bu madde kapsamındaki raporlar Genel Müdürlük tarafından İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerine gönderilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Yasadışı Eylemlere Müdahale Yönetimi

Hava aracına yönelik tehditlerin önlenmesi

MADDE 53- (1) Bir hava aracının yasadışı eylemlere maruz kalabileceğine dair güvenilir bir bilgi edinilmesi durumunda, hava aracının halen yerde olduğu anda yasadışı müdahale eylemlerine karşı korunması, hava aracı havalanmışsa muhtemel iniş havaalanları, ilgili ülkelerin hava seyrüsefer hizmet sağlayıcıları ve ilgili ülkeler, mümkün olan en kısa sürede Genel Müdürlük aracılığı ile bilgilendirilir.

(2) Bir hava aracının yasadışı eylemlere maruz kalabileceğine dair güvenilir bir bilgi olduğunda yasaklı maddeler veya bileşenlerinin tespiti amacıyla hava aracı aramaya tabi tutulur. Bu arama öncesinde ilgili havayolu işletmecisi havaalanı mülki idare amiri tarafından bilgilendirilir.

(3) Havaalanlarında şüphelenilen tehlikeli cihazların ve diğer potansiyel tehlikelerin araştırılması, etkisiz hale getirilmesi veya gerekli ise imha edilmesi amacıyla havaalanı işletmesi tarafından düzenlemeler yapılır.

(4) Havaalanlarında yasadışı eylemlere karşı havaalanı mülki idare amiri tarafından muhtemel harekât tarzı planı oluşturulur ve uygulanması için gerekli kaynakların temin edilmesi sağlanır. Muhtemel harekât tarzı planı düzenli aralıklar ile performans gerekliliklerine uygun olarak test edilir.

(5) Sivil havacılığa karşı yasadışı eylem girişimi şüphelerine veya gerçekleşen yasadışı eylemlere özel eğitimli ve yetkili personel müdahale eder. Müdahale edecek birim, 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu kapsamında havaalanı mülki idare amiri tarafından belirlenir. Özel eğitimli ve yetkili personelin görevlendirilmesinden ve eğitilmesinden Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı görevli, yetkili ve sorumludur.

(6) MSHGP ile belirlenen güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesinden sorumlu kurum ve kuruluşlar hazırlık eylemleri dâhil yasadışı eylemlere dair olayları derhal ilgili havaalanı mülki idare amirliğine ve kolluk birimlerine rapor ederler.

Hava aracına yönelik yasadışı eylemlere karşılık verilmesi

MADDE 54- (1) Ülke sınırları içerisinde yerde iken yasadışı eylemlere maruz kalmış bir hava aracının yolcularının ve mürettebatının emniyeti için yolculuklarının devamına kadar ilgili havaalanı mülki idare amiri tarafından uygun tedbirler alınır.

(2) Yasadışı bir eyleme maruz kalan bir hava aracına hava trafik hizmeti sağlanması durumunda, hava aracının uçuşuna ilişkin tüm bilgiler toplanır ve bu bilgiler bilinen veya tahmin edilen varış havaalanındakiler de dâhil ilgili hava trafik birimlerinden sorumlu tüm diğer ülkelere Genel Müdürlük tarafından iletilir. Konunun aciliyet durumuna göre ilgili hava trafik ünitesi diğer hava trafik ünitelerini de bilgilendirebilir.

(3) Yasadışı olarak ele geçirilmiş olan bir hava aracına, seyrüsefer yardımlarının sağlanması, hava trafik hizmeti ve iniş iznini de kapsayan durumun gerektirdiği yardımların yapılması Genel Müdürlük koordinesinde sağlanır.

(4) Ülke sınırları içerisine iniş gerçekleştiren yasadışı olarak ele geçirilmiş bir hava aracının, insan hayatının korunması amacıyla kalkış yapmasının gerektiği haller dışında yerde tutulması için uygun tedbirlerin alınması havaalanı mülki idare amiri tarafından sağlanır. Bu tedbirler alınırken uçuşa devamın getireceği ağır bir tehlike dikkate alınır. Mümkün olduğunda, Genel Müdürlük tarafından hava aracının işletmesinin devleti ve hava aracının planlanan veya varsayılan varış noktası devleti bilgilendirilir ve gerektiğinde bilgi alışverişinde bulunulur.

(5) Genel Müdürlük tarafından yasadışı bir eyleme maruz kalan bir hava aracına, hava aracının inişine dair ve ilgili tüm bilgiler en hızlı biçimde hava aracının tescil devleti ve işletmesinin devleti ile vatandaşları ölen ya da yaralanan devletlerin her birine, vatandaşları rehin alınan devletlerin her birine, hava aracında vatandaşları olduğu bilinen devletlerin her birine ve ICAO’ya iletilir.

Bilgi alışverişi ve raporlama

MADDE 55- (1) Genel Müdürlük sivil havacılık güvenliğine karşı girişilen yasadışı bir eylemin, sona ermesinden sonra mümkün olan en kısa sürede, havacılık güvenliği boyutuna dair bilgilerin ICAO ile paylaşımı hususunda yetkili, görevli ve sorumludur.

(2) Genel Müdürlük yasadışı bir eylem karşısında, güvenlik kontrollerini ve süreçlerini yeniden değerlendirerek, benzer bir eylemin tekrarının önlenmesi amacıyla zayıflıkların giderilmesi için gerekli önlemlerin zamanında alınmasını sağlar.

ALTINCI BÖLÜM

İş Birliği

Ulusal düzeyde iş birliği

MADDE 56- (1) Ulusal ve yerel düzeyde, sivil havacılık güvenliğinin tutarlı ve uygun seviyede sağlanması ve sivil havacılığa karşı yasadışı eylemlerin önlenmesi veya gerçekleşmesi halinde bu eylemlere müdahale edilmesi, soruşturulması ve araştırılması amacıyla Genel Müdürlük tarafından ilgili kurum, kuruluşlar ve işletmeler arasında eşgüdüm, iş birliği ve risk ve tehdit bilgisi dâhil bilgi paylaşımı yapılıp yapılamayacağına karar verilir.

Uluslararası düzeyde temsil ve iş birliği

MADDE 57- (1) Ülkemizin üyesi olduğu ICAO, ECAC ve havacılık ile ilgili diğer uluslararası teşkilatlar nezdinde temsil, iletişim ve iş birliği makamı Genel Müdürlüktür. Genel Müdürlük, bu görevini Dışişleri Bakanlığı dahil olmak üzere ilgili diğer kurum ve kuruluşlarla eşgüdüm halinde yürütür.

Devletlerarası iş birliği ve güvenlik tedbirlerinin denkliği

MADDE 58- (1) Başka devletlerden belirli bir uçuş veya uçuşlar için gelen ilave güvenlik tedbirleri talepleri Genel Müdürlüğe bildirilir. Bu ilave güvenlik tedbirlerinin uygulanabilirliği, Dışişleri Bakanlığının ve İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerinin değerlendirmelerinin ardından Genel Müdürlük tarafından onaylanır.

(2) Genel Müdürlük, risk ve tehdit değerlendirmesi veya istihbarat bilgilerine dayanarak gerektiğinde havayolu işletmeleri veya devletlerden ilave güvenlik tedbirleri alınmasını talep edilip edilmeyeceğine karar verir.

(3) Diğer devletlerden gelen inceleme veya ziyaret talepleri Dışişleri Bakanlığının ve İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerinin görüşlerinin ardından Genel Müdürlük tarafından mütekabiliyet esasına göre değerlendirilir.

(4) Ülkemize veya ülkemizden gerçekleştirilen uçuşlar için uygulanan havacılık güvenliği tedbirlerinin, ülkemizin havacılık güvenliği mevzuatındaki standartlara denkliğinin, karşılıklı veya tek taraflı olarak havaalanı bazında veya tüm havaalanlarını kapsayacak şekilde tanınıp tanınmayacağına, Dışişleri Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerinin görüşlerinin alınmasının ardından, Genel Müdürlük tarafından karar verilir.

(5) Genel Müdürlük tarafından ICAO üyesi bir başka devletin sivil havacılığına yönelik tehdit bilgisi edinilmesi halinde bu bilgiler, mümkün olduğu ölçüde, ilgili devletin yetkili kurumları ile paylaşılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Alternatif ve ilave güvenlik tedbirleri

MADDE 59- (1) Bu Yönetmelik ve MSHGP’de belirlenen standartlardan farklı alternatif güvenlik tedbirlerinin uygulanacağı havaalanları, havaalanlarının ayrılmış alanları veya operasyon türleri, bir risk değerlendirmesine dayalı olarak Genel Müdürlüğün uygun görüşü üzerine havaalanı mülki idare amirliği tarafından belirlenir.

(2) Acil durumlarda havaalanı mülki idare amiri, il valisinin onayı ile alternatif güvenlik tedbiri almaya yetkilidir.

(3) Bu Yönetmelik ve MSHGP’de belirlenen standartlara ilave güvenlik tedbirleri, uçuş gerçekleştirilen ülke sivil havacılık otoritelerinin talep etmesi veya güvenlik risk değerlendirmeleri sonucu mevcut tedbirlerin yeterli görülmemesi halinde uygulanabilir. İlave güvenlik tedbirleri, talep eden kurum veya kuruluş ile bu tedbirlerden etkilenecek kurum veya kuruluşların görüşleri alınarak havaalanı bazındaki taleplerde mülki idare amirliği ve uluslararası taleplerde Genel Müdürlük tarafından yapılacak bir risk değerlendirmesi sonucunda, tehditle ilgili, objektif, tarafsız, risk ile orantılı olarak geçici ve makul bir süre için uygulanır. Bu sürenin sonunda ilave güvenlik tedbirlerinin uygulanması yeniden değerlendirilir.

Standartlara eş güvenlik tedbirleri

MADDE 60- (1) Bu Yönetmelikte ve ilgili diğer mevzuatta yer alan standartlardan farklı standartlarda tedbirlerin ve güvenlik cihazlarının sivil havacılık güvenliği alanında kullanılmasına, bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenen güvenlik tedbirlerine eşdeğer olmaları şartıyla standartlara eş güvenlik tedbirini alacak veya uygulayacak kurum ve kuruluş tarafından yapılacak risk değerlendirmesi sonucuna göre Genel Müdürlük tarafından karar verilir.

Muafiyetler

MADDE 61- (1) Bu Yönetmelik ve MSHGP’de belirlenen standartlardan muafiyetler, muafiyeti gerektiren geçerli nedenlerin olması halinde, Genel Müdürlüğün uygun görüşü üzerine havaalanı mülki idare amirliği tarafından uygulanır.

Alt düzenleme yetkisi

MADDE 62- (1) Bu Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili tereddütleri gidermeye, uygulamayı düzenlemeye ve bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere alt düzenleyici işlemler yapmaya İçişleri Bakanlığı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı müştereken yetkilidir.

Yürürlük

MADDE 63- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 64- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanı birlikte yürütür.

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2026/18)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, yerli üretici Magma Mekatronik Makine Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından yapılan ve Alnal Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş., Gedik Kaynak Sanayi ve Ticaret A.Ş., Zenweld Kaynak ve Kesme Ekipmanları A.Ş., Kolarc Makine İmalat San. ve Tic. A.Ş., Işık Kaynak Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Nuriş Teknoloji Makine Sanayi Tic. A.Ş. tarafından desteklenen başvuruya istinaden Çin Halk Cumhuriyeti menşeli 8515.39 gümrük tarife pozisyonu altında kayıtlı “yalnız aksesuarları hariç net 13 kg ve altındaki kaynak makineleri” ürününün ithalatına yönelik yürürlükte bulunan dampinge karşı kesin önleme ilişkin olarak nihai gözden geçirme soruşturması açılması ve açılan soruşturmanın usul ve esaslarının belirlenmesidir.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

b) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyetini,

c) EBYS: Elektronik belge yönetim sistemini,

ç) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel Müdürlüğünü,

d) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,

e) KEP: Kayıtlı elektronik posta adresini,

f) NGGS: Nihai gözden geçirme soruşturmasını,

g) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,

ğ) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

ifade eder.

Soruşturma konusu ürün

MADDE 4- (1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli 8515.39 GTP’i altında kayıtlı “yalnız aksesuarları hariç net 13 kg ve altındaki kaynak makineleri”dir.

(2) Bahse konu GTP yalnızca bilgi amaçlı verilmiş olup bağlayıcı mahiyette değildir.

(3) Soruşturma konusu ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonunda ve/veya eşya tanımında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.

Başvurunun temsil niteliği

MADDE 5- (1) Başvuru aşamasında sunulan delillerden, Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını temsil niteliğini haiz olduğu anlaşılan yerli üretici Magma Mekatronik Makine Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından yapılan başvurunun Yönetmeliğin 20 nci maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda, söz konusu firmalar bu Tebliğin ilgili bölümlerinde “yerli üretim dalı” olarak anılacaktır.

Mevcut önlem

MADDE 6- (1) 16/9/2015 tarihli ve 29477 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (2015/44) ile ÇHC menşeli 8515.39 GTP’i altında yer alan “yalnız aksesuarları hariç net 13 kg ve altındaki kaynak makineleri” ithalatına yönelik olarak 29 ABD doları/adet ila 154 ABD doları/adet arasında firma bazında değişen tutarlarda dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) 22/5/2021 tarihli ve 31488 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2021/19) ile sonuçlandırılan birinci NGGS ile 8515.39 GTP’i altında yer alan “yalnız aksesuarları hariç net 13 kg ve altındaki kaynak makineleri” ithalatına yönelik olarak 29 ABD doları/adet ila 154 ABD doları/adet arasında firma bazında değişen tutarlarda uygulanan dampinge karşı kesin önlem aynı şekilde uygulanmaya devam etmiştir.

Gerekçe

MADDE 7- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce 16/7/2025 tarihli ve 32957 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2025/15) vasıtasıyla mevcut önlemin yürürlükten kalkacağı ve ilgili ürünün yerli üretici veya üreticilerinin mevzuatta öngörülen sürelerde yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

(2) Mezkûr ilanı müteakip yerli üretim dalı tarafından iletilen başvurunun incelenmesi neticesinde, uygulanan dampinge karşı önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin ve zararın devam etmesi veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğuna ilişkin olarak bir NGGS açılmasını haklı kılacak bilgi, belge ve delillerin mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Karar ve işlemler

MADDE 8- (1) Yapılan inceleme sonucunda, bir NGGS açılabilmesi için yeterli bilgi, belge ve delillerin bulunduğu anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu Kararı ile ÇHC menşeli 8515.39 GTP’i altında sınıflandırılan “diğerleri (yalnız aksesuarları hariç net 13 kg ve altındaki kaynak makineleri)” ithalatına yönelik olarak Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde bir NGGS açılmasına karar verilmiştir.

Piyasa ekonomisi değerlendirmesi

MADDE 9- (1) ÇHC’de yerleşik soruşturmaya tabi üretici veya üreticilerin soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmeliğin ek 1 inci maddesinde yer alan ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu 12 nci maddede belirtilen süreler içinde yeterli deliller ile ispat etmesi durumunda bu üretici veya üreticiler için normal değerin tespitinde Yönetmeliğin 5 inci maddesi, aksi takdirde Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümleri uygulanır. Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümlerinin tatbiki halinde adı geçen ülke için piyasa ekonomisi uygulayan emsal ülke olarak Türkiye’nin seçilmesi öngörülür.

İlgili taraflara soruşturma açılışının bildirilmesi

MADDE 10- (1) Yönetmeliğin 23 üncü maddesi uyarınca, soruşturma konusu malın ihracatçısı, yabancı üreticisi, ithalatçısı, üye çoğunluğu bunlardan oluşan meslek kuruluşları, ihracatçı ülke hükümeti, benzer malın Türkiye’deki üreticisi, üye çoğunluğu benzer malın Türkiye’deki üreticilerinden oluşan meslek kuruluşları ilgili taraflar olarak kabul edilir. Ancak, 12 nci maddede belirtilen süreler içinde soru formlarını cevaplamak veya görüşlerini sunmak suretiyle kendilerini yetkili mercie bildirenler soruşturmada ilgili taraf olarak dikkate alınır.

(2) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkede yerleşik bilinen üretici/ihracatçılara, soruşturma konusu ülkenin Ankara’daki Büyükelçiliği ile başvuruda belirtilen ve Bakanlıkça tespit edilen soruşturma konusu ürünün bilinen ithalatçılarına soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulur.

(3) Bildirimde, soruşturma açılış Tebliği, başvurunun gizli olmayan özeti ve soru formlarına erişim hususunda bilgiye yer verilir.

(4) Bildirim gönderilemeyen veya kendilerine bildirim ulaşmayan diğer ilgili taraflar, soruşturma ile ilgili bilgilere Bakanlığın “https://www.ticaret.gov.tr/ithalat” uzantılı internet sitesinden sırasıyla “Ticaret Politikası Savunma Araçları”, “Damping ve Sübvansiyon”, “Soruşturmalar” sekmelerini takip ederek soruşturmaya dair ilgili başlıktan erişebilir.

Yetkili merci, ilgili tarafların görüş ve cevaplarını sunmaları

MADDE 11- (1) Soruşturma, aşağıda iletişim bilgileri yer alan Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

T.C. Ticaret Bakanlığı

İthalat Genel Müdürlüğü

Damping ve Sübvansiyon Dairesi

Adres: Söğütözü Mah. Nizami Gencevi Caddesi No:63/1 06530 Çankaya/ANKARA

Tel: +90 312 204 75 00

(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini kendilerine ait KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine gönderir.

KEP adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr

(3) Soruşturmada “yurt dışında yerleşik firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini yazılı olarak, soru formu cevaplarına ve resmî görüşlerine ilişkin ekleri ise yalnızca elektronik ortamda (CD/USB ile) Bakanlığın posta adresine gönderir. Soru formu cevapları, resmî görüşler ve bunların ekleri ayrıca aşağıda yer alan e-posta adresine gönderilir.

EBYS e-posta adresi: ithebys@ticaret.gov.tr

(4) Soruşturma kapsamında yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşların soru formu cevaplarını bir yasal temsilci vasıtasıyla Bakanlığa iletmeleri durumunda, ilgili firma, kurum ya da kuruluşların anılan yasal temsilci adına resmî bir vekaletname (yetki belgesi) düzenlemesi gerekmektedir. Düzenlenecek vekaletnamenin soru formu cevaplarını ileten yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşun imza yetkilisi tarafından imzalanmış olması; Türkçe veya İngilizce tercümesinin sunulması, Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine uygun olarak “apostil tasdik şerhi” taşıması, apostil tasdik şerhi bulunmaması halinde o ülkedeki Türk Konsolosluğunun tasdikini içermesi gerekmektedir.

(5) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü iletişim Türkçe yapılır. Soru formuna yanıtlar hariç olmak üzere, Türkçe dışında bir dilde sunulan hiçbir bilgi, belge, görüş ve talep dikkate alınmaz.

(6) İlgili taraflarca soru formuna verilen cevaplar, soruşturmayla ilgili sunulan diğer bilgi, belge, görüş ve destekleyici deliller aksi belirtilmedikçe yazılı olarak sunulur. Yazılı sunumlarda ilgili tarafların isim ve ünvanı, adres bilgileri, elektronik posta adresi, telefon numaraları belirtilir. “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler” tarafından yazılı sunumlarda kendilerine ait KEP adresleri de belirtilir.

(7) İlgili taraflar, soru formunda istenilen bilgiler haricinde soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerini, destekleyici deliller ile birlikte Genel Müdürlüğe yazılı olarak 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde sunabilir.

(8) Soruşturma süresince Yönetmeliğin 22 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde gizlilik kaydıyla verilen her türlü bilgi, belge ve görüşün gizli olmayan bir özeti sunulur. Gizli olmayan özet, esas bilginin makul ölçüde anlaşılmasına olanak sağlayacak ayrıntıda olur. İlgili taraflar, istisnai hallerde bu bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olduklarını belirtebilir. Bu gibi istisnai durumlarda, bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olmasının nedenlerinin belirtilmesi gerekir.

Süreler

MADDE 12- (1) 10 uncu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen bildirimin gönderildiği bütün ilgili taraflar için soru formunu cevaplama süresi, soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimin gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dâhil 37 gündür.

(2) 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasında yer alan bildirimin gönderilemediği ilgili taraflar soru formuna ilişkin cevaplarını ve soruşturma ile ilgili görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren başlayacak 37 günlük süre içerisinde sunar.

(3) Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden ve 10 uncu maddenin birinci fıkrası dışında kalan diğer yerli ve yabancı taraflar görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren soruşturmanın akışını etkilemeyecek şekilde soruşturma süreci içerisinde sunabilir.

İş birliğine gelinmemesi

MADDE 13- (1) Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü çerçevesinde, ilgili taraflardan birinin verilen süreler dâhilinde ve istenilen biçimde gerekli bilgi ve belgeleri sağlamaması ya da bu bilgi ve belgelere erişimi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması veya yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermesi hallerinde söz konusu taraf iş birliğine gelmemiş sayılır. Bu gibi hallerde soruşturma kapsamındaki geçici veya nihai belirlemeler, olumlu ya da olumsuz şekilde, mevcut verilere göre yapılabilir.

(2) İlgili tarafların iş birliğine gelmemesi veya kısmen iş birliğine gelmesi halinde bahse konu taraf için soruşturmanın sonucu iş birliğine gelinmesine nazaran daha az avantajlı olabilir.

Meri önlemin uygulanması

MADDE 14- (1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca, meri önlem soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.

Soruşturmanın başlangıç tarihi

MADDE 15- (1) Soruşturma, bu Tebliğin yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.

Yürürlük

MADDE 16- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

TÜRK GIDA KODEKSİ YENİ GIDALARA İLİŞKİN UYGULAMA TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2026/3)

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı; bir gıdanın 20/5/2026 tarihli ve 33259 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliği kapsamına girip girmediğinin belirlenmesine yönelik danışma işlemi sırasında uygulanacak olan prosedüre ilişkin usul ve esasları, yeni gıdalara izin verilmesine yönelik başvurular ile ilgili idari ve bilimsel gereklilikleri, diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdalara izin verilmesine yönelik bildirimler ve başvurular ile ilgili idari ve bilimsel gereklilikleri belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ; Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin uygulanmasına ilişkin kuralları, 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde düzenlenen başvuruları ve 13 üncü maddesinde yer alan bildirimi ve 15 inci maddesinde yer alan başvuruları kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Tebliğ 20/5/2026 tarihli ve 33259 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasına, 12 nci maddesine ve 19 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Başvuru: Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi veya 15 inci maddesi gereğince, bir yeni gıdanın kullanımına izin verilmesi için sunulan bilgi ve bilimsel verileri içeren tek bir dosyayı,

b) Bildirim: Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinde düzenlenen, diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesi için sunulan bilgi ve bilimsel verileri içeren tek bir dosyayı,

c) Danışma talebi: Bir gıda işletmecisinin belirli bir gıdanın yeni gıda statüsünün belirlenmesi için Genel Müdürlüğe ilettiği talebi,

ç) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

d) Yönetmelik: Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğini,

ifade eder.

(2) Bu Tebliğin uygulanmasında bu maddede belirtilen tanımlara ilave olarak, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 3 üncü maddesinde yer alan tanımlar ile Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde yer alan tanımlar da geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM

Yeni Gıda Statüsünün Belirlenmesine Yönelik Danışma İşlemi

Sırasında Uygulanacak Olan Prosedür

Danışma talebi, talebin içeriği ve sunumu

MADDE 5- (1) Gıda işletmecisi, Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtildiği gibi bir danışma talebi sunarak Genel Müdürlüğe danışır.

(2) Danışma talebi, Genel Müdürlüğe gönderilir ve aşağıdaki belgeleri içerir:

a) EK-1’de yer alan örneğe göre hazırlanan dilekçe.

b) EK-2’de yer alan örneğe göre hazırlanan ve Genel Müdürlüğün yeni gıda statüsü ile ilgili karar vermesine olanak sağlayacak gerekli bilgileri içeren teknik dosya.

c) Destekleyici belgeler.

ç) Sunulan belgelerin amacını ve geçerliliğini açıklayan bir açıklama notu.

(3) Birinci fıkranın (b) bendi uyarınca hazırlanan teknik dosyanın, başvuru sahibinin her bir eksik unsur için bir gerekçe sunması halinde EK-2’de yer alan tüm unsurları içermesi gerekmez.

Danışma talebinin geçerliliğinin kontrolü

MADDE 6- (1) Genel Müdürlük, danışma talebinin 5 inci maddede yer alan gerekliliklere uygun olup olmadığını kontrol eder.

(2) Gıda işletmecisinin danışma talebinde sunduğu bilgilerin yetersiz olması durumunda, Genel Müdürlük gıda işletmecisinden verilen süre içerisinde ilave bilgi sağlamasını veya danışma talebiyle ilgili güncellemeleri yapmasını talep eder.

(3) Danışma talebi aşağıdaki durumlarda geçersiz sayılır:

a) Gıda işletmecisinin, Genel Müdürlük tarafından verilen süre içerisinde, talep edilen ilave bilgileri veya güncellenmiş danışma talebini sunmaması durumunda.

b) Sunulan ilave bilgilerin, danışma talebinin geçerli olduğu sonucuna varmak için yetersiz olması durumunda.

(4) Genel Müdürlük, danışma talebinin geçerliliği ile ilgili kararını verdikten sonra, gıda işletmecisini resmi yazı ile bilgilendirir. Danışma talebinin geçerli bulunmadığı durumlarda, talebin neden geçerli bulunmadığı konusunda bilgi verilir.

Geçerli bir danışma talebinin değerlendirilmesi

MADDE 7- (1) Genel Müdürlük, danışma talebinin geçerli olduğuna karar verilen tarihten itibaren dört ay içinde söz konusu gıdanın yeni gıda statüsü hakkında kararını verir.

(2) Genel Müdürlük, söz konusu gıdanın yeni gıda statüsü hakkında karar vermek için yeterli kanıta sahip olmadığını belirlerse, gıda işletmecisinden ilave bilgi talep edebilir. Bu talebin yerine getirilmesi için verilen süre, gıda işletmecisi ile birlikte belirlenir ve gıda işletmecisine resmi yazı ile bildirilir.

(3) Genel Müdürlük, uygun olarak gerekçelendirilmiş olması şartıyla, birinci fıkrada belirtilen süreyi en fazla dört ay uzatabilir. Bu durumda Genel Müdürlük, alınan kararı ve gerekçelerini gıda işletmecisine resmi yazı ile bildirir.

(4) Üçüncü fıkra saklı kalmak kaydıyla, ikinci fıkrada düzenlenen ilave bilgi talebi birinci fıkrada belirtilen süreyi uzatmaz.

(5) Bir gıdanın yeni gıda statüsü hakkında karar verildiğinde, Genel Müdürlük, gıda işletmecisini, alınan karar ve gerekçeler konusunda 8 inci maddeye uygun olarak resmi yazı ile bilgilendirir.

Yeni gıda statüsü hakkında bilgilendirme ve bu bilgilerin yayımlanması

MADDE 8- (1) 7 nci maddenin beşinci fıkrasında yer alan bilgilendirme aşağıdaki bilgileri de içerir:

a) İlgili gıdanın adı ve açıklaması.

b) İlgili gıdanın, yeni gıda olduğunu ya da olmadığını veya sadece takviye edici gıdalarda kullanım açısından yeni gıda olmadığını belirten bir açıklama.

c) (b) bendinde belirtilen açıklamayı destekleyen nedenler.

ç) Söz konusu gıdanın yeni gıda olması durumunda, Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendine göre bu gıdanın yer alacağı en uygun gıda kategorisi.

(2) Yeni gıda statüsünün belirlenmesine yönelik danışma işlemi sonucunda alınan kararlar, birinci fıkrada belirtilen bilgileri içerecek şekilde Genel Müdürlüğün internet sayfasında yayımlanır.

Gizlilik

MADDE 9- (1) Gıda işletmecileri, danışma talebinin bir parçası olarak sunulan ve açıklanması durumunda rekabetçi konumlarına zarar verebilecek bilgilerin, gizli olarak işleme alınmasını talep edebilir.

(2) Birinci fıkrada belirtilen amaç doğrultusunda, gıda işletmecileri, sunulan bilgilerin hangi kısımlarının gizli olarak işleme alınmasını istediğini ayrıntılı gerekçeleri ile birlikte belirtir.

(3) Genel Müdürlük, bilgilerin hangi kısımlarının gizli kalması gerektiği konusunda bir karar verir ve bu konuda gıda işletmecisini resmi yazı ile bilgilendirir.

(4) Aşağıdaki bilgiler hiçbir durumda gizli olarak kabul edilmez:

a) Danışma talebinde bulunan gıda işletmecisinin adı ve adresi.

b) Gıdanın adı ve açıklaması.

c) Danışma talebinde bulunan gıda işletmecisi tarafından sunulan çalışmaların özeti.

ç) Varsa analiz yöntemleri.

(5) Gıda işletmecisi, üçüncü fıkraya göre bilgilendirilmesinin ardından, üç hafta içinde danışma talebini geri çekebilir. Bu süre boyunca söz konusu bilgilerin gizliliği korunur.

(6) Genel Müdürlük, bu Tebliğin hükümlerine uygun olarak teslim alınan ve üçüncü fıkrada düzenlenen şekilde gizli kalması uygun görülen bilgilerin gizliliğinin korunması için gerekli önlemleri alır. Ancak insan sağlığının korunması için kamu ile paylaşılması gereken bilgiler gizlilik kapsamının dışındadır.

(7) Gıda işletmecisinin beşinci fıkraya göre başvurusunu geri çekmesi durumunda, Genel Müdürlük, gıda işletmecisi tarafından birinci fıkra uyarınca gizli olarak işleme alınması talep edilen bilgileri ifşa etmez.

(8) Bu madde hükümlerinin uygulanması, bu Tebliğ kapsamında sunulan danışma talebinin değerlendirilmesi için gerekli olan Genel Müdürlük içindeki bilgi alışverişini etkilemez.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yeni Gıdaların Başvuruları İçin İdari ve Bilimsel Gereklilikler

Başvuru usulü

MADDE 10- (1) Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen başvuru, Genel Müdürlüğe gönderilir ve aşağıdaki belgeleri içerir:

a) EK-3’te yer alan örneğe göre hazırlanan dilekçe.

b) 11 inci maddede belirtilen idari bilgiler ile 12 nci maddede belirtilen bilimsel verileri içeren teknik dosya.

c) Teknik dosyanın özeti.

(2) Başvuru sahibinin; halihazırda kullanımına izin verilmiş olan bir yeni gıdanın kullanım koşullarında, spesifikasyonlarında, ilave özel etiketleme gerekliliklerinde veya piyasaya arz sonrası izleme gerekliliklerinde değişiklik yapılmasına yönelik bir başvuru sunması durumunda, önerilen değişikliklerin mevcut risk değerlendirmesinin sonuçlarını etkilemeyeceğine dair bir gerekçe sunulduğu takdirde, 12 nci maddede yer alan tüm verilerin sağlanmasına gerek olmayabilir.

(3) Birinci fıkranın (c) bendinde bahsedilen teknik dosyanın özeti; Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentlerinde belirtilen bilgilere ilave olarak, söz konusu yeni gıdanın kullanımının Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen genel koşullara uygun olduğuna dair kanıtları içerir ve Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince gizlilik talebine konu olan herhangi bir bilgi içermez.

İdari bilgi gereklilikleri

MADDE 11- (1) Başvuru, Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen bilgilere ilave olarak aşağıda yer alan idari bilgileri içerir:

a) Yeni gıdanın üreticisinin başvuru sahibinden farklı olması durumunda yeni gıda üreticisinin adı, adresi ve diğer iletişim bilgileri.

b) Başvuru sahibi adına Genel Müdürlük ile doğrudan iletişime geçmek üzere yetkilendirilmiş olan sorumlu kişinin adı, adresi ve diğer iletişim bilgileri.

c) Dosyanın sunulma tarihi.

ç) Dosyanın içindekiler listesi.

d) Başlıkları, cilt ve sayfa numaraları ile ilgili bilgiler de dâhil olmak üzere, dosyaya eklenen belgelerin ayrıntılı bir listesi.

e) Başvuru sahibinin, Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince, ek bilgiler de dahil olmak üzere dosyadaki bilgilerin belirli bölümlerinin gizli olarak işleme alınması talebinde bulunması durumunda, bu bilgilerin açıklanmasının başvuru sahibinin çıkarlarına önemli ölçüde zarar verebileceğini gösteren gerekçelerle birlikte, gizli olarak işleme alınması istenen bölümlerin listesi.

f) Üretim süreci gizli veri içeriyorsa, üretim sürecinin gizli nitelikte olmayan bir özeti.

g) Yönetmeliğin 25 inci maddesi gereğince, başvuru sahibinin tescilli bilimsel kanıtları ve bilimsel verileri referans gösterme hakkına sahip olduğunu doğrulayan ve ayrı bir dosya olarak sunulan bilgiler ve açıklamalar.

Bilimsel veri gereklilikleri

MADDE 12- (1) Bir yeni gıdanın kullanımına izin verilmesine yönelik başvuruyu desteklemek için sunulan dosya, söz konusu yeni gıda için kapsamlı bir risk değerlendirmesi yapılmasına olanak sağlar.

(2) Bir yeni gıdanın kullanımına izin verilmesi için yapılan başvurunun, Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinin (8) ve (9) numaralı alt bentlerinde düzenlenen tasarlanmış nanomateryallerin kullanımını içermesi durumunda, başvuru sahibi Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen gerekliliklere uygun olarak tespit ve karakterizasyona yönelik test yöntemlerini dosyada sunar.

(3) Başvuru sahibi, verilerin toplanması sırasında izlenen yöntem ve strateji ile ilgili belgelerin bir kopyasını sunar.

(4) Başvuru sahibi, güvenilirlik değerlendirme stratejisi ve ilgili toksikolojik test stratejisi hakkında bilgi verir ve belirli çalışmaların veya bilgilerin değerlendirmeye dâhil edilmesi veya değerlendirme dışında bırakılmasını gerekçelendirir.

(5) Başvuru sahibi, talep edilmesi halinde, başvurusunu desteklemek amacıyla kendisi tarafından veya kendisi adına gerçekleştirilmiş olan, yayımlanmış ve yayımlanmamış her bir çalışmanın ham verilerini sunar. Bu bilgiler, her bir çalışmanın ve incelemelerin sonuçlarını elde etmek için kullanılan verileri içerir.

(6) Nüfusun belirli bir grubuna yönelik olan bir yeni gıdanın, nüfusun diğer grupları tarafından da tüketileceğinin göz ardı edilemeyeceği durumlarda, güvenilirlik verileri söz konusu diğer nüfus gruplarını da kapsayacak şekilde sağlanır.

(7) Başvuru sahibi, her bir biyolojik veya toksikolojik çalışma için, test materyalinin önerilen veya mevcut spesifikasyonlara uyup uymadığını açıklar. Test materyalinin bu spesifikasyonlardan farklı olması durumunda, başvuru sahibi, söz konusu verilerin değerlendirilmekte olan yeni gıdaya uygun olduğunu kanıtlar. Toksikolojik çalışmalar, İyi Laboratuvar Uygulamalarına İlişkin Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü İlkeleri gibi uluslararası kabul görmüş gerekliliklere uygun olarak yürütülür. Başvuru sahibi, söz konusu gerekliliklerin yerine getirildiğine dair kanıtları sunar ve standart protokollerden herhangi bir sapma olması durumunda bunu gerekçelendirir.

(8) Başvuru sahibi, söz konusu yeni gıdanın önerilen kullanımının güvenilirliği hakkında dosyada sunduğu belgeler ışığında genel bir değerlendirme yapar. İnsan sağlığına yönelik potansiyel riskin genel değerlendirmesi, insanların bilinen veya tahmin edilen maruz kalma miktarları dikkate alınarak yapılır.

Başvurunun geçerliliğinin kontrolü

MADDE 13- (1) Başvuru Genel Müdürlük tarafından teslim alındığında, en geç on beş iş günü içerisinde, başvurunun Yönetmelik kapsamına girip girmediğine ve Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasında ve bu Tebliğin 10 uncu, 11 inci ve 12 nci maddelerinde belirtilen gereklilikleri karşılayıp karşılamadığına ilişkin ön kontrol yapılır.

(2) Birinci fıkraya göre ön kontrolden geçirilen başvuru, risk değerlendirmesi ile ilgili gereklilikler açısından da detaylı kontrolden geçirilir. Detaylı kontrol, otuz iş günü içerisinde tamamlanır.

(3) Genel Müdürlük, başvurunun geçerliliği konusunda başvuru sahibinden ilave bilgi talep edebilir. Bu durumda, ilave bilginin sağlanması için bir süre belirlenir ve başvuru sahibi resmi yazı ile bilgilendirilir.

(4) Birinci fıkraya istisna olarak ve Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrası saklı kalmak kaydıyla, başvuru sahibinin her bir eksik unsur için bir gerekçe sunması koşuluyla, başvuru bu Tebliğin 10 uncu, 11 inci ve 12 nci maddelerinde belirtilen tüm unsurları içermese de geçerli olarak kabul edilebilir.

(5) Genel Müdürlük, başvurunun geçerli kabul edilip edilmediği konusunda başvuru sahibini resmi yazı ile bilgilendirir. Başvurunun geçerli kabul edilmemesi durumunda, Genel Müdürlük bu kararın gerekçelerini resmi yazıda belirtir.

Bilimsel komisyonun bilimsel görüşünde yer alması gereken bilgiler

MADDE 14- (1) Bilimsel komisyonun bir yeni gıda başvurusuna istinaden Yönetmeliğin 10 uncu maddesi gereğince oluşturduğu bilimsel görüş aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Yeni gıdanın tanımlanması ile ilgili bilgiler.

b) Üretim sürecinin değerlendirilmesi.

c) Bileşim ile ilgili veriler.

ç) Spesifikasyonlar.

d) Yeni gıdanın ve/veya kaynağının tüketim geçmişi.

e) Önerilen kullanımlar, kullanım seviyeleri ve beklenen alım miktarı.

f) Emilim, dağılım, metabolizma ve atılım ile ilgili bilgiler.

g) Beslenme ile ilgili bilgiler.

ğ) Toksikolojik bilgiler.

h) Alerjenite ile ilgili bilgiler.

ı) Yeni gıdanın, önerilen kullanımlar ve kullanım seviyelerine göre, gerektiğinde belirsizlikler ve kısıtlamaların vurgulandığı, genel risk değerlendirmesi.

i) Beslenme yoluyla maruz kalma miktarının genel risk değerlendirmesinde belirlenen sağlık bazlı kılavuz değeri aşması durumunda, söz konusu yeni gıdanın kullanımına izin verilen veya kullanımının talep edildiği her bir gıda grubunun veya gıdanın toplam maruz kalmaya katkısını gösterecek şekilde, ayrıntılı maruz kalma değerlendirmesi.

j) Sonuç değerlendirme.

(2) Genel Müdürlük, bilimsel komisyondan bilimsel görüş talep ederken ilave bilgiler isteyebilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Diğer Bir Ülkeden Gelen Geleneksel Gıdalar İçin İdari ve Bilimsel Gereklilikler

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdalar için bildirim usulü

MADDE 15- (1) Yönetmeliğin 13 üncü maddesinde belirtilen bildirimler, Genel Müdürlüğe gönderilir ve aşağıdaki belgeleri içerir:

a) EK-4’te yer alan örneğe göre hazırlanan dilekçe.

b) 17 nci maddede belirtilen idari bilgileri ve 18 inci maddede belirtilen bilimsel verileri içeren teknik dosya.

c) Teknik dosyanın özeti.

(2) Başvuru sahibinin; halihazırda kullanımına izin verilmiş olan diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanım koşullarında, spesifikasyonlarında, ilave özel etiketleme gerekliliklerinde veya piyasaya arz sonrası izleme gerekliliklerinde değişiklik yapılmasına yönelik bir bildirim sunması durumunda, önerilen değişikliklerin mevcut güvenilirlik değerlendirmesinin sonuçlarını etkilemeyeceğine dair bir gerekçe sunulduğu takdirde, 18 inci maddede yer alan tüm verilerin sağlanmasına gerek olmayabilir.

(3) Birinci fıkranın (c) bendinde düzenlenen teknik dosyanın özeti; diğer bir ülkeden gelen söz konusu geleneksel gıdanın kullanımının Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen genel koşullara uygun olduğuna dair kanıtları içerir, Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince gizlilik talebine konu olan herhangi bir bilgi içermez.

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdalar için başvuru usulü

MADDE 16- (1) Yönetmeliğin 15 inci maddesinde belirtilen başvurular, Genel Müdürlüğe gönderilir ve aşağıdaki belgeleri içerir:

a) EK-5’te yer alan örneğe göre hazırlanan dilekçe.

b) 17 nci maddede belirtilen idari bilgileri ve 18 inci maddede belirtilen bilimsel verileri içeren teknik dosya.

c) Teknik dosyanın özeti.

ç) Yönetmeliğin 14 üncü maddesi gereğince oluşturulan, Bilimsel Komisyonun gıdanın güvenilirliğine dair itirazını içeren, uygun şekilde gerekçelendirilmiş bilimsel görüş.

d) Başvuru sahibinin, (ç) bendinde düzenlenen gıdanın güvenilirliğine dair itiraza karşılık yanıtı.

(2) Başvuru sahibinin, halihazırda kullanımına izin verilmiş olan diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanım koşullarında, spesifikasyonlarında, ilave özel etiketleme gerekliliklerinde veya piyasaya arz sonrası izleme gerekliliklerinde değişiklik yapılmasına yönelik bir başvuru sunması durumunda, önerilen değişikliklerin mevcut güvenilirlik değerlendirmesinin sonuçlarını etkilemeyeceğine dair bir gerekçe sunulduğu takdirde, 18 inci maddede yer alan tüm verilerin sağlanmasına gerek olmayabilir.

(3) Birinci fıkranın (c) bendinde düzenlenen teknik dosyanın özeti; diğer bir ülkeden gelen söz konusu geleneksel gıdanın kullanımının Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen genel koşullara uygun olduğuna dair kanıtları içerir ve Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince gizlilik talebine konu olan herhangi bir bilgi içermez.

Bildirimde veya başvuruda sağlanması gereken idari bilgiler

MADDE 17- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesine yönelik bildirimler ve başvurular, Yönetmeliğin 13 üncü maddesinde düzenlenen bilgilere ilave olarak aşağıda yer alan idari bilgileri içerir:

a) Başvuru sahibi adına Genel Müdürlük ile iletişime geçmek üzere yetkilendirilmiş olan sorumlu kişinin adı, adresi ve diğer iletişim bilgileri.

b) Dosyanın sunulma tarihi.

c) Dosyanın içindekiler listesi.

ç) Başlıkları, cilt ve sayfa numaraları ile ilgili bilgiler de dâhil olmak üzere, dosyaya eklenen belgelerin ayrıntılı bir listesi.

d) Başvuru sahibinin, Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince, ek bilgiler de dahil olmak üzere dosyadaki bilgilerin belirli bölümlerinin gizli olarak işleme alınması talebinde bulunması durumunda, bu tür bilgilerin açıklanmasının başvuru sahibinin çıkarlarına önemli ölçüde zarar verebileceğini gösteren gerekçelerle birlikte gizli olarak işleme alınması istenen bölümlerin listesi.

Bildirimde veya başvuruda sağlanması gereken bilimsel veriler

MADDE 18- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesine yönelik bir bildirimi veya başvuruyu desteklemek için sunulan dosya, diğer bir ülkeden gelen söz konusu geleneksel gıdanın güvenilir tüketim geçmişinin değerlendirilmesine olanak sağlar.

(2) Başvuru sahibi, verilerin toplanması sırasında izlenen yöntem ve strateji ile ilgili belgelerin bir kopyasını sunar.

(3) Başvuru sahibi, güvenilirlik değerlendirme stratejisi hakkında bilgi verir ve belirli çalışmaların veya bilgilerin değerlendirmeye dâhil edilmesini veya değerlendirme dışında bırakılmasını gerekçelendirir.

(4) Başvuru sahibi, diğer bir ülkeden gelen söz konusu geleneksel gıdanın önerilen kullanımının güvenilirliği hakkında dosyada sunduğu belgeler ışığında genel bir değerlendirme yapar. İnsan sağlığına yönelik potansiyel riskin genel değerlendirmesi, insanların bilinen veya tahmin edilen maruz kalma miktarları dikkate alınarak yapılır.

Bildirimin geçerliliğinin kontrolü

MADDE 19- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdaya ilişkin bildirim Genel Müdürlük tarafından teslim alındığı tarihten itibaren en geç on beş iş günü içerisinde, söz konusu gıdanın Yönetmelik kapsamına girip girmediği ve bildirimin bu Tebliğin 15 inci, 17 nci ve 18 inci maddelerinde belirtilen gereklilikleri karşılayıp karşılamadığına ilişkin ön kontrol yapılır.

(2) Birinci fıkraya göre yapılan ön kontrolden geçirilen bildirim, risk değerlendirmesi ile ilgili gereklilikler açısından da detaylı kontrolden geçirilir. Detaylı kontrol, otuz iş günü içerisinde tamamlanır.

(3) Genel Müdürlük, bildirimin geçerliliği konusunda başvuru sahibinden ilave bilgi talep edebilir. Bu durumda, ilave bilginin sağlanması için bir süre belirlenir ve başvuru sahibi resmi yazı ile bilgilendirilir.

(4) Birinci fıkraya istisna olarak ve Yönetmeliğin 13 üncü maddesi saklı kalmak kaydıyla, başvuru sahibinin her bir eksik unsur için bir gerekçe sunması koşuluyla, bildirim bu Tebliğin 15 inci, 17 nci ve 18 inci maddelerde belirtilen tüm unsurları içermese de geçerli olarak kabul edilebilir.

(5) Genel Müdürlük, bildirimin geçerli kabul edilip edilmediği konusunda başvuru sahibini resmi yazı ile bilgilendirir. Bildirimin geçerli kabul edilmemesi durumunda, Genel Müdürlük bu kararın gerekçesini resmi yazıda belirtir.

Başvurunun geçerliliğinin kontrolü

MADDE 20- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesine yönelik başvuru Genel Müdürlük tarafından teslim alındığı tarihten itibaren en geç on beş iş günü içerisinde, başvurunun 16 ncı, 17 nci ve 18 inci maddelerde belirtilen gereklilikleri karşılayıp karşılamadığına ilişkin ön kontrol yapılır.

(2) Birinci fıkraya göre ön kontrolden geçirilen başvuru, risk değerlendirmesi ile ilgili gereklilikler açısından da detaylı kontrolden geçirilir. Detaylı kontrol, otuz iş günü içerisinde tamamlanır.

(3) Genel Müdürlük, başvurunun geçerliliği konusunda başvuru sahibinden ilave bilgi talep edebilir. Bu durumda, ilave bilginin sağlanması için bir süre belirlenir ve başvuru sahibi resmi yazı ile bilgilendirilir.

(4) Birinci fıkraya istisna olarak ve Yönetmeliğin 15 inci maddesi saklı kalmak kaydıyla, başvuru sahibinin her bir eksik unsur için bir gerekçe sunması koşuluyla, başvuru 16 ncı, 17 nci ve 18 inci maddelerde belirtilen tüm unsurları içermese de geçerli olarak kabul edilebilir.

(5) Genel Müdürlük, başvurunun geçerli olarak kabul edilip edilmediği konusunda başvuru sahibini resmi yazı ile bilgilendirir. Başvurunun geçerli kabul edilmemesi durumunda, Genel Müdürlük bu kararın gerekçelerini resmi yazıda belirtir.

Bilimsel komisyonun bildirimler için oluşturduğu bilimsel görüşünde yer alması gereken bilgiler

MADDE 21- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdaya ilişkin bildirim ile ilgili olarak; Yönetmeliğin 14 üncü maddesi gereğince bilimsel komisyon tarafından Genel Müdürlüğe sunulan ve bilimsel komisyonun gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazı olup olmadığına ilişkin uygun şekilde gerekçelendirilmiş bilimsel görüş, duruma göre ikinci veya üçüncü fıkralarda belirtilen bilgileri içerir.

(2) Birinci fıkrada yer alan bilimsel görüş, bilimsel komisyonun bildirime konu olan diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazının bulunması halinde, aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın adı ve açıklaması.

b) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın insan sağlığı için neden bir güvenilirlik riski oluşturabileceğini gösteren bilimsel açıklamalar.

(3) Birinci fıkrada yer alan bilimsel görüş, bilimsel komisyonun bildirime konu olan diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazı bulunmaması halinde, aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın tanımlanması ve karakterizasyonu ile ilgili bilgiler.

b) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın güvenilir gıda tüketim geçmişine ilişkin değerlendirme.

c) Önerilen kullanımlar, kullanım seviyeleri.

(4) Genel Müdürlük, bilimsel komisyondan bilimsel görüş talep ederken ilave bilgiler isteyebilir.

Bilimsel Komisyonun başvurular için oluşturduğu bilimsel görüşünde yer alması gereken bilgiler

MADDE 22- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesine yönelik bir başvuru için bilimsel komisyon tarafından oluşturulan bilimsel görüş aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın tanımlanması ve karakterizasyonu ile ilgili bilgiler.

b) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın güvenilir gıda tüketim geçmişine ilişkin değerlendirme.

c) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın, mümkünse güvenilirliğini ortaya koyan ve gerektiğinde belirsizlikler ve kısıtlamaların vurgulandığı genel risk değerlendirmesi.

ç) Sonuç değerlendirme.

(2) Genel Müdürlük, bilimsel komisyondan bilimsel görüş talep ederken ilave bilgiler isteyebilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Avrupa Birliği mevzuatına uyum

MADDE 23- (1) Bu Tebliğ;

a) Yeni gıda statüsünün belirlenmesine ilişkin 19/3/2018 tarihli ve (AT) 2018/456 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğü,

b) Yeni gıdaların başvuruları için idari ve bilimsel gerekliliklere ilişkin 20/12/2017 tarihli ve (AT) 2017/2469 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğü,

c) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdalar için idari ve bilimsel gerekliliklere ilişkin 20/12/2017 tarihli ve (AT) 2017/2468 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğü,

dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

İdari yaptırım

MADDE 24- (1) Bu Tebliğe aykırı davrananlar hakkında, 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre yaptırım uygulanır.

Yürürlük

MADDE 25- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 26- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

TÜRK GIDA KODEKSİ YENİ GIDALAR YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; insan sağlığının ve tüketici haklarının yüksek düzeyde korunmasını sağlayacak şekilde, yeni gıdaların piyasaya arz edilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; yeni gıdaları kapsar.

(2) Bu Yönetmelik;

a) 13/8/2010 tarihli ve 27671 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerine Dair Yönetmelik kapsamındaki değerlendirmeleri,

b) 24/2/2017 tarihli ve 29989 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Enzimleri Yönetmeliği kapsamına giren ürünleri,

c) 13/10/2023 tarihli ve 32338 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliği kapsamına giren ürünleri,

ç) 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği kapsamına giren ürünleri,

d) Gıda maddelerinin ve gıda bileşenlerinin üretiminde kullanılan ekstraksiyon çözücüleri ile ilgili dikey gıda kodeksi kapsamına giren ürünleri,

kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 21 inci, 23 üncü, 24 üncü ve 26 ncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

b) Başvuru sahibi: 9 uncu veya 15 inci maddeye göre hazırlanan bir başvuruyu ya da 13 üncü maddeye göre hazırlanan bir bildirimi, değerlendirilmek üzere Genel Müdürlüğe sunan ilgili tarafları,

ç) Bilimsel görüş: Bu Yönetmelik kapsamındaki konular ile ilgili olarak bilimsel komisyon tarafından hazırlanan ayrıntılı bilimsel dokümanı,

ç) Bilimsel komisyon: Bu Yönetmelik kapsamına giren konularda bilimsel değerlendirmeyi yapacak olan ve 24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Risk Değerlendirme Komite ve Komisyonlarının Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde Bakanlık tarafından oluşturulan komisyonu,

d) Diğer bir ülkede güvenilir bir gıda tüketim geçmişi: 13 üncü madde kapsamında yapılan bir bildirim öncesinde, bileşim verileri ve en az bir ülkedeki insanların önemli bir bölümünün alışılagelmiş diyetinde başvuru tarihinden itibaren geriye dönük olarak en az 25 yıldır devam eden tüketiminden edinilen deneyim vasıtasıyla, söz konusu gıdanın güvenilirliğinin teyit edildiğini,

e) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıda: Birincil üretimden elde edilen ve diğer bir ülkede güvenilir bir gıda tüketim geçmişine sahip olan ve (h) bendinin (1), (3), (7), (8), (9) ve (10) numaralı alt bentleri kapsamına girmeyen yeni gıdaları,

f) Geçerli başvuru/bildirim: Bu Yönetmelik kapsamına giren ve risk değerlendirme ve izin prosedürü için gerekli olan bilgileri içeren başvuruyu/bildirimi,

g) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

ğ) Tasarlanmış nanomateryal: 100 nanometreden büyük boyutlarda olabilen fakat nano boyut karakteristiğini (bahse konu malzemenin geniş spesifik yüzey alanı ile ilgili olan ve/veya aynı malzemenin nano hali olmayan cinsinden farklı spesifik fizikokimyasal özellikleri içeren) koruyan agregat, aglomerat veya yapılar içeren, bir çoğunun bir veya daha fazla boyutu 100 nm veya daha az olan, içinde veya yüzeyde bulunan ayrı fonksiyonel parçalardan oluşan veya bir veya daha fazla boyutu 100 nm veya daha az olan ve özel bir amaç için üretilen malzemeyi,

h) Yeni gıda: Yeni gıdalar listesinde yer alan gıdalar ile 31/12/2025 tarihinden önce ülkemizde insan tüketimine yönelik olarak önemli bir ölçüde kullanılmayan ve aşağıdaki kategorilerden en az birine giren herhangi bir gıdayı,

1) Yeni bir moleküler yapıya sahip veya moleküler yapısı kasıtlı olarak değiştirilmiş olan gıdaları,

2) Mikroorganizmalar, mantarlar veya alglerden oluşan, izole edilen veya üretilen gıdaları,

3) Mineral esaslı materyalden oluşan, izole edilen veya üretilen gıdaları,

4) Ülkemizde güvenilir bir gıda tüketim geçmişine sahip olan ve bir bitkiden oluşan, izole edilen veya üretilen veya aynı türlerin bir varyetesinden; gıda üretimi amacıyla 31/12/2025 tarihinden önce kullanılan geleneksel çoğaltma yöntemleriyle yetiştirilerek veya gıda üretimi amacıyla gıdanın yapısı veya bileşiminde önemli düzeyde değişikliğe neden olmayan veya gıdanın besin değerini, metabolizmasını veya içerdiği istenmeyen maddelerin seviyesini etkilemeyen ve 31/12/2025 tarihinden önce kullanılmayan geleneksel olmayan çoğaltma yöntemleriyle yetiştirilerek elde edilen gıdalar hariç olmak üzere bitkilerden veya bitki kısımlarından oluşan, izole edilen veya üretilen gıdaları,

5) Ülkemizde gıda üretimi için 31/12/2025 tarihinden önce kullanılan geleneksel besleme yöntemleriyle yetiştirilen hayvanlar ile bu hayvanlardan elde edilen ve ülkemizde güvenilir bir gıda tüketim geçmişine sahip gıdalar hariç olmak üzere; hayvanlardan veya hayvan kısımlarından oluşan, izole edilen veya üretilen gıdaları,

6) Bitkiler, mikroorganizmalar gibi organizmalardan elde edilen hücre kültürü veya doku kültüründen oluşan ya da bu hücre kültürü veya doku kültüründen izole edilen veya üretilen gıdaları,

7) Gıdanın besin değerini, metabolizmasını veya içerdiği istenmeyen maddelerin seviyesini etkileyecek şekilde yapısı veya bileşiminde önemli düzeyde değişikliğe neden olan ve ülkemizde gıda üretimi için 31/12/2025 tarihinden önce kullanılmayan bir üretim süreci uygulanarak elde edilen gıdaları,

8) (ğ) bendinde tanımlanan tasarlanmış nanomateryallerden oluşan gıdaları,

9) Üretiminde (7) numaralı alt bentte bahsedilen şekilde, ülkemizde 31/12/2025 tarihinden önce gıda üretiminde kullanılmayan bir üretim sürecinin kullanılması durumunda veya (ğ) bendinde tanımlanan tasarlanmış nanomateryalleri içermesi veya bu nanomateryallerden oluşması durumunda, 7/3/2017 tarihli ve 30000 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıdalara Vitaminler, Mineraller ve Belirli Diğer Öğelerin Eklenmesi Hakkında Yönetmelik, 2/7/2019 tarihli ve 30819 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bebek ve Küçük Çocuklara Yönelik Gıdalar ile Vücut Ağırlığı Kontrolü için Diyetin Yerini Alan Gıdalar Yönetmeliği ve takviye edici gıdalar ile ilgili dikey gıda kodeksi kapsamına giren vitaminler, mineraller ve diğer öğeleri,

10) Ülkemizde 31/12/2025 tarihinden önce sadece takviye edici gıdalarda kullanılan ve takviye edici gıdalar dışındaki gıdalarda da kullanılması amaçlanan gıdaları,

ı) Yeni gıda statüsünün belirlenmesi: Piyasaya arz edilmesi amaçlanan gıdaların, bu Yönetmelik kapsamına girip girmediğinin, bir başka deyişle bu Yönetmelik gereğince yeni gıda olup olmadığının belirlenmesini,

i) Yeni gıdalar listesi: Bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde piyasaya arz edilmek üzere izin verilmiş olan yeni gıdalardan oluşan listeyi,

ifade eder.

(2) Bu Yönetmeliğin uygulamasında bu maddede belirtilen tanımlara ilave olarak 5996 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinde yer alan tanımlar da geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM

Yeni Gıda Statüsünün Belirlenmesi ve Yeni Gıdaların

Piyasaya Arzına İlişkin Gereklilikler

Yeni gıda statüsünün belirlenmesi

MADDE 5- (1) Gıda işletmecileri, piyasaya arz etmeyi amaçladıkları gıdaların bu Yönetmelik kapsamına girip girmediğini kontrol eder.

(2) Piyasaya arz etmeyi amaçladıkları bir gıdanın bu Yönetmelik kapsamına girip girmediğinden emin olmayan gıda işletmecileri; gıdayı piyasaya arz etmeden önce Genel Müdürlüğe danışır ve söz konusu gıdanın bu Yönetmelik kapsamına girip girmediğini belirlemeye olanak sağlayacak gerekli bilgileri, Genel Müdürlüğe sunar.

(3) İkinci fıkrada bahsedilen danışma işlemi sırasında uygulanacak olan prosedür, süreler ve kamuoyuna açıklamaya ilişkin hususlar dahil olmak üzere, 20/5/2026 tarihli ve 33259 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği (Tebliğ No: 2026/3) ile belirlenir.

İzin verilen yeni gıdalar listesi

MADDE 6- (1) Bakanlık, 7 nci ve 8 inci maddelere göre piyasaya arz edilmek üzere izin verilen ve EK-1’de yer alan yeni gıdalar listesini oluşturur ve günceller.

(2) Sadece EK-1’deki listede yer alan yeni gıdalar, listede belirtilen kullanım koşulları ve etiketleme gerekliliklerine uygun olarak piyasaya arz edilebilir ve gıdalarda kullanılabilir.

Yeni gıdaların yeni gıdalar listesine dâhil edilmesine ilişkin genel koşullar

MADDE 7- (1) Bakanlık, bir yeni gıdaya sadece aşağıdaki koşullara uygun olduğu takdirde izin verir ve bu yeni gıdayı, EK-1’de yer alan yeni gıdalar listesine ekler:

a) Listeye eklenmesi öngörülen gıdanın, mevcut bilimsel kanıtlara dayalı olarak insan sağlığı açısından herhangi bir güvenilirlik riski oluşturmaması.

b) Listeye eklenmesi öngörülen gıdanın bir başka gıdanın yerine kullanılması amaçlandığında ve besin değerinde önemli bir değişiklik olduğunda, bu gıdanın kullanımının tüketiciyi yanıltmaması.

c) Listeye eklenmesi öngörülen gıdanın bir başka gıdanın yerine kullanılması amaçlandığında, bu gıdanın normal tüketiminin, yerine kullanıldığı gıdaya göre, tüketici için beslenme açısından dezavantajlı olacak şekilde bir farklılık göstermemesi.

(2) Domuz ve böcek kaynaklı bir yeni gıda ile ilgili başvuru/bildirim kabul edilmez ve bu gıdalar yeni gıdalar listesinde yer almaz.

(3) Bir yeni gıda, üretim sürecinin Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerine Dair Yönetmelik kapsamında bir husus içermesi halinde öncelikle bu kapsamda değerlendirmeye tabidir. Bu değerlendirme sonucuna göre gıda amaçlı kullanım izni alınması halinde bu Yönetmelik kapsamında yeni gıda olarak ayrıca değerlendirme yapılır.

Yeni gıdalar listesinin içeriği ve güncellenmesi

MADDE 8- (1) Bakanlık; 9 uncu, 10 uncu, 11 inci, 13 üncü, 14 üncü, 15 inci, 16 ncı, 17 nci, 18 inci ve 26 ncı maddelerde yer alan kurallara göre yeni gıdaya izin verir ve yeni gıdalar listesini günceller.

(2) Avrupa Birliğinin yeni gıdalarla ilgili mevzuatında yapılan değişikliklere ilişkin güncellemeler için birinci fıkranın uygulanması gerekmez. Ancak, ihtiyaç halinde bilimsel komisyonun görüşüne başvurulabilir ve bu durumda birinci fıkrada bahsedilen maddelerin uygulanabilir olanları dikkate alınarak güncelleme yapılır.

(3) Yeni gıdalara izin verilmesi ve EK-1’de yer alan yeni gıdalar listesinin güncellenmesi kapsamında;

a) Yeni gıdalar listesine bir yeni gıda eklenebilir.

b) Yeni gıdalar listesinden bir yeni gıda çıkarılabilir.

c) Yeni gıdalar listesinde yer alan bir yeni gıdanın listede bulunması ile ilgili olarak; spesifikasyonlar, kullanım koşulları, ilave özel etiketleme gereklilikleri veya piyasaya arz sonrası izleme gereklilikleri eklenebilir, çıkarılabilir veya değiştirilebilir.

(4) Yeni gıdalar listesinde üçüncü fıkra kapsamında bir güncelleme yapılması halinde söz konusu yeni gıdanın spesifikasyonları ve uygun hallerde aşağıdaki bilgiler listeye eklenir:

a) Özellikle belirli nüfus grupları üzerindeki olası olumsuz etkileri, maksimum alım düzeylerinin aşılmasını ve aşırı tüketim durumundaki riskleri önlemeye yönelik gereklilikler de dâhil olmak üzere, söz konusu gıdanın kullanım koşulları.

b) Gıdanın bileşimi, besin değeri ya da beslenmeye etkileri ve kullanım amacı gibi, bir yeni gıdanın mevcut bir gıdaya artık eşdeğer olmadığını gösteren herhangi bir spesifik nitelik ya da gıda özelliği hakkında veya nüfusun belirli gruplarının sağlığı üzerindeki etkiler hakkında son tüketiciyi bilgilendirmeye yönelik ilave özel etiketleme gereklilikleri.

c) 23 üncü maddeye uygun olarak piyasaya arz sonrası izleme gereklilikleri.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yeni Gıdalara Yönelik İzin Prosedürü Kapsamında Genel Kurallar

Yeni gıdaların piyasaya arzına izin verilmesi ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesine ilişkin prosedür

MADDE 9- (1) Yeni gıdaların piyasaya arzına izin verilmesi ve 8 inci maddede belirtilen yeni gıdalar listesinin güncellenmesi işlemi aşağıdaki şekilde üç yolla başlatılabilir:

a) Genel Müdürlüğün inisiyatifi.

b) Bir başvuru sahibi tarafından Genel Müdürlüğe yapılan başvuru üzerine.

c) Yeni gıdalarla ilgili Avrupa Birliği mevzuatında yapılan değişikliklere uyum sağlanması amacıyla.

(2) Birinci fıkranın (b) bendinde bahsedilen başvurular aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Başvuru sahibinin adı ve adresi.

b) Yeni gıdanın adı ve açıklaması.

c) Üretim sürecinin detaylı açıklaması.

ç) Yeni gıdanın detaylı bileşimi.

d) Yeni gıdanın insan sağlığı açısından herhangi bir güvenilirlik riski oluşturmadığını gösteren bilimsel kanıtlar.

e) Varsa analiz metotları.

f) Amaçlanan kullanım koşulları ve tüketiciyi yanıltmayacak şekilde özel etiketleme gereklilikleri ile ilgili öneri veya bu bilgilerin gerekli olmadığına ilişkin doğrulanabilir bir gerekçe.

(3) Genel Müdürlüğün talebi üzerine bilimsel komisyon, söz konusu güncelleme ile ilgili bilimsel görüşünü verir.

(4) Test yöntemleri 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (h) bendinin (8) ve (9) numaralı alt bentlerinde bahsedilen tasarlanmış nanomateryallere uygulandığında, başvuru sahipleri tarafından, bu yöntemlerin nanomateryaller için bilimsel olarak uygun olduğuna ve uygun durumlarda bu materyallerin spesifik özelliklerine yanıt verecek şekilde teknik adaptasyonun sağlandığına veya ayarlamaların yapıldığına dair bir açıklama sunulur.

(5) Yeni gıdaların piyasaya arzına izin verilmesi ve 8 inci maddede belirtilen yeni gıdalar listesinin güncellenmesi işlemi 11 inci maddeye göre sonuçlandırılır.

(6) Beşinci fıkraya istisna olarak, Genel Müdürlük tarafından yapılan değerlendirme sonunda söz konusu güncellemenin uygun olmadığına karar verilir ise, işlem herhangi bir aşamada sonlandırılır ve bir güncelleme yapılmamasına karar verilir. Bu tür durumlarda, varsa bilimsel komisyonun bilimsel görüşü ve değerlendirilen konu ile ilgili diğer hususlar dikkate alınır. Güncellemenin neden uygun bulunmadığı, resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir.

(7) Başvuru sahibi, başvurusunu istediği zaman geri çekebilir ve başvuru işlemini sona erdirebilir.

(8) Başvurunun, ikinci fıkranın (a), (b) ve (d) bentlerinde yer alan bilgileri içerecek şekilde hazırlanan bir özeti ve altıncı fıkra kapsamında sonlandırılan başvuruların listesi Bakanlık resmi internet sayfasında yayımlanır.

Bilimsel komisyonun bilimsel görüşü

MADDE 10- (1) 9 uncu madde kapsamında yapılan bir başvurunun geçerliliği, Genel Müdürlükçe kırk beş iş günü içerisinde kontrol edilir. Geçerli bulunan başvuru, değerlendirilmek üzere bilimsel komisyona sunulur. Bilimsel komisyon, geçerli bulunan başvurunun kendisine iletildiği tarihten itibaren dokuz ay içinde bilimsel görüşünü oluşturur.

(2) Bilimsel komisyon, bilimsel görüş oluştururken aşağıdaki hususları dikkate alır:

a) İlgili yeni gıdanın, hâlihazırda piyasaya arz edilmiş olan karşılaştırılabilir bir gıda kategorisindeki gıda kadar güvenilir olup olmadığını.

b) Söz konusu yeni gıdanın bileşimi ve kullanım koşullarının insan sağlığı açısından herhangi bir güvenilirlik riski oluşturup oluşturmadığını.

c) Başka bir gıdanın yerine kullanılması amaçlanan bir yeni gıdanın, yerine kullanıldığı gıdaya göre, normal tüketiminin tüketici için beslenme açısından dezavantajlı olacak şekilde bir farklılık gösterip göstermediğini.

(3) Bilimsel komisyon tarafından, başvuru sahibinden ilave bilgi talep edilmesi halinde, birinci fıkrada belirtilen dokuz aylık süre uzatılabilir. Genel Müdürlük, başvuru sahibi ile görüştükten sonra, istenen ilave bilginin sağlanması için uygun bir süre belirler. Bu durumda, birinci fıkrada belirtilen dokuz aylık süre, ilave bilgi için belirlenen süre kadar uzatılmış sayılır. Genel Müdürlük, talep edilen ilave bilgiyi ve bu bilginin sağlanması için belirlenen süreyi başvuru sahibine resmi yazı ile bildirir.

(4) Başvuru sahibi tarafından, üçüncü fıkrada bahsi geçen ilave bilginin verilen süre içerisinde Genel Müdürlüğe iletilmemesi halinde, bilimsel komisyon bilimsel görüşünü daha önce sunulan mevcut bilgilere dayanarak sonuçlandırır.

(5) Başvuru sahibi tarafından kendiliğinden ilave bilgi sunulması halinde, bu bilgi yazılı olarak Genel Müdürlüğe gönderilir. Gönderilen ilave bilgi, Genel Müdürlükçe bilimsel komisyona iletilir. Bilimsel komisyonun bilimsel görüşü, birinci fıkrada belirtilen dokuz aylık süre içinde Genel Müdürlüğe iletilir.

(6) Bilimsel komisyon tarafından oluşturulan bilimsel görüş taslağı, Genel Müdürlük vasıtasıyla kamuoyunun görüşüne açılır. İlgili taraflar, bilimsel komisyonun bilimsel görüşüne ilişkin görüşlerini otuz gün içinde bildirir. Bilimsel komisyon, gelen görüşleri değerlendirir. Görüşe açma ve görüş değerlendirme süreci, duruma göre, birinci, üçüncü ve beşinci fıkralarda belirtilen sürelere uygun olarak tamamlanır. Bilimsel komisyon tarafından son şekli verilen bilimsel görüş Genel Müdürlüğe iletilir.

Başvurunun sonuçlandırılması ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesi

MADDE 11- (1) Genel Müdürlük, 31/10/2020 tarihli ve 31290 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Hazırlama Yönetmeliğine göre, aşağıdaki hususları da dikkate alarak yeni gıdaların piyasaya arzına izin verilmesini ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesini sağlar:

a) 7 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen koşulları.

b) 5996 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinde yer alan ihtiyati tedbirler de dâhil olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerini.

c) Bilimsel komisyonun bilimsel görüşünü.

ç) Değerlendirilen başvuru ile ilgili diğer mevzuat kapsamındaki hususları.

Başvurular için idari ve bilimsel gereklilikler

MADDE 12- (1) Yeni gıdalara izin verilmesine yönelik başvurular ile ilgili olarak;

a) 9 uncu maddede bahsedilen başvuruların içeriği, hazırlanması ve sunulmasına ilişkin hususlar,

b) Bahse konu başvuruların geçerliliğinin kontrolüne ilişkin düzenlemeler,

c) 10 uncu maddede bahsedilen bilimsel komisyonun bilimsel görüşü kapsamında yer alacak bilgiler,

Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği (Tebliğ No: 2026/3)’nde belirlenir.

(2) Başvurular hazırlanırken, bu Yönetmelik ve birinci fıkrada belirtilen tebliğ, varsa Bakanlığın internet sayfasında yayımlanmış olan başvurulara ilişkin açıklayıcı kılavuzlar da başvuru sahibi tarafından dikkate alınır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yeni Gıdalara Yönelik İzin Prosedürü Kapsamında Diğer Ülkelerden

Gelen Geleneksel Gıdalar İçin Özel Kurallar

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın bildirimi

MADDE 13- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdayı piyasaya arz etmek isteyen başvuru sahibi, 9 uncu maddede belirtilen prosedürü izlemek yerine, Genel Müdürlüğe bu isteği ile ilgili bir bildirim sunmayı tercih edebilir.

(2) Birinci fıkrada bahsedilen bildirim aşağıdaki bilgileri içerir:

a) Başvuru sahibinin adı ve adresini.

b) Geleneksel gıdanın adı ve açıklamasını.

c) Geleneksel gıdanın detaylı bileşimini.

ç) Geleneksel gıdanın coğrafi menşe ülkesi veya ülkelerini.

d) Geleneksel gıdanın diğer bir ülkede güvenilir bir gıda tüketim geçmişi olduğunu gösteren belgeye dayalı verileri.

e) Amaçlanan kullanım koşulları ve tüketiciyi yanıltmayacak şekilde özel etiketleme gereklilikleri ile ilgili öneri veya bu bilgilerin gerekli olmadığına ilişkin doğrulanabilir bir gerekçeyi.

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın piyasaya arz edilmesine ilişkin bildirim prosedürü

MADDE 14- (1) 13 üncü madde kapsamında sunulan bir bildirim, Genel Müdürlük tarafından kırk beş iş günü içerisinde yapılan kontrolün ardından geçerli bulunursa, değerlendirilmek üzere bilimsel komisyona iletilir.

(2) Bilimsel komisyon, birinci fıkraya uygun olarak geçerli bulunan bildirimin Genel Müdürlük tarafından iletildiği tarihten itibaren dört ay içerisinde, geleneksel gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazı olup olmadığına ilişkin uygun şekilde gerekçelendirilmiş bilimsel görüşünü Genel Müdürlüğe iletir.

(3) Bilimsel komisyon tarafından oluşturulan bilimsel görüş, Genel Müdürlük vasıtasıyla kamuoyunun görüşüne açılır. İlgili taraflar, bilimsel komisyonun bilimsel görüşüne ilişkin görüşlerini otuz gün içinde bildirir. Bilimsel komisyon, gelen görüşleri değerlendirir. Görüşe açma ve görüş değerlendirme süreci, ikinci fıkrada belirtilen süreye uygun olarak tamamlanır. Bilimsel komisyon tarafından son şekli verilen bilimsel görüş Genel Müdürlüğe iletilir.

(4) Bilimsel komisyonun bilimsel görüşünde söz konusu geleneksel gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazının bulunmaması halinde, Genel Müdürlük, gıdanın piyasaya arzına izin verilmesi ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesi işlemlerinin karara bağlanmasını sağlar. Yeni gıdalar listesi güncellenirken, söz konusu güncellemenin diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıda ile ilgili olduğu belirtilir. Gerekli hallerde, kullanım koşulları, özel etiketleme gereklilikleri, spesifikasyon veya piyasaya arz sonrası izleme gereklilikleri de belirtilir.

(5) Bilimsel komisyonun bilimsel görüşünde söz konusu geleneksel gıdanın güvenilirliğine dair bir itirazının bulunması halinde, Genel Müdürlük, söz konusu geleneksel gıdanın piyasaya arzına izin vermez ve yeni gıdalar listesini güncellemez. Başvuru sahibi, bilimsel komisyonun bilimsel görüşünün ayrıntıları konusunda Genel Müdürlük tarafından resmi yazı ile bilgilendirilir. Bu durumda, başvuru sahibi 15 inci maddeye göre Genel Müdürlüğe bir başvuruda bulunabilir.

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdaya izin verilmesine ilişkin başvuru

MADDE 15- (1) 14 üncü maddenin beşinci fıkrasına göre Genel Müdürlük, bir geleneksel gıdanın piyasaya arzına izin vermez veya yeni gıdalar listesini güncellemez ise başvuru sahibi, 13 üncü maddeye göre daha önce sunulan bilgilere ilave olarak, 14 üncü maddenin beşinci fıkrasına göre bilimsel komisyon tarafından verilen ve itiraz içeren bilimsel görüş kapsamındaki hususlara ilişkin belgeye dayalı verileri de başvuruya dâhil eder. Yapılan başvuru ile ilgili olarak, Genel Müdürlük tarafından yapılan kontrolün ardından geçerli bulunan başvuru, değerlendirilmek üzere bilimsel komisyona sunulur.

Bilimsel komisyonun diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdaya ilişkin bilimsel görüşü

MADDE 16- (1) Bilimsel komisyon geçerli başvuruyu aldığı tarihten itibaren altı ay içinde bilimsel görüşünü oluşturur.

(2) Bilimsel komisyon, diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıda hakkındaki bilimsel görüşünü oluştururken aşağıdaki hususları dikkate alır:

a) Diğer bir ülkede güvenilir bir gıda tüketim geçmişine sahip olma durumunun, başvuru sahibi tarafından 13 üncü ve 15 inci maddeler gereğince sunulan güvenilir veriler vasıtasıyla doğrulanıp doğrulanmadığı.

b) Söz konusu gıdanın bileşimi ve kullanım koşullarının insan sağlığı açısından herhangi bir güvenilirlik riski oluşturup oluşturmadığı.

c) Diğer ülkeden gelen söz konusu geleneksel gıdanın başka bir gıdanın yerine kullanımının amaçlanıp amaçlanmadığı ve yerine kullanıldığı gıdaya göre, normal tüketiminin tüketici için beslenme açısından dezavantajlı olacak şekilde bir farklılık gösterip göstermediği.

(3) Bilimsel komisyon tarafından, başvuru sahibinden ilave bilgi talep edilmesi halinde, birinci fıkrada belirtilen altı aylık süre uzatılabilir. Genel Müdürlük başvuru sahibi ile görüştükten sonra, istenen ilave bilginin sağlanması için bir süre belirler. Bu durumda, birinci fıkrada belirtilen altı aylık süre, ilave bilgi için belirlenen süre kadar uzatılmış sayılır. Genel Müdürlük, talep edilen ilave bilgiyi ve bu bilginin sağlanması için belirlenen süreyi başvuru sahibine resmi yazı ile bildirir.

(4) Üçüncü fıkrada bahsi geçen ilave bilginin başvuru sahibine verilen süre içerisinde yazılı olarak Genel Müdürlüğe iletilmemesi halinde, bilimsel komisyon bilimsel görüşünü daha önce sunulan mevcut bilgilere dayanarak sonuçlandırır.

(5) Başvuru sahibi tarafından kendiliğinden ilave bilgi sunulması halinde, bu bilgi yazılı olarak Genel Müdürlüğe gönderilir. Gönderilen ilave bilgi, Genel Müdürlükçe Bilimsel Komisyona iletilir. Bilimsel Komisyonun bilimsel görüşü, birinci fıkrada belirtilen altı aylık süre içinde Genel Müdürlüğe iletilir.

(6) Bilimsel komisyon tarafından oluşturulan bilimsel görüş, Genel Müdürlük vasıtasıyla kamuoyunun görüşüne açılır. İlgili taraflar, bilimsel komisyonun bilimsel görüşüne ilişkin görüşlerini otuz gün içinde bildirir. Bilimsel komisyon, gelen görüşleri değerlendirir. Görüşe açma ve görüş değerlendirme süreci, birinci, üçüncü ve beşinci fıkralarda belirtilen sürelere uygun olarak tamamlanır.

(7) Bilimsel komisyon tarafından son şekli verilen bilimsel görüş, Genel Müdürlüğe iletilir.

Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıda ile ilgili başvurunun sonuçlandırılması ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesi

MADDE 17- (1) Genel Müdürlük, Türk Gıda Kodeksi Hazırlama Yönetmeliğine göre, aşağıdaki hususları da dikkate alarak diğer bir ülkeden gelen geleneksel gıdanın piyasaya arzına izin verilmesini ve yeni gıdalar listesinin güncellenmesini sağlar:

a) 7 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen koşulları.

b) 5996 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinde yer alan ihtiyati tedbirler de dâhil olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerini.

c) Bilimsel komisyonun bilimsel görüşünü.

ç) Değerlendirilen başvuru ile ilgili diğer mevzuat kapsamındaki hususları.

(2) Birinci fıkraya istisna olarak, Genel Müdürlük tarafından yapılan değerlendirme sonunda söz konusu güncellemenin uygun olmadığına karar verilir ise, işlem herhangi bir aşamada sonlandırılır ve güncelleme yapılmamasına karar verilir. Bu tür durumlarda, varsa bilimsel komisyonun bilimsel görüşü ve değerlendirilen konu ile ilgili diğer hususlar dikkate alınır. Güncellemenin neden uygun bulunmadığı, resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir.

(3) Başvuru sahibi, 15 inci madde uyarınca yaptığı başvuruyu, istediği zaman geri çekebilir ve başvuru işlemini sona erdirebilir.

Yeni gıdalar listesinde yer alan diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdalar ile ilgili güncellemeler

MADDE 18- (1) Diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın yeni gıdalar listesinden çıkarılması veya diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın yeni gıdalar listesinde yer alması ile ilgili olarak spesifikasyonların, kullanım koşullarının, ilave özel etiketleme gerekliliklerinin veya piyasaya arz sonrası izleme gerekliliklerinin eklenmesi, çıkarılması veya değiştirilmesi için 9 uncu, 10 uncu, 11 inci ve 12 nci maddelerde yer alan hükümler uygulanır.

Diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdalara ilişkin bildirimler ve başvurular için idari ve bilimsel gereklilikler

MADDE 19- (1) Diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdalara izin verilmesine yönelik bildirimler ve başvurular ile ilgili olarak;

a) 13 üncü maddede bahsedilen bildirimlerin ve 15 inci maddede bahsedilen başvuruların içeriği, hazırlanması ve sunulmasına ilişkin hususlar,

b) Bahse konu bildirimlerin ve başvuruların geçerliliğinin kontrolüne ilişkin düzenlemeler,

c) 16 ncı maddede bahsedilen bilimsel komisyonun bilimsel görüşü kapsamında yer alacak bilgiler, Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği (Tebliğ No: 2026/3) ile belirlenir.

(2) Bildirimler ve başvurular hazırlanırken, bu Yönetmelik ve Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği (Tebliğ No: 2026/3) ile birlikte, Bakanlığın internet sayfasında yayımlanmış olan bildirimlere ve başvurulara ilişkin açıklayıcı kılavuzlar da başvuru sahibi tarafından dikkate alınır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Prosedür ile İlgili İlave Kurallar ve Diğer Gereklilikler

Risk yönetimine ilişkin ilave bilgiler

MADDE 20- (1) Genel Müdürlük tarafından, risk yönetimi ile ilgili konularda başvuru sahibinden ilave bilgi talep edilebilir. Bu durumda Genel Müdürlük, istenen ilave bilginin temini için başvuru sahibi ile birlikte uygun bir süre belirledikten sonra, talep edilen ilave bilgiyi ve bu bilginin sağlanması için belirlenen süreyi başvuru sahibine resmi yazı ile bildirir.

(2) Birinci fıkrada düzenlenen ilave bilginin belirlenen süre içinde gönderilmemesi durumunda, Genel Müdürlük mevcut bilgiler doğrultusunda işlem yapar.

Süre uzatımı

MADDE 21- (1) İstisnai durumlarda, 10 uncu maddenin birinci fıkrasında, 14 üncü maddenin ikinci fıkrasında ve 16 ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen süreler Genel Müdürlük tarafından veya bilimsel komisyonun talebi üzerine ilgili konunun niteliğinin uygun bir uzatmayı haklı kılması halinde uzatılabilir. Sürenin uzatılması ve gerekçesi konusunda başvuru sahibi bilgilendirilir.

Yeni gıdalar listesinin güncellenmesine yönelik başvuruların gizliliği

MADDE 22- (1) Başvuru sahibi; başvuruyu sunarken, bu Yönetmelik kapsamında sunulan bilgilerin belirli bölümlerinin gizli olarak işleme alınmasını talep edebilir ve bu taleple birlikte, söz konusu bilgilerin kamuoyuna açıklanmasının, kendi çıkarlarına önemli ölçüde zarar vereceğini kanıtlayan doğrulanabilir gerekçeler sunar.

(2) Başvuru sahibinin talebi üzerine, sadece aşağıdaki bilgiler için, bilginin açıklanmasının kendi çıkarlarına önemli ölçüde zarar verme potansiyeli bulunduğunun başvuru sahibi tarafından kanıtlanması durumunda, söz konusu bilgi Genel Müdürlük tarafından gizli olarak işleme alınabilir:

a) Güvenilirlik değerlendirmesiyle ilgili bilgiler hariç olmak üzere, yöntemi ve yenilikçi yönleri dâhil imalat veya üretim süreci ve bu sürece veya yönteme özgü diğer teknik ve endüstriyel özellikler.

b) Uygulanabilir olduğu durumlarda, üretici veya ithalatçı ile başvuru sahibi veya izin sahibi arasındaki ticari bağlantılar.

c) Başvuru sahibinin kaynak kullanımını, pazar paylarını veya iş stratejisini ortaya koyan ticari bilgiler.

ç) Güvenilirlik değerlendirmesiyle ilgili bilgiler hariç olmak üzere, talebe konu olan maddenin nicel bileşimi.

d) Uygulanabilir olduğu durumlarda, güvenilirlik değerlendirmesiyle ilgili bilgiler hariç olmak üzere, başlangıç maddelerinin ve başlangıç preparatlarının ayrıntılı tanımlarına ve bunların izne tabi olan yeni gıdayı üretmek için nasıl kullanıldıklarına dair bilgiler ve başvuru sahibinin söz konusu yeni gıdayı kullanmayı amaçladığı belirli gıdaların veya gıda kategorilerinin yapısı ve bileşimi hakkında ayrıntılı bilgiler.

e) Uygulanabilir olduğu durumlarda, güvenilirlik değerlendirmesiyle ilgili bilgiler hariç olmak üzere, üretim partilerindeki değişkenlik ve stabilite hakkında ayrıntılı analitik bilgiler.

(3) İkinci fıkranın istisnası olarak;

a) Genel Müdürlük, insan sağlığını, hayvan sağlığını veya çevreyi korumak için acil önlem alınmasının gerekli olduğu durumlarda, ikinci fıkrada bahsedilen bilgileri açıklayabilir.

b) Bilimsel komisyon tarafından oluşturulan bilimsel görüşün sonuçlarının bir parçası olan bilgiler ve insan sağlığı, hayvan sağlığı veya çevre üzerindeki öngörülebilir etkilerle ilgili bilgiler kamuoyuna açıklanabilir.

(4) Aşağıdaki bilgiler hiçbir durumda gizli olarak kabul edilmez:

a) Başvuru sahibinin adı ve adresi.

b) Başvuruyu destekleyen yayınlanmış veya kamuoyuna açık çalışmaların yazarlarının adları.

(5) Başvuru sahibi gizlilik talebinde bulunduğunda, sunduğu bilgilerin gizli olmayan versiyonu ile gizli versiyonunu sunar. Gizli olmayan versiyonda, başvuru sahibinin ikinci fıkraya dayanarak gizli olduğunu düşündüğü bilgilere yer verilmez ve bu bilgilerin silindiği yerler gösterilir. Gizli versiyon, başvuru sahibinin gizli olduğunu düşündüğü bilgiler de dahil olmak üzere, sunulan tüm bilgileri içerir. Gizli versiyonda, gizli olarak işleme alınması istenen bilgiler açıkça işaretlenir. Başvuru sahibi, her bir bilgi grubu için gizliliğin hangi gerekçelerle talep edildiğini açıkça belirtir.

(6) Gizlilik talebi aşağıdaki adımlar takip edilerek karara bağlanır:

a) Genel Müdürlük, gizlilik talebine ilişkin incelemesini ve değerlendirmesini gecikmeksizin yapar.

b) Genel Müdürlük, gizlilik talebine ilişkin resmi bir karar vermeden önce, gizlilik talebinde bulunulan bilgilerden hangileri için talebin kabul edilmediğini ve bunun nedenlerini başvuru sahibine resmi yazı ile bildirir. Başvuru sahibi, Genel Müdürlüğün değerlendirmesini kabul etmezse, söz konusu değerlendirmenin kendisine bildirildiği tarihten itibaren iki hafta içinde görüşlerini bildirebilir veya başvurusunu geri çekebilir.

c) Genel Müdürlük, gizlilik talebine ilişkin gerekçeli kararını, başvuru sahibinin görüşlerini de dikkate alarak, başvuruya ilişkin gizlilik talebinin kendisine ulaştığı tarihten itibaren 10 hafta içinde, tamamlayıcı bilgi ve verilerin varlığı halinde ise gecikmeksizin verir. Başvuru sahibi, gerekçeli karar ve yedinci fıkraya göre bir doğrulama başvurusu sunma hakkı bulunduğu konusunda resmi yazı ile bilgilendirilir.

(7) Genel Müdürlüğün gizlilik talebine ilişkin kararının altıncı fıkra gereğince başvuru sahibine bildirilmesinden itibaren iki hafta içinde, başvuru sahibi, Genel Müdürlükten kararını yeniden gözden geçirmesini talep eden bir doğrulama başvurusunda bulunabilir. Doğrulama başvurusu sunulması durumunda, gizlilik talebine ilişkin Genel Müdürlük kararı askıya alınır. Genel Müdürlük, doğrulama başvurusunun gerekçelerini inceler ve bu başvuruya ilişkin gerekçeli bir karar verir. Bu karar, doğrulama başvurusunun sunulmasından sonraki üç hafta içinde resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir.

(8) Genel Müdürlük, bu Yönetmelik gereğince kendisine ulaşan ve gizli olarak işleme alınması talep edilen bilgilerin, gizlilik talebine ilişkin bir karar alınana ve kesinleşene kadar gizliliğinin korunması için gerekli önlemleri alır. Genel Müdürlük ayrıca, gizli olarak işleme alınması kabul edilen bilgilerin gizliliğinin korunması için de gerekli önlemleri alır.

(9) Başvuru sahibinin başvurusunu geri çekmesi durumunda, Genel Müdürlük, gizli olarak işleme alınması talep edilen bilgileri ifşa etmez.

(10) Bu madde hükümlerinin uygulanması, Genel Müdürlük birimleri içindeki ve Genel Müdürlük ile bilimsel komisyon arasındaki başvuru ile ilgili bilgi alışverişini etkilemez.

(11) Bakanlık, bu madde hükümlerinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar hakkında düzenleme yapabilir.

Piyasaya arz sonrası izleme gereklilikleri

MADDE 23- (1) Genel Müdürlük, gıda güvenilirliğini sağlamak amacıyla ve bilimsel komisyonun bilimsel görüşünü dikkate alarak piyasaya arz sonrası izleme gereklilikleri uygulayabilir. Bu tür gereklilikler, vaka bazında, ilgili gıda işletmecilerinin belirlenmesini kapsayabilir.

İlave bilgi gereklilikleri

MADDE 24- (1) Piyasaya bir yeni gıda arz etmiş olan herhangi bir gıda işletmecisi, yeni gıdanın kullanımına ilişkin güvenilirlik değerlendirmesini etkileyebilecek herhangi bir yeni bilimsel ya da teknik bilgi veya yeni gıdanın piyasaya arz edildiği diğer bir ülke tarafından uygulanan herhangi bir yasaklama veya kısıtlama olması durumunda, bu bilgiler hakkında Genel Müdürlüğü gecikmeksizin yazılı olarak bilgilendirir.

ALTINCI BÖLÜM

Verilerin Korunması

Verilerin korunmasında izin prosedürü

MADDE 25- (1) Başvuru sahibinin talebi üzerine ve bu talebin, 9 uncu maddenin birinci fıkrasında belirtilen başvuruya dâhil edilen uygun ve doğrulanabilir bilgilerle desteklendiği durumlarda, başvuruyu destekleyen yeni geliştirilmiş bilimsel kanıtlar ya da bilimsel veriler, ilgili yeni gıdaya izin verildiği tarihten itibaren beş yıl süreyle ilk başvuru sahibinin onayı olmaksızın sonraki başvuru sahibinin yararına kullanılamaz.

(2) Genel Müdürlük, aşağıdaki koşulların sağlandığı durumlarda, 26 ncı maddenin birinci fıkrası gereğince verileri koruma altına alır:

a) Yeni geliştirilmiş bilimsel kanıtlar veya bilimsel verilerin ilk başvuru sahibi tarafından ilk başvurunun yapıldığı sırada tescilli olarak belirtilmiş olması.

b) İlk başvuru sahibinin, ilk başvurunun yapıldığı sırada tescilli bilimsel kanıtlar veya bilimsel veriler için özel bir referans gösterme hakkına sahip olması.

c) İlk başvuru sahibi tarafından sunulan tescilli bilimsel kanıtlar veya bilimsel veriler olmaksızın yeni gıdanın bilimsel komisyon tarafından değerlendirilemeyecek olması ve Genel Müdürlük tarafından söz konusu yeni gıdaya izin verilemeyecek olması.

(3) İkinci fıkrada belirtilen bilimsel kanıtlar ve bilimsel veriler ile ilgili olarak; ilk başvuru sahibi, bir sonraki başvuru sahibi ile bu tür bilimsel kanıt ve bilimsel verilerin kullanılabilirliği konusunda anlaşmaya varabilir.

(4) Bu madde diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdaların piyasaya arzına ilişkin bildirimler ve başvurular hakkında uygulanmaz.

Koruma altına alınan tescilli bilimsel kanıtlar veya bilimsel verilere dayalı olarak izin verilen bir yeni gıdanın yeni gıdalar listesine dâhil edilmesi

MADDE 26- (1) Bir yeni gıdaya, 25 inci maddenin birinci fıkrasında belirtildiği şekilde koruma altına alınan tescilli bilimsel kanıtlar veya bilimsel verilere dayalı olarak 9 uncu, 10 uncu ve 11 inci maddelere göre izin verilmesi ve bu yeni gıdanın yeni gıdalar listesine dâhil edilmesi durumunda, söz konusu yeni gıda, yeni gıdalar listesine eklenirken 8 inci maddenin dördüncü fıkrasında bahsedilen bilgilere ilaveten aşağıdaki bilgiler de belirtilir:

a) Yeni gıdanın listeye eklenme tarihi.

b) Yeni gıdanın listeye dâhil edilmesinin, 25 inci maddeye göre koruma altına alınan tescilli bilimsel kanıtlara ve bilimsel verilere dayandırıldığı bilgisi.

c) Başvuru sahibinin adı ve adresi.

ç) Sonraki başvuru sahibinin, söz konusu yeni gıda için 25 inci maddeye göre koruma altına alınan tescilli bilimsel kanıtlar veya bilimsel verilere atıf yapmadan izin aldığı durumlar veya sonraki başvuru sahibinin, söz konusu yeni gıda için ilk başvuru sahibi ile anlaşma yaparak izin aldığı durumlar dışında, yeni gıdanın veri koruma süresi boyunca sadece (c) bendinde belirtilen başvuru sahibi tarafından piyasaya arzına izin verildiği bilgisi.

d) 25 inci maddede belirtilen veri koruma süresinin bitiş tarihi.

(2) 25 inci maddeye göre koruma altında olan veya koruma süresi dolmuş olan bilimsel kanıtlar veya bilimsel veriler, yeniden koruma altına alınmaz.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yetki

MADDE 27- (1) Bakanlık, bir gıdanın yeni gıda tanımına girip girmediğine karar vermeye yetkilidir.

Uygulamaya ilişkin düzenlemeler

MADDE 28- (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulamasına yönelik hazırlanacak talimat, kılavuz ve bilimsel komisyon tarafından hazırlanan bilimsel görüşler, Bakanlık internet sitesinde yayımlanır.

Avrupa Birliği mevzuatına uyum

MADDE 29- (1) Bu Yönetmelik, yeni gıdalara ilişkin 25/11/2015 tarihli ve (AB) 2015/2283 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyi Tüzüğü ile yeni gıdalar listesine ilişkin 20/12/2017 tarihli ve (AB) 2017/2470 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğü dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

İdari yaptırım

MADDE 30- (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında, 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre yaptırım uygulanır.

Uyum zorunluluğu

GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce faaliyet gösteren gıda işletmecileri, EK-1’e 30/6/2027 tarihinden itibaren uymak zorundadır. 30/6/2027 tarihinden önce etiketlenen veya piyasaya arz edilen gıdalar raf ömrü sonuna kadar piyasada bulunabilir.

(2) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce faaliyet gösteren gıda işletmecileri, EK-1’e uyum sağlayana kadar, Yönetmeliğin yayım tarihinden önce yürürlükte olan mevzuat hükümlerine uymakla yükümlüdür.

Yürürlük

MADDE 31- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 32- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

Eki için tıklayınız.

MİLLİ EMLAK GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO: 345)’NDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

(SIRA NO: 425)

MADDE 1- 4/7/2012 tarihli ve 28343 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 345)’nin 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“(3) Hak sahipliği kesinleşen ancak satışı mümkün olmayan taşınmazlara karşılık olmak üzere hak sahipleri tarafından talep edilmesi halinde, genel hükümlere göre değerlendirilecek 2/B taşınmazlarından öncelikle aynı il sınırları içinde bulunanlardan bedeli hak sahibi oldukları taşınmazın rayiç bedeline eşdeğer başka bir taşınmazın doğrudan satılabileceği örneği bu Genel Tebliğin ekinde (EK-8/A) yer alan yazıyla bildirilecektir. Aynı il sınırları içinde değerlendirilebilecek eşdeğer taşınmaz bulunmaması durumunda farklı il sınırları içerisinde bulunan taşınmazların eşdeğer olarak değerlendirilmesine ilişkin hususlar Bakanlıkça belirlenecektir. Satışa konu edilemeyen taşınmazın üzerinde kişiye ait muhdesat bulunması durumunda, bu Genel Tebliğin 17 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında belirlenecek muhdesat bedeli zemin bedeline eklenecektir. Ancak bu bedel eşdeğer taşınmaz satışında taşınmazın rayiç bedelinden düşülecektir. Satışa konu edilemeyen taşınmaz ile önerilen taşınmazın rayiç bedelleri arasında en fazla yüzde yirmi fark olabilecektir. Bu orana kadar Hazine lehine olan farklar indirim uygulanmaksızın defaten ve nakden tapu işlemleri öncesinde ilgilisi tarafından ödenecektir.”

MADDE 2- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Tebliğ hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

20 Mayıs 2026 - Bölüm Toplantısı Gündemi

SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Sivas Cumhuriyet Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen lisansüstü eğitim-öğretim, sınav, danışmanlık ve mezuniyet süreçlerine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, Sivas Cumhuriyet Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen tezli yüksek lisans, tezsiz yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik programları ile bunların gerektirdiği eğitim öğretim, sınav, danışmanlık ve mezuniyet süreçlerine ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemini,

b) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,

c) Ana bilim/ana sanat dalı: En az bir bilim veya sanat dalını kapsayan eğitim-öğretim, uygulama faaliyetlerinin yürütüldüğü ve enstitüde programı bulunan ana bilim/ana sanat dalını,

ç) Ana bilim/ana sanat dalı kurulu: Ana bilim/ana sanat dalı başkanı başkanlığında, ana bilim/ana sanat dalında yer alan bilim/sanat dalı başkanlarından oluşan kurulu,

d) Bilimsel hazırlık: Lisansüstü programlara kabul edilen öğrencilerin gerektiğinde eksikliklerini gidermek için en çok iki yarıyıl süren ders tamamlama eğitimini,

e) Bütünleşik yüksek lisans: Lisans öğrencilerinin yüksek lisans dersleri alabilmesine imkân tanıyan programı,

f) Danışman: Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders, dönem projesi ve tez/sanatta yeterlik çalışması dönemlerinde, ders seçme ve bırakma işlemlerini onaylaması, öğrenciyi teze yönlendirmesi ve öğrencinin tez danışmanlığı ve diğer bilimsel faaliyetlerine rehberlik etmek üzere enstitü yönetim kurulu tarafından atanan öğretim elemanını,

g) Ders yarıyılı: Derslerin başladığı günden yarıyıl sonu sınav sonuçlarının ilan edildiği güne kadar geçen süreyi,

ğ) Doktora yeterlik/sanatta yeterlik komitesi: Yeterlik sınavlarını düzenlemek ve yürütmek üzere enstitü ana bilim/ana sanat dalı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından uygun bulunan beş öğretim üyesinden oluşan komiteyi,

h) Dönem projesi: Tezsiz yüksek lisans eğitimi sırasında araştırılan ve/veya incelenen bilimsel bir konunun, bir bilimsel araştırma raporu biçiminde sunulmuş şeklini,

ı) DUS: Diş Hekimliği Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavını,

i) Enstitü: Üniversiteye bağlı olarak lisansüstü eğitim öğretim yapan enstitüleri,

j) Enstitü kurulu (EK): Enstitü müdürü başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitü ana bilim ve ana sanat dalı başkanlarından oluşan kurulu,

k) Enstitü Müdürü: İlgili enstitü müdürünü,

l) Enstitü yönetim kurulu (EYK): Enstitü müdürü başkanlığında, müdür yardımcıları ile EK tarafından seçilen üç öğretim üyesinden oluşan kurulu,

m) Eşdeğer diploma programı: İsimleri aynı olan veya enstitü yönetim kurulu tarafından içeriklerinin en az %80’inin aynı olduğu tespit edilen diploma programlarını,

n) EUS: Eczacılıkta Uzmanlık Sınavını,

o) İkinci danışman: Tezli yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programına kayıtlı öğrencinin tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanını gerektirdiği durumlarda danışman olarak atanan ikinci öğretim elemanını,

ö) İntihal: Bilimsel usullere uygun biçimde gerekli atıfları yapmadan, kaynak göstermeden veya uygun şekilde izin almadan başka kişilerin fikir, yöntem, veri, eser ve yayınlarını kısmen veya tamamen kendisine aitmiş gibi sunmayı ve yayımlamayı,

p) Katkı payı: 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesi gereğince normal süresi biten birinci öğretim öğrencilerinin ödemeleri gereken ücreti,

r) Kredi sistemi: Bir saat kuramsal ders veya iki saat uygulama karşılığı bir kredi olan ulusal kredi sistemini veya AKTS’ye göre ders, uygulama ve diğer öğrenim etkinliklerinin kredilendirilmesini,

s) Lisansüstü program: Yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik ünvanlarına yönelik belirli sayıda ve içerikte zorunlu ve seçmeli dersler ile doktora yeterlik sınavı, sanatta yeterlik sınavı, tez, sanat eseri ve uygulamalarını içeren öğretim programlarını,

ş) Öğrenim ücreti: 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesi gereği ikinci öğretim, uzaktan öğretim öğrencileri ile birinci veya ikinci öğretim ayrımı yapılmaksızın yabancı uyruklu öğrencilerden alınacak ücreti,

t) Öğretim planı: Enstitü kurulu tarafından onaylanmış ve ilgili lisansüstü programı tamamlamak için alınması gereken tüm dersleri,

u) Öğretim yılı: Ders yılının başladığı tarihten ertesi ders yılının kayıt haftasının başladığı tarihe kadar geçen ara ve yarıyıl tatilleri ile yaz tatilini de içine alan süreyi,

ü) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığını,

v) Özel öğrenci: Bir yükseköğretim kurumunda kayıtlı öğrenci olup kayıtları kendi üniversitelerinde kalmak şartıyla farklı bir yükseköğretim kurumunda ders/dersler alma imkânı tanınan öğrenciyi,

y) Rektör: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Rektörünü,

z) Senato: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Senatosunu,

aa) Tez izleme komitesi (TİK): Doktora öğrencisinin tez önerisini değerlendirmek, tez çalışmalarına rehberlik etmek ve öğrenciyi yönlendirmekle görevli komiteyi,

bb) TUS: Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavlarını,

cc) Uzmanlık alan dersi: Danışmanlığı yapılan öğrenci ile yürütülen, öğrenciyi teze yönlendirme ve tez konusunda uzmanlaştırma amacıyla açılan ve öğrencinin tez süreci tamamlanana kadar süren dersi,

çç) Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesini,

dd) Üniversite Yönetim Kurulu (ÜYK): Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Yönetim Kurulunu,

ee) VUS:Veterinerlikte Uzmanlık Sınavını,

ff) Yeterlik sınavı: Doktora ve sanatta yeterlik programlarındaki öğrencilerin kayıtlı oldukları programlardaki ilgili bilim alanlarında yeterli bilgiye sahip olup olmadığının belirlendiği sınavı,

gg) YÖK: Yükseköğretim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yüksek Lisans Programları

Genel esaslar

MADDE 5- (1) Yüksek lisans düzeyindeki programlar, tezli veya tezsiz; birinci veya ikinci öğretim; yüz yüze veya uzaktan eğitim biçiminde yürütülebilir. Uzaktan eğitim programlarının uygulama esasları ilgili EYK tarafından belirlenir.

(2) YÖK kararı üzerine, öğretim elemanları ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü uzaktan öğretim programları açılabilir.

Başvuru

MADDE 6- (1) Tezli/tezsiz yüksek lisans programlarına başvurabilmek için adayların lisans diplomasına veya YÖK tarafından lisans için verilmiş denklik belgesine sahip olmaları gerekir.

(2) Yüksek lisans programlarına başvurabilmek için adayların sağlamaları gereken şartlar aşağıdaki gibidir:

a) Adayların bir lisans programından mezun veya mezun olabilecek durumda olmaları gerekir. Başvuru tarihinde mezun olabilecek adaylar için mevcut not durum belgesi (transkript) ortalaması esas alınır. Öğrenci kesin kayıt süresinin bitimine kadar mezuniyet belgesini ibraz etmek zorundadır.

b) ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınavlardan başvurduğu programa ilişkin olarak ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun bildirdiği puan türünde en az 55 standart puana ve 100 üzerinden 55 ve üzeri veya eşdeğeri lisans not ortalamasına sahip olmaları gerekir.

c) Doktora/sanatta yeterlik; tıp, diş hekimliği, veteriner hekimlik ve eczacılık alanlarında uzmanlık mezunlarının başvurularında, mezun olduğu yüksek lisans programına girişteki puan türü veya uzmanlık alanı dikkate alınmaksızın, ALES puanı 65 olarak kabul edilerek hesaplamalara dâhil edilir ve ilgili programın şartlarında ilan edilir. Bu adaylar daha önceden aldığı puan türü veya doktora/sanatta yeterlik/uzmanlık alanından, farklı bir alanda başvuru yapabilir.

ç) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin sadece özel yetenek sınavı ile öğrenci kabul eden programlarının enstitülerdeki ana bilim/ana sanat dallarına öğrenci kabulünde ALES şartı aranmaz. Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin sadece özel yetenek sınavı ile öğrenci kabul eden programlarının enstitülerdeki ana sanat ve/veya ana bilim dallarındaki öğretim dili Türkçe olan programlarına başvurularda Devlet hastanesi veya Devlet üniversitesi hastanesinden alınmış sağlık raporu ile belgelenmesi şartıyla;

1) Düzeltilmemiş engeli en az %70 veya düzeltilmiş engeli en az %40 ve üzeri olan işitme engelli adaylarda,

2) Engel düzeyi %50 ve üzeri olan zihin yetersizliği bulunan engelli adaylarda,

3) Engel düzeyi %40 ve üzeri yaygın gelişimsel bozukluk (Otizm Spektrum Bozukluğu/Çocukluk Otizmi/Atipik Otizm, Rett Sendromu, Asperger Sendromu) tanısı bulunan engelli adaylarda,

başvuru yapabilmeleri için yabancı dil puanı aranmaz. Bu adaylar, Üniversite tarafından aranan yabancı dil taban puanı şartını sağlamış sayılır.

d) Bütünleşik yüksek lisans programına öğrenci alımında ilgili mevzuat hükümleri ve Senato tarafından belirlenen esaslar uygulanır.

e) Öğretim dili yabancı bir dil olan lisansüstü programlarda öğrenim görecek öğrencilerin ilgili yabancı dilde YDS, YÖKDİL veya ÖSYM tarafından eşdeğer kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarının birinden ana bilim dalı tarafından belirlenip EYK tarafından onaylanan asgari puanı almaları gerekir.

f) Adayların başvurularının değerlendirilmesi ve/veya bilimsel değerlendirme sınavının yapılması amacıyla, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi üzerine EYK tarafından her program için o döneme ait bir değerlendirme jürisi oluşturulur. Değerlendirme jürisi, Üniversite kadrosunda görev yapan öğretim üyeleri arasından seçilen üç veya beş asıl üye ile iki yedek üyeden oluşur.

Sınavlar ve değerlendirme

MADDE 7- (1) Yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde uygulanacak değerlendirme yöntemleri ve puan ağırlıkları aşağıdaki gibidir:

a) Başvuru yapan adayların ön değerlendirmesi ALES puanının %50’si ve lisans not ortalamasının %50’si dikkate alınarak yapılır. Enstitü, ilan edilen kontenjanın dört katı adayı sınava kabul eder.

b) Başvuru yapan adayların nihai değerlendirmesinde, yazılı bilim sınavı ve mülakat yapılıp yapılmama durumlarına göre başarı notu aşağıdaki gibi hesaplanır:

1) Yazılı sınav ve mülakat yapılmadığı durumlarda adayın başarı notu başvurduğu programın puan türünden ALES puanının %50’si ve lisans not ortalamasının %50’sinin toplamıdır. Adayın başarılı sayılabilmesi için başarı notunun en az 60 puan olması gerekir.

2) Sadece yazılı sınavın yapıldığı durumlarda adayın başarı notu başvurduğu programın puan türünden ALES puanının %50’si, yazılı sınav notunun %30’u ve lisans not ortalamasının %20’sinin toplamıdır. Adayın notlarının değerlendirilebilmesi için yazılı sınav notunun en az 50 puan olması gerekir. Adayın başarılı sayılabilmesi için başarı notunun en az 60 puan olması gerekir. Yazılı sınava girmeyen adaylar başarısız sayılır.

3) Yazılı sınav ve mülakatın yapıldığı durumlarda adayın başarı notu, başvurduğu programın puan türünden ALES puanının %50’si, yazılı sınav notunun %20’si, lisans not ortalamasının %20’si ile mülakat puanının %10’unun toplamıdır. Adayın notlarının değerlendirilebilmesi ve mülakata girebilmesi için yazılı sınav notunun en az 50 puan olması gerekir. Adayın başarılı sayılabilmesi için başarı notunun en az 60 puan olması gerekir. Mülakat veya yazılı sınavlarından birine girmeyen adaylar başarısız sayılır.

c) Konservatuar programları ile mimarlık ve güzel sanatlar fakültelerinin ana bilim/ana sanat dallarında yürütülen yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde başvuran adayların başarı puanı, yazılı ve/veya mülakat puanının %70’i ve lisans not ortalamasının %30’unun toplamıdır. Adayın başarılı sayılabilmesi için başarı notunun en az 60 puan olması gerekir. Mülakat veya yazılı sınavlarından birine girmeyen adaylar başarısız sayılır.

ç) Asıl listelerde yer alan adayların süresi içinde kayıt yaptırmaması durumunda, gerekli başarı puanını sağlamış ancak kontenjan nedeniyle kayıt yaptıramamış olan yedek listedeki adaylar puan sırasına göre EYK tarafından belirlenen süre içinde kayıt yaptırabilirler.

d) Başarı puanlarının eşitliği hâlinde ALES puanı daha yüksek olan adaylar başarılı olarak kabul edilir.

e) Sınav sonuçlarına itirazlar beş iş günü içerisinde ilgili enstitüye yapılır ve EYK tarafından karara bağlanır.

Tezli yüksek lisans programı

MADDE 8- (1) Tezli yüksek lisans programı, öğrencinin bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak bilgilere erişme, bilgiyi derleme, yorumlama ve değerlendirme yeteneğini kazanmasını sağlar.

(2) Tezli yüksek lisans programı, toplam 21 krediden az olmamak şartıyla; en az yedi ders, seminer dersi, uzmanlık alan dersi ve tez çalışmasından oluşur. Tezli yüksek lisans öğretim programında kredili veya kredisiz olmak üzere en az bir adet bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren dersin alınması zorunludur. Tezli yüksek lisans programı, bir eğitim öğretim dönemi 60 AKTS kredisinden az olmamak koşuluyla toplam en az 120 AKTS kredisinden oluşur.

(3) Öğrenci, EYK tarafından tez danışmanının atanmasını takip eden dönemden itibaren mezun olana kadar danışmanı adına açılan uzmanlık alan dersi ve/veya tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

(4) Öğrencinin, alacağı derslerin en çok ikisi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olmak koşuluyla, lisans düzeyindeki derslerden seçilebilir. Bu derslerden başarılı sayılabilmesi için yarıyıl sonu başarı notunun her ders için 100 üzerinden en az 70 puan olması gerekir. Ayrıca, enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayıyla, diğer yükseköğretim kurumlarından en fazla iki lisansüstü ders alınabilir. Öğrenci bu dersleri almak istediğini bildiren talebini, eğitim öğretim yarıyılı başlangıcından itibaren on iş günü içinde ilgili ana bilim/ana sanat dalı aracılığıyla enstitüye bildirir. Diğer yükseköğretim kurumlarından alınmak istenen dersler, Üniversitenin öğretim programlarında açılmamış olmalıdır. Öğrencinin kendi programı dışındaki derslerden alabileceği toplam kredi, programın tamamı için gerekli kredinin %50’sini aşamaz.

(5) Yüksek lisans programına kayıtlı öğrenciler doktora programlarından ders alamaz. Tezli yüksek lisans öğrencilerinin örgün öğretim tezsiz yüksek lisans programlarından ders almalarına ilgili ana bilim dalı kurulunun önerisi üzerine EYK karar verir.

(6) Tezli yüksek lisans programı, ikinci öğretim lisansüstü programı şeklinde de yürütülebilir.

Süre

MADDE 9- (1) Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç kayıt yaptırdığı programa ilişkin derslerin verildiği yarıyıldan başlamak üzere, her yarıyıl için kayıt yaptırılıp yaptırılmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en fazla altı yarıyılda tamamlanır. Tez düzeltmesi ve tez teslimi için verilen süre azami süreye dâhil değildir.

(2) Dört yarıyıl sonunda öğretim planında yer alan kredili dersleri ile bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren dersi ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin ders yarıyılı sonunda; azami süre içerisinde tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin öğretim yılı sonunda ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(3) Derslerini, seminer dersini ve tez çalışmasını başarı ile tamamlamış olan öğrenciler, en erken üçüncü yarıyılın sonunda mezun olabilirler.

(4) Daha önce bir lisansüstü programına kayıtlı olup tez döneminde ilişiği kesilen öğrenciler herhangi bir nedenle yeniden kayıt hakkı kazanmaları durumunda kayıt yaptırdıkları yarıyılı takip eden yarıyılda tez savunma sınavına girebilir.

Tez danışmanı atanması

MADDE 10- (1) Tezli yüksek lisans programında, enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulu her öğrenci için Üniversitenin kadrosunda bulunan bir tez danışmanını en geç birinci yarıyılın sonuna; öğrencinin danışmanıyla beraber belirlediği tez konusu önerisini en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar enstitüye önerir. Tez danışmanı atamalarında, öğretim üyelerinin danışmanlık yükleri dikkate alınır. Tez danışmanı ve tez konusu EYK onayı ile kesinleşir. Tez konusu öneren veya tez konusunu değiştiren öğrenciler en erken takip eden yarıyılda tez savunma sınavına girebilir. Tez danışmanı olarak atanabilmek için ilgili öğretim elemanının doktora çalışmasının/bilim alanının veya doçentlik bilim alanının ilgili alanda olması gerekir. İlgili programlarda belirtilen niteliklere sahip yeterli öğretim üyesi bulunmaması durumunda yakın alanlardan da danışman atanabilir. 2547 sayılı Kanunun ek 46 ncı maddesi kapsamında kısmi zamanlı olarak görevlendirilen en az doktora derecesine sahip araştırmacılar da tez danışmanı olarak atanabilir. Ancak bu kişilerin danışman olarak görevlendirilebilmesi için öğrencinin talebi, ilgili araştırmacının yazılı muvafakati ve EYK kararı şarttır. Üniversite kadrosunda belirlenen niteliklere sahip öğretim üyesi bulunmaması halinde, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararı ile başka bir yükseköğretim kurumundan öğretim üyesi danışman olarak atanabilir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda birinci tez danışmanı Üniversite kadrosundaki öğretim üyeleri arasından olmak üzere, ikinci danışmanlar ise Üniversite kadrosu içinden veya dışından öğretim üyeleri ile doktora derecesine sahip kişiler/araştırmacılar arasından da atanabilir. Disiplinler arası programlarda ise, danışmanlar o alan ile ilişkili lisansüstü eğitim programında ders veren öğretim üyeleri arasından atanır.

(2) Danışman olarak atanabilmek için ilgili mevzuat hükümlerinde yer alan koşulların sağlanmış olması gereklidir.

(3) Ana bilim/ana sanat dalı tarafından danışmanlık ölçütlerinin sağlanıp sağlanmadığı kontrol edilerek danışman önerileri EYK’ye bildirilir. Önerilen öğretim elemanı/araştırmacının danışmanlık ölçütlerine uygun olmadığının tespit edilmesi durumunda EYK, ana bilim/ana sanat dalından farklı bir tez danışmanı önerilmesini ister.

(4) Tez danışmanı, öğrencinin veya danışmanın gerekçeli yazılı talebi üzerine, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararıyla değiştirilebilir. Danışman değişikliği durumunda, yeni danışmanla birlikte aynı teze devam edilmesi halinde önceki danışmanın bu hususta yazılı onayı alınır.

(5) Tezli yüksek lisans ve doktora programları için öğretim üyesi başına düşen tez danışmanlığı sayısının üst sınırı on dörttür.

(6) Emekliye ayrılma veya başka bir yükseköğretim kurumuna geçme gibi sebeplerle ilgili Yükseköğretim kurumundan ayrılan öğretim üyelerinin talebi üzerine başlamış olan danışmanlıkları devam eder.

(7) Danışman öğretim üyelerinin yurt dışında uzun süreli görevlendirilmesi durumunda, üç aydan sonra ders ücreti ödenmez ve öğretim üyesinin danışmanlığı altı aydan sonra sona erer. Bu durumda danışman değişikliğine ilişkin bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Yüksek lisans tezinin sonuçlanması

MADDE 11- (1) Öğrencinin yüksek lisans tez savunma jürisinin oluşturulabilmesi için, enstitüye kaydolduğu tarihten sonra olmak kaydıyla, yüksek lisans tezinden üretilmiş veya bilim alanına ilişkin olarak yine öğrencinin birinci yazar olduğu ve yazar künyesinde Üniversitenin ilgili enstitüsünün adının geçmesi şartı ile en az bir bilimsel yayın koşulunu sağlaması gerekir. Bu koşul, aşağıdaki niteliklerden en az birinin yerine getirilmesiyle karşılanmış sayılır:

a) TR Dizin veya uluslararası indeksli bir dergide yayına kabul edilmiş (editör onayı alınmış veya DOI numarası verilmiş) ya da yayımlanmış en az bir bilimsel makale olması.

b) Ulusal veya uluslararası yayınevlerince yayımlanmış bilimsel kitap veya kitap bölümü yazarlığı olması.

c) Bir adet poster/sözlü bildirinin ulusal ya da uluslararası kongre, çalıştay veya sempozyumda sunulması ve katılım belgesinin ibraz edilmiş olması.

ç) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar alanlarındaki öğrenciler için, alanıyla ilgili ulusal veya uluslararası düzeyde düzenlenen karma sanatsal etkinliğe eserle katılımın belgelenmiş olması.

(2) Savunma sınavı tarihi ve jürisi tez danışmanının önerisi, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun uygun görüşü ile sınav tarihinden en geç bir ay önce yazılı olarak enstitüye bildirilir ve EYK onayıyla kesinleşir. EYK gerekli görmesi hâlinde sınav tarihini ve yerini değiştirebilir.

(3) Tezli yüksek lisans programındaki öğrenci elde ettiği sonuçları içeren tezini, Senato tarafından kabul edilen tez yazım kurallarına uygun biçimde yazar ve savunmasından önce danışmanına sunar. Danışman, tezin yazım kurallarına uygunluğu ve tezin savunulabilir olduğuna ilişkin yazılı olarak belirttiği görüşü ile tezin nüshalarını ana bilim/ana sanat dalı program başkanlığı aracılığıyla, ilgili enstitüye gönderir. Enstitü söz konusu teze ilişkin benzerlik yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri üyelerine iletir. Jüri üyeleri tarafından ilgili rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte, karar verilmek üzere ilgili rapor ve tez EYK tarafından değerlendirilmesi amacıyla enstitüye gönderilir.

(4) Yüksek lisans tezi programın öğretim dilinde hazırlanır.

(5) Jüri, en az biri Üniversite dışından olmak üzere, danışman dâhil üç veya beş asıl, en az biri Üniversite dışından olmak üzere iki yedek öğretim üyesinden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz. İkinci tez danışmanının jüri üyesi olması durumunda jüri beş asıl iki yedek jüri üyesinden oluşur.

(6) Yabancı dilde eğitim veren programlarda eğitim gören öğrencilerin tez savunma sınav jürisi kurulurken, 23/3/2016 tarihli ve 29662 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelikte belirtilen puan ile diğer koşulları sağlaması ve jüri kurulması sırasında sınav belgelerini ibraz etmeleri gerekir.

(7) Jüri üyeleri, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulu tarafından önerilen ve EYK tarafından onaylanan tarihte toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez savunma sınavı, öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık ortamlarda gerçekleştirilir. Jüri tez hakkındaki nihai kararını kapalı görüşme ile verir.

(8) Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca tez savunma sınavını izleyen on iş günü içerisinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Kabul edilen tezlerde, tezin kabul onay sayfasındaki jüri üyelerinin imzaları bulunur. Oy çokluğu ile kabul edilen tezlerde ret oyu kullanan üye/üyeler sınav tutanağında karşı görüş gerekçelerini belirtir ve kabul onay sayfasını ret oyu kullanan üye/üyeler de dâhil olmak üzere tüm üyeler imzalar.

(9) Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci tez savunma sınav tarihinden itibaren en geç üç ay içinde düzeltmeleri yapılan tezi aynı jüri önünde yeniden savunur. İkinci savunma sınavı için tezin düzeltilmiş hâlinin önerilen savunma sınav tarihinden en az on iş günü önce Enstitüye teslim edilmesi gerekmektedir. Savunma sınavı jürisi ikinci sınavda sadece kabul veya ret kararı verir; diğer hususlarda ilk savunma sınavı için belirlenmiş olan usul geçerlidir. Belirtilen süre içerisinde savunma sınavı başvurusu yapmayan, sınava girmeyen veya sınav sonucunda başarısız bulunarak tezi reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(10) Tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir. Ret kararı verilmesi hâlinde, durum gerekçeli bir raporla enstitüye bildirilir.

(11) Tezi reddedilen öğrencinin tez savunma sınav tutanağının enstitüye teslim edildiği tarihi izleyen on iş günü içerisinde talepte bulunması halinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezsiz yüksek lisans diploması almak için başvuran öğrencilere programı tamamlaması için bir dönem ek süre verilir.

(12) Öğrencinin tez savunma sınavına girmemesi halinde, durum jüri üyeleri tarafından tutanak altına alınır. Bu tutanak, ana bilim dalı başkanlığınca on iş günü içerisinde enstitüye sunulur. Sınav tarihini izleyen üç iş günü içinde öğrencinin mazeretini belgelendirmesi ve bu mazeretin EYK tarafından kabul edilmesi halinde, mazeretin ortadan kalktığı tarihi izleyen on iş günü içerisinde öğrenci yeniden savunma sınavına alınır. Mazeret sunmayan, mazeretini belgelendirmeyen veya mazereti kabul edilmeyen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

Tezli yüksek lisans diploması

MADDE 12- (1) Tez sınavında başarılı olmak ve mezuniyet için gerekli şartları da sağlamak kaydıyla, yüksek lisans tezinin ciltlenmiş iki kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine tezli yüksek lisans diploması verilir. EYK, öğrencinin talebi halinde tez teslim süresini en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu koşulları yerine getirmeyen öğrenci şartları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(2) Tezli yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü ana bilim/ana sanat dalındaki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur. Mezuniyet tarihi ana sanat programlarına kayıtlı öğrenciler için tez sınavı sonrası yapılan ve başarılı bulunan uygulamalı sınav tarihi, diğer programlara kayıtlı öğrenciler için ise tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının enstitüye teslim edildiği tarihtir.

(3) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde yüksek lisans tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere enstitü tarafından YÖK Başkanlığına gönderilir.

Tezsiz yüksek lisans programına başvuru ve kabul

MADDE 13- (1) Tezsiz yüksek lisans programlarına başvurabilmek için adayların lisans diplomasına veya YÖK’ten lisans için verilmiş denklik belgesine sahip olmaları gerekir. Hangi lisans mezunlarının hangi programlara başvurabileceği ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararı ile belirlenir.

(2) Tezsiz yüksek lisans programına başvurmak için adayların bir lisans programından mezun veya mezun olabilecek durumda olmaları gerekir. Bu programlara öğrenci kabulünde ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanı zorunlu değildir.

(3) Başvuru tarihinde mezun olabilecek adaylar için mevcut not durum belgeleri (transkript) ortalaması esas alınır. Öğrenci kesin kayıt süresinin bitimine kadar mezuniyet belgesini ibraz etmek zorundadır.

Alım sınavının değerlendirilmesi

MADDE 14- (1) Tezsiz yüksek lisans programında bir adayın başarı notu, ALES veya YÖK tarafından ALES’in eşdeğeri sayılan sınavlarından alınan puanın %30’u, lisans mezuniyet notunun %70’i dikkate alınarak belirlenir. ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanı olmayanlar için sadece lisans mezuniyet notunun %70’i değerlendirmeye alınır. Tezsiz yüksek lisans programına başvuran adayların başarı sıralaması bu maddede belirtilen değerlendirme ölçütlerine göre yapılır. İlan edilen kontenjan sayısı kadar başarılı aday, kesin kayıt yaptırmaları için enstitü tarafından ilan edilir. Asıl listede yer alan adayların süresi içinde kayıt yaptırmaması durumunda, yedek listedeki adaylar puan sırasına göre EYK tarafından belirlenen süre içinde kayıt yaptırabilirler.

Tezsiz yüksek lisans programı

MADDE 15- (1) Tezsiz yüksek lisans programı, öğrenciye mesleki konularda bilgi kazandırarak mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını gösterir.

(2) Tezsiz yüksek lisans programı toplam 30 krediden ve 60 AKTS’den az olmamak kaydıyla en az on ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Öğrenci, dönem projesi dersinin alındığı yarıyılda dönem projesi dersine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı proje ve/veya rapor vermek zorundadır. Dönem projesi dersi kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir.

(3) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması şartıyla lisans derslerinden seçilebilir. Öğrenci almak istediği dersleri kayıtlı olduğu enstitüye ana bilim/ana sanat dalı aracılığıyla eğitim öğretim yarıyılının başlama tarihinden itibaren on iş günü içerisinde bildirmek zorundadır. Ancak seçilen lisans derslerinin öğrencinin ders yükü ve kredisine sayılabilmesi için yarıyıl sonu başarı notunun her ders için 100 üzerinden en az 70 puan olması gerekir.

(4) Dönem projesinin yazılı bilimsel kaynaklara dayalı olarak, verilen konuda kendisi de bir kaynak oluşturacak nitelikte hazırlanmış olması gerekir.

(5) Tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanabilir. Uygulanmasına karar verilmesi halinde EYK, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ile öğrencinin yeterlik sınavını yapmak üzere içinde danışmanının da bulunduğu üç veya beş asıl ve iki yedek üyeden oluşan bir yeterlik sınav jürisi kurar ve sınav tarihini belirler. Belirlenen tarihte yapılan sınavda öğrencinin dönem projesi ve aldığı derslerle ilgili yeterliği ölçülür. Jüri, öğrencinin sorulara verdiği cevapları değerlendirerek salt çoğunlukla başarılı veya başarısız olduğuna karar verir. Başarısızlık halinde öğrenci kalan öğrenim süresi içinde belirlenen tarihte aynı jüri tarafından tekrar yeterlik sınavına alınır. Yeterlik sınav tutanağı ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca üç iş günü içerisinde ilgili enstitüye bildirilir.

(6) Yeterlik sınavı uygulanmadığı durumda, danışmanın dönem projesine ilişkin başarılı veya başarısız olarak değerlendirdiği görüşü, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı ilgili enstitüye bildirir.

(7) Tezsiz yüksek lisans eğitimi, birinci ve ikinci öğretim lisansüstü programı olarak yürütülebilir.

Süre

MADDE 16- (1) Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt yaptırdığı programa ilişkin derslerin verildiği yarıyıldan başlamak üzere, her yarıyıl için kayıt yaptırılıp yaptırılmadığına bakılmaksızın en az iki yarıyıl, en çok üç yarıyıldır. Bu sürenin sonunda başarısız olan veya programı tamamlayamayan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

Danışman atanması

MADDE 17- (1) Tezsiz yüksek lisans programında, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK’nin kararıyla her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya doktora derecesine sahip bir öğretim görevlisi en geç birinci yarıyılın sonuna kadar belirlenir ve atanır. Proje danışmanı atamalarında, öğretim elemanlarının danışmanlık yükleri dikkate alınır. Bir öğrencinin danışmanı, öğrencinin ve/veya danışmanın yazılı talebi, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun gerekçeli önerisi ve EYK kararıyla değiştirilebilir.

(2) Proje danışmanı olarak önerilecek öğretim üyesi/elemanı başına düşen öğrenci danışmanlık sayısının üst sınırı on altıdır.

Öğrenim ücretleri

MADDE 18- (1) İkinci öğretim tezsiz yüksek lisans programlarında öğrenim ücretleri, her eğitim öğretim yılı başında ilgili yıla ait Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca Üniversite Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

(2) Kesin kayıt ve kayıt yenileme için öğrencilerin her yarıyıl başında ikinci öğretim tezsiz yüksek lisans öğrenim ücretini belirlenen banka hesabına yatırmaları gerekir. Kayıt yenilenmeyen süre, tezsiz yüksek lisans programının azami öğrenim süresine dâhil edilir. Öğrenci mezun olmadan önce öğrenim ücretinin tamamını ödemek zorundadır.

Tezsiz yüksek lisans diploması

MADDE 19- (1) Kredili derslerini, dönem projesini başarıyla tamamlayan, yapılması halinde yeterlik sınavında da başarılı olan ve diğer şartları sağlayan öğrenciden, ilgili enstitü proje raporunun ciltlenmiş bir kopyasını ve bir adet elektronik kopyasını (proje CD’sini) projenin başarılı bulunduğu tarihten itibaren bir ay içinde teslim etmesini talep edebilir. Projesi şekil yönünden uygun bulunan veya tutanakla başarılı olduğu bildirilen öğrenciye tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

(2) Tezsiz yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü ana bilim/ana sanat dalındaki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(3) Tezsiz yüksek lisans programına devam edenler, başvurdukları yükseköğretim kurumunca tezli yüksek lisans programı için belirlenmiş olan asgari şartları yerine getirmek kaydıyla, tezli yüksek lisans programına geçiş yapabilirler. Bu durumda tezsiz yüksek lisans programında alınan dersler EYK kararıyla tezli yüksek lisans programındaki derslerin yerine sayılabilir. Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına yatay geçiş yapan öğrenci, tezsiz yüksek lisans eğitimi sırasında aldığı derslerin geçiş yaptığı tezli yüksek lisans programında intibakının yapılması ve asgari şartları sağlaması şartıyla tezli yüksek lisans programına kayıt yaptırdığı yarıyılı takip eden yarıyılda tez savunma sınavına girebilir.

(4) Lisansüstü programlar arası geçiş yalnızca bir kez yapılabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Doktora Programı

Genel esaslar

MADDE 20- (1) Doktora düzeyi; lisans veya yüksek lisans derecesine dayalı olarak yürütülen öğretim, bilimsel araştırma ve uygulama faaliyetlerini kapsar. Doktora düzeyindeki programlar sadece tezli, birinci öğretim ve yüz yüze eğitim biçiminde yürütülür.

(2) Doktora programı, öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel problemleri, verileri geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma, analiz etme ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli bilgi ve becerileri kazandırır.

(3) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak özgün tezin aşağıdaki koşullardan en az birini yerine getirmesi gerekir:

a) Yeni bilgiler üreterek bilime yenilik getirmek.

b) Yeni bir bilimsel araştırma yöntemi geliştirmek ve uygulamak.

c) Bilinen bir yöntemle ilgili yeni bir uygulama alanı geliştirme niteliklerinden en az birini taşımak.

Başvuru

MADDE 21- (1) Doktora programına başvurabilmek için adayların;

a) Tezli yüksek lisans derecesi ile doktora programına başvuranların tezli yüksek lisans diplomasına ve doktora programında başvurdukları alanın puan türündeki ALES sınavından en az 60 puana sahip olmaları gerekir.

b) Tıp, Diş Hekimliği, Veteriner ve Eczacılık fakülteleri ile hazırlık sınıfları hariç en az on yarıyıl süreli lisans diplomasına veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılmış uzmanlık yetkisine sahip olmaları ve doktora programında başvurdukları alanın puan türündeki ALES’ten en az 60 puana sahip olmaları gerekir.

c) Lisans derecesiyle doktora programına başvuranların doktora programında başvurdukları puan türünden ALES’te ilgili puan türünden en az 80 puana sahip olmaları gerekir.

ç) Lisans derecesiyle doktora programına başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4’lük sistemde en az üç veya YÖK dönüşüm tablosuna göre muadili bir puana sahip olmaları, hazırlık sınıfı hariç en az on yarıyıl süreli Tıp, Diş Hekimliği, Veteriner ve Eczacılık fakülteleri mezunlarının ise en az 4 üzerinden 2,5 veya YÖK dönüşüm tablosuna göre muadili bir puana sahip olmaları gerekir.

(2) Hazırlık sınıfları hariç, on yarıyıl süreli lisans eğitimi alanlar yüksek lisans derecesine sahip sayılırlar.

(3) Doktora/sanatta yeterlik/tıpta uzmanlık/diş hekimliğinde uzmanlık/veteriner hekimliğinde uzmanlık/eczacılıkta uzmanlık mezunlarının doktora programlarına başvurularında ALES şartı aranmaz ve bu adayların değerlendirme işlemleri için;

a) Mezun olduğu lisansüstü programa girişteki puan türü veya uzmanlık alanı dikkate alınmaksızın, ALES puanı 65 olarak kabul edilerek hesaplamalara dâhil edilir ve ilgili programın şartlarında ilan edilir.

b) Bu adaylar daha önceden aldıkları puan türünden veya doktora/sanatta yeterlik/uzmanlık alanından, farklı bir alanda başvuru yapabilir.

(4) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin özel yetenek sınavı ile öğrenci kabul eden programlarının enstitülerdeki ana sanat/ana bilim dallarına öğrenci kabulünde ALES puanı şartı aranmaz.

(5) Temel tıp bilimlerinde doktora programlarına başvurabilmek için;

a) Tıp fakültesi mezunlarının lisans diplomasına ve TUS’tan alınmış en az 50 temel tıp puanına veya ALES’in sayısal puan türünde en az 60 puana,

b) Tıp fakültesi mezunu olmayanların yüksek lisans diplomasına (Diş Hekimliği, Eczacılık ve Veteriner fakülteleri mezunlarının lisans derecesine) ve ALES’in sayısal puan türünde en az 60 puana,

sahip olmaları gerekir.

c) Temel tıp puanı, TUS’ta Temel Tıp Bilimleri Testi-1 bölümünden elde edilen standart puanın 0,7; Klinik Tıp Bilimleri testinden elde edilen standart puanın 0,3 ile çarpılarak toplanması ile elde edilir. Bu hesaplama DUS, VUS, EUS ve muadili sınavlar için de geçerlidir.

(6) Doktora programlarına öğrenci kabulünde YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması zorunludur. Yabancı dilde eğitim yapılan programlarda doktoraya başvuracak adayların;

a) Öğretim dili yabancı bir dil olan lisansüstü programlarda öğrenim göreceklerin ilgili yabancı dilde YDS, YÖKDİL sınavı veya ÖSYM tarafından eşdeğer kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarının birinden ana bilim/ana sanat dalı tarafından belirlenen ve EYK tarafından onaylanan asgari puan almaları gerekir.

b) Öğretim dili dışında farklı bir dilden ise YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından muadili bir puan almış olmaları gerekir.

(7) Adayların başvurularının değerlendirilmesi ve/veya bilimsel değerlendirme sınavının yapılması amacıyla, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi üzerine EYK tarafından her program için o döneme ait bir değerlendirme jürisi oluşturulur. Değerlendirme jürisi, Üniversite kadrosunda görev yapan öğretim üyeleri arasından seçilen üç veya beş asıl üye ile iki yedek üyeden oluşur.

Sınavlar ve değerlendirme

MADDE 22- (1) Doktora programları için başarı değerlendirmesinde adayın başarı notu aşağıdaki şekilde hesaplanır;

a) Mülakat yapılması durumunda, başvurduğu programın puan türünden ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınavlardan alınan puanının %50’si, YÖK tarafından geçerli sayılan veya ÖSYM tarafından eşdeğer olarak kabul edilen yabancı dil sınavlarından alınan puanın %10’u, mülakat sınavının %10’u ve yazılı sınav notunun %20’si, yüksek lisans diploması ile başvuran adaylar için yüksek lisans not ortalamasının %10’u, lisans diploması ile başvuran adaylar için lisans not ortalamasının %10’unun toplamıdır. Adayın notlarının değerlendirilebilmesi ve mülakata girebilmesi için yazılı sınav notunun en az 50 puan olması gerekir.

b) Mülakat yapılmaması durumunda, diğer puanların yüzde oranları aynı kalacak şekilde yazılı sınav notunun %30’u hesaplamaya dahil edilir. Adayın notlarının değerlendirilebilmesi için yazılı sınav notunun en az 50 puan olması gerekir. Bu şekilde yapılacak hesaplama sonucunda 100 puan üzerinden 65 ve üstü puan alan adaylar başarılı sayılır.

(2) Temel tıp bilimlerine öğrenci alımlarında;

a) Mülakat yapılması durumunda; tıp fakültesi mezunlarının, temel tıp puanının ya da ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanının %50’si, tıp fakültesi mezunu olmayanların ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanının %50’si, YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavları ile ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen yabancı dil sınavlarından alınan puanın %10’u, yazılı sınav puanının %20’si ve mülakat sınavının %10’u, tıp fakültesi, diş hekimliği, eczacılık ve veteriner fakülteleri mezunlarının lisans not ortalamasının %10’u, diğer mezunların ise yüksek lisans not ortalamasının %10’u esas alınır. Adayın notlarının değerlendirilebilmesi ve mülakata girebilmesi için yazılı sınav notunun en az 50 puan olması gerekir.

b) Mülakat yapılmaması durumunda yazılı sınav notunun %30’u hesaplanır. Bu şekilde yapılacak hesaplama sonucunda 100 üzerinden 65 ve üzerinde puan alan adaylar başarılı sayılır.

(3) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin ana bilim/ana sanat dallarında yürütülen doktora programlarına öğrenci kabulünde başvuran adaylardan, YÖK tarafından geçerli sayılan veya ÖSYM tarafından eşdeğer olarak kabul edilen yabancı dil sınavlarından alınan puanın %20’si, yazılı ve mülakat puanının %40’ı, yüksek lisans diploması ile başvuran adaylar için lisans not ortalamasının %20’si ve yüksek lisans not ortalamasının %20’si, lisans diploması ile başvuran adaylar için lisans not ortalamasının %40’ı alınarak hesaplanan başarı puanı 100 puan üzerinden 65 ve üzerinde olan adaylar başarılı sayılır.

(4) Yazılı sınava ve yapılması durumunda mülakata girmeyen adaylar başarısız sayılır.

(5) 65 ve üzerinde puan alan aday sayısının ilan edilen kontenjandan fazla olması durumunda daha yüksek puan alan adaylar kesin kayıt hakkı kazanır. Puanların eşitliği halinde ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanı daha yüksek olan adaylar kesin kayıt hakkı kazanır. Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin ana bilim/ana sanat dallarında ise varsa yüksek lisans not ortalaması yoksa lisans not ortalaması daha yüksek olan adaylar kesin kayıt hakkı kazanır.

(6) Belirlenen kontenjan sayısı kadar aday, kesin kayıt yaptırmaları için enstitü tarafından ilan edilir. Asıl listede yer alan adayların süresi içinde kayıt yaptırmaması durumunda, gerekli başarı puanını sağlamış, ancak kontenjan nedeniyle asıl listede yer alamayan yedek listedeki adaylar, puan sırasına göre EYK tarafından belirlenen süre içinde kayıt yaptırabilirler.

Doktora programı

MADDE 23- (1) Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam 21 krediden ve bir eğitim öğretim dönemi 60 AKTS kredisinden az olmamak şartıyla en az yedi ders, bu derslere ek olarak seminer dersi, yüksek lisans programında önceden alınmamış ise kredili veya kredisiz bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren en az bir ders, uzmanlık alan dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur.

(2) Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için 42 krediden az olmamak koşuluyla en az on dört ders, seminer dersi, uzmanlık alan dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Daha önce bir lisansüstü programda alınmamış ise kredili veya kredisiz bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren bir dersin alınması zorunludur. Lisans dereceli öğrenciler için doktora öğretim programı, bir eğitim öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak şartıyla toplam en az 300 AKTS’den oluşur.

(3) Öğrenci, EYK tarafından tez danışmanının atanmasını takip eden dönemden itibaren mezun olana kadar danışmanı adına açılan uzmanlık alan dersi ve/veya tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

(4) Doktora programlarında enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile Üniversite dışındaki yurt içi ve yurt dışındaki üniversitelerde verilmekte olan derslerden yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki, lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçilebilir. Öğrenci diğer yükseköğretim kurumlarından almak istediği dersleri kayıtlı olduğu enstitüye ilgili ana bilim dalı aracılığıyla eğitim öğretim yarıyılı başlamasından itibaren on iş günü içerisinde bildirmek zorundadır. Diğer yükseköğretim kurumlarından alınacak derslerin Üniversitenin öğretim programlarında açılmamış olması gerekir.

(5) Yüksek lisans derecesiyle kabul edilen öğrencinin alacağı derslerin en çok iki tanesi yüksek lisans eğitimi sırasında alınmamış olmak şartıyla yüksek lisans derslerinden seçilebilir. Bu dersler, öğrencinin mezuniyeti için gerekli olan krediden sayılır. Lisans dereceli doktora programına kabul edilen öğrenciler ise yüksek lisans derecesi almak için gerekli olan asgari krediyi aşmamak koşuluyla yüksek lisans dersi alabilirler. Ancak seçilen yüksek lisans derslerinin öğrencinin ders yükü ve kredisine sayılabilmesi için başarı notunun her ders için 75 puan ve üzeri olması gerekmektedir.

(6) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora ders kredisine sayılmaz.

Süre

MADDE 24- (1) Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kaydolduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

(2) Doktora programı için gerekli kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(3) Kredili/kredisiz derslerini başarıyla tamamlayan yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını on iki veya on dört yarıyıllık sürenin sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(4) Lisans derecesi ile doktora programına başvurmuş öğrencilerden, kredili/kredisiz derslerini ve/veya azami süresi içinde tez çalışmasını tamamlayamayanlara, doktora tezinde başarılı olamayanlara öğrencilik hakları sona ermeden talepte bulunmaları hâlinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezsiz yüksek lisans diploması almak için başvuran öğrencilere programı tamamlaması için bir dönem ek süre verilir.

Tez danışmanı atanması

MADDE 25- (1) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulu her öğrenci için Üniversite kadrosunda bulunan bir tez danışmanını en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar önerir. Tez danışmanı atamalarında, öğretim üyelerinin danışmanlık yükleri dikkate alınır. Tez danışmanı EYK kararıyla kesinleşir.

(2) Tez danışmanı olarak atanabilmek için;

a) Öğretim üyesinin en az dört yarıyıl boyunca lisans veya iki yarıyıl boyunca bir tezli yüksek lisans programında ders vermiş olması, doktora çalışmasının ve/veya doçentlik alanının ilgili alanda olması, diş hekimliği, eczacılık, tıp ve veteriner fakültelerinde bulunan ana bilim dalları hariç doktora programlarında öğretim üyelerinin doktora tez danışmanı olarak atanabilmesi için, başarıyla tamamlanmış en az bir yüksek lisans tezi yönetmiş olması gerekir. İlgili programlarda belirtilen niteliklere sahip yeterli öğretim üyesi bulunmaması durumunda yakın alanlardan danışman atanabilir.

b) Danışman olarak atanabilmek için ilgili mevzuat hükümleri kapsamında yer alan koşulların sağlanmış olması gereklidir.

(3) Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda, birinci tez danışmanı Üniversite kadrosundaki öğretim üyeleri arasından olmak üzere, ikinci danışmanlar Üniversite kadrosu içinden veya dışından öğretim üyeleri ile doktora derecesine sahip kişiler/araştırmacılar arasından atanabilir.

(4) Üniversite içinde bu niteliklere sahip öğretim üyesi bulunmaması halinde, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararı ile başka bir yükseköğretim kurumundan öğretim üyesi danışman olarak atanabilir.

(5) Ana bilim dalı tarafından danışmanlık ölçütlerinin sağlanıp sağlanmadığı kontrol edilerek danışman önerileri EYK’ye bildirilir. Önerilen öğretim elemanı/araştırmacının danışmanlık ölçütlerine uygun olmadığının tespit edilmesi durumunda EYK ana bilim dalından farklı bir tez danışmanı önerilmesini ister.

(6) Bir öğrencinin tez danışmanı, öğrencinin veya danışmanın gerekçeli yazılı talebi üzerine, ders veya tez aşamasında ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ile EYK kararıyla değiştirilebilir. Danışman değişikliği durumunda;

a) Tez aşamasındaki öğrencilerin danışman değişikliği durumunda aynı teze devam edilecekse enstitüye gönderilecek yeni danışman önerisine, önceki danışmanın tez üzerindeki tüm haklarından feragat ettiğine dair dilekçesi eklenir. Bu durumda süreç kaldığı yerden devam eder.

b) Yeni danışman atanması halinde TİK üyeleri yenilenebilir.

c) Danışmanının feragat dilekçesi vermemesi hâlinde öğrencinin yeniden tez önerisi savunma sınavına girmesi gerekir.

ç) Tez konusunu değiştiren öğrencinin daha önce girmiş olduğu tez önerisi ve TİK sınavları geçersiz sayılır. Öğrencinin yeni tez önerisi savunma sınavına girmesi ve tezini sonuçlandırmak için yeni tez konusu ile en az üç TİK sınavından başarılı olması gerekir.

d) Tezli yüksek lisans ve doktora programları için öğretim üyesi başına düşen tez danışmanlığı sayısının üst sınırı on dörttür. Tezsiz yüksek lisans danışmanlığı bu sayıların dışında tutulur.

(7) Emekliye ayrılma veya başka bir yükseköğretim kurumuna geçme gibi sebeplerle Üniversiteden ayrılan öğretim üyelerinin talebi üzerine başlamış olan danışmanlıkları devam eder.

(8) Danışman öğretim üyesinin uzun süreli yurt dışında görevlendirilmesi durumunda, üç aydan sonra ders ücreti ödenmez ve altı aydan sonra öğretim üyesinin danışmanlığı sona erer. Bu durumda danışman değişikliğine ilişkin bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Yeterlik sınavı

MADDE 26- (1) Yeterlik sınavı, derslerini ve seminer dersini/çalışmasını başarıyla tamamlayan öğrencinin alanındaki temel konular ve kavramlar ile doktora çalışmasıyla ilgili bilimsel araştırma derinliğine sahip olup olmadığının ölçülmesine yönelik sınavdır.

(2) Öğrenci, derslerini tamamlamasını izleyen yarıyılda yeterlik sınavına alınır. Bu süreç, planlanan yeterlik sınavı tarihinden en az bir ay önce öğrencinin ana bilim/ana sanat dalına dilekçe vermesi ve doktora yeterlik komitesinin sınava girmesi yönündeki kararının ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca enstitüye bildirmesiyle başlar. Ancak tezli yüksek lisans derecesi ile başvuran öğrenci en geç beşinci yarıyılın sonuna kadar, lisans diploması ile kabul edilen öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır. Bu süreçlerin takip edilmesinden öğrenci sorumludur.

(3) Yeterlik sınavları, enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulu tarafından önerilen ve EYK tarafından onaylanan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı bilim dallarındaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurar. Sınav jürisi en az ikisi Üniversite kadrosu dışından olmak üzere, danışman dâhil beş öğretim üyesi ve bir Üniversite kadrosu dışından olmak üzere iki yedek öğretim üyesinden oluşur. Danışmanın oy hakkı olup olmadığı hususunda ilgili EYK karar verir. Danışmanın oy hakkı olmaması durumunda jüri altı öğretim üyesinden oluşur. Yeterlik sınavı toplantıları öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır. Jüri, yeterlik sınavı ile ilgili nihai kararını kapalı görüşmeyle verir.

(4) Aynı yıl içerisinde, ayrı dönemlerde olmak koşuluyla, bir öğrenci en fazla iki kez yeterlik sınavına girer. Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci başarısız olduğu bölüm/bölümlerden bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. İkinci sınavda da başarısız olan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(5) Yeterlik sınavı yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Sınav jürileri öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar enstitüye, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca yeterlik sınavını takip eden on iş günü içerisinde tutanakla bildirilir.

a) Sınavda başarısız olan öğrenci, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır.

b) Doktora yeterlik yazılı ve sözlü sınavlarının başarı notu 100 puan üzerinden 75 puandır. Yazılı sınavda en az 75 puan alarak başarılı olan öğrenci sözlü sınava alınır.

c) Kararın oy çokluğu ile verilmesi durumunda karara şerh koyan jüri üyesinin/üyelerinin gerekçelerini tutanakla tespit etmesi gerekir.

ç) EYK’nin gerekli görmesi hâlinde sınav tarihi ve yeri değiştirilebilir.

d) Yeterlik yazılı sınav süresi en az 90 dakika, sözlü sınav süresi en az 60 dakikadır.

e) Öğrencinin tez danışmanı, yeterlik sınavına mazereti nedeniyle katılamayacak olan jürinin durumunu enstitüye bildirir, yerine yedek jüri üyesinin katılımını sağlar. EYK tarafından danışmana oy kullanma hakkı verildiği takdirde danışman sınava katılamadığında sınav ertelenir.

(6) Yeterlik sınavı jürisi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, toplam kredi miktarının üçte birini geçmemek şartıyla fazladan ders/dersler almasını uygun görüp talep edebilir. Öğrenci, ilgili EYK kararıyla belirlenecek dersleri tez savunma sınavına girmeden önce başarmak zorundadır.

(7) Lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az yedi dersi ile bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren dersi başarı ile tamamlamış bir öğrenci, takip eden eğitim öğretim yarıyılının başlamasından itibaren on iş günü içerisinde dilekçe vermesi, danışmanın onayı, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulu önerisi ve EYK onayı ile yüksek lisans programına geçebilir.

(8) Belirtilen zamanda sınava girmeyen öğrenci EYK tarafından kabul edilen bir mazereti olmaması halinde başarısız sayılır. EYK tarafından mazereti kabul edilen öğrencilere yeni sınav hakkı verilir. Bir sonraki yarıyılda EYK tarafından kabul edilen mazereti olmaksızın yeterlilik sınavına tekrar girmeyen öğrenci başarısız sayılır ve ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

Tez izleme komitesi

MADDE 27- (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile bir ay içinde tez izleme komitesi (TİK) oluşturulur.

(2) TİK, üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka enstitü ana bilim/ana sanat dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. TİK üyelerinin uzmanlık alanlarının belirlenmiş olan tez konusu ile uyumlu olmasına özellikle disiplinler arası tez çalışmalarında TİK üyelerinin farklı disiplinlerden olmasına ve ilgili disiplinin öğretim üyelerinin de görev almasına dikkat edilir. İkinci tez danışmanının olması durumunda ikinci tez danışmanı komite toplantılarına katılabilir.

(3) TİK’in kurulmasından sonraki dönemlerde, enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve EYK onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

(4) Emekli olan öğretim üyeleri tez izleme komitesinde üye olarak devam edebilir.

(5) Tez izleme komitesinde yer alan üyelerden herhangi birinin tez izleme komitesinden ayrılması için ayrılmak isteyen komite üyesinin ve tez danışmanının, ayrılmanın gerekçesini belirttiği dilekçeleri ile ana bilim/ana sanat dalı kuruluna başvurması ve ana bilim/ana sanat dalı kurulu tarafından uygun görülmesi durumunda kurul kararı ile birlikte enstitüye sunulması gerekmektedir.

Tez önerisi savunması

MADDE 28- (1) Yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, yeterlik sınavı tarihinden itibaren en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini TİK önünde sözlü olarak savunur. Tez danışmanı tarafından önerilen tez önerisi sözlü savunmasının tarihi, yeri ve saati en az on beş gün önce ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı aracılığıyla enstitüye sunulur ve EYK kararı ile kesinleşir. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine sunmuş olmalıdır.

(2) TİK, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul, düzeltme veya reddine salt çoğunlukla karar verir. Düzeltme için sınava giriş tarihinden itibaren bir ay süre verilir. Bu süre sonunda kabul veya ret yönünde salt çoğunlukla verilen karar, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca işlemin bitişini izleyen on iş günü içinde enstitüye tutanakla sunulur. Ret oyu veren üye ve/veya üyeler, gerekçelerini yazmak zorundadır.

(3) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve/veya tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda yeni bir TİK kurulabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(4) Tez konusu değiştirilen öğrencinin yeni tez önerisi savunma sınavına girmesi gerekir. Öğrencinin tez savunma sınavına girebilmesi için en az üç tez izleme sınavına girmesi ve üç tez izleme sınavından başarılı olması gerekir.

(5) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamladıktan sonra en geç altı ay içerisinde birinci fıkrada belirtilen tez önerisi savunma sınavı işlemlerini başlatmayan öğrenci başarısız sayılır. Öğrenci, başarısız sayıldığı EYK kararı tarihinden sonraki altı ay içerisinde birinci fıkrada belirtilen işlemleri başlatmadığı takdirde ikinci kez başarısız sayılır ve öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(6) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için TİK, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, tez önerisi EYK tarafından kabul edildiği tarihten itibaren sonraki yedinci ayın içerisinde birinci tez izleme raporunu sunarak TİK önünde savunur. Birinci tez izleme komitesi toplantısına girdiği tarihten itibaren takip eden her altıncı ayın içerisinde ise tez izleme raporunu sunmak ve savunmak zorundadır. Öğrenci tez izleme komitesi toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yaptığı çalışmaların özeti ile bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planını içeren bir rapor sunar. Ayrıca TİK üyeleri tarafından onaylanan TİK tarihini içeren öğrenci dilekçesi ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı aracılığıyla sınavdan en az on beş gün önce enstitüye sunulur.

(7) EYK tarafından kabul edilmiş bir mazereti bulunmadan ilgili döneme ait ders kaydı yaptırmayan, ilgili ana bilim/ana sanat dalına TİK sınavı başvurusunu dilekçe ile yapmayan, süresi içerisinde rapor sunmayan veya EYK tarafından belirlenmiş tez izleme sınavına mazereti bulunmadan girmeyen öğrenci o sınav için başarısız sayılır.

(8) Öğrencinin TİK raporu, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir. Üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

Doktora tezinin sonuçlandırılması

MADDE 29- (1) Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları Senato tarafından kabul edilen yazım kurallarına uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.

(2) Öğrencinin tez savunma sınav jürisinin kurulabilmesi için tez önerisi savunması hariç başarılı olarak değerlendirilmiş en az üç TİK raporu vermesi ve bu Yönetmelikte belirtilen doktora yayın koşulunu sağlaması gerekmektedir.

(3) Doktora tezi programın öğretim dilinde hazırlanır.

(4) Doktora tezinin savunmasından önce ve düzeltme verilen tezlerde, öğrenci tezini tamamlayarak danışmanına sunar. Danışman, tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüşünü ilgili enstitüye sunar. Öğrenci, enstitüye kayıt tarihinden sonra olmak kaydıyla, doktora tezinden üretilmiş veya bilim alanı ile ilgili birinci yazarın öğrencinin kendisinin olduğu aşağıdaki yayın şartını sağlamakla mükelleftir:

a) Eğitim Bilimleri Enstitüsü için Web of Science (AHCI, SCI, SSCI, SCIE, ESCI), Scopus veya TR Dizinde taranan bir dergide yayımlanmış veya yayımlanmak üzere kabul edilmiş bir makale.

b) Fen Bilimleri Enstitüsü için Web of Science (AHCI, SCI, SSCI, SCIE, ESCI), Scopus veya TR Dizinde taranan bir dergide yayımlanmış veya yayımlanmak üzere kabul edilmiş bir makale.

c) Sağlık Bilimleri Enstitüsü için Web of Science (AHCI, SCI, SSCI, SCIE, ESCI), Scopus veya TR Dizinde taranan bir dergide yayımlanmış veya yayımlanmak üzere kabul edilmiş bir makale.

ç) Sosyal Bilimler Enstitüsü için Web of Science (AHCI, SCI, SSCI, SCIE, ESCI), Scopus, TR Dizin veya Üniversite tarafından kabul edilen uluslararası alan endekslerince taranan hakemli bir dergide yayımlanmış veya yayıma kabul edilmiş bir makale.

(5) Öğrenci, makaleyi indeks bilgilerini de içeren jenerik sayfasıyla birlikte enstitüye gönderilmek üzere ana bilim/ana sanat dalı başkanlığına teslim eder. İlgili yayının künyesinde/yazar bilgisinde Üniversitenin ilgili enstitüsünün adının geçmesi şartı aranır.

(6) Enstitü söz konusu teze ilişkin benzerlik yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri üyelerine gönderir. Jüri üyeleri tarafından ilgili rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti hâlinde gerekçesi ile birlikte, karar verilmek üzere ilgili rapor ve tez EYK tarafından değerlendirilmesi amacıyla enstitüye sunulur.

(7) Savunma sınavı tarihi ve jürisi tez danışmanının önerisi, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun uygun görüşü ile sınav tarihinden en geç bir ay önce yazılı olarak enstitüye bildirilir ve EYK onayıyla kesinleşir. EYK gerekli görmesi hâlinde sınav tarihini ve yerini değiştirebilir.

(8) Yabancı dilde eğitim veren programlarda eğitim gören öğrencilerin tez savunma sınav jürisi kurulurken Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelikte belirtilen puan ile diğer koşulları sağlaması ve jüri kurulması sırasında sınav belgelerini ibraz etmeleri gerekir.

(9) Jüri üyeleri, uzmanlık alanları göz önünde bulundurularak üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az ikisi diğer yükseköğretim kurumlarından olmak üzere beş asıl, en az biri diğer yükseköğretim kurumlarından olmak şartıyla iki yedek öğretim üyesinden oluşur. Jüri üyelerinden herhangi birinin sınava katılamaması durumunda yedek üyeler sınava davet edilir. Danışmanın oy hakkı olup olmadığı hususunda EYK karar verir. Danışmanın oy hakkı olmaması durumunda jüri altı öğretim üyesinden oluşur. Ayrıca ikinci tez danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.

(10) Jüri üyeleri, belirlenen tarihte toplanarak öğrenciyi tez savunma sınavına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunumu ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez savunma sınavları diğer öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.

(11) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Tezi kabul edilen öğrenci başarılı olarak değerlendirilir. Bu karar, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca tez savunma sınavını izleyen on iş günü içerisinde enstitüye tutanakla sunulur. Tezi reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci ise gerekli düzeltmeleri yaparak savunma sınav tarihinden itibaren en geç altı ay içinde tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. İkinci savunma sınavı için tezin düzeltilmiş hâlinin önerilen savunma sınav tarihinden en az on beş gün önce enstitüye teslim edilmesi gerekmektedir. Savunma sınavı jürisi ikinci sınavda sadece kabul veya ret kararı verir; diğer hususlarda ilk savunma sınavı için belirlenmiş olan usuller geçerlidir. Belirtilen süre içerisinde savunma sınavı başvurusu yapmayan, sınava girmeyen veya sınav sonucunda tezi reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(12) Öğrencinin tez savunma sınavına girmemesi halinde, durum jüri üyeleri tarafından tutanak altına alınır. Bu tutanak, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca on iş günü içerisinde enstitüye sunulur. Sınav tarihini izleyen üç iş günü içinde öğrencinin mazeretini belgelendirmesi ve bu mazeretin EYK tarafından kabul edilmesi halinde, mazeretin ortadan kalktığı tarihi izleyen on beş gün içerisinde öğrenci yeniden savunma sınavına alınır. Mazeret sunmayan, mazeretini belgelendirmeyen veya mazereti kabul edilmeyen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(13) Tezi reddedilen öğrencinin tez savunma sınav tutanağının enstitüye teslim edildiği tarihi izleyen on iş günü içerisinde talepte bulunması halinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezsiz yüksek lisans diploması almak için başvuran öğrencilere programı tamamlaması için bir dönem ek süre verilir.

Doktora diploması

MADDE 30- (1) Tez çalışmasını tamamlayan öğrenci, tezin istenen sayıda nüshasını danışmanına teslim eder. Danışman, tezin yazım kurallarına uygunluğu yönünden yazılı olarak belirttiği görüşü ile tezin nüshalarını ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı aracılığıyla ilgili enstitüye gönderir.

(2) Tez savunmasında başarılı olmak ve diğer şartları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az iki kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci doktora diploması almaya hak kazanır. EYK, öğrencinin talebi hâlinde tezin teslim süresini en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu şartları yerine getirmeyen öğrenci şartları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz, öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(3) Doktora diploması üzerinde enstitü ana bilim/ana sanat dalındaki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur. Mezuniyet tarihi, tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının teslim edildiği tarihtir.

(4) İlgili enstitü tarafından tezin tesliminden itibaren üç ay içinde doktora tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere YÖK Başkanlığına gönderilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Sanatta Yeterlik Programı

Genel esaslar

MADDE 31- (1) Sanatta yeterlik programı, özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında ise, üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan doktora eşdeğeri bir yükseköğretim programıdır.

Sanatta yeterlik programlarına başvuru şartları

MADDE 32- (1) Sanatta yeterlik programına başvurabilmek için adayların;

a) Lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmaları,

b) Yüksek lisans derecesiyle başvuran adayların ALES sözel puan türünde en az 60, lisans derecesiyle başvuran adayların ise aynı puan türünde en az 80 puana sahip olmaları,

c) Lisans derecesiyle sanatta yeterlik programına başvuran tüm adayların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya YÖK’ün belirlediği eşdeğer not ortalamasına sahip olmaları,

gerekir.

(2) Konservatuvar programları ile Güzel Sanatlar Fakültelerinin mezunları ile diğer fakültelerin eşdeğer programlarından mezun olan adaylar için ALES şartı aranmaz.

(3) Ana dilleri dışında Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması zorunludur.

(4) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin ve diğer fakültelerin sadece özel yetenek sınavı ile öğrenci kabul eden programlarının enstitülerdeki ana sanat ve ana bilim dallarındaki öğretim dili Türkçe olan programlarına başvurularda Devlet hastanesi veya Devlet üniversitesi hastanesinden alınmış sağlık raporu ile belgelenmesi şartıyla;

a) Düzeltilmemiş engeli en az %70 veya düzeltilmiş engeli en az %40 ve üzeri olan işitme engelli adaylarda,

b) Engel düzeyi %50 ve üzeri olmak üzere zihin yetersizliği bulunan engelli adaylarda,

c) Engel düzeyi %40 ve üzeri “yaygın gelişimsel bozukluk” (Otizm Spektrum Bozukluğu/Çocukluk Otizmi/Atipik Otizm, Rett Sendromu, Asperger Sendromu) tanısı bulunan engelli adaylarında,

başvuru yapabilmeleri için yabancı dil puanı şartı aranmaz. Bu adaylar yabancı dil puanı olarak Üniversite tarafından aranan yabancı dil taban puanı şartını sağlamış sayılır.

(5) Adayların başvurularının değerlendirilmesi ve/veya bilimsel değerlendirme sınavının yapılması amacıyla, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi üzerine EYK tarafından her program için o döneme ait bir değerlendirme jürisi oluşturulur. Değerlendirme jürisi, Üniversite kadrosunda görev yapan öğretim üyeleri arasından seçilen üç veya beş asıl üye ile iki yedek üyeden oluşur.

Sınavlar ve değerlendirme

MADDE 33- (1) Sanatta yeterlik çalışmalarında başarı değerlendirmesi aşağıdaki şekildedir:

a) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin ve diğer fakültelerin eşdeğer programlarından mezun olan öğrencilerin sanatta yeterlik programlarına kabulünde, başvuran adaylardan YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavları ile ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen dil sınavlarından alınan puanın %20’si, yetenek değerlendirmesi veya portfolyo incelemesi sonucunun %40’ı, yazılı ve mülakat puanının %20’si, lisans not ortalamasının %10’u ve yüksek lisans not ortalamasının %10’u, lisans diploması ile başvuran adaylar için ise lisans not ortalamasının %20’si alınarak hesaplanan başarı puanı, 100 üzerinden 65 ve üzerinde olan adaylar başarılı sayılır. Ancak 65 ve üzerinde puan alan aday sayısının ilan edilen kontenjandan fazla olması durumunda daha yüksek puan alan adaylar başarılı sayılır. Puanların eşitliği halinde varsa yüksek lisans not ortalaması yoksa lisans not ortalaması daha yüksek olan adaylar başarılı olarak kabul edilir.

b) Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin mezunları ve diğer fakültelerin eşdeğer programlarından mezun olanların haricinde başvuran adaylardan, ALES veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav standart puanının %50’si, YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavları ile ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen dil sınavlarından alınan puanın %10’u, yetenek değerlendirmesi veya portfolyo incelemesi sonucunun %20’si, mülakat ve yazılı sınav puanının %10’u ve yüksek lisans not ortalamasının %10’u, lisans diploması ile başvuran adaylar için ise lisans not ortalamasının %10’u alınarak hesaplanan başarı puanı, 100 üzerinden 65 ve üzerinde olan adaylar başarılı sayılır. Ancak 65 ve üzerinde puan alan aday sayısının ilan edilen kontenjandan fazla olması durumunda daha yüksek puan alan adaylar başarılı sayılır. Puanların eşitliği halinde ALES puanı veya eşdeğeri sayılan uluslararası sınav puanı yüksek olan adaylar başarılı olarak kabul edilir. İlan edilen kontenjan sayısı kadar aday, kesin kayıt yaptırmaları için Enstitünün internet sayfasında ilan edilir. Asıl listede yer alan adayların süresi içinde kayıt yaptırmaması durumunda, gerekli başarı puanını sağlamış, ancak kontenjan nedeniyle kayıt yaptıramamış olan yedek listedeki adaylar puan sırasına göre EYK tarafından belirlenen süre içinde kayıt yaptırabilir.

Sanatta yeterlik programı

MADDE 34- (1) Sanatta yeterlik programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam 21 krediden ve bir eğitim öğretim dönemi 60 AKTS kredisinden az olmamak şartıyla en az yedi ders, seminer, uzmanlık alan dersi, yüksek lisans programında önceden alınmamış ise kredili veya kredisiz bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren en az bir ders, uygulamalar, tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalar olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur.

(2) Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için 42 krediden az olmamak koşuluyla en az on dört ders, seminer dersi, uzmanlık alan dersi, uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalardan oluşur. Daha önce bir lisansüstü programda alınmamış ise kredili/kredisiz bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren bir dersin alınması zorunludur. Lisans dereceli öğrenciler için sanatta yeterlik öğretim programı, bir eğitim öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak şartıyla toplam en az 300 AKTS’den oluşur.

(3) Öğrenci, EYK tarafından tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanının atanmasını takip eden dönemden itibaren mezun olana kadar danışmanı adına açılan uzmanlık alan dersi ve/veya tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

(4) Sanatta yeterlik programlarında enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile alınacak olan Üniversite dışındaki yurt içi ve yurt dışındaki üniversitelerde verilmekte olan derslerden yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders enstitüye ana bilim/ana sanat dalı aracılığıyla eğitim öğretim yarıyılı başlamasından itibaren on iş günü içerisinde bildirilmek zorundadır. Diğer yükseköğretim kurumlarından alınacak derslerin Üniversitenin öğretim programlarında açılmamış olması gerekir. Öğrencinin kayıtlı olduğu program dışındaki programlardan ders yüküne sayılmak üzere alabileceği derslerin toplam kredisi, programı tamamlamak için alması gereken toplam kredinin %50’sini aşamaz.

(5) Yüksek lisans derecesiyle kabul edilen öğrencinin alacağı derslerin en çok iki tanesi yüksek lisans eğitimi sırasında alınmamış olmak şartıyla yüksek lisans derslerinden seçilebilir. Bu dersler, öğrencinin mezuniyeti için gerekli olan krediden sayılır. Lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına kabul edilen öğrenciler ise yüksek lisans derecesi almak için gerekli olan asgari krediyi aşmamak koşuluyla yüksek lisans dersi alabilirler. Ancak seçilen yüksek lisans derslerinin öğrencinin ders yükü ve kredisine sayılabilmesi için başarı notunun her ders için 75 ve üzeri olması gerekmektedir.

(6) Lisans dersleri ders yüküne ve sanatta yeterlik kredisine sayılmaz.

(7) Sanatta yeterlik programları ikinci öğretim olarak açılamaz.

(8) Sanatta yeterlik programının yeterlik sınavı, tez izleme komitesi ve tez önerisi savunması gibi aşamalarında doktora programlarındaki kurallar geçerlidir.

Süre

MADDE 35- (1) Sanatta yeterlik programını tamamlama süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt yaptırdığı programa ilişkin derslerin verildiği yarıyıldan başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

(2) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(3) Kredili/kredisiz derslerini başarıyla tamamlayan, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen ancak tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalarını birinci fıkrada belirtilen sürenin sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(4) Lisans ve yüksek lisans derecesi ile sanatta yeterlik programına başvurmuş öğrencilerden, kredili/kredisiz derslerini ve/veya azami süresi içinde tez/sanatta yeterlik çalışmasını tamamlayamayanlara, tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalarında başarılı olamayanlara, ilgili tutanağın enstitüye teslim edildiği tarihi izleyen on iş günü içerisinde öğrencinin talepte bulunması hâlinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezsiz yüksek lisans diploması almak için başvuran öğrencilere programı tamamlaması için bir dönem ek süre verilir.

Danışman atanması

MADDE 36- (1) Enstitü ana bilim/ana sanat dalı kurulu her öğrenci için ders ve uygulama seçimi ile tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmaların yürütülmesi için Üniversite kadrosunda bulunan bir öğretim üyesini en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar danışman olarak önerir. Tez/sanatta yeterlik danışmanı atamalarında, öğretim üyelerinin danışmanlık yükleri dikkate alınır. Tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanı EYK kararıyla kesinleşir. Tez/sanatta yeterlik çalışmasının niteliğinin birden fazla tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanı atanabilir.

(2) Tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanı olarak atanabilmek için;

a) Üniversitenin kadrolu öğretim üyesi olması, en az dört yarıyıl boyunca lisans veya iki yarıyıl boyunca bir tezli yüksek lisans programında ders vermiş olması, doktora/sanatta yeterlik çalışması veya doçentliğinin ilgili alanda olması ve başarıyla tamamlanmış en az bir yüksek lisans tezi yönetmiş olması gerekir. İlgili programlarda belirtilen niteliklere sahip yeterli öğretim üyesi bulunmaması durumunda yakın alanlardan danışman atanabilir.

b) İlgili mevzuat hükümleri kapsamında yer alan koşulların sağlanmış olması gereklidir.

(3) Tez/sanatta yeterlik çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda birinci tez danışmanı Üniversite kadrosundaki öğretim üyeleri arasından olmak üzere, ikinci danışmanlar Üniversite kadrosu içinden ve dışından öğretim üyeleri ile doktora/ sanatta yeterlik derecesine sahip kişiler/araştırmacılar arasından atanabilir.

(4) Ana bilim/ana sanat dalı tarafından danışmanlık ölçütlerinin sağlanıp sağlanmadığı kontrol edilir ve danışman önerileri EYK’ye bildirilir. Önerilen öğretim elemanı/araştırmacının danışmanlık ölçütlerine uygun olmadığının tespit edilmesi durumunda EYK ana bilim/ana sanat dalından farklı bir tez danışmanı önerilmesini ister.

(5) Bir öğrencinin danışmanı, öğrencinin veya danışmanın gerekçeli yazılı talebi ile ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi üzerine EYK kararıyla değiştirilebilir.

a) Danışman değişiklik durumunda; önerilen yeni danışmanla birlikte aynı çalışmalara devam edilecekse, gerekçeli yazılı talebe ek olarak enstitüye gönderilecek danışman önerisine, önceki danışmandan alınan tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalar üzerindeki tüm haklarından feragat ettiğine dair bir dilekçe eklenmelidir. Bu durumda süreç kaldığı yerden devam eder.

b) Yeni danışman atanması halinde TİK üyeleri yenilenebilir.

c) Öğrencinin danışmanının danışmanlıktan feragat dilekçesi vermemesi halinde yeniden tez/sanatta yeterlik konusu belirlemesi ve tez önerisi savunma sınavına girmesi gerekir.

ç) Öğrencinin tezinin/sanatta yeterlik çalışmasının sonuçlanabilmesi için tez/sanatta yeterlik çalışması önerisi hariç en az üç tez izleme komitesi sınavına girmesi ve başarılı olması gerekir.

(6) Tezli yüksek lisans ve doktora/sanatta yeterlik programları için öğretim üyesi başına düşen tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanlığı sayısının üst sınırı on dörttür. Tezsiz yüksek lisans danışmanlığı bu sayıların dışında tutulur.

(7) Emekliye ayrılma veya başka bir yükseköğretim kurumuna geçme gibi sebeplerle Üniversiteden ayrılan öğretim üyelerinin talebi üzerine başlamış olan danışmanlıkları devam eder.

(8) Danışman öğretim üyesine, uzun süreli yurt dışında görevlendirilmesi durumunda, üç aydan sonra ders ücreti ödenmez ve altı aydan sonra öğretim üyesinin danışmanlığı sona erer. Bu durumda danışman değişikliğine ilişkin bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Sanatta yeterlik programının sonuçlanması

MADDE 37- (1) Tez hazırlayan öğrenci elde ettiği sonuçları, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmasını açıklayan ve belgeleyen metni Senato tarafından kabul edilen tez yazım kurallarına uygun şekilde yazarak tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalarını jüri önünde sözlü veya uygulamalı olarak savunur.

(2) Tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi çalışmalar programın öğretim dilinde hazırlanır.

(3) Doktora tezinin/sanatta yeterlik çalışmasının savunmasından önce ve düzeltme verilen tezlerde/çalışmalarda, öğrenci düzeltmeleri tamamlayarak tezini danışmanına sunar. Danışman ilgili tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüşünü; öğrenci de bilim alanı ile ilgili ilk yazarın kendisinin olduğu Web of Science (AHCI, SCI, SSCI, SCIE, ESCI), Scopus, TR Dizinde veya Üniversite tarafından kabul edilen uluslararası alan endekslerinde taranan hakemli bir dergide yayımlanmış veya yayımlanmak üzere kabul edilmiş en az bir makalesini, indeks bilgilerini de içeren jenerik sayfasıyla birlikte enstitüye gönderilmek üzere ana bilim/ana sanat dalı başkanlığına teslim eder. İlgili yayının künyesinde/yazar bilgisinde Üniversitenin ilgili enstitüsünün ana bilim/ana sanat dalının adı geçmesi şartı aranır.

(4) Enstitü söz konusu teze ilişkin benzerlik yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri üyelerine gönderir. Jüri tarafından ilgili rapordaki verilerde gerçek bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte, karar verilmek üzere ilgili rapor ve tez/sanatta yeterlik çalışması EYK tarafından değerlendirilmesi amacıyla enstitüye gönderilir.

(5) Savunma sınavı tarihi ve jürisi tez/sanatta yeterlik çalışması danışmanının önerisi ve ana bilim/ana sanat dalı kurulunun uygun görüşü ile sınav tarihinden en geç bir ay önce yazılı olarak enstitüye bildirilir ve EYK onayıyla kesinleşir. EYK gerekli görmesi hâlinde sınav tarihini ve yerini değiştirebilir.

(6) Sanatta yeterlik çalışmasını tamamlayan öğrenci, tezin/sanatta yeterlik çalışmasının istenen sayıda nüshasını danışmanına teslim eder. Danışman, tezin/sanatta yeterlik çalışmasının yazım kurallarına uygunluğu yönünden görüşünü yazılı olarak belirtir ve tezleri ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı aracılığıyla ilgili enstitüye gönderir.

(7) Jüri üyeleri, uzmanlık alanları göz önünde bulundurularak üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az ikisi diğer yükseköğretim kurumlarından olmak üzere beş asıl üyeden ve en az biri diğer yükseköğretim kurumlarından olmak şartıyla iki yedek öğretim üyesinden oluşur. Jüri üyelerinden herhangi birinin sınava katılamaması durumunda yedek üyeler sınava davet edilir. Danışmanın oy hakkı olup olmadığı hususunda EYK karar verir. Danışmanın oy hakkı olmaması durumunda jüri altı öğretim üyesinden oluşur. Ayrıca ikinci tez danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.

(8) Jüri üyeleri, belirlenen tarihte toplanarak öğrenciyi tez/sanatta yeterlik çalışması savunma sınavına alır. Tez/sanatta yeterlik çalışması savunma sınavı, tez/sanatta yeterlik çalışmasının sunumu ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez/sanatta yeterlik savunma sınavları diğer öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.

(9) Sınavın tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak, öğrencinin tez, sergi, proje, resital, konser ve temsil gibi sanatta yeterlik çalışması hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Tezi/sanatta yeterlik çalışması kabul edilen öğrenciler başarılı olarak değerlendirilir. Bu karar, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen on iş günü içinde enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi/sanatta yeterlik çalışması reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(10) Tezi/sanatta yeterlik çalışması hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci ise gerekli düzeltmeleri yaparak savunma sınav tarihinden itibaren en geç altı ay içinde tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. İkinci sınav için tezin/sanatta yeterlik çalışmasının düzeltilmiş hâlinin önerilen sınav tarihinden en az on beş gün önce enstitüye teslim edilmesi gerekmektedir. Sınav jürisi ikinci sınavda sadece kabul veya ret kararı verir. Diğer hususlarda ilk sınav için belirlenmiş olan usul geçerlidir. Belirtilen süre içerisinde sınav başvurusu yapmayan, sınava girmeyen veya sınav sonucunda tezi/sanatta yeterlik çalışması reddedilen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(11) Öğrencinin tez savunma sınavına girmemesi halinde, durum jüri üyeleri tarafından tutanak altına alınır. Bu tutanak, ana bilim dalı başkanlığınca on iş günü içerisinde enstitüye sunulur. Sınav tarihini izleyen üç iş günü içinde öğrencinin mazeretini belgelendirmesi ve bu mazeretin EYK tarafından kabul edilmesi hâlinde, mazeretin ortadan kalktığı tarihi izleyen on beş gün içerisinde öğrenci yeniden savunma sınavına alınır. Mazeret sunmayan, mazeretini belgelendirmeyen veya mazereti kabul edilmeyen öğrencinin ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(12) Tez/sanatta yeterlik çalışması reddedilen öğrencinin, savunma sınav tarihini izleyen on iş günü içerisinde talepte bulunması halinde, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Tezsiz yüksek lisans diploması almak için başvuran öğrencilere programını tamamlaması için bir yarıyıl ek süre verilir.

Sanatta yeterlik diploması

MADDE 38- (1) Tezde/sanatta yeterlik çalışmasında başarılı olan öğrenciye, diğer şartları da sağlamak kaydıyla YÖK tarafından onaylanan ana bilim/ana sanat dalının özelliğine göre alanı belirleyen diploma verilir. Mezuniyet tarihi tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının enstitüye teslim edildiği tarihtir.

(2) Tez savunmasında başarılı olmak ve diğer şartları da sağlamak kaydıyla sanatta yeterlik tezinin ciltlenmiş en az iki kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci sanatta yeterlik diploması almaya hak kazanır. EYK, öğrencinin talebi halinde teslim süresini en fazla bir ay daha uzatabilir. Bu şartları yerine getirmeyen öğrenci şartları yerine getirinceye kadar diplomasını alamaz öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması hâlinde ilgili lisansüstü program ile ilişiği kesilir.

(3) İlgili enstitü tarafından tezin tesliminden itibaren üç ay içinde sanatta yeterlik tezinin bir kopyası elektronik ortamda, bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere YÖK Başkanlığına gönderilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Lisansüstü Eğitim-Öğretime İlişkin Genel Esaslar

Öğretim programlarının açılması

MADDE 39- (1) Enstitü, YÖK tarafından belirlenip onaylanan dallarda ve düzeylerde lisansüstü programlar yürütür. Enstitüde, ilgili ana bilim/ana sanat dallarının başvurusu, EK’nin önerisi, Senatonun uygun görüşü ve YÖK kararı ile yeni programlar açılabilir.

(2) Lisansüstü programların düzenlenip yürütülmesinde ana bilim/ana sanat dalı bütünlüğü esas alınır. Ancak, öğrencilerin farklı alanlarda ders seçimine de olanak sağlanır.

(3) Ana bilim/ana sanat dalı programları ile ilgili değişiklik önerileri EK tarafından onaylandıktan sonra Senato tarafından karara bağlanır. EYK, diğer yükseköğretim ve araştırma kurum ve kuruluşları ile iş birliği yaparak ortak programlar yürütmeye Rektörlük onayı ile karar verebilir.

Öğretim dili

MADDE 40- (1) Enstitülerde öğretim dili Türkçedir. Ancak, EK’nin önerisi ve Senato kararı ile belirli programlarda bütün dersler veya bazı dersler gerekli olduğu dönemlerde yabancı dilde verilebilir. Tezler ve sanatta yeterlik çalışmaları öğretim dilinde yazılır. Lisansüstü eğitim öğretimin tamamının bir yabancı dilde yapıldığı programlarda dersler, yeterlik raporu, tez, sanatta yeterlik çalışması ve savunma sınavları/raporları öğretim dilinde yapılır.

Öğrenci kabulü

MADDE 41- (1) Enstitülerdeki lisansüstü eğitim öğretim programlarına öğrenci alınıp alınmamasına, eğer alınacaksa kontenjan belirlenmesine ana bilim/ana sanat dalı kurullarının görüşü doğrultusunda, ilgili EYK tarafından karar verilir. Ancak EYK, ana bilim/ana sanat dalı tarafından önerilen kontenjan sayılarını ilgili ana bilim/ana sanat dalındaki öğretim üyelerinin danışmanlık yüklerini dikkate alarak tekrar belirleyebilir. Adaylar, ilanda belirtilen kontenjanlara ilgili enstitünün otomasyon sistemi üzerinden başvurabilirler.

(2) Enstitüler, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK’nin kararı doğrultusunda, öğrenci kabul edecekleri lisansüstü programların adlarını, kontenjanlarını, başvuru şartlarını, son başvuru tarihini, istenen belgeleri ve diğer hususları ilan ederek duyurur. Söz konusu ilan takvimi, EYK tarafından belirlenir.

(3) Yüksek lisans programlarına hangi lisans programından mezun olanların/olacakların doktora programları ile sanatta yeterlik programına, hangi lisans ve yüksek lisans programlarından mezun olanların başvurabileceği başvurulan ana bilim/ana sanat dalı kurulunun görüşü ve EYK’nin onayı ile belirlenir.

(4) Sınav değerlendirme jürisi, ilan edilen değerlendirme işlemlerine ilişkin sınav sonuç tutanağını azami üç iş günü içerisinde ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı aracılığıyla enstitüye sunar. Değerlendirme sonucunda başarılı olan adayların listesi enstitü müdürlüğü tarafından ilan edilir. Sınavda başarılı olan öğrenciler kayıt için istenen belgelerle süresi içinde kesin kayıtlarını yaptırırlar.

(5) İlgili mevzuat hükümleri gözetilerek eğitim öğretim, sınavlar, duyurular ve öğrencilerin genelini ilgilendiren benzeri konularda enstitülerce ilan ve tebliğ edilecek hususlar öğrencinin şahsına yapılmış sayılır.

Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulü

MADDE 42- (1) Yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik programlarına kayıt yaptıran ve nitelikleri (a) bendinde belirtilen adaylara eksikliklerini gidermek amacıyla ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK’nin kararıyla toplam 30 krediyi aşmamak üzere lisans programlarından ders aldırılarak aşağıda belirtilen esaslara göre bilimsel hazırlık programı uygulanabilir:

a) Lisans derecesini başvurdukları yüksek lisans veya doktora programından farklı alanlarda almış olan adaylar, lisans derecesini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan yüksek lisans programı adayları, lisans veya yüksek lisans derecelerini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan doktora adayları, lisans veya yüksek lisans derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan adaylar bu Yönetmelikteki lisansüstü programlara başvuru şartlarını taşımaları kaydıyla bilimsel hazırlık programına kabul edilir.

b) Bilimsel hazırlık programında alınması zorunlu dersler, ilgili lisansüstü programı tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçemez. Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok iki yarıyıldır. Yaz öğretimi bu süreye dâhil edilmez. Bu süre, dönem izinleri dışında uzatılamaz ve süre sonunda başarılı olamayan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre yüksek lisans veya doktora programı sürelerine dâhil edilmez.

c) Bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir. Ancak bu durumda öğrencinin ilgili lisansüstü programdaki azami süresi başlamış sayılır.

ç) Bilimsel hazırlık programı ile ilgili devam, ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma şartları, ders tekrarı ve diğer esaslarla ilgili durumlarda 1/2/2026 tarihli ve 33155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

d) Bilimsel hazırlık programındaki dersler farklı bir üniversiteden alınamaz.

Özel öğrenci kabulü

MADDE 43- (1) Bir yüksek lisans, doktora ya da sanatta yeterlik programına kayıtlı olan öğrenciler, diğer yükseköğretim kurumlarındaki lisansüstü derslere kayıtlı olduğu enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının onayı ve EYK kararı ile özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Lisansüstü derslere kabul edilen öğrencilerin özel öğrenci olarak aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemleri kayıtlı olduğu enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı tarafından yürütülür. Özel öğrencilik statüsünde ders alınabilmesi için, o dersin açılmış olması gerekir. Özel öğrenciler de Üniversiteye karşı yükümlülüklerini yerine getirmek ve izledikleri derslerin bütün koşullarına uymak zorundadırlar. EYK tarafından kabul edilmiş özel öğrenci kayıtları her yarıyılın ilk on iş günü içinde yapılır.

Lisansüstü programlar arası geçiş

MADDE 44- (1) Lisansüstü programlar arası geçişe ilişkin esaslar şunlardır:

a) Üniversite içindeki başka bir enstitü ana bilim/ana sanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış başarılı öğrenciler, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun olumlu görüşü ve EYK’nin kararıyla eşdeğer diploma programına programlar arası geçiş yoluyla kabul edilebilir. İlgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun görüşü alınarak enstitü yönetim kurullarınca belirlenen programlar arası geçiş kontenjanları ilan edilerek duyurulur.

b) Teze başlamış öğrenci programlar arası geçiş yoluyla enstitüye kayıt yaptıramaz. Derslerini tamamlamış ve tez aşamasına gelmiş, ancak tez çalışmasına ayrılacağı enstitüde başlamamış olan öğrencilerin programlar arası geçiş yapmaları, ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK’nin kararı ile kesinleşir.

c) Programlar arası geçiş yapacak öğrencinin (b) bendinde öngörülen şartları sağlaması, kayıtlı bulunduğu enstitüde almış olduğu derslerin tümünü başarmış olması ve aldığı derslerden genel not ortalamasının yüksek lisans için 100 puan üzerinden en az 75 puan ve doktora için en az 80 puan veya eşdeğeri olması gerekir.

ç) Başvurular ilgili enstitü ana bilim/ana sanat dalı tarafından değerlendirilir ve EYK’nin kararı ile kesinleşir. Programlar arası geçiş şartlarını sağlayanların sayısı ilan edilen kontenjandan fazla ise genel not ortalaması daha yüksek olanlar öncelik kazanır.

d) Lisansüstü programlara başvuran adaylar ile programlar arası geçiş yoluyla bir enstitüden başka bir enstitüye geçmek isteyen lisansüstü programlara kayıtlı öğrencilerin harfli sisteme göre hazırlanmış transkriptleri, YÖK not dönüşüm tablosuna göre hesaplanır.

e) Öğrencilerin daha önce başarmış olduğu derslerin, geçiş yaptığı programda eş değerliğinin olup olmadığına ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının görüşü doğrultusunda EYK karar verir. Programlar arası geçiş yapması uygun görülen öğrencilerden, geçiş yaptığı programın asgari kredi zorunluluğunu tamamlamış olsa dahi, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve EYK kararı ile ilave dersler alması istenebilir. Öğrencinin geçişle geldiği programda geçirdiği süre geçiş yaptığı programın azami süresine dâhil edilir.

f) İlgili ana bilim dalı, öğrencinin daha önceki dönemlerde aldığı dersler ile yatay geçiş yaptığı programın derslerini dikkate alarak öğrencinin intibak ettirileceği dönemi tespit eder. Varsa öğrencinin alması ve muaf tutulması gereken dersleri belirler.

g) İkinci öğretim programından başka bir ikinci öğretim programına programlar arası geçiş yapılabilir. Başvuru şartlarının sağlanmasının yanı sıra ana bilim dalı başkanlıklarınca ek şartlar istenebilir. Başvurular, başvurulan programın bağlı olduğu enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığı tarafından değerlendirilir. Başvuruların durumu ana bilim/ana sanat dalı kurulu önerisi ve EYK kararı ile kesinleşir.

ğ) Lisansüstü programlar arası geçiş yapacak öğrencilerin disiplin cezası almamış olması gerekir.

h) Lisansüstü programlar arası geçiş bir kez yapılabilir.

Tezli yüksek lisans ve doktora programları arası geçiş

MADDE 45- (1) Tezli programlar arası geçiş başvuruları, yüksek lisans programları için en geç üçüncü yarıyıl, doktora/sanatta yeterlik programları için ise en geç altıncı yarıyıl başına kadar yapılır.

(2) Farklı ana bilim/ana sanat dallarından yatay geçiş başvurularında, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararıyla, programa kabul edilen öğrenciler, bilimsel hazırlık programına tabi tutulabilir. Bilimsel hazırlık programında geçen süreler azami sürelere dâhil edilmez. Bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir. Ancak bu durumda öğrencinin ilgili lisansüstü programdaki süresi işlemeye devam eder.

Tezsiz yüksek lisans programları arası geçiş

MADDE 46- (1) Tezsiz programlar arası geçiş başvuruları, en geç üçüncü yarıyıl başına kadar yapılır. Programlar arası geçiş yapacak öğrencinin kayıtlı bulunduğu enstitüde almış olduğu derslerin tümünü başarmış olması ve aldığı derslerden genel not ortalamasının 100 puan üzerinden en az 75 olması gerekir. Programlar arası geçiş şartlarını sağlayanların sayısı ilan edilen kontenjandan fazla ise genel not ortalaması daha yüksek olanlar öncelik kazanır.

Tezsiz programlardan tezli programlara geçiş

MADDE 47- (1) Tezsiz yüksek lisans programlarından tezli yüksek lisans programlarına geçiş başvuruları en geç üçüncü yarıyıl başına kadar yapılabilir. Başvuracak adaylar, tezli yüksek lisans programına başvuru şartlarını sağlamış ve dönem projesi dersi hariç tezsiz programda en az 30 kredilik dersleri başarıyla tamamlamış olması gerekir.

(2) Tezsiz yüksek lisans programlarından tezli yüksek lisans programlarına geçişte başarı değerlendirme notu, ALES puanının %50’si ile öğrenim gördüğü tezsiz yüksek lisans programındaki not ortalamasının %50’sinin toplamı alınarak hesaplanır. Geçiş başvurusunun onayı için başarı değerlendirme notunun toplamı en az 60 puan olması gerekir. Başarı değerlendirme notunun eşitliği halinde ALES puanı yüksek olan aday öncelik kazanır.

(3) Tezsiz yüksek lisans programlarından tezli yüksek lisans programlarına geçişlerde, ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK kararıyla, farklı ana bilim/ana sanat dallarından programa kabul edilen öğrenciler, bilimsel hazırlık programına tabi tutulabilir. Bilimsel hazırlık programında geçen süreler azami sürelere dâhil edilmez. Bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ve EYK onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir. Ancak bu durumda öğrencinin ilgili lisansüstü programdaki süresi işlemeye devam eder.

(4) Öğrenim ücreti ödenen programlardan, öğrenim ücreti ödenmeyen programlara geçiş yapıldığında, ücretli programının tamamı için belirlenmiş olan öğrenim ücreti ödenir.

(5) Tezsiz yüksek lisans programlarından tezli yüksek lisans programlarına geçiş yapan öğrenciler bu programın gereklerini yerine getirmekle yükümlüdür.

Tezli yüksek lisans programlarından tezsiz yüksek lisans programlarına geçiş

MADDE 48- (1) Tezli yüksek lisans programlarından, tezsiz yüksek lisans programlarına geçiş başvuruları en geç üçüncü yarıyıl başına kadar yapılabilir.

(2) Tezli yüksek lisans programlarından tezsiz yüksek lisans programlarına geçişte, başarı değerlendirme notu; ALES puanının %50’si ile öğrenim gördüğü tezli yüksek lisans programındaki not ortalamasının %50’sinin toplamı alınarak hesaplanır. Başarı değerlendirme notunun eşitliği hâlinde, tezli yüksek lisans programına kabul edildiği dönemdeki ALES puanı yüksek olan aday öncelik kazanır.

(3) Öğrenim ücreti ödenmeyen programlardan, öğrenim ücreti ödenen programlara geçiş yapıldığında, ücretli programının tamamı için belirlenmiş olan öğrenim ücreti ödenir.

Lisansüstü programlara kayıt

MADDE 49- (1) Kayıt yapma ve kayıt yenileme için, başvuru şartlarını yerine getiren ve kesin kayıt hakkını kazanan adaylar ilgili EYK tarafından belirlenen belgeleri süresi içerisinde enstitüye teslim ederler. Kazanan adayların süresi içinde kayıt yaptırmaması durumunda, gerekli başarı puanını sağlamış, ancak kontenjan nedeniyle kayıt yaptıramamış olan yedek listedeki adaylar puan sırasına göre EYK tarafından belirlenen süre içinde kayıt yaptırabilir.

(2) Öğrenciler, her yarıyıl başında kayıtlarını yenilemekle yükümlüdürler. Öğrencinin kayıt yaptırmadığı dönem, öğrenim süresinden sayılır. Kayıt yenilemeyen öğrenciler ilgili dönemdeki öğrencilik haklarından yararlanamaz.

(3) Tezsiz yüksek lisans programları hariç aynı anda birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırılamaz.

Kayıt dondurma

MADDE 50- (1) İlgili yarıyıl başında ders kaydını yaptıran öğrenciler kayıt dondurma taleplerini derslerin başlamasından itibaren on iş günü içerisinde yapabilir.

(2) EYK aşağıda belirtilen haklı ve geçerli bir mazerete dayanarak öğrencilerin kayıtlarını, danışman ve ana bilim/ana sanat dalı kurulunun önerisi ile bir defada en fazla iki yarıyıl ve öğrenim süresi boyunca toplam dört yarıyıl dondurabilmesine karar verebilir. Ancak rahatsızlığı/tedavi süreci devam eden veya hükümlü öğrencilerin tekrar kayıt dondurma talebinde bulunmaları hâlinde EYK, dört yarıyıldan fazla kayıt dondurulmasına karar verebilir. Kayıt dondurulan süre azami öğrenim süresinden sayılmaz:

a) Ders yükünü başarı ile tamamlayan bir öğrencinin tez çalışmalarının donanım veya malzeme sağlanmasındaki güçlükler gibi kendi isteği dışındaki nedenlerle aksaması.

b) Belgelendirilmek şartıyla hastalık, doğal afet, anne, baba, eş veya çocuğun uzun süreli hastalığı veya ölümü.

c) 2547 sayılı Kanun hükümlerine göre öğrencinin, yükseköğretim kurumundan çıkarma cezası almasını gerektirmeyen mahkûmiyet hali.

ç) Öğrencinin hangi nedenle olursa olsun, tecil hakkını kaybetmesi veya tecilinin kaldırılması suretiyle askere alınması.

d) Öğrencinin tutukluluk hâli.

e) EYK tarafından uygun görülecek diğer nedenler.

(3) Öğrenci ders kaydını yaptırdıktan sonra, kayıt dondurma talebinde bulunabilir. Kayıt dondurma talebi EYK tarafından kabul edilen öğrencinin o döneme ait dersleri Öğrenci Bilgi Sisteminden çıkarılır.

(4) Aşağıda belirtilen süreler, azami öğrenim süresi içinde değerlendirilir:

a) Kayıt yaptırılan programda ders kaydı yapılan veya yapılmayan süreler.

b) Değişim programları kapsamında yurt dışında öğrenim görülen süreler.

c) Ortak diploma programları kapsamında yurt dışında öğrenim görülen süreler.

Ek süre

MADDE 51- (1) Üniversite tarafından, afet ve salgınlarda tez aşamasındaki lisansüstü eğitim öğrencilerine talepleri halinde bir dönem, afet veya salgının aşamasına göre tekrar başvurmaları durumunda bir dönem daha olmak üzere en fazla iki dönem ek süre verilebilir, verilen bu ek süreler azami süreden sayılmaz.

(2) Doğum yapan lisansüstü kadın öğrencilere talepleri halinde doğum sonrası iki dönem ek süre verilebilir, verilen bu ek süreler azami süreden sayılmaz.

Kayıt silme

MADDE 52- (1) Aşağıdaki durumlarda EYK kararıyla öğrencinin kaydı silinir:

a) Öğrencinin kendi isteği ile kaydını sildirmek istediğini yazılı olarak beyan etmesi.

b) 2547 sayılı Kanun hükümlerine göre yükseköğretim kurumundan çıkarma cezası alması.

c) Öğrencinin ders ve tez dönemlerinde başarısız olması ve azami süreler içerisinde programları tamamlayamaması.

(2) Öğrencinin kaydının silinmesi hâlinde, durum ilgili birim ve kurumlara bildirilir. Kaydı silinen öğrencinin ödemiş olduğu katkı payı ve öğrenim ücretleri iade edilmez.

Disiplin

MADDE 53- (1) Lisansüstü öğrencilerinin disiplin iş ve işlemleri 2547 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi hükümlerine göre yürütülür.

Programlar, sınavlar ve değerlendirme

MADDE 54- (1) Enstitü ana bilim/ana sanat dallarındaki lisansüstü öğretim planları, lisansüstü programdan mezun olunabilmesi için alınması gereken zorunlu/seçmeli dersler, tez, seminer ve benzeri çalışmalar ile kredi toplamlarıdır. Bu öğretim planları Senato tarafından kararlaştırılan asgari muhtevaya uymak şartı ile ilgili EK tarafından görüşülerek onaylanır.

(2) Lisansüstü programların kredi veya YÖK tarafından ilgili programın yer aldığı diploma düzeyi ve alan için Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesine göre belirlenen kredi aralığı ve öğrencilerin çalışma saati göz önünde tutularak Senato tarafından belirlenen AKTS kredisine göre oluşturulmasında aşağıdaki hususlar dikkate alınır:

a) Bir lisansüstü dersin yarıyıl kredi değeri, bir yarıyıl devam eden dersin haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamıdır.

b) İlgili diploma programını bitiren öğrencinin kazanacağı bilgi, beceri ve yetkinliklere o dersin katkısını ifade eden öğrenim kazanımları ile açıkça belirlenmiş teorik veya uygulamalı ders saatleri ve öğrenciler için öngörülen diğer faaliyetlerde gerekli çalışma saatleri de göz önünde bulundurularak Senato tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde AKTS ders kredileri hesaplanır.

(3) İkinci öğretim programlarında açılan dersleri ancak ikinci öğretim programlarına kayıtlı öğrenciler veya ikinci öğretim programlarındaki özel öğrenciler alabilirler.

(4) Öğrencinin, lisansüstü programlarda bir dersin sınavına girebilmesi için, teorik derslerin en az %70’ine laboratuvar ve uygulamaların ise en az %80’ine katılıp başarılı olması gerekir. Başarısızlık nedeniyle aynı dersin tekrar alınması veya ilgili dersin yerine yeni bir ders alınması durumunda da devam şartları aranır.

(5) Bir yarıyılda hangi lisansüstü derslerin açılacağı ve bu derslerin doktora veya eşdeğeri lisansüstü eğitim mezunu olan hangi öğretim elemanları ile 2547 sayılı Kanunun ek 46 ncı maddesi uyarınca görevlendirilen hangi araştırmacılar tarafından verileceği, ilgili enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi üzerine EYK tarafından belirlenir.

(6) EYK tarafından onaylanan dersler içinden hangilerinin öğrencilerin ders programlarında yer alacağına, öğrenci ile birlikte öğrencinin danışmanı karar verir. Danışmanlık görevi tez danışmanı atanıncaya kadar, enstitü ana bilim/ana sanat dalı başkanı veya program koordinatörü/başkanı tarafından yürütülür.

(7) Belirlenen dersler her yarıyılın ilk on iş günü içerisinde ilgili enstitü müdürlüğüne sunulur. Öğrencinin alacağı derslerle ilgili ders ekleme ve ders çıkarma işlemleri bu süre içerisinde tamamlanır.

(8) Bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren ders ile seminer dersi dışında, alınan ve başarısız olunan bir dersin takip eden yarıyılda açılmaması/ açılamaması veya bir dersin öğrenim süresi boyunca iki defa alınıp başarısız olunması durumunda danışman ile birlikte öğrencinin talebi, ilgili ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve EYK’nin onayı ile takip eden yarıyılın ilk on iş günü içerisinde bu dersin yerine yeni bir ders alınabilir.

(9) Bir öğrencinin kayıtlı olduğundan başka bir enstitü veya programdan almış olduğu lisansüstü derslerden yüksek lisans için en az 70 puan, doktora için en az 75 puanla başardığı dersler, ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve EYK’nin onayı ile yüksek lisans ve doktora için geçerli derslerden sayılabilir.

(10) Seminer dersi, uzmanlık alan dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Seminer dersi uygulamalı iki saat olup öğretim üye/üyeleri için farklı enstitü ve ana bilim/ana sanat dallarının yalnızca birinde ve ilgili eğitim öğretim yılı içerisinde bir defa açılır.

(11) Tez ve sanatta yeterlik danışmanı tarafından danışmanlığını yaptığı tez öğrencileri için uzmanlık alan dersi/tez çalışması adıyla bir ders açılır. Uzmanlık alan dersi/tez çalışması, tez danışmanlığının EYK tarafından kabul edildiği tarihten itibaren başlar ve yıllık izin süreleri hariç yarıyıl ve yaz tatilleri de dâhil olmak üzere EYK’nin öğrencinin mezuniyetine karar verdiği tarihe kadar kesintisiz olarak devam eder.

(12) Uzmanlık alan dersi teorik olup öğretim üyesinin/üyelerinin kadrosunun bulunduğu ana bilim/ana sanat dalında, ilgili programda açılmamış ise öğrencinin bulunduğu ana bilim/ana sanat dalında olmak üzere farklı enstitü ve ana bilim/ana sanat dallarından yalnızca birinde açılır.

(13) Sınavlar, yazılı, sözlü, uygulamalı, yazılı-uygulamalı veya sözlü-uygulamalı yapılabilir. Enstitülerdeki sınavlarda tam not 100’dür. Ders başarı notunun yüksek lisansta en az 70 puan, doktora ve sanatta yeterlikte ise en az 75 puan olması gerekir.

(14) Sınav sonuçları, akademik takvimde belirlenen süre içinde ilgili öğretim üyesi tarafından otomasyon sistemine girilir. Öğrenciler lisansüstü derslerde alınan notlara ilişkin itirazlarını, notların ilanından itibaren beş iş günü içerisinde ilgili enstitü müdürlüğüne yaparlar. İtirazla ilgili işlemler enstitü müdürlüğünce yürütülür ve sonuçlandırılır.

(15) Bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren bir dersin tezli yüksek lisans programında verilmesi zorunludur. Doktora programında kayıtlı bir öğrenci bilimsel araştırma teknikleri ile araştırma ve yayın etiği konularını içeren bir dersi yüksek lisans programında almadıysa bu dersi almakla yükümlüdür.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Diğer hükümler

MADDE 55- (1) Yabancı uyruklu adaylarla, lisans eğitiminin tamamını yurt dışında tamamlayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı adayların lisansüstü programlara kabulüne ilişkin usul ve esaslar Senato tarafından belirlenir.

(2) Üniversite, YÖK tarafından açılmasına izin verilen lisansüstü programları Rektörlüğün bulunduğu il dışında sürdüremez.

(3) Tıpta, eczacılıkta, veterinerlikte ve diş hekimliğinde uzmanlık doktoraya eşdeğer düzeyde olup bu uzmanlık eğitimleri 3/9/2022 tarihli ve 31942 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği, 2/5/2018 tarihli ve 30409 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Veteriner Hekimliğinde Uzmanlığı Eğitimi Yönetmeliği ve 21/10/2016 tarihli ve 29864 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Eczacılıkta Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliğine göre yürütülür.

(4) Uzaktan eğitim yüksek lisans programlarıyla ilgili usul ve esaslar Senato tarafından belirlenir.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 56- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 2547 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 57- (1) 6/10/2019 tarihli ve 30910 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 58- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 59- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Rektörü yürütür.

İSTANBUL KÜLTÜR ÜNİVERSİTESİ YAPAY ZEKA VE YÜKSEK BAŞARIMLI HESAPLAMA UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, İstanbul Kültür Üniversitesi Yapay Zeka ve Yüksek Başarımlı Hesaplama Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, İstanbul Kültür Üniversitesi Yapay Zeka ve Yüksek Başarımlı Hesaplama Uygulama ve Araştırma Merkezinin amacına, faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu,

b) HPC: İstanbul Kültür Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Yüksek Başarımlı Hesaplama Laboratuvarını,

c) Merkez (IKU AI-HPC Center): İstanbul Kültür Üniversitesi Yapay Zeka ve Yüksek Başarımlı Hesaplama Uygulama ve Araştırma Merkezini,

ç) Müdür: Merkezin Müdürünü,

d) Rektör: İstanbul Kültür Üniversitesi Rektörünü,

e) Üniversite: İstanbul Kültür Üniversitesini,

f) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkezin Amacı ve Faaliyet Alanları

Merkezin amacı

MADDE 5- (1) Merkezin amacı; Üniversitede yapay zeka, büyük veri analitiği ve mühendislik simülasyonları gibi yüksek hesaplama gücü gerektiren alanlarda araştırma ve geliştirmeyi desteklemek, HPC altyapısını yöneterek ulusal ve uluslararası projelere katkı sağlamak, üniversite-sanayi iş birliğini güçlendirmek ve ortak projeler yürütmek, eğitim ve sertifika programlarıyla nitelikli insan kaynağı yetiştirmek, araştırma projelerine teknik destek sunmak ve sonuçlarını yaygınlaştırmak, Üniversite içi servis ve hizmetlerin yapay zeka tabanlı olarak geliştirilmesini ve optimize edilmesini sağlamak, Üniversite dışında HPC altyapısına ihtiyaç duyacak kamu ve özel kuruluşlar ile iş birliği yapmaktır.

Merkezin faaliyet alanları

MADDE 6- (1) Merkezin faaliyet alanları şunlardır:

a) Yapay zeka ve büyük veri analitiği alanlarında yüksek nitelikli uygulamalar geliştirmek, bu konularda eğitim ve araştırma faaliyetleri yürütmek.

b) HPC altyapısının etkin şekilde işletilmesini sağlamak, kullanıcıların erişimine açmak ve bu kapsamda gerekli teknik destek ve koordinasyonu yürütmek.

c) Yapay zeka alanında lisans ve lisansüstü eğitim-öğretim programlarına katkı sağlamak, bu alanlarda bilimsel ve teknolojik bilgi birikimini geliştirmek.

ç) Üniversite bünyesinde ve dış paydaşlarla yürütülen araştırma projelerine teknik ve akademik destek sağlamak, proje çıktılarının bilimsel ve endüstriyel faydaya dönüştürülmesine katkıda bulunmak.

d) Ulusal ve uluslararası düzeyde araştırma merkezleri ve kurumları ile iş birliği yapmak, ortak projeler geliştirmek ve yürütmek.

e) Üniversite-sanayi iş birliğini destekleyecek şekilde, yapay zeka odaklı araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin yürütülmesi, bu kapsamda danışmanlık ve uygulama hizmetleri sunmak.

f) Merkez bünyesinde gerçekleştirilen çalışmaların sonuçlarını topluma, kamu kurumlarına ve özel sektöre aktarabilmek amacıyla yazılı ve görsel medya araçlarını kullanmak, akademik yayınlar yapmak, kurs, seminer, sempozyum, kongre, çalıştay ve benzeri etkinlikler düzenlemek.

g) Nitelikli ve yenilikçi araştırma, proje ve eğitim-öğretim faaliyetleri için gerekli altyapıyı oluşturmak, değişen ihtiyaçlar doğrultusunda eksikleri tespit etmek ve güncelleme çalışmalarını yürütmek.

ğ) Merkezde yürütülen faaliyetler sonucunda ortaya çıkan ürün, yazılım veya teknolojilere ilişkin fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunmasını sağlamak amacıyla gerekli adımların atılmasını sağlamak; fikri ve sınai mülkiyet haklarına ilişkin ulusal ve uluslararası tescil başvuru süreçlerini yürütmek.

h) Üniversite bünyesinde mevcut servis ve hizmetlerin yapay zeka destekli olarak optimize edilmesine katkı sağlamak, ayrıca, yapay zeka teknolojileri ile yeni servis ve uygulamalar geliştirerek Üniversite içi süreçlerin verimliliğini artırmak, kaynak kullanımını azaltmak ve dijital dönüşümü desteklemek amacıyla danışmanlık ve Ar-Ge faaliyetleri yürütmek.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri

Merkezin yönetim organları

MADDE 7- (1) Merkezin yönetim organları şunlardır:

a) Müdür.

b) Yönetim Kurulu.

c) Danışma Kurulu.

Müdür

MADDE 8- (1) Müdür, yapay zeka ile ilgili yayınları bulunan Üniversitenin Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği veya Yazılım Mühendisliği öğretim üyeleri arasından Rektör tarafından üç yıl süreyle görevlendirilir. Müdür, yürütmekte olduğu görevlerle ilgili olarak Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.

(2) Süresi biten Müdür, aynı usulle yeniden görevlendirilebilir. Herhangi bir nedenle kesintisiz olarak altı aydan fazla bir süreyle görevi başında bulunmadığı durumlarda görevi sona erer.

Müdürün görevleri

MADDE 9- (1) Müdürün görevleri şunlardır:

a) Merkezi temsil etmek, Yönetim Kurulu ve Danışma Kuruluna başkanlık etmek.

b) Yönetimi altındaki birimleri Merkezin amaçları doğrultusunda yönetmek.

c) Merkez ve Merkeze bağlı çalışma birimlerinin ulusal ve uluslararası standartlara uygun olarak çalışmasını sağlamak.

ç) Yönetim Kurulu tarafından belirlenen politika ve stratejiler doğrultusunda eylem planları hazırlamak, uygulamak, sonuçlarını izlemek ve denetlemek.

d) Merkez bünyesindeki çalışma birimlerinde görev alacak elemanlar ile araştırma ve uygulama projelerini yapacak proje ekiplerini, proje yürütücülerini ve yardımcı araştırmacılarını Yönetim Kuruluna önermek.

e) Merkezin ve bağlı birimlerinin çalışmaları hakkında hazırlayacakları yıllık raporları ya da gerek duyulduğunda talep edilecek raporları Yönetim Kuruluna sunmak.

f) Merkezin ödenek ve personel gereksinimlerini, bütçe ile ilgili önerilerini ve ilgili diğer konuları hazırlamak ve Yönetim Kurulunun görüşünü de alarak Rektörün onayına sunmak.

g) Yurt içindeki ve yurt dışındaki kurum ve kuruluşlarla iş birliği yapmak, ortak projeler geliştirmek ve Yönetim Kuruluna sunmak.

ğ) Merkezde eğitim ve araştırma faaliyetlerinin etkin biçimde gerçekleştirilmesi için Üniversitenin akademik birimleriyle eşgüdüm içerisinde çalışmak ve gerekli önlemleri almak.

h) Çalışma programları hazırlamak, Yönetim Kuruluna önermek, Yönetim Kurulu tarafından karara bağlanan çalışma gruplarını yürütmek, yönlendirmek ve denetlemek.

ı) Eğitim, kurs, çalıştay, kongre, sertifika programı, sempozyum, seminer ve benzeri program ve projelerin düzenlenmesini, yürütülmesini, yönlendirilmesini ve denetimini sağlamak.

i) Merkezde görev alacak akademik ve idari personel ile malzeme ihtiyaçlarını gerekçeleriyle birlikte hazırlamak ve Yönetim Kurulunun görüşünü de alarak Rektörün onayına sunmak.

Müdür yardımcıları

MADDE 10- (1) Müdürün önerisi üzerine, Merkezin faaliyet alanı ile ilgili Üniversitenin ilgili fakülte öğretim üyeleri arasından iki kişi Rektör tarafından müdür yardımcısı olarak görevlendirilir. Müdür yardımcısı, Müdürün bulunmadığı durumlarda Müdüre vekalet eder. Müdür yardımcısı, Müdürün yapacağı yetki devrine göre Merkez hizmetlerinin yürütülmesinde Müdüre yardımcı olurlar.

(2) Müdürün görevi sona erdiğinde yardımcısının görevi de kendiliğinden sona erer. Görev süresi biten müdür yardımcısı aynı usulle yeniden görevlendirilebilir veya süresinden önce aynı usulle görevinden alınabilir.

Müdür yardımcılarının görevleri

MADDE 11- (1) Müdür yardımcılarının görevleri şunlardır:

a) Eğitim-öğretim ve araştırma etkinlikleri için gerekli hazırlık ve planlamaları yapmak, bunların eşgüdümü konusunda gerekli çalışmaları gerçekleştirmek.

b) Müdürün bulunmadığı durumlarda Müdüre vekalet etmek ve Müdürün yapacağı yetki devrine göre Merkez hizmetlerinin yürütülmesinde Müdüre yardımcı olmak.

c) Müdür tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Yönetim Kurulu

MADDE 12- (1) Yönetim Kurulu; Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ve Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversitenin öğretim elemanları arasından Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen iki üye olmak üzere toplam beş üyeden oluşur. Görev süresi biten üye, aynı usulle yeniden görevlendirilebilir.

(2) Yönetim Kurulu, Müdürün daveti üzerine yılda en az iki kez üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve kararlar toplantıya katılanların oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde Müdürün kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış kabul edilir.

Yönetim Kurulunun görevleri

MADDE 13- (1) Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a) Merkezin işleyişi konusunda politika ve stratejileri belirlemek.

b) Merkezin ön lisans, lisans ve lisansüstü eğitim-öğretim etkinliklerinde ve araştırmalarda kullanımına yönelik ilke ve esasları belirlemek, gerek duyulduğunda bu konularda Müdüre görüş bildirmek.

c) Merkezin amacının yerine getirilmesi için kaynak sağlama konusunda çalışmalarda bulunmak.

ç) Merkezin ödenek ve personel gereksinimlerini, bütçe, yeni kurulacak birimler ve projelerle ilgili önerilerini ve ilgili diğer konuları görüşüp karara bağlamak.

d) Merkezin çalışmaları hakkında Müdür tarafından hazırlanan Merkez yıllık raporunu ya da gerek duyulduğunda talep edilecek raporları değerlendirerek sonuçlarını üst yönetimin bilgisine sunmak.

e) Yurt içi ve yurt dışı kurum ve kuruluşlarla iş birliği esaslarını belirlemek, protokol taslaklarını hazırlamak ve ortak projeler geliştirme önerilerini karara bağlamak.

f) Faaliyet raporunun düzenlenmesine ilişkin esasları tespit etmek ve sunulan raporu değerlendirmek.

g) Bir sonraki döneme ait çalışma programının düzenlenmesine ilişkin esasları tespit etmek ve sunulan raporu değerlendirmek.

ğ) Eğitim programları ile bu programların sonunda katılım belgesi, başarı belgesi ve benzeri belgeleri düzenleyerek vermek.

h) Üniversite birimleri veya öğretim elemanları tarafından yürütülecek olan danışma, proje ve benzeri hizmetlerin esaslarını belirlemek.

ı) Üniversite dışından Merkezin olanaklarını kullanarak proje talebinde bulunan kişi, kurum veya kuruluşların taleplerini değerlendirip karar vermek.

Danışma Kurulu ve görevi

MADDE 14- (1) Danışma Kurulu, Müdürün başkanlığında, Merkezin faaliyet alanları ile ilgili çalışmaları bulunan Üniversite içinden veya dışından uzman kişiler arasından Müdürün önerisi üzerine Rektör tarafından üç yıllık süre için görevlendirilen en az beş en fazla on beş üyeden oluşur. Süresi biten üyeler yeniden görevlendirilebilir. Süresi bitmeden ayrılan üyenin yerine aynı usulle kalan süreyi tamamlamak üzere yeni üye görevlendirilebilir.

(2) Danışma Kurulu Müdürün çağrısı üzerine yılda en az bir kez çevrimiçi ya da yüz yüze toplanır. Danışma Kurulu, salt çoğunlukla toplanır ve kararlar oy çokluğuyla alınır.

(3) Danışma Kurulunun görevi; Merkez ile ilgili faaliyetleri değerlendirmek, önerilerde bulunmak ve gerektiğinde Yönetim Kurulunun talep ettiği konularda görüş bildirmektir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Alt çalışma birimleri

MADDE 15- (1) Merkezin amaçları doğrultusunda belirlenen programların uygulanması ve projelerin yürütülmesi için Yönetim Kurulu tarafından Merkeze bağlı alt çalışma birimleri kurulabilir. Programı tamamlanan alt çalışma birimlerinin görevi kendiliğinden sona erer.

(2) Alt çalışma birimleri için mekân ve/veya personel tahsis edilebilir.

(3) Alt çalışma birimlerinin faaliyetleri alt çalışma birimi yürütücüsü tarafından yürütülür. Alt çalışma birim yürütücülerini Müdür görevlendirir. Birim yürütücüleri, planlanmış ve onaylanmış birim çalışmalarından dolayı Müdür ve Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.

Harcama yetkilisi

MADDE 16- (1) Merkezin harcama yetkilisi Mütevelli Heyet Başkanıdır. Mütevelli Heyet Başkanı bu yetkisini kısmen veya tamamen Rektör veya Müdüre devredebilir.

Personel ihtiyacı

MADDE 17- (1) Merkezin akademik, idari ve teknik personel ihtiyacı 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca Rektör tarafından görevlendirilen personel ile karşılanır.

Ekipman ve demirbaşlar

MADDE 18- (1) Merkez tarafından desteklenen araştırmalar kapsamında alınan her türlü alet, ekipman ve demirbaş Merkezin kullanımına tahsis edilir.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 19- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, 2547 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE 20- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 21- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini İstanbul Kültür Üniversitesi Rektörü yürütür.

HAFİF ÇELİK BİNALARIN TASARIM, HESAP VE YAPIM ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; çelik, sac, şerit veya plakadan soğuk şekillendirilmiş yapı elemanlarının ve yapı sistemlerinin, kullanım amaçlarına uygun olarak, yeterli güvenlikle tasarımına ve yapımına ilişkin yöntem, kural ve koşullara dair usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; ön üretimli, karma, modüler ve profille yerinde yapım hafif çelik binaların tasarımını kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 97 nci ve 107 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Uygulanacak esaslar

MADDE 4- (1) Hafif çelik binaların tasarım, hesap ve yapımı hakkında bu Yönetmeliğin ekinde yer alan esaslar uygulanır.

(2) Bu Yönetmeliğe göre tasarımı yapılan binalarda;

a) 10/7/2013 tarihli ve 28703 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapı Malzemeleri Yönetmeliği (305/2011/AB)’ne ve 26/6/2009 tarihli ve 27270 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapı Malzemelerinin Tabi Olacağı Kriterler Hakkında Yönetmelik kurallarına uygun malzeme kullanılması zorunludur.

b) Yapım işlerinin denetimi 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun veya 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca yetkili ve sorumlu kişiler tarafından gerçekleştirilir.

c) Bu Yönetmelikte hakkında yeterli hüküm bulunmayan hususlarda Türk Standartları, bu standartların olmaması hâlinde ise Avrupa Standartları esas alınır. Türk veya Avrupa Standartlarında düzenlenmeyen hususlarda, uluslararası geçerliliği kabul edilen standartlar da kullanılabilir.

Yürürlük

MADDE 5- (1) Bu Yönetmelik 1/1/2027 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 6- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

ENERJİ KİMLİK BELGESİ UZMANLARININ EĞİTİM VE DENETİMLERİNE DAİR TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ

MADDE 1- 7/1/2021 tarihli ve 31357 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Enerji Kimlik Belgesi Uzmanlarının Eğitim ve Denetimlerine Dair Tebliğin 2 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “26/A maddesine” ibaresi “26/A, 27/A ve 27/B maddelerine” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 2- Aynı Tebliğin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (d) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“ç) EKB uzmanı: Enerji kimlik belgesi ve bina yaşam döngüsü analizi belgesi düzenleyecek uzmanı,

d) EKB uzmanı eğiticisi: Enerji kimlik belgesi ve bina yaşam döngüsü analizi belgesi düzenleyecek uzmanlara eğitim vermek üzere, Bakanlık tarafından yetki belgesi verilmiş olan EKB uzmanı eğiticilerini,”

MADDE 3- Aynı Tebliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “6” ibaresi “10”, “18” ibaresi “20” ve “24” ibaresi “30” şeklinde değiştirilmiş, aynı maddenin yedinci fıkrasında yer alan “BEP-TR’ye girilmesi ve EKB” ibaresi “BEP-TR’ye girilmesi, EKB ve bina yaşam döngüsü analizi belgesi” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 4- Aynı Tebliğin 10 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “EKB’ye” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve varsa bina yaşam döngüsü analizi belgesine” ibaresi, “doğrultusunda EKB” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve varsa bina yaşam döngüsü analizi belgesi” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 5- Aynı Tebliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“Geçiş hükmü

GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yetkilendirilmiş olan enerji kimlik belgesi uzmanlarının yetkileri, yetkilendirme süreleri bitene kadar geçerlidir.”

MADDE 6- Bu Tebliğ 1/1/2027 tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 7- Bu Tebliğ hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

SOSYAL SİGORTA İŞLEMLERİ YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1- 12/5/2010 tarihli ve 27579 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Asgari işçilik araştırma işlemi: Kamu idareleri, döner sermayeli kuruluşlar, kanunla kurulan kurum ve kuruluşlar ile bankalar tarafından ihale mevzuatına göre yaptırılan işler ve özel nitelikteki inşaat işlerine yönelik ilgili kurum ve kuruluşlardan elde edilen bilgi ve belgeler doğrultusunda; asgari işçilik hesaplaması yapılıp yapılmayacağının ve yapılacaksa yeterli işçilik bildirilip bildirilmediğine ilişkin Kurumca yapılan değerlendirme, kontrol ve hesaplama aşamalarını,”

MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 27 nci maddesinin sekizinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(8) Aynı işveren tarafından yaptırılan ve birden fazla yapı ruhsatı bulunan özel nitelikteki bina inşaatı işyerlerinde, parsellerinin bitişik ya da yakın olması, işveren tarafından ilk işin başlangıç tarihinden itibaren altı aylık süre içerisinde talepte bulunulması ve sigortalıların birbirine karışması şartıyla inşaatların tek sicil numarasında yürütülmesine ünitece izin verilebilir.”

MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 110 uncu maddesinin birinci ve altıncı fıkralarına sırasıyla aşağıdaki cümleler eklenmiş, ikinci fıkrasında yer alan “sözleşmesinde” ibareleri “sözleşmesinde veya şartnamesinde” şeklinde, “sözleşmesi” ibaresi “sözleşme veya şartnamesi” şeklinde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“İşin geçici kabulü noksansız yapılmakla birlikte işverene ödenmesi gereken toplam istihkak tutarının bildirilmemesi ve işverence talep edilmesi halinde, işverene ödenen hakediş tutarı üzerinden araştırma yapılabilir. Ancak, ilişiksizlik belgesi düzenlenmez. Daha sonraki bir tarihte ihale makamı tarafından ödenmesi gereken toplam istihkak tutarının bildirilmesi durumunda, daha önce araştırma yapılan tutar toplam istihkak bedelinden düşülerek kalan tutar üzerinden yapılan araştırma sonucu ilişiksizlik belgesi düzenlenir.”

“İhale makamı tarafından onaylanmış geçici kabul tutanağında ihale konusu işe ilişkin eksik veya kusur bulunmadığının belirtilmesi halinde tutanakta belirtilen iş bitim tarihi, tutanakta eksik veya kusur tespit edilmesi halinde ise eksik ve kusurların tamamlandığı tarih, iş bitim tarihi olarak kabul edilir. İşin geçici veya kesin kabule tabi olmaması durumunda ise ihale makamı tarafından bildirilen iş bitim tarihine göre işlem yapılır.”

“(7) İhaleli işin yarım kalması veya ihalenin feshedilmesi durumunda, işverene ödenen hakediş tutarı üzerinden araştırma işlemi yapılır. Herhangi bir hakediş ödemesi yapılmamış ise araştırma işlemi yapılmaz.”

MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 111 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Bina maliyeti” ibaresi “İnşaat maliyeti” şeklinde, üçüncü fıkrasında yer alan “Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca” ibaresi “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca” şeklinde, dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“(4) İş bitim tarihinde geçerli olan yapı ruhsatı esas alınarak araştırma işlemi yapılır.”

“(6) Başladığı yıl içinde bitirilmiş olan inşaat maliyetinin hesaplanmasında inşaatın bittiği tarihte geçerli olan birim maliyet bedeli esas alınır. Başladığı yıldan sonraki yıllarda bitirilmiş inşaat maliyetinin hesabında ise; inşaatın bitirildiği yıl hariç olmak üzere, inşaatın başladığı yıl ile bitirildiği yıl arasındaki tüm yıllara ait birim maliyet bedellerinin aritmetik ortalaması sonucu bulunan birim maliyet bedeli esas alınır. Birden fazla birim maliyet bedelinin yayımlandığı yıl olması halinde, aritmetik ortalama hesabında o yıl içerisinde yayımlanan son birim maliyet bedeli dikkate alınır.”

“(10) Kapanma, terk veya tasfiye olmadığı hâlde en az iki yıl süre ile sigortalı çalıştırılmadığı işveren tarafından bildirilen veya Kurumca tespit edilen özel nitelikteki inşaat işyerlerinde, sigortalı çalıştırılmaya son verilen tarih itibarıyla ünitece re’sen araştırma işlemi yapılır.”

MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 112 nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“(2) Tescil edilmemiş veya tescil edilmiş olmakla birlikte işçilik bildiriminde bulunulmamış olan ihale konusu işler ile özel nitelikteki inşaat işyerlerinde, işin başlangıç ve bitiş tarihleri, ilgili idarelerden alınacak belgelerle tespit edilerek işin yürütümü için gerekli olan asgari işçilik miktarının tespitine ilişkin araştırma işlemi ünitece yapılır. Ünitelerce bu nitelikteki işyerlerinde yapılan araştırma işleminde esas alınan asgari işçilik oranında eksiltme yapılmaz.

(3) Ünitece ihale konusu işlerde yapılan araştırma sonucunda 110 uncu maddeye göre tespit edilen ve Kuruma bildirilmediği anlaşılan asgari işçilik miktarı üzerinden, gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği haiz olmayan kurum ve kuruluşlarca yapılan özel nitelikteki inşaat işyerlerinde ise 111 inci madde uyarınca hesaplanan prim tutarı, aksine bir tespit olmaması hâlinde, iş bitim tarihinin bulunduğu aya mal edilerek tahakkuk ettirilmek suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte ödenmek üzere işverene tebliğ olunur. İşverence borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi, taahhütname verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç kesinleşir ve işlemler sonuçlandırılır.”

“(11) İhale konusu ve özel nitelikteki inşaat işlerinde hangi hallerde ünitece araştırma işlemi yapılacağı Kurumca belirlenir.”

MADDE 6- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 7- Bu Yönetmelik hükümlerini Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanı yürütür.